Bölge Adliye Mahkemesi 2025/724 E. 2026/1858 K.

T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/724 - 2026/1858 T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2025/724 KARAR NO : 2026/1858

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ...(...) ÜYE : ...(...) ÜYE : ...(...) KATİP : ...(...)

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 28/01/2025 NUMARASI : 2024/221 Esas - 2025/43 Karar

DAVACI : ... PETROL ÜRÜNLERİ VE KİMYEVİ MADDELER SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ - 0388079283400024 - 29 Ekim Mah. 10001 Sok. No:72/1 Adres No:1222391748 Ofis ve İşyeri Menemen/İZMİR VEKİLİ : Av. ... - ...... Bayraklı/İZMİR DAVALI : ... SERAMİK SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ - 0025005180800010 - Hanlıköy Mah. Eskişehir Cad. No:93/B1 Arifiye/SAKARYA VEKİLİ : Av. ... - ......Maltepe/İSTANBUL

DAVA TÜRÜ : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/04/2024 KARAR TARİHİ : 16/10/2026 KR. YAZIM TARİHİ : 06/11/2026

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı borçlu yana davacı şirket tarafından 25.11.2021 tarihinde cari hesap açılmış yürüyen cari hesaba ilişkin olarak en son 01.10.2023 tarihinde davalı yanın davacı şirkete olan bakiye borcu 2.168,54-EURO olarak alacak bakiyesi kaldığını beyan ile davalı-borçlu yanca icra dosyasına 03.01.2024 tarihinde yapılan haksız ve hukuka aykırı itirazın iptalini, takipten sonra yapılan ödemenin düşülmesi ile birlikte davacı şirketin bakiye 1.251,0,4 Euro alacağın fiili ödeme tarihindeki TCMB kuru üzerinde hesaplanacak TL karşılığının dava tarihinden itibaren devlet bankalarınca Euro ile açılmış 1 vadeli mevduat hesabına ödenen en yüksek faiz oranı ile birlikte tahsili ve takibin devamına, karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; davacının takip talebiyle sınırlı olduğu bu tutarın üzerinde talepte bulunulamayacağı, davanın TL olarak açıldığı ve bu tutar üzerinden harç ödendiği bu nedenle başka para cinsinden talepte bulunulamayacağı, davacının malın teslimine ilişkin ispat yükümlülüğü olduğu, alacağın likit olmadığı ve temerrüte düşürülmediği, müvekkil şirketin kayıtlarının TL cinsinden olduğu, olduğu böyle bir borcun bulunmadığını, ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde durumun ortaya çıkacağını, fatura düzenlenmesinin malın teslim edildiğini göstermeyeceğini ispat yükünün davacıya ait olduğunu, cari hesap şeklindeki alacağın likit olmadığını, beyan etmiş, davanın reddine, davacının davalı lehine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ : İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Açılan davanın REDDİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı tarafça aleyhine Sakarya 2. İcra Müd. 2023/19474 E. Sayılı dosyasında başlatılan takibe 03.01.2024 tarihinde itiraz etmesine karşın itirazdan sonra davacı şirkete 05.03.2024 tarihinde 31.839,15-TL ödemede bulunmuş, mevcut ödeme icra müdürlüğüne bildirilmiş olmakla birlikte ödemeden kaynaklı icra harç ve masrafları ile ödenen miktar yönünden hak kazanılan icra vekalet ücreti yönünden itirazın iptaline karar verilmesi gerekirken davanın tümden reddine karar verilmesi hatalı olduğunu beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davalı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir. DELİLLER: Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/01/2025 Tarih - 2024/221 Esas - 2025/43 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; açık hesaptan kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır. Dosyanın incelemesinde, davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki cari hesap ilişkisinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine, davalının haksız itiraz ettiği ileri sürülerek, takip sonrası yapılan ödemeler düşüldükten sonra kalan 1251.04€ alacağın faiziyle tahsilinin ve takibin devamının talep edildiği, davalı vekilince verilen cevap dilekçesinde ise özetle; davacının takip talebiyle bağlı olduğu, alacağın ve mal tesliminin ispatlanamadığı, müvekkilinin davacıya borcu bulunmadığı, belirtilerek, davanın reddine karar verilmesinin istenildiği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır. Eldeki davada; taraflar arasındaki uyuşmazlığın açık hesap ilişkisinden kaynaklanan bakiye alacağın bulunup bulunmadığı, alacağım ve mal tesliminin ispatlanıp ispatlanamadığı ile davanın icra takibine itirazının iptali ve takibin devamı koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplandığı anlaşılmaktadır. İtirazın iptali davası, itirazın hükümden düşürülmesi ana başlığı altında düzenlenmekle takip hukuku içinde ve takip talebiyle sıkı sıkıya bağlantılı ele alınması gereken, sonucuyla takibin devamına etkili bir dava türü olarak karşımıza çıkmaktadır ve takip talepnamesinde dayanılan borç ve borcun sebebi ile bağlılık asıldır. Öyle ki, genel hükümlere göre harca tabi olan itirazın iptali davasında alacaklı taraf isterse takip talebinde bulunurken yatırmış olduğu binde beş harcı geri alabilir ve itirazın iptali davası harcına mahsubunu isteyebilir (492 sayılı Harçlar Kanunu m. 28/a, 29/I, III). Bu davada, ispat yükü kural olarak davayı açan alacaklıda olup, alacaklı alacağını ispatla yükümlüdür. Genel hükümler dairesinde her türlü delille ispat edilecek