İlk Derece Mahkemesi 2025/614 E. 2026/437 K.

T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/614 Esas - 2026/437 TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR ESAS NO : 2025/614 Esas KARAR NO : 2026/437

........................... ............................... ..................................... .......................................... .............................................. .................................................... ....................................................... DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 28/08/2025 KARAR TARİHİ : 21/05/2026 KARAR Y. TARİHİ : 10/06/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kurum tarafından 2024/45708 ihale kayıt numarası ile ihtiyari olarak Kamu İhale Kanunu prensiplerine (Kamu İhale Kanununa tabi olmamasına rağmen) uygun bir ihale açıldığını, davalı kurum tarafından teklif verme süresinin 22.01.2024 olarak belirlendiğini, bu süre içerisinde davacının teklifini sunmuş olduğunu, davacı şirket teklif sunduktan 9 gün sonra ve henüz taraflar arasında 10.05.2024 tanzim tarihli sözleşme imzalanmadan, önceki dönemde davalı kuruma özel ............ hizmeti sunan, davalı .............. A.Ş.’nin % 100 iştiraki olan, ancak yeni dönem ihalesini/işini verdiği yüksek teklif nedeniyle alamayan ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) arasında 01.02.2024 tarihinde 01.01.2024-31.12.2026 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesi imzalanmış olduğunu, bu toplu iş sözleşmesinin davacının teklif verdiği ihale konusu olan .............. Genel müdürlük merkez ve taşra teşkilatında çalışan özel ............ işçilerinin mali ve sosyal haklarını düzenlemek için yapıldığını, davalı kurumun, davacıyı 29.04.2024 tarih ve 728765 sayılı yazıyla sözleşmeye davet ettiğini, davacı şirketin davalı tarafça tek başına hazırlanan ve ihale dokümanları arasında davacıya sunulan sözleşme tasarısının 36.24. maddesinde yer alan: “Yüklenicinin toplu iş sözleşmesi yapması ve/veya toplu iş sözleşmesi hükümlerinin Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak ayni ve/veya nakdi haklardan doğacak farklar yüklenici tarafından karşılanır” hükmüne yönelik 08.05.2024 tarih ve 428210 evrak kayıt numaralı belgeyle ihtirazi kayıt beyan edildiğini, neticede davacı ile davalı arasında 10/05/2024 tarihinde davalı tarafından hazırlanan ve 38 maddeden oluşan bir sözleşme imzalandığını, İlgili sözleşmeye göre özetle; Müvekkil şirket sözleşmenin 4. maddesinde sayılan işleri 5.maddede sayılan mali şartlarla üstlenmiş olduğunu, Müvekkil şirket sözleşmenin imzası anında bu davanın da konusunu oluşturacak olan 105.500.000,00 TL bedelli bir teminat mektubunu davalı kuruma ibraz ettiğini, İlerleyen dönemde müvekkil şirketin sözleşmenin 10.2.1 maddesi gereği 15.000.000,00 TL bedelinde bir teminat mektubu daha ibraz ettiğini,- Sözleşmenin 13.1., 13.2. ve 13.3.maddeleri ile bu maddelerin alt maddelerinde sözleşme bedeline dahil olan giderler belirlendiğini (ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç, işçilik ücreti (asgari ücret katsayılarına göre), yemek ve yol giderleri, malzeme giderleri, KDV, iş kazası ve meslek hastalık primi) sözleşme bedeline dahil kalemler arasında toplu iş sözleşmesinden kaynaklı farklar yer almamakta olduğunu, 14.4.maddede taraflar arasındaki ödeme sisteminin esasları belirlendiğini, sözleşmenin 28. maddesinde davalı kurumun sözleşmeyi fesih ve tasfiye etme usulünün belirlendiğini, Sözleşmenin 35. maddesi uyarınca tarafların, uyuşmazlık çözümünde Ankara mahkemelerini yetkili kıldığını, Sözleşme devam ederken, davacı tarafından sözleşmeye uygun olarak 01.07.2024 tarihi itibariyle özel ............ hizmetinin ifasına başlandığını, 08/08/2024 tarihinde davalı kurum tarafından tüm dağıtım yerlerine ve davacı şirkete bir yazı gönderilerek taraflar arasında imzalanan sözleşme kapsamında çalıştırılan personelin 01/02/2024 imza ve 01/01/2024 – 31/12/2026 yürürlük süreli Toplu İş Sözleşmesi hükümlerinden yararlandırılmasının talep edildiğini, davacı şirket tarafından bu talebe 20.08.2024 tarihli bir yazıyla itiraz edildiğini, dönem dönem davalı kurum tarafından davacı şirkete benzer nitelikte yazılar gönderildiğini, davalı kurumun, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 36.24. maddesi uyarınca toplu iş sözleşmesinden kaynaklı farkların davacı şirket tarafından ödenmesi gerektiğini, ancak bu bedelin asıl işveren olarak kendilerinden talep edilemeyeceği düşüncesinde olduğunu, davacı şirketin ise izah edilecek sebeplerle söz konusu ödemenin taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında kendi mükellefiyetinde bulunmadığı ve bu bedelin davalı kurum tarafından kendisine ödenmesi halinde ilgili personele ödenebileceği düşüncesinde olduğunu, aradan 9 ay geçtikten sonra davalı kurum tarafından davacı şirkete 05.06.2025 tarihinde bir ihtarname gönderildiğini, davacı şirket tarafından, ilgili ihtara 12.06.2025 tarihinde cevap verildiğini, davalı kurumun, 05.06.2025 tarihli ihtarname ile müvekkil şirketin toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan farkları üç iş günü içinde ödememesi halinde 120.500.000,00 TL tutarındaki teminat mektuplarının nakde çevrileceğini ve sözleşmenin tek taraflı feshedileceğini bildirdiğini, akabinde davalı kurumun 25.06.2025 tarih ve E-48618261-930-3113875 sayılı yazı ile taraflar arasındaki sözleşmeyi haksız ve hukuka aykırı olarak feshettiğini, aynı gün 25.06.2025 tarih ve E-41696117-850-3117669 sayılı yazıyı .............Bankası Gimat Ankara Ticari Şubesine göndererek teminat mektuplarının nakde çevrilerek kendilerine ödenmesini talebi üzerine ilgili banka tarafından teminat mektuplarının nakde çevrilerek davalı kuruma ödendiğini, bu aşamada 18.06.2024 tarihinde henüz fesih işlemi gerçekleşmeden ve teminat mektupları nakde çevrilmeden teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasının talep edildiğini, Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/109 değişik İş sayılı kararıyla tedbir talebini reddettiğini, davalı kurumun 25.06.2025 tarih ve E-48618261-930-3113875 sayılı fesih yazısında; "Bununla birlikte, ilgi (a) sayılı yazımız ve daha önce Satınalma Dairesi tarafından tarafınıza gönderilen tüm ihtarnamelerde, toplu iş sözleşmesinden doğan farkların işçilere ödemmesi ihtar edilmesine rağmen, ısrarla sözleşmeden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmediği, özellikle toplu iş sözleşmesinden doğan farkların işçilere ödenmesine ilişkin uyarılara rağmen herhangi bir somut adım atılmadığı ve ayrıca ilgi (a) yazıdaki hususların da ifa edilmediği Şirketimizce tespit edilmiştir.Bu çerçevede; yukarıda belirtilen ihlallerin devam etmesi, sözleşme yükümlülüklerinin verilen süreler içerisinde yerine getirilmemesi ve şirketimiz nezdindeki müzakerelerden sonuç almaması nedeniyle, işbu yazı ile 10.05.2024 tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme, 30.06.2025 tarihi itibariyle hüküm doğurmak üzere tek taraflı olarak ve haklı nedenle feshedilmiştir." hususlarına yer verdiğini, başlangıçta taraflar arasındaki ihtilafın temelinin sözleşmenin 36.24. maddesinde yer alan düzenlemeye ilişkin olduğunu, bu nedenle feshin haklı veya haksız olduğunun tespiti bakımından bu maddenin değerlendirilmesi önem arz ettiğini, madde lafzından da anlaşılacağı üzere; yalnızca yüklenicinin kendisinin toplu iş sözleşmesi imzalaması veya Yüksek Hakem Kurulu kararı doğrultusunda yeni haklar doğması halinde ortaya çıkacak farklardan yüklenicinin sorumlu olacağı düzenlenmiş olduğunu, bu ifadenin, geçmiş döneme ait veya başka şirketlerle akdedilmiş toplu iş sözleşmesinden doğan farkların, mevcut yükleniciye yüklenmesini hukuken mümkün kılmadığını, olayların kronolojik gelişimi incelendiğinde davalı ...........'nin ticari teamüllere, sözleşme hukukuna egemen dürüstlük kurallarına, 6098 sayılı Kanunun genel işlem koşulları denetimi ile korumak istediği sözleşme adaletine aykırı davrandığı ve feshin haksız olduğunun açıkça ortada olduğunu, davacıdan önce .............. işyerlerinin ............ hizmetlerini ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş yürüttüğünü, bu şirketin davalı .............. A.Ş.’nin % 100 iştiraki olduğunu, halihazırda ............ hizmetlerini sunan bu şirket yeni dönemde de işe devam etmek için müvekkil ile birlikte aynı ihaleye teklif verdiğini, ancak en yüksek tekliflerden birini verdiği için yeni dönem ihalesini kazanamadığını,yeni ihale dönemi olan 1.7.2024- 30.06.2026 dönemi için ihaleyi kazanamadığı belli olan ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş.'nin yeni dönem ihalesinin teklif verme süresinin sonu olan 22.01.2024 tarihinden 9 gün sonra acil bir şekilde ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) ile 01.02.2024 tarihinde bir toplu iş sözleşmesi imzaladığını, kural olarak toplu iş sözleşmesinin ileriye etkili olması gerekirken bir de yürürlük süresi geriye götürülerek toplu iş sözleşmesinin yürürlük başlangıcının 1.1.2024 tarihine çekildiğini, 01.01.2024-31.12.2026 yürürlük süreli olarak yapıldığını, bu toplu iş sözleşmesi ile işçilik maaliyetlerinin çok önemli ölçüde artırıldığını, sözleşme tasarısında işçi ücretlerinin asgari ücretin %50 veya %65 fazlası olarak belirlenmiş olduğunu, davacının teklifini verdiği 22.1.2024 tarihinde ortada bir toplu iş sözleşmesi olmadığını, davacının da böyle bir TİS yapılabileceğini, davacının kendisinin imzalamadığı bir toplu iş sözleşmesinin yarattığı işçilik maliyetlerinden sorumlu tutulmasının Borçlar Hukukuna hakim dürüstlük kurallarına, sözleşme öncesi görüşmelerde kusur prensibine, genel işlem koşulları denetimine ilişkin esaslara aykırılık oluşturduğunu, Bu nedenle de davalının sözleşmeyi feshi ve teminat mektubunu irat kaydetmesinin haksız olduğunu,sunulan uzman görüşlerinin de iddiaları açıkça desteklemekte olduğunu, Somut soruna ilişkin Medeni Hukuk ve Borçlar Hukuku Öğretim Üyelerinden HMK'nun 293. madde kapsamında uzman görüşü talep edildiğini, Medeni Hukuk ve Borçlar Hukuku Öğretim Üyesi sayın Prof. Dr. Abdulkerim YILDIRIM'a ait uzman görüşünde somut uyuşmazlıkta da şayet işbu ihaleyi kazanan yüklenicinin halihazırda devam eden TİS sözleşmesi hükümlerinden sorumlu olması gerekiyorsa, bu durumun da belirtildiği yeni bir ihale dokümanı hazırlanması gerektiği, her iki bilimsel mütalaada da davalı kurumun, yalnızca sözleşme hükümlerine değil; aynı zamanda hukukun temel ilkeleri olan sözleşme serbestisi, dürüstlük kuralı, öngörülebilirlik, eşitlik ve genel işlem koşullarına aykırılık yasaklarına da açıkça aykırı davrandığı tespit edildiğini beyan ederek davalı kurumun 25.06.2025 tarihli ihtarnamesi ile müvekkil şirketin davalıya karşı hukuken sorumlu olmadığı toplu iş sözleşmesi kaynaklı ödemeleri dayanak göstererek sözleşmeyi feshettiğini ve 120.500.000,00 TL tutarındaki teminat mektuplarını nakde çevirmiş olduğunu, bu aşamada kapsamlı incelemelerle dava sürecinin uzama ihtimali gözetilerek yalnızca haksız yere irat kaydedilen teminat mektubu bedelinin tazmini talep edileceğini, davalı tarafından irat kaydedilen teminat mektup bedellerinin 25.06.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle tahsilini talep edildiğini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak üzere davanın kabulü ile; davalı kurumun davacı ile arasındaki 10.05.2024 tanzim ve 01.07.2024 başlangıç tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmeyi 25.06.2025 tarihinde haksız surette feshetmesi nedeniyle, davalı tarafından irat kaydedilen teminat mektupları bedeli olan 120.500.000,00 TL'nin 25.06.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; uyuşmazlığın konusunu 10.05.2024 tarihinde imza altına alınan Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin ilgili maddelerine aykırı şekilde işin yürütülmesi üzerine davacı ........... tarafından yapılan fesih işleminin hukuka aykırı olduğu iddiasını oluşturduğu, ........... Yönetim Kurulunun 09.11.2018 tarih ve 281 sayılı Kararı ile "............... Teşkilatı Anonim Şirketi Mal ve Hizmet Alımı Prosedürü" (EK-1) onaylanmış olup, 07.12.2018 tarihinde http://eys................gov.tr (QDMS) adresinde yayımlanarak yürürlüğe girdiğini, ...........'nin mal ve hizmet alımlarında, yürürlüğe girmiş olan düzenleyici işlem niteliğindeki güncel satın alma mevzuatı kullanılmakta olduğunu, davacının iddialarının dayanağını, henüz sözleşme imzalanmadan "ihale aşaması"nda yaptığı ihtirazi kayıt olduğunu iddia ettiği 08.05.2024 tarihli dilekçesi oluşturmaktaysa da ihale koşullarının sonradan itiraz yoluyla değiştirilmesi mümkün olmadığından, davacı tarafından yapılması gereken şeyin, dilekçesindeki talebinin kabul edilmemesi halinde "sözleşme aşaması"na geçmeden önce ihale sürecindeki işlemlere karşı idari yargı yolunda iptal dava açılması olması gerektiğini, İdarenin her türlü eylem ve işlemine karşı yargı yolunun açık olduğunu belirten Anayasa'nın 125'inci maddesi çerçevesinde ihale aşamasından doğan uyuşmazlıkların idari yargının, sözleşme aşamasından doğan uyuşmazlıkların ise adlî yargının alanında kalmakta olduğunu, dolayısıyla davacı vekilinin dava dilekçesinde üzerine kurduğu ana iddiasının; sözleşmeye davet yani ''ihale aşaması''nda öne sürdüğü iddialarının sözleşmenin yürütülmesi esnasında dikkate alınmaması üzerine yaşanan uyuşmazlık ile ilgili olduğundan HMK'nın 114/1-b maddesi doğrultusunda adli yargı yolunun caiz olmaması sebebiyle davanın usulden reddi gerektiğini, davaya konu Özel ............ Hizmet Alımı ihalesinin, ........... Mal ve Hizmet Alımı Prosedürünün "İhaleli Alımlar" başlıklı 6.12 maddesi kapsamında 22.01.2024 tarihinde "Açık İhale" usulü ile gerçekleştirildiği, davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti. İhale dokümanı satın alarak istekli sıfatı ile ihaleye katıldığını ve en düşük fiyat teklifini vererek 10.05.2024 tarihinde hizmet alımı sözleşmesini imzalamış olduğunu, davacı Şirketin, Birim Fiyat Teklif Mektubundaki; ''Şirketinizce 22.01.2024 tarihinde ihalesi yapılacak olan Özel ............ Hizmet Alımı işine ait ihale dokümanını oluşturulan bütün belgeler tarafımızdan tamamen incelenmiş, okunmuş ve işin yapılacağı yer görülmüş olup herhangi bir ayrım ve sınırlama yapmadan bütün koşullarıyla kabul edilmiştir. Özel ............ Hizmet Alımı işine ilişkin olarak aşağıdaki hususları içeren teklifimizin kabulünü arz ederiz." şeklindeki yazılı beyanı ve yine ihale dokümanını oluşturan belgelerden olan "İdari Şartname"nin; ''Tekliflerin Hazırlanması ve Sunulması'' başlıklı 20.4 maddesindeki hükmü kapsamında, ihale dokümanında yer alan tüm şartları itirazsız şekilde kabul ettiğini ve buna göre teklifini sunmuş olduğunu, bununla birlikte, İdari şartnamenin "İhale Dokümanında Değişiklik, Açıklama Yapılması veya İhalenin Ertelenmesi" başlıklı 6.1 maddesi hükmü bulunmasına rağmen, İhale dokümanlarından olan " Sözleşme Tasarısı"nın "Diğer Hususlar" başlıklı 36.24 maddesinde yer alan hükmü başta olmak üzere ihale dökumanındaki düzenlemelere, madde kapsamlarına, sözleşme tasarısı dahil ihale dokümanlarına dair davacı Şirketin herhangi bir itirazı olmadığı, değişiklik/düzeltme yapılmasına ilişkin herhangi bir talepte de bulunulmadığını, davacı firmanın bu maddede bahsi geçen toplu iş sözleşmesinin kendi döneminde imzalanan bir sözleşme olması halinde hüküm ifade edeceğini öne sürerek kendisinden önceki dönemde imzalanmış toplu iş sözleşmesine dair herhangi bir sorumluluğu olmadığını iddia etmekte olduğunu, oysa ki davacının izah olunduğu şekilde, bizzat kendisi sözleşme hükmü ile nasıl bir taahhüt altına girdiğini bilmekte ve henüz sözleşmenin imzalanması aşamasına geçilmeden önce 08.05.2024 tarihli dilekçesi ile durumun aksini iddia ederek yükümlülüğünden kurtulmaya çalışmakta olduğunu, ........... tarafından davacının bu yöndeki çekincesini doğrulayacak veya ortadan kaldıracak hiçbir yazılı veya sözlü cevap verilmemesine rağmen, davacının sözleşmeyi bu hali ile 10.05.2024 tarihinde imza altına aldığını, ...........'nin söz konusu sözleşme hükmü ile yürürlükteki toplu iş sözleşmelerinden doğan tüm hak ve alacakları kastettiği yönündeki iradeye, davacı firmanın 10.05.2024 tarihli Hizmet Alım Sözleşmesini imzalamadan önce vakıf olduğunu, bu durumun, davacı firmanın, anılan Hizmet Alım Sözleşmesini imzalamadan önce yaptığı ve ihtirazi kayıt olduğunu öne sürdüğü dilekçesi hakkında hizmet alımını yapan idare olan ........... tarafından herhangi bir işlem yapılmamasından net olarak anlaşılmakta olduğunu, tacir olup basiretli bir iş adamı gibi davranmayan davacı firmanın, işbu davaya konu ihtilafın doğumunda asli kusurlu olduğunu, kaldı ki 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun toplu iş sözleşmelerinin yürürlüğüne dair emredici hükümleri karşısında davacı firmanın çekincelerine uygun şekilde bir kabul beyanında bulunulmasının da mümkün olmadığını, davacı firmanın ihale dokümanının yayımlanmasından sonra dokümana karşı bir itirazı veya değişiklik yapılmasına ilişkin herhangi bir talebi olmadığını, sözleşmeye davet aşamasına kadar olan süreçte tüm ihale koşullarını kabul etmiş olduğunu, Her ne kadar davacının 