Diğer ·
2026/1254 E. 2026/1667 K.
- Mahkeme
- Diğer
- Esas No
- 2026/1254
- Karar No
- 2026/1667
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2026/1254 Esas
KARAR NO : 2026/1667
İNCELENEN ARA KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul 3. Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 30/07/2026 (Ara Karar)
NUMARASI : 2026/125 E.
DAVANIN KONUSU: Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 22/10/2026
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;
G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü :
İhtiyati tedbir talep eden vekili dava dilekçesinde özetle; mevcut durumun muhafazası ve davanın etkinliğini sağlamak amacıyla duruşmasız ve tebligatsız olarak huzurdaki davada hükümsüzlüğü talep edilen ... no.lu “...” markasının 3. kişilere olası devrinin hüküm kesinleşinceye dek önlenmesi ve işbu hususun sicile kaydı için türk patent ve marka kurumu’na (“...”) bildirilmesi yönünde sınai mülkiyet kanunu’nun (“smk”) m.159 ve devamı ile hukuk muhakemeleri kanunu (“hmk”) m.389 vd. uyarınca, teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacı adına tescilli ve tanınmış “...” markası ile türevi markalarına ayırt edilemeyecek düzeyde benzer olan, ... tescil numaralı "...” ibareli marka tescilinin; müvekkilin ... tescil numaralı "...” markası ile iltibas yaratma riski de gözetilmek suretiyle, smk’nın 5., 6. ve 25. maddeleri ile 6102 sayılı türk ticaret kanunu’nun (“ttk”) 18. maddesi ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (“tmk”) 2. maddesi, paris sözleşmesi, trıps ve sayın mahkemenizce re’sen göz önüne alınacak sebepler ve mevzuat uyarınca tescili talep edilen tüm mal ve hizmetler bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesinin 07/07/2026 tarihli tensip tutanağının 9. maddesi ile; "...9- Dava dilekçesinde davalı adına kayıtlı olduğu bildirilen ... sayılı ... belgesi davalı adına kayıtlı ise, "Dava sonuçlanıncaya kadar takdiren teminatsız olarak 3. şahıslara devrinin önlenmesi için TPMK kaydına tedbir konulmasına" ve 3. şahıslara devrin önlenmesine yönelik kararın uygulanabilmesi için bu hususta TPMK'ye ivedi kayıtlı tezkere yazılmasına,..." karar vermiştir.
İhtiyati tedbire itiraz eden vekili itiraz dilekçesinde özetle; İhtiyati Tedbir Kararının Gerekçeden Yoksun olduğunu, Bu Durumun HMK m. 391/2-b, Anayasa m. 141/3 ve HMK m. 27/2-c'ye Aykırılık Teşkil Etmekte olduğunu, İhtiyati Tedbirin Şartları Oluşmamış olduğunu, Davanın Esası Bakımından Davacının Haklılığı Yaklaşık Olarak İspat Edilemediğini, İhtiyati Tedbir Sebebinin Gerçekleşmediğini, Marka Devri Tehlikesinin Yaklaşık İspat Ölçüsüyle Ortaya Konulamadığını, ... Markası 1960'tan Bu Yana Türkiye Piyasasında Varlığını Sürdürmekte olduğunu, Markalar Arasında Karıştırılma İhtimalinin Mevcut olmadığını, Teminatsız Tedbir Verilmesinin HMK m. 392/1'e Aykırı olduğunu, İşbu itirazın kabulüyle, tensip tutanağının 9. maddesiyle hüküm altına alınan, ... numaralı ... markasının 3. kişilere devrinin önlenmesine ilişkin ihtiyati tedbir kararının yasal şartlarını taşımaması nedeniyle kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İlk derece mahkemesinin 30/07/2026 tarihli 2026/125 E. Sayılı Ara kararı ile; "...1-İhtiyati tedbir kararına itirazın reddine,..." karar verilmiştir.
