İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2026/310 E. 2026/159 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2026/310
Karar No
2026/159
Karar Tarihi

T.C. İSTANBUL 24. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/310 Esas KARAR NO : 2026/159

DAVA : Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/08/2024 KARAR TARİHİ : 02/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ... Ltd. Şti., tarafından davalı... Ltd. Şti.’nin 30.12.2022 tarihli... numaralı faturası ile ... plakalı,... marka tipi, 2022 model otomobilin 0 km olarak 649.666,71 TL bedel ile satın alındığını; 12.10.2023 tarihinde, 48.113 km’de seyir halindeyken ...plakalı otomobilin triger kayışının kopması sonucu yetkili serviste komple motorunun değiştirildiğini, onarım bedelinin 283.797,85 TL olduğunu ancak kullanım hatası nedeniyle arızanın meydana geldiği gerekçesiyle garanti kapsamında ödeme yapılmaması üzerine onarım bedelinin kendilerince ödendiğini, otomobilin 13.05.2023-05.08.2023 ve 01.09.2023 tarihlerinde bakımlarının yapıldığını, otomobilin gizli ayıplı olması nedeniyle davalılara Kadıköy ... Noterliğinin ...yevmiye numaralı, 27.10.2023 tarihli ihtarnamesinin gönderilerek ihtarin tebliğinden itibaren 7 gün içinde ayıpsız misli ile değiştirilmesinin talep edildiğini, ancak ihtarnameye cevap verilmediğini, Osmaniye ...AHM ... D.İş dosyası ile hazırlanan 03.11.2023 tarihli delil tespit raporunda otomobilin, gizli ayıplı, onarım bedelinin 283.797,85 TL, Değer kaybının 50.000 TL, tespit edildiğini ancak onarım bedelinin 220.000 TL olduğunu açıklayarak ...plakalı otomobilin sıra ile, ayıpsız misli ile değiştirilmesini aksi takdirde bedelinin ödenmesini ve 220.000 TL onarım bedelinin avans faizi ile tahsilini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ...Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu... plakalı aracın 30.12.2022 tarihinde davacı şirkete satıldığını ve akabinde müvekkili şirket ile davacı şirketin söz konusu araç için açılan dava dosyasının tarafına tebliğine dek bu araç için muhatap olmadığını, davacı tarafın söz konusu aracın ayıplı mal olduğunu ve araçta meydana gelen arızalar için ödeme yaptığı bedellerin tazminini müvekkili şirketten talep ettiğini ancak bu talebin müvekkili şirkete yöneltilmesinin hatalı olduğunu, müvekkili şirketin yetkili bayi olup araç üreticisi olmadığını, bu sebeple davanın husumet yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı...A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının aracını 30.12.2022 tarihinde satın aldığını, davayı 16.08.2024 tarihinde ikame ettiğini, bununla birlikte, basiretli tacir konumunda olan davacı tarafça yazılı olarak 6102 S. Kanun'da belirtilen sürelerde ayıp ihbarında bulunulmadığını yasal süresi içerisinde ayıp ihbarında bulunmayan davacı tarafın aracı bu hali ile kabul ettiğinin kabulü gerektiğini, davaya konu araçta tespit edilemeyen, çözülemeyen, tekrarlayan bir arıza-gizli ayıp-üretim hatası söz konusu olmadığını, davacı tarafça da ikrar edildiği üzere; davacı aracı teslim alırken aracı muayene ederek teslim aldığını, aracın tamamen kullanıcı hatasından kaynaklı arızalandığını, ikaz ışığına rağmen kullanılmaya devam edildiğini, haksız, usule ve hukuka aykırı davanın öncelikle usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise esastan küllen reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, satım sözleşmesine konu aracın ayıplı olduğu iddiasına dayalı öncelikle ayıpsız misli ile değişim olmadığı takdirde aracın bedeli ve onarım bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda; davacının davalı ...LTD.ŞTİ'den 30/12/2022 tarihinde dava konusu ...plakalı aracı satın aldığı, aracın arızaları nedeniyle gizli ayıplı olduğunu iddia ederek öncelikle aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesini, olmadığı takdirde ayıpsız haline denk gelen rayiç bedelini ayrıca aracın kendi imkanları ile onarılmak zorunda kalmaları nedeniyle onarım bedelini talep ettiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın dava konusu aracın ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliği, ayıplı olması halinde misli ile değişim talebinin yerinde olup olmadığı, davacının ayıpsız misli ile değişim dışındaki taleplerini davalılardan ...'e karşı ileri sürüp süremeyeceği, davacı tarafça ayıp ihbar sürelerine uyulup uyulmadığı, davalıların ağır kusurlarının bulunup bulunmadığı, onarım bedelinin kadri maruf olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır. Tarafların ticari sicil kayıtları, ...plakalı aracın malik bilgilerini gösterir tescil ve ruhsat kayıtları, Osmaniye ...Asliye Hukuk Mahkemesinin... D.iş sayılı dosyası, aracın onarım evrakları, tramer kayıtları ve muayene kayıtları dosya arasına alınmış, 19.01.2026 tarihli bilirkişi kök ve 16.05.2026 tarihli ek raporu alınarak dava sonuçlandırılmıştır. 