08.05.2024 tarihli davalıyı muhatap yazısında Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme Tasarısının 36.24. maddesinde yazılı toplu iş sözleşmesi hükümleri hakkında hakları saklı kalmak kaydıyla sözleşme imzalanacağı bildirilmiş ise de ihale hukukunda ihale şartlarını değiştirir nitelikte itiraz öne sürülmesi şeklinde bir hukuki müessesenin bulunmadığını, aksi halde istekliler tarafından başlangıçta kabul edilen hükümlerin sözleşme aşamasında şerh düşülerek hükümsüz bırakılması ve rekabet koşullarının sonradan ortadan kaldırılması sonucunun doğacağını, davacı Şirketin gerek İdari Şartnamenin "İhale Dokümanında Değişiklik, Açıklama Yapılması veya İhalenin Ertelenmesi" başlıklı 6.1 maddesindeki düzenleme dahilinde ihale öncesinde sözleşme tasarısına ilişkin itiraz, değişiklik teklifinde bulunmamasıyla ve gerekse "İdari Şartname"nin ''Tekliflerin Hazırlanması ve Sunulması'' başlıklı 20.4 maddesindeki "İstekliler teklif mektubunu sunmakla ihale dokümanında belirtilen bütün şartları kabul etmiş sayılır." hükmü kapsamında "Birim Fiyat Teklif Mektubu"nda yazılı ifadesi ile, ihale dokümanında yer alan tüm şartları itirazsız şekilde kabul ederek hizmet sözleşmesini 10.05.2024 tarihinde imzaladığını, ihale konusu işi sözleşme hükümlerine göre yürütmeyi kabul ve taahhüt etmiş olduğunu, söz konusu hizmet sözleşmesinde toplu iş sözleşmesi ve bunun ödenmesine ilişkin hususlara tek bir maddede yer verilmiş olması ve başka maddelerde yer almaması, işçilik alacaklarından olan söz konusu haklara ilişkin ödemeye dair davacı firmanın iddia ettiği gibi sorumluluğunu ortadan kaldırmamakta olduğunu, davacı firma ile müvekkil ........... arasında akdedilen Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin "Yüklenicinin Sözleşme Konusu İş ile İlgili Çalıştıracağı Personele İlişkin Diğer Sorumlulukları" başlıklı maddesi uyarınca, Sözleşmede yer alan açık hükümler karşısında davacı firmanın sözleşmenin yürütüldüğü dönem boyunca müvekkil ...........'nin düzenli bildirimlerine rağmen personele toplu iş sözleşmesinden doğan haklarını ödemediğinin ve bu yönüyle sözleşmeyi ihlal ettiğinin açık olduğunu, davacı firma ile anonim şirket olan ........... arasında yapılmış olan bir ticari sözleşmeyi değerlendirirken, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun, ''Tacir olmanın hükümleri'' kenar başlıklı 18. maddesinin,"'(2) Her tacirin, ticaretine ait bütün faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmesi gerekir....'' hükmünün dikkate alınarak değerlendirilme yapılması esas olduğunu, davacının, ihale dokümanında yer alan sözleşme tasarısının ilgili maddelerinin "genel işlem koşulu" olduğu yönündeki iddiası tamamen dayanaksız olduğunu, zira böyle bir iddianın kabulü halinde; tüm isteklilerce sonradan geçersizliği öne sürülmek üzere ihalelere katılım sağlanacak ve sonrasında diğer isteklilerin dezavantajına olacak şekilde ihalenin üstlenilmesi, bu yolla haksız kazanç sağlanması ve kamunun zarara uğratılmasının yolu açılmış olacağını, kaldı ki ihale dokümanı niteliğindeki sözleşme tasarılarının isteklilerin müzakeresine tabi tutmak ihale mevzuatına ve ihale sürecine aykırı bir durum olduğunu, ihale dokümanlarından olan İdari şartnamenin "ihale dokümanında değişiklik, açıklama yapılması veya ihalenin ertelenmesi" başlıklı 6.1 maddesindeki hükmü çerçevesinde itirazda bulunma ve değişiklik yapılmasını talep etme hakları bulunmakta olduğunu, davacının ise ihaleyi alabilmek uğruna, açık olmadığını ve maliyet kalemini etkileyeceğini belirttiği TİS hükümlerinin yüklenici tarafından uygulanması konusunda hiçbir itirazda veya açıklama talebinde bulunmaksızın teklifini sunduğunu, davacı vekili tarafından, bu maddeye karşı itirazlarını öne sürerek ihtirazi kayıtla sözleşmenin imzalandığı iddiasının hukuken bir geçerliliği bulunmamakta olduğunu, Kaldı ki yine yukarıda da izah edildiği üzere söz konusu yazının bir dilekçe niteliğinde olup ihtirazi kayıt olarak kabulü mümkün olmadığını, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununun "Toplu iş sözleşmesinin şekli ve süresi" başlıklı 35/4 üncü maddeden de mevcut toplu iş sözleşmesinin yürürlükte olduğunun açıkça anlaşıldığını, 6356 sayılı Kanunun "Toplu iş sözleşmesinin hükmü" başlıklı 36. maddesinde; "36, 37 ve 38. madde