İhtiyati tedbire itiraz eden vekili istinaf dilekçesinde özetle;
-İhtiyati tedbirin şartları oluşmadığını, davanın esası bakımından davacının haklılığı yaklaşık olarak ispat edilemediğini, ... markasının 1960'tan bu yana Türkiye piyasasında varlığını sürdürdüğünü ve markalar arasında karıştırılma ihtimali mevcut olmadığını, Müvekkili şirketin, 14.06.2023 tarihli başvuruyla ... markasını ... nezdinde 05. sınıfta tescil başvurusuna konu ettiğini, Başvurunun 27.06.2023 tarihli 423 sayılı Resmi Marka Bülteninde ilan edildiğini, itirazların sonuçlanması ile ... markası 18.11.2025 tarihinde usulüne uygun biçimde tescil edildiğini, ... ... Başkanlığı ve YİDK'nın markaların karıştırılabilir düzeyde benzer olmadığına ilişkin tespitleri, davacının davanın esası bakımından haklılığını yaklaşık olarak ispat etmediğini açıkça ortaya koyduğunu, ... markası, 2023 tarihli marka başvurusundan önce var olan ve on yıllardır Türkiye piyasasında faaliyet gösteren köklü bir ilaç olup, ... ve ..., 1970'li yıllardan bu yana Türkiye piyasasında birlikte var olduğunu, davada ... reçeteli bir ilaçtır; bu olgu tek başına dahi karıştırılma iddiasının temelini önemli ölçüde zayıflattığını, Müvekkilinin, kendi tescilli markasını kendi ilaç ürünü üzerinde aktif olarak kullandığını,
-HMK m. 392/1 uyarınca ihtiyati tedbir talep eden taraf; ileride haksız çıkması durumunda karşı tarafın ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlara karşılık olmak üzere teminat yatırmakla yükümlü olduğunu, teminatsız tedbir istisnai bir uygulama olup bu yönde verilecek kararın gerekçeleri de açıkça gösterilmesi gerektiğini, Davacının teminatsız tedbire hükmedilmesini talep etmesinin haksız çıkması olasılığını görmezden gelme anlamına geldiğini,
-HMK m. 391/2-b hükmü ihtiyati tedbir kararında "tedbirin, açık ve somut olarak hangi sebebe ve delillere dayandığının" yazılmasını zorunlu kıldığını, Anayasa m. 141/3 ve HMK m. 27/2-c hükümleri ise her tür mahkeme kararının gerekçeli olmasını emredici biçimde öngördüğünü, Mahkemenin tensip tutanağının 9. maddesi incelendiğinde, bu kararın salt “Dava dilekçesinde davalı adına kayıtlı olduğu bildirilen ... sayılı ... belgesi davalı adına kayıtlı ise, “Dava sonuçlanıncaya kadar takdiren teminatsız olarak 3. şahıslara devrinin önlenmesi için TPMK kaydına tedbir konulmasına'" ibaresini içerdiğini, bu ifade tedbirin varlığını dahi koşullu bir kayda bağlamakta; kararın hiçbir yerinde ihtiyati tedbir koşullarının neden oluştuğuna, hangi delillere dayanıldığına, devir tehlikesinin neden somut kabul edildiğine, teminatsız tedbirin hangi gerekçeyle tercih edildiğine ya da taraflar arasında menfaatler dengesinin nasıl kurulduğuna dair herhangi bir açıklama yer almadığını bu nedenle kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İhtiyati tedbir talep eden vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davanın boşa çıkmasının önlenmesi, kötü niyetli devirlerin ve hak kayıplarının engellenmesi, yaklaşık ispat koşulunun oluşması ve tedbirin ölçülü bulunması sebepleriyle verildiğin, kararın gerekçeden yoksun olduğu iddiasının, bizzat mahkemenin gerekçeli kararının içeriği ile çürüdüğünü, tedbir son derece ölçülü olduğunu, tedbirin davanın “...” markası altında ilaç üretmesini, satmasını, dağıtmamasını veya tanıtımını yapmasını hiçbir surette engellemediğini, devrin geçerli olması için sicile tescil şartı aranmakta, markanın devrinin sicile kaydı kurucu değil açıklayıcı etkiye sahip bulunduğunu, ihtiyati tedbir kararı yalnızca müvekkilinin haklarını korumadığını, yargılama sonucunda hükümsüz kılmasına ihtimali olan markaların iyi niyetli üçüncü kişilere devredilmesi ihtimali de göz ardı edilemeyeceğini, HMK m. 392/1’de öngörülen teminat müessesesinin amacı, ihtiyati tedbir kararının haksız çıkması halinde karşı tarafın tedbir nedeniyle uğrayacağı muhtemel