19.01.2026 tarihli bilirkişi kök ve 16.05.2026 tarihli ek raporu ile özetle; Dava konusu ...plakalı, ... Joy 1.3 TCE EDC marka tipi, benzin yakıtlı, 140 HP motor gücünde, 2022 model, ... motor ve ... şase numaralı, sürücü dahil 5 koltuklu otomobilin triger setinin üretimden kaynaklı gizli ayıplı olması nedeniyle vaktinden önce arızalandığı, otomobilin onarıldığı ve normal kullanılabilir durumda olduğu için misli ile değişimine veya bedel iadesinde gerek olmadığı, otomobilin triger setinin üretimden kaynaklı gizli ayıplı olması nedeniyle arızalanması sonucu motorun da hasar gördüğü ve komple motor değiştirildiği için 220.000 TL onarım bedelinin talep edilebileceği, otomobilin satış tarihi olan 30.12.2022 tarihinde ayıpsız otomobil fiyatının 649.666 TL, ayıplı otomobil fiyatının ise 333.000 TL olduğu, satış tarihindeki ayıpsız otomobil fiyatı ile ayıplı otomobil fiyatı arasındaki farkın = 649.666 – 333.000,00 = 316.666 TL olduğu, satış fiyatları arasındaki 316.666 TL farkın, 96.666 TL kısmı otomobilin ayıplı olması nedeniyle satış fiyatından yapılması gereken net indirim tutarı olduğu, 220.000 TL kısmının ayıplı otomobilin onarım bedeli olduğu, bu durumda, satış fiyatından yapılması gereken toplam indirim tutarının 96.666 + 220.000 = 316.666 TL olduğu bildirilmiştir. 6098 sayılı TBK’nın 227. Maddesi uyarınca satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hallerde alıcı: “1. Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme. 2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme. 3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme. 4. İmkan varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme” seçimlik haklarından birini kullanabilir. Alıcının genel hükümlere göre uğradığı diğer zararlar için tazminat isteme hakkı saklıdır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu(TTK)'nun 23/1-c maddesi; "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır." şeklinde düzenlenmiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu(TBK)'nun 223/2. Maddesine göre ise, alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır. Öğretide ayıp satılanda, vaad edilen niteliklerin bir diğer ifade ile bulunması gereken bir özelliğin bulunmaması ya da bulunmaması gereken bir kusurun ya da eksikliğin bulunması ya da dürüstlük kuralı gereğince ondan beklenen lüzumlu vasıfları taşımaması hali olarak tanımlanmakta ve maddi, hukuki ya da ekonomik ayıp şeklinde sınıflandırılmaktadır. Maddi ayıp bir malda madden hata bulunmasıdır (örneğin malın yırtık, kırık, bozuk, lekeli olması gibi). Hukuki ayıp malın kullanımının hukuken sınırlandırılmış olmasıdır (malın üzerinde rehin, haciz, intifa hakkı gibi kısıtlamalar bulunması gibi). Ekonomik ayıp ise malın iktisadi vasıflarında eksiklik olmasıdır(Yargıtay HGK'nın 24.05.2017 tarih, 2017/19-1633 E.- 2017/1013 K. Sayılı kararı). Satıcının ayıba karşı tekeffül borcunun doğabilmesi için ayıbın sözleşmenin kurulduğu anda mevcut olması, ayıbın önemli olması, alıcının sözleşmenin kurulduğu anda ayıbın varlığından haberdar olmaması ve en nihayetinden alıcının kendisine düşen muayene ve ihbar yükümlülüklerini yerine getirmiş olması gerekir. Aksi halde satılan, alıcı tarafından mevcut haliyle kabul edilmiş sayılır. Satıcının ayıptan sorumluluğuna ilişkin olarak TBK md. 227 hükmünce alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkimin, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebileceği düzenlenmiştir. Yine bazı durumlarda ise ayıba bağlı seçimlik haklar yönünden tüketicinin tercihi, ayıbın şekli, malın değeri, ayıbın ileri sürülüş süreci gibi her somut olayda farklılık taşıyan kıstaslar çerçevesinde 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 2/2. maddesindeki hakkın kötüye kullanılması hâli olarak dahi değerlendirilebilecek ve hâkimin dürüstlük kuralına uygun olmayan tercihe müdahalesi gündeme gelecektir. Son dönemde alınan yargısal kararlarda da (Hukuk Genel Kurulunun 07.06.2017 tarihli, 2017/13-653 Esas, 2017/1085 Karar; 06.11.2015 tarih, 2015/13-2692 Esas, 2015/2487 Karar sayılı kararları) alıcının tercihi yönünde verilecek hükmün hak ve menfaatler dengesini aşırı ölçüde bozar mahiyette olmaması gerekliliğine değinilmektedir. Seçimlik haklarına ilişkin tercihinde alıcının serbestliği asıl olduğundan, hak ve nesafet dengesinin gözetiminde somut olayın özelliklerinin titizlikle değerlendirilmesi gerekliliği gözden kaçırılmamalıdır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının davalı ...LTD.