hükümleri yer almakta olup toplu iş sözleşmesi kapsamında yer alan iş yeri açısından işverenin değişmesinin yürürlükteki toplu iş sözleşmesinin uygulamasını durdurmayacağından davacı Şirketin haberi olmadığı iddiası ile sorumlu olmadığını iddia ettiği yürürlükteki TİS ödemelerinden sorumluluğunun açık olduğu, ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) ile 01.01.2024 tarihinde imzalanan toplu iş sözleşmesinin 31.12.2026 tarihine kadar yürürlükte kalacağının davacı yüklenici firmaya bildirilmiş olduğunu, bu kapsamda, davacının dava dilekçesindeki, işçilerin kendi işçileri olmadığı iddiasıyla TİS ödemelerinden sorumlu olmayacağı yönündeki iddiasının da yasal dayanaksız olup, haksız olduğunu, Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun "Toplu iş sözleşmesinden yararlanma" başlıklı 39. maddesinde; "(1) Toplu iş sözleşmesinden taraf işçi sendikasının üyeleri yararlanır. (2) Toplu iş sözleşmesinden, sözleşmenin imzalanması tarihinde taraf sendikaya üye olanlar yürürlük tarihinden, imza tarihinden sonra üye olanlar ise üyeliklerinin taraf işçi sendikasınca işverene bildirildiği tarihten itibaren yararlanır..." hükmü yer almakta olduğunu, Sözleşmenin yürütülmesi aşamasında personelin toplu iş sözleşmesinden doğan haklarının ödenmediği yönünde müvekkil ...........'ye gelen yakınmalar üzerine davacı firmaya defaten sözleşme gereğince taahhütlerini yerine getirmesi ihtar edildiğini ve nihayetinde işbu dava konusu uyuşmazlık ortaya çıktığını, ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri Anonim Şirketi ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) Arasında İşletme Düzeyinde Bağıtlanan 01.01.2024-31.12.2026 tarihlerini kapsayan 3. Dönem Toplu İş Sözleşmesinin "Toplu iş sözleşmesinin hükmü" başlıklı 5. maddesi hükmü bulunmakta olup, iş bu sözleşmenin kapsamına ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri Anonim Şirketinde çalışanların tamamının girdiği belirtilmiş olduğunu, Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin E.2015/18246, K.2017/19568 sayılı ilamı ile "...Sos.Hizm.Ltd.Şti.'de çalışan davacının ...İnş.Tem.Tur.A.Ş.'de çalışmasının ne şekilde gerçekleştiği, işyeri devri ilişkisi ya da ihale sureti ile aynı işyerinde işin ya da işverenin değişmesinin söz konusu olup olmadığı araştırılmalı ve 01.01.2014 tarihinden sonra, davacının, devreden alt işverenin devir tarihinde taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden faydalanması ancak işyeri devri hükümlerinin uygulanması mümkünse söz konusu olabileceği" gerekçesi ile ilk derece Mahkemesi kararının bozulduğunu, ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri AŞ ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) arasında işletme düzeyinde bağıtlanan 3. dönem toplu iş sözleşmesinin (TİS) üç dönemdir kesintisiz olarak devam etmekte olduğunu, toplu iş sözleşmesinin başlığından da anlaşılacağı üzere İşletme Düzeyinde Bağıtlanan bir sözleşme olduğunu, Sözleşmenin "Kapsam" başlıklı 6. maddesinden de bu durum açıkça anlaşılmakta olduğunu, davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti.'nin Sözleşmeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemeye devam etmesi üzerine Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin "Kesin Teminat ve Ek Kesin Teminatlann Geri Verilmesi" başlıklı 11.5 maddesindeki hüküm ile,Yine Sözleşmenin "..............'nin Sözleşmeyi Fesih veya Tasfiye Etmesi" başlıklı 28.1. maddesinde yer alan hükümleri işletilmek suretiyle müvekkil ...........'nin 05.06.2025 tarihli yazılı ihtarı ile davacı firmaya son kez süre verilerek, 24.06.2025 tarihli bildirim ile 30.06.2025 tarihinden itibaren sözleşmenin haklı olarak feshedilmiş olduğunu, davacı firma ile akdedilen hizmet sözleşmesi kapsamında istihdam edilen özel ............ personelinin toplu iş sözleşmesinden kaynaklı alacaklarının ödenebilmesini teminen davacı firmanın hak edişlerinin personelin alacağını karşılamaması sebebiyle T.C. .............Bankası A.