zararların karşılanması olup, verilen tedbir kararı, davalının ticari faaliyetlerini hiçbir surette kısıtlamamakta, ilaç üretimi, satışı, dağıtımını ve tanıtımı herhangi bir engel getirmediğini, tedbirin davalı üzerinde herhangi bir ekonomik kayıp, gelir azalması, ticari itibar kaybı veya fiili bir zarar meydana getirmesi ihtimali bulunmadığından, teminatsız tedbiri haklı kıldığını, davanın, davalı adına tescilli ... no.lu “...” markasının; SMK m. 6/1 kapsamında karıştırılma ihtimali, m. 6/3 kapsamında önceye dayalı hak sahipliği, m. 6/4 ve 6/5 kapsamında tanınmış marka koruması, m. 6/6 kapsamında önceye dayalı fikri mülkiyet ve kişisel hakların ihlali, m. 6/9 kapsamlı kötüniyet ve m. 5 kapsamında mutlak tescil engelleri gerekçeleriyle hükümsüzlüğü talebiyle açıldığını, davanın ne bir tecavüz davası ne de ... YİDK kararının iptali talebiyle açılan bir dava olduğunu ... YİDK’nın itiraz üzerine verdiği kararın kesinleştiği yönündeki iddiaları bu davanın konusunu oluşturmadığını, Müvekkilinin “...” markasının gerçek hak sahibi olup smk m. 6/3 kapsamında önceye dayalı hak sahipliği sabit olduğunu, SMK’nın 6/1. maddesi kapsamında da yaklaşık ispat şartı açıkça gerçekleşmiş olduğunu, “...” ibaresinin müvekkilin “...” markası ile görsel, işitsel ve kavramsal açıdan ayrıt edilemeyecek derecede benzer olup her iki marka da 05. sınıfta birebir aynı mallar üzerinde tescilli olduğunu, ... de daha önce aynı değerlendirmeyi yaparak ... başvuru numaralı “...” marka başvurularını müvekkilin “...” markasına dayanarak karıştırılma ihtimali gerekçesiyle reddettiğini, üçüncü kişilere ait internet sitelerinde de iki marka arasında fiili düzeyde karşılıklık yaşandığını, dava konusu ürünler reçetesiz satılan ve doğrudan nihai tüketiciye hitap eden ilaçlar olup, özel bir eğitim ve dikkat seviyesine sahip olmayan ortalama tüketicinin de kapsandığının kabulü gerektiğini, davanın "bilinçli tüketici” iddiasının somut olay bakımından geçerliliği bulunmadığını, bir markanın tescilsiz şekilde kullanılması o markanın tescil edilmesi konusunda kendisine bir hak sağlamayacağını, sadece sonraki marka tescillerine karşı önceye dayalı hak sahipliği iddiasında bulunma imkânı sağlayacağını, davalının sunduğu ruhsatlar incelendiğinde 1960 ve 1970’li yıllara ait belgelerde ruhsat sahibinin... Ltd. Şti. olduğu görüldüğünü, sunulan belgelerde dava konusu markanın kullanıldığı ilacın ruhsatının davalı tarafından ... Ltd. Şti.’den devralığına dair herhangi bir delil de bulunmadığını, “...” markasının SMK’nın 6/4 ve 6/5. maddeleri kapsamında tanınmış marka niteliğinde olduğunu, Yargıtay denetiminde geçerek de kesinleşen İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi’nin 07.01.2025 tarih ve 2022/959 E., 2025/31 K. sayılı kararında da “sektörde ve toplumda bilinirliği yüksek olan davacı markasının dünyanın pek çok ülkesinde tescilli olduğu, sunulan delillere göre markanın tanınmış marka olarak kabulünün gerektiği” ve 6/5 kapsamında hükümsüzlük koşullarının bulunduğu şekilde bağlandığını, davalı, kendi dilekçesindeki savunmaları kapsamında dahi kötü niyetli olduğunu açıkça ortaya koyduğunu, davalının, aynı etken maddeli ürünü ilk olarak “...” adı altında piyasaya sürüldüğü belirtmiş olup daha sonra bu ismi terk ederek “... ...” olarak değiştirilmesi, müvekkilin “...” markasına bilinçli olarak yaklaşma saikiyle hareket edildiğinin açık bir göstergesi olduğunu, davalı şirketin bizzat kendisi, dava konusu "..." ilacına ilişkin ruhsatı üçüncü bir kişiden devir yoluyla iktisap ettiğini iddia ettiğini, bir ilaç ruhsatını devir suretiyle edinen ticari işletmenin, hukuki risk altına giren ilanın markasını aynı yöntemle elden çıkarması, ticari hayatın olağan akışına ve rasyonel ticari davranışları kalıplarına tamamıyla uygun olup, davalının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.
