Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/7895 E. 2026/3199 K.

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/123 Esas, 2025/532 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 11. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/418 Esas, 2023/340 Karar

Taraflar arasındaki tapu kaydının mahkeme kararı ile iptal edilmesi nedeniyle uğranılan zararın 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun (4721 sayılı Kanun) 1007 nci maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkin asıl ve birleştirilen davalarda yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl ve birleştirilen davaların kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince asıl davanın kısmen kabulüne, birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, Miktar veya her paydaş için değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 362 nci maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın her paydaş için değeri kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352 nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. Dosya içeriğine göre davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve birleştirilen davada davacı ... yönünden hüküm altına alınan ve temyize konu edilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 544.000,00 TL’nin altında kalmaktadır. Bu nedenle; davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve birleştirilen davada davacı ... yönünden davalı idare vekilinin temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir. Davacılar vekillerinin tüm davacılar yönünden, davalı idare vekilinin davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... yönünden temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verilmiştir. Bir kısım davacılar vekillerince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 24.02.2026 günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir. Duruşma günü davacılar ... vd. vekilleri Avukat ... ve Avukat ... ile davalı Hazine vekili Avukat Melahat Araftan gelmişlerdir. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verildi. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili asıl ve birleştirilen dava dilekçelerinde özetle; davacıların murislerine ait İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü 704 parsel sayılı taşınmazın orman sınırları içerisinde kaldığından İstanbul 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/427 Esas sayılı davasında tapusunun iptali ile orman vasfıyla ... adına tescil edildiğini, tapu sicilinin tutulmasından sorumlu olan devletin zararı karşılaması gerektiğini ileri sürerek dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalı Hazineden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımı ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davanın kısmen kabulüne, birleştirilen davaların kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murislerine ait dava konusu taşınmazın tapusunun İstanbul 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/427 Esas sayılı dosyasında orman vasfıyla Hazine adına tescil edildiğini, tapu sicilinin tutulmasından sorumlu olan devletin zararı karşılaması gerektiğini, hükme esas alınan raporda tespit edilen bedelin çok düşük olduğunu, taşınmazın gerçek bedelini yansıtmadığını, emsal seçiminin ve mukayesesinin hatalı olduğunu, taşınmazın değerine objektif değer artışı dahil edilmesi gerektiğini, sundukları emsaller ve dava konusu taşınmaza komşu taşınmazlara takdir edilen ve denetimden geçen taşınmazlar için belirlenen bedellerin değerlendirilmediğini, raporun yetersiz olduğunu, dava konusu taşınmaza yakın mesafede bulunan taşınmazlara daha yüksek değer biçildiğini ve bu değerlerin denetimden geçtiğini, haksız ve hukuka aykırı karar verildiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasına, tapu iptal ve tescil davasının kesinleştiği tarihin değerlendirme tarihi olarak alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı Hazine vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın orman olması sebebi ile açılan davalar sonucunda Hazine adına tescile karar verilen hallerde malikler tarafından açılan tazminat davaları, 4721 sayılı Kanun'da yerini bulan tapu sicilinin tutulmasından doğan tazminat davaları ile benzer nitelikte olmadığını, kusursuz sorumluluk kapsamına girmediğini, davanın hukuka aykırı surette açıldığını, idarenin söz konusu işlemlerinden dolayı bir kusurunun bulunmadığını, arsa niteliğinde olmayan dava konusu taşınmaza bilirkişi marifetiyle usul ve hukuka aykırı olarak fahiş bedel belirlendiğini, davanın süresinde açılmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü 704 parsel sayılı taşınmazda davacılar murisleri malik iken dava konusu taşınmazın orman tahdidi içinde bulunması nedeniyle Orman İdaresi tarafından açılan tapu iptal davası sonucu İstanbul 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/427 Esas, 2013/66 Karar sayılı kararı ile taşınmazın tapusunun iptal edilerek orman vasfı ile Hazine adına tesciline karar verildiği, hükmün temyiz aşamasından geçerek 05.11.2020 tarihinde kesinleştiği, davacıların kesinleşme tarihinden önce 28.03.20 18... .04.2018 tarihinde eldeki asıl ve birleştirilen davayı açtığı, birleştirilen 2021/101 Esas sayılı dosyanın ise tapu iptal hükmünün kesinleşmesinden sonra 24.03.2021 tarihinde dava açıldığı, asıl ve birleştirilen dava tarihlerine göre arsa niteliğindeki taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak tespit edilen bedelin ve kararın kaldırma kararına uygun olduğu anlaşıldığından, taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacılar vekilleri temyiz dilekçelerinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar ederek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını tekrar ederek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, uğranılan zararın 4721 sayılı Kanun’un 1007 nci maddesi uyarınca tazmini istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu İstanbul ili, ... ilçesi, ... köyü 704 parsel sayılı 23.720,64 m² yüzölçümlü, tarla vasıflı taşınmazın davacılar murisleri ve dava dışı malikler adına tapuda kayıt iken, taşınmazın beyanlar hanesine 16.11.1995 tarihli ve 3922 yevmiye numaralı işlem ile "Devlet Ormanıdır. Tahdidi kesinleşmiş Devlet Ormanı sınırları içerisinde kalmaktadır. Satışı yapılamaz." şeklinde şerh konulduğunu, dava konusu taşınmazın orman sınırları içerisinde kaldığından bahisle tapusunun iptali ile Hazine adına tescili istemi ile İstanbul 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2005/427 Esas, 2013/66 Karar sayılı dosyasında dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verildiği, kararın Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 31.05.2017 tarihli ve 2015/8210 Esas, 2017/4842 Karar sayılı kararı ile düzeltilerek onandığı, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 05.11.2020 tarihli ve 2020/8492 Esas, 2020/5149 Karar sayılı kararı ile karar düzeltme talebinin reddine karar verilerek hükmün 05.11.2020 tarihinde kesinleştiği, eldeki davaların 28.03.2018, 13.04.20 18... .03.2021 tarihlerinde açıldığı anlaşılmıştır.

3. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi yöntem itibarıyla yerindedir.

4.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre taraf vekillerinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

5. Dairemize aynı bölgeden intikal eden dava konusu taşınmaza yaklaşık 600 metre mesafede yer alan ... köyü 224 parsel sayılı taşınmaza 22.10.2017 tarihli itibarıyla İstanbul 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 12.11.2021 tarihli ve 2019/280 Esas, 2021/621 Karar sayılı dosyasında 1.000,00 TL/m² değer biçildiği ve bu bedelin davalı Hazinenin temyizi üzerine Dairemizin denetiminden geçerek 07.11.2023 tarihli ve 2023/3642 Esas, 2023/10444 Karar sayılı kararı ile onandığı dikkate alındığında, dava konusu taşınmaz için 28.03.2018 tarihi itibarıyla 800,00 TL, 13.04.2018 tarihi itibarıyla 821,00 TL/m², 24.03.2021 tarihi itibarıyla 1.333,00 TL/m² değer değer belirleyen bilirkişi heyetinden dava konusu taşınmaza yakın konumda olan parsel için belirlenen bedelden ayrılma nedenleri konusunda ek rapor alınıp, sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi bozmayı gerektirir.

6. 6100 sayılı Kanun'un 176 ncı maddesinin ikinci fıkrası uyarınca aynı davada ikinci kez ıslah ile talep artırılması mümkün değildir. Fazlaya dair hakların ek dava açılmak suretiyle istenmesi gerekir. Birleştirilen davaların, dava dilekçelerine göre kısmi dava niteliğinde olduğu, birleştirilen davada davacılar payı yönünden davacılar vekilinin 23.11.2021 tarihli ıslah dilekçesi ile asıl ve birleştirilen davalar için talep sonucunu artırdığı, 23.06.2023 tarihli dilekçesi ile de 23.04.2023 tarihli bilirkişi kurulu raporu üzerinden talep sonucunu artırdığı anlaşılmış olup birleştirilen davalar için ikinci ıslah dilekçesi esas alınarak fazla bedele hükmedilmesi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; A. Davalı İdare Vekilinin Davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ... ve Birleştirilen Davada Davacı ...'e İlişkin Temyizi Yönünden; Davalı idare vekilinin temyiz dilekçesinin REDDİNE,

B. Davacılar vekilleri Tüm Davacılar, Davalı İdare Vekilinin Davacılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ...'e İlişkin Temyizleri Yönünden; 1. Taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Taraf vekillerinin temyiz itirazının kısmen kabulü ile temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davacılar ... vd. ile ...'den peşin alınan temyiz harçlarının istenildiğinde iadesine, Taraflar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden 04.11.2025 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 40.000,00 TL vekâlet ücretinin davalı idareden alınarak davacılar ... vd.'ne 40.000,00 TL vekâlet ücretinin de davacılardan alınarak davalı idareye verilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 24.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.