Ş. Gimat /Ankara Ticari Şubesince düzenlenen 09.05.2024 tarihli ve 217KRTM24000259 mektup no.lu 105.500.000,00 TL ve 28.01.2025 tarihli 21...............000063 mektup no.lu 15.000.000,00 TL bedelli teminat mektupları nakde çevrilerek, davacı Şirketin sorumlu olduğu ve yerine getirmediği toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan işçi ücretlerinin ödenmesi için emanet hesabına alındığını, davacı firma tarafından, teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulması talebiyle Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2025/109 Değişik İş sayılı dosyası üzerinden yapılan talebin "Taraflar arasındaki sözleşmenin 11.4. maddesi ve Yasal düzenleme dikkate alındığında, koşulları bulunmayan istemin reddine, karar verilmelidir." gerekçesiyle haksız bulunarak reddedildiğini, karar istinaf incelemesi üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesinin 16.07.2025 tarihli ve E.2025/109 D.İş, K.2025/109 sayılı kararı ile kesinleşmiş olduğunu, davacı tarafından delil olarak sunulan uzman görüşlerinin kabulü mümkün olmadığını, dilekçenin 11. sayfasında bahsi geçen Prof. Dr. A.................ırım'a ait uzman görüşünde sözleşme hükümlerinin genel işlem koşulları çerçevesinde değerlendirilmesinin hatalı olduğunu, bu durumda tip sözleşmeyi düzenleyen müvekkil .............. aleyhine olacak şekilde bir yorum yapılmasının, ihaleye katılan ve söz konusu TİS farklarını da maliyetlerine dahil ederek teklif veren firmaların haksız şekilde önüne geçilmesine ve ihaledeki rekabet koşullarının bir taraf lehine olacak şekilde sonradan bozulmasına yol açacak bir yorum olduğunu, ihale sözleşmelerinin genel işlem koşulu olarak kabul edilemeyeceği hususu da yukarıda gerekçeleriyle izah edildiğini, dava dilekçesinde bahsi geçen her iki uzmanın da görüşlerinde göz ardı edilen hususun bu sözleşmenin bir "ihale süreci" sonucunda akdedilmiş olduğunu, davalı ..............'nin, yasal düzenleme gereği, mal ve hizmet alımları yönünden 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre değil kendi Yönetim Kurulunca çıkarılmış olan "Mal ve Hizmet Alımı Prosedürüne" göre ihaleye çıkmış olması, ihale yoluyla hizmet alımı yapıldığı gerçeğini ortadan kaldırmadığını arada sözleşmenin niteliği yönünden hiçbir fark bulunmadığını, nitekim davacı firma ile akdedilen hizmet sözleşmesinin "Hüküm Bulunmayan Haller" başlıklı 34. maddesinde; "Sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde, SAT.PR04 ........... Mal ve Hizmet Alımı Prosedürüne ve ilgisine göre 4734 sayılı Kanun ve 4735 sayılı Kanun hükümleri, bu Kanunlarda hüküm bulunmaması halinde ise Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır." hükmü yer almakta olduğunu, ihaleye teklif veren diğer firmaların da bu durumu öngörmüş oldukları dikkate alındığında, davacının bu konudaki yükümlülüklerini kabul etmeyerek yerine getirmemesi hem basiretli bir tacir gibi hareket etme zorunluluğu ile hem de iyi niyet kuralları ile örtüşmemekte olduğunu, öncelikle usule ilişkin itirazların incelenmesi ile mahkemenizde açılmış olan davanın dava şartı yokluğundan reddine, neticede esasa ilişkin cevapların ve itirazların kabulü ile haksız ve yasal mesnetten yoksun olarak açılmış olan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER: ........... Yönetim Kurulunun 09.11.2018 tarih ve 281 sayılı Kararı ile 07.12.2018 tarihinde http://eys................gov.tr (QDMS) adresinde yayımlanarak yürürlüğe giren "............... Teşkilatı Anonim Şirketi Mal ve Hizmet Alımı Prosedürü". Davaya konu Özel ............ Hizmet Alımı ihalesinin, ........... Mal ve Hizmet Alımı Prosedürünün "İhaleli Alımlar" başlıklı 6.12 maddesi kapsamında 22.01.2024 tarihinde "Açık İhale" usulü ile gerçekleştirildiği, davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti. İhale dokümanı satın alarak istekli sıfatı ile ihaleye katıldığı ve en düşük fiyat teklifine ilişkin yazı. Davalı .............. A.Ş.’nin % 100 iştiraki olan, ancak yeni dönem ihalesini/işini verdiği yüksek teklif nedeniyle alamayan dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile dava dışı ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) arasında 01.02.2024 tarihinde akdolunan 01.01.2024-31.12.2026 yürürlük süreli, ........... Lojistık Ve Özel ............ Hizmetleri Anonim Şirketi İle ............ Ve Savunma İşçileri Sendikası (............