ŞTİ'den 30/12/2022 tarihinde dava konusu ... plakalı aracı satın aldığı, aracın 12/10/2023 tarihinde arızalandığı, davacının Kadıköy ... Noterliğinin 27.10.2023 tarihli, ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile ihtarnamenin tebliğinden itibaren 7 gün içinde otomobilin ayıpsız misli ile değiştirilmesinin ihtar edildiği, her iki davalıya da ihtarnamenin 27.10.2023 tarihinde tebliğ edildiği,...A.Ş. servisinde otomobilin komple motorunun değiştirildiği ve 26.12.2023 tarihli, 220.000 TL tutarında fatura düzenlendiği, davacı tarafından servise 03.01.2024 tarihinde 220.000 TL ödendiği, usul ve yasaya uygun, dosya muhteviyatı ile uyumlu ve denetime elverişli olduğundan hükme esas alınan bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere dava konusu aracın gizli ayıplı olduğu kanaatine varılmış ancak araç onarıldığından ve hali hazırda kullanılır vaziyette olduğundan davacının sözleşmeden dönme ile bedel iadesi ve ayıpsız misli ile değişim taleplerinin orantılı olmadığı kanaatine varılmış bu nedenle ancak onarım bedelini ve aracın satım tarihi itibariyle ayıplı haliyle ayıpsız hali arasındaki fark bedeli talep edebileceği kanaatine varılmış, davalı ... Motorlu Araçlar İmal Ve Satış A.Ş.'nin ithalatçı firma olarak davalı satıcı firma ...Limited Şirketi ile birlikte müteselsilen garanti sorumluluğunun bulunduğu, otomobilin satış tarihi olan 30.12.2022 tarihinde ayıpsız otomobil fiyatının 649.666 TL, ayıplı otomobil fiyatının ise 333.000 TL olduğu, satış tarihindeki ayıpsız otomobil fiyatı ile ayıplı otomobil fiyatı arasındaki farkın = 649.666 – 333.000,00 = 316.666 TL olduğu, satış fiyatları arasındaki 316.666 TL farkın, 96.666 TL kısmı otomobilin ayıplı olması nedeniyle satış fiyatından yapılması gereken net indirim tutarı olduğu, 220.000 TL kısmının ayıplı otomobilin onarım bedeli olduğu, bu durumda, satış fiyatından yapılması gereken toplam indirim tutarının 96.666 + 220.000 = 316.666 TL olduğu, davacının dava dilekçesinde avans faizi talep ettiği ancak tarih belirtmediği görüldüğünden, dava tarihinden itibaren avans faizine hükmedilmesi gerektiği kanaatine varılarak davanın kısmen kabulü ile; davacının ayıpsız misli ile değişim ve sözleşmeden dönme ve bedeli iadesi taleplerinin reddine, 220.000,00 TL onarım bedeli ve 96.666,00 TL ayıp oranında bedelde indirim olmak üzere toplam 316.666,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; Davanın kısmen kabulü ile; 1-Davacının ayıpsız misli ile değişim ve sözleşmeden dönme ve bedeli iadesi taleplerinin reddine, 2-220.000,00 TL onarım bedeli ve 96.666,00 TL ayıp oranında bedelde indirim olmak üzere toplam 316.666,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2-Alınması gerekli karar harcı 21.631,45-TL'den davacı tarafça peşin olarak yatırılan 14.851,73-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 6.779,72-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafça yatırılan 14.851,73-TL peşin harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvuru harcı, 60,80-TL vekalet harcı, 253,50-TL tebligat ve müzekkere gideri, 8.000,00 -TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.741,90-TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 3.183,13-TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, kalan 5.558,77 TL tutarın davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-TTK 5/A maddesi ve 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A fıkrası ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 3.800,00-TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 1.383,67-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına, kalan 2.416,33-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 7-Davanın kabul edilen kısmı için davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'ye göre belirlenen 50.666,56-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 8-Davanın reddedilen kısmı için davalılar kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T.'ye göre belirlenen 88.480,11-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde Hukuk Muhakemeleri Kanununun 333.maddesi uyarınca ilgili tarafa iadesine, Dair karar, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, karar gerekçesinin tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olarak verildi, açıkça okundu usulen tefhim olundu. 26/10/2026

Katip ¸e-imzalıdır

Hakim ¸e-imzalıdır

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2026/310, K. 2026/159, T. 02.10.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2026-310-e-2026-159-k-6cad247bb8f8