Davanın konusu davalı adına ... no.lu “...” markasının hükümsüzlüğü davasıdır.
Somut olayda toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava konusunun markanın hükümsüzlüğü davası olduğu, hükümsüzlük davalarında dava konusu olan markaların üçüncü kişilere devredilmek suretiyle taraf teşkilinde sorunlar yaşanmaması ve usul ekonomisi prensipleri gereği tedbir kararı verilmesinin gerek ilk derece mahkemesi kararları, gerekse Dairemizin kararları ile yerleşik uygulama haline geldiği, davacının tedbir istemekte hukuki yararının bulunduğu, markanın yargılama sırasında el değiştirmesinin yargılamanın sürüncemede kalmasına yol açacağı bu bakımdan söz konusu tedbir kararının yargılama sırasında taraf değişikliğinin önlenmesine yönelik olup usul ekonomisine de uygun olduğu ve 3. Kişilere rızai devri önlemek dışında verilen tedbir kararının marka sahibince markadan kaynaklanan hakların tasarrufunu engelleyici, ticari faaliyetleri kısıtlayıcı bir fonksiyonunun bulunmadığı, davalının öncelik hakkına ilişkin iddialarının yargılama gerektirdiği, bu nedenle verilen tedbir kararında aykırılık bu bulunmadığı anlaşılmıştır. Ancak HMK 392.maddesi uyarınca davalının zararların karşılanması yönünden makul bir teminat alınmasının, HMK.'nun 389 ve devamı maddelerinde ön görülen, tedbir amaçlarına, usul ve yasaya, hak ve yarar dengesine uygun olacağından, bu konudaki istinaf isteminin kabulü ile 50.000 TL teminat alınmasına karar verilmesi gerektiği anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davalı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince kısmen kabulüne karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf isteminin KISMEN KABULÜ ile,
2-İstanbul 3. Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 30/07/2026 tarihli 2026/125 E Sayılı ara kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-2. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, ancak belirtilen hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden yeniden hüküm kurulmasına,
3-Davalı vekilinin itirazının kısmen kabulüne, Mahkemenin 07/07/2026 tarihli 9 numaralı tensip kararının kaldırılmasına,
4-Davacı vekilinin İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN KABULÜ ile;
5- 50.000 TL teminat yatırıldığında yada muteber bir bankanın kesin ve süresiz teminat mektubu kararın tebliğ tarihinden itibaren bir haftalık kesin süre içerisinde ibrazı halinde, Dava konusu ... tescil numaralı marka tescil belgesinin davalı adına tescilli ise dava sonuçlanıncaya kadar 3.kişilere devir ve temlikinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasına, davalının dava konusu markayı devretmek için ciddi bir girişimde bulunması, müşteri bulduğunu veya ekonomik zararının bulunduğunu ileri sürerek bu konuda delil ibraz etmesi halinde bu hususun tekrar ele alınmasına, bu hususta TPMK'ya müzekkere yazılmasına,
5-İhtiyati tedbire ilişkin karar uygulamasının ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
6-6100 sayılı HMK'nın 393/1 maddesi gereğince iş bu kararın tebliğinden itibaren 1 hafta içinde tedbirin uygulanması için başvurulması aksi halde tedbirin kendiliğinden kalkmış sayılacağının ihtarına,
7-6100 sayılı HMK'nın 393/1 maddesi gereğince tebliğden itibaren 1 hafta içinde teminat yatırılmadığı takdirde ya da teminat yatırılsa bile aynı süre içinde kararın infazı için ilgili icra dairesine başvurulmadığı takdirde iş bu tedbirin kendiliğinden kalkmış sayılmasına,
8-İhtiyati tedbire ilişkin karar uygulamasının ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
9-İstinaf talebi kabul edildiğinden davalı tarafça yatırılan istinaf harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
10-İstinaf yargılaması için davalı tarafından yapılan 2.002,00 TL istinaf yoluna başvurma harcının ileride haksız çıkan taraftan tahsil edilmesine,
11-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından taraflar lehine vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,
12-6100 Sayılı HMK'nın 302/5. maddesi uyarınca kararın tebliği ve harç tahsil işlemleri ile infazının yerel mahkeme tarafından yaptırılmasına,
6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b/2. maddesi hükmü gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve 6100 Sayılı HMK'nın 362/1-f. ve 394/(5). maddeleri gereğince, kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 22/10/2026