alacak da yine takip talebine konu olan ve borçlu tarafça itiraza uğrayan alacaktır. Zira aynı maddede itirazın haksızlığı borçlu açısından, takibin haksız ve kötü niyetli yapılması da alacaklı açısından tazminat müeyyidesine bağlanmıştır (HGK 2017/(19)11-1309 Esas. 2021/377 Karar). İtirazın iptali davaları takip hukuku kaynaklı, icra takibine sıkı sıkıya bağlı ve alacağın varlığını maddi hukuk kuralları çerçevesinde belirlemeye yarayan kendine özgü davalardır. Dava ile takip arasındaki bu sıkı ilişki nedeniyle dava konusu, ancak takip talepnamesinde yazılı alacak dayanağı, tutar ve benzeri talepler olabilir ve kural olarak ispat vasıtaları da bu çerçevede değerlendirilir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 222-(3) maddesine göre, usulüne uygun tutulan ticarî defter kayıtlarının sahibi lehine delil olabilmesi için diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticarî defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekmektedir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi uyarınca herkes iddiasını ispatla yükümlüdür. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 190. maddesine göre; “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir”. Alacak davasında ispat yükü kural olarak alacaklı olduğunu iddia eden tarafa yani davacıya düşer. Zira hukuki ilişkinin varlığını iddia eden ve bundan dolayı alacaklı olduğunu ileri süren taraf davacı olduğu için 4721 sayılı TMK’nın 6. maddesi (HMK. md. 190) uyarınca ispat külfeti davacı alacaklıdadır. Kuşkusuz bu kuralın uygulanabilmesi için davalı borçlunun dava konusu hukuki ilişkiyi inkar etmesi ve borcun hiç doğmadığını ileri sürmesi gerekmektedir. Dosya arasına alınan ve davacı defterlerinin incelenmesi suretiyle düzenlenen 07.11.2024 tarihli raporda özetle; davacının defterlerinin delil olmaz vasfına haiz olduğu, ticari defter kayıtlarının 213 sayılı Vergi Usul Kanunu 215. maddesi birinci fıkrasına göre tutulacak defter ve kayıtların Türkçe tutulması zorunluluğu getirildiği, yasa gereği genel muhasebede yevmiye defteri, defter-i kebir ve envanter defterinin Türkçe tutulduğu, ancak ön muhasebe cari hesabının dövizli tutulduğu, dövizli faturanın ödemelerinin yapıldığı tarihte kur değerlemesi yapılması ve KDV dahil fatura düzenlenmesi gerektiği, defter kayıtlarında kur değerlemelerinin bulunmadığı, kur değerlemeleri yapılmadığından açık hesap çizelgesinde ... Seramik A.Ş. carisi alacak bakiye verdiği, kur değerlemeleri yapıldığında hesabın düzeleceği, davacının kendi defterlerine göre davalıdan 1.220,92 EURO alacaklı olduğu yönünde, yine, davalı defterlerinin incelenmesi sonrası düzenlenen 31.10.2024 tarihli bilirkişi raporunda da; davalının defterlerinin delil olma vasfına haiz olduğu, davalının kendi ticari defterlerinde davacıya borcu bulunmadığı, bunun sebebinin davalı tarafından 2021 yılı sonunda kur değerlemesi yapıldıktan sonra kayıtlarda başka bir değerleme yapılmadığı ve kalan bakiyenin de 05.03.2024 tarihinde ödenmesinden kaynaklandığı yönünde görüş belirtilmiş olduğu anlaşılmaktadır. Eldeki davada; 07.11.2024 ve 31.12.024 tarihli bilirkişi raporları doğrultusunda taraflar arasında döviz cinsinden ticari ilişkinin bulunduğu, tarafların ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliğinde olduğu ve 9575.70 € bedelli mal satışına ilişkin borcun büyük ölçüde ödendiği anlaşılmaktadır. Eldeki davada; taraflar arasında tek fatura bulunduğu, faturanın yabancı para ile düzenlendiği, davalı tarafından ödemenin fatura üzerinde gösterilen yabancı para karşılığı olarak gösterilen Türk Lirası üzerinden çek ile gerçekleştirildiği, davacının ticari defterlerinde davacının davalıdan ticari ilişki nedeniyle olan alacağını çek ile kabul ettiği, davacının çekleri teslim alırken herhangi bir ihtirazi kayıtta bulunmadığı, davacıya çek ile yapılan ödemeler ifa yerine geçen ödeme mahiyetinde olduğu (Yargıtay 6. HD.,04/07/2023 T., 2022/3477 E., 2023/2592 K.) bu durumda davacının 6098 sayılı TBK'nın 99. maddesi uyarınca ödemeleri Türk Lirası olarak kabul ettiği, davacının alacağının tahsili için davalı tarafından verilen TL cinsinden düzenlenen çeki teslim almış olmakla, çekin bir ödeme aracı olması nedeniyle çek üzerindeki bedel dışında herhangi bir bedel isteyemeyeceği değerlendirildiğinden, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinin yerinde olduğu değerlendirilmiştir.

Gerekçeli karar başlığında; taraf vekilleri ile tarafların adreslerinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir. Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca, kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE, 2-Bakiye 116,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin 6100 sayılı HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine, 3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden taraf üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf eden tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine, 6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine, 8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine, İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.16/10/2026

Başkan ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Katip ... e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*