-iş) Arasında İşletme Düzeyinde Bağıtlanan 3. Dönem Toplu İş Sözleşmesi. Davalı şirketin davacı şirkete yönelik 29.04.2024 tarih ve 728765 sayılı sözleşmeye davete ilişkin yazısında, "...yazının tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içinde .....sözleşme bedelinin % 6'sı oranında kesin teminat vermek ve diğer yasal yükümlülükleri (sözleşme bedelinin % 9,48 oranında damga vergisi bedeli) yerine getirmek suretiyle ihale konusu işe ilişkin sözleşmeyi imzalamanız gerekmektedir...." Davacı şirketin davalı şirkete yönelik 08.05.2024 tarihli"Özel ............ Hizmet Alımı Sözleşmeye Davet" konulu yazısında "...Her ne kadar sözleşme tasarısında; yüklenicinin toplu iş sözleşmesi yapması ya da Yüksek Hakem Kurulunca toplu iş sözleşmesinin karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak olan ayni-nakdi haklardan doğacak farkların yüklenici tarafından karşılanacağına dair soyut- belirsiz ve belirlenebilir bir rakamsal değer içermeyen sözleşme maddesi, telafisi güç ve imkansız zarara yol açabilecek niteliktedir. Şöyle ki sözleşme tasarısının 13.3. Maddesinde teklif fiyata dahil edilecek unsurlar maddesinde ve Birim Fiyat Teklif Cetvelinde düzenlenmeyen bir maliyetin, sözleşmenin sonunda diğer hususlar başlığı altında düzenlenerek; yüklenicilerden teklif fiyata dahil edilmesini beklemek usul ve yasaya aykırıdır. Yukarıda izaha gayret eylediğim tüm bu nedenler ve idarenizce resen nazara alınacak hususlardan dolayı Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme Tasarısının 36.24 maddesinde yazılı toplu iş sözleşmesi hükümlerinin birim fiyat teklif cetveline ve sözleşme eklerine uygun olmaması nedeniyle ilgili cümleyi bilcümle haklarımız saklı kalmak kaydı ile sözleşmenin imzalanacağı ” ifade edilmiştir. 09/05/2024 tarihli Kesin teminat mektubunun .............Bankası tarafından düzenlendiği, 105.500.000,00 TL'nin bankaca garanti edildiği ve bu teminat mektubunun 31/07/2027 tarihine kadar geçerli olduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasında 10/05/2024 tarihinde akdolunan ve davalı tarafından hazırlandığı anlaşılan 38 maddeden oluşan Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme, Mal ve Hizmet Alımlarına Ait Tip İdari Şartnamesi, ............... Teşkilatı Anonim Şirketi Özel ............ Hizmeti Alımına İlişkin Teknik Şartname, Özel ............ Hizmet Alımına Ait İhale Ek Şartları. Dava dilekçesinde 08/08/2024 tarihinde davalı .............. A.Ş. tarafından davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd.Şti.'ye gönderildiği belirtilen E-8............93 sayılı (tarihsiz) Toplu İş Sözleşmesi konulu yazıda özetle; "Şirketimiz ile ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri AŞ arasında özel ............ hizmetinin yürütülmesini teminen 31.12.2020 tarihinde imzalanan sözleşme 30.06.2024 tarihi itibariyle sonlanmış, 01.07.2024 tarihinden itibaren söz konusu hizmetin yürütülmesi amacıyla ............. ............ Himetleri Ltd. Şti. ile imzalanan sözleşme yürürlüğe girmiştir. Söz konusu hizmet ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri AŞ tarafından yürütülürken özel ............ görevlilerinin üyesi olduğu yetkili ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) ile adı geçen şirket arasında 01.01.2024-31.12.2026 yürürlük süreli 3.Dönem Toplu İş Sözleşmesi imzalanmış ve özel ............ görevlilerinin bazı özlük haklarına ilişkin işlemler bu sözleşme hükümleri kapsamında yürütülmüştür.6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun "Tarafların durumunda değişiklik" başlıklı 37'nci maddesinde; "(I) Toplu iş sözleşmesine taraf olan sendikanın tüzel kişiliğinin sona ermesi, faaliyetinin durdurulması, işçi sendikasının yetkiyi kaybetmesi ve toplu iş sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde işverenin veya işyerinin girdiği işkolunun değişmesi toplu iş sözleşmesini sona erdirmez.“, Toplu İş Sözleşmesinin ”Taraflarınn Durumunda Değişiklik" başlıklı 8’inci maddesinde; "İşbu Toplu İş Sözleşmesine taraf olan sendikanın feshi veya infısahı yahut faaliyetinden men edilmiş olması veyahut yetkiyi kaybetmiş olması veya Toplu İş Sözleşmesinin uygulandığı işyerinde işverenin değişmesi Toplu İş Sözleşmesini sona erdirmez." ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti. ile imzalanan 10.05.2024 tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin "Diğer Hususlar" başlıklı 36.24 maddesinde ise "Yüklenicinin toplu iş sözleşmesi yapması ve/veya toplu iş sözleşmesi hükümlerinin Yüksek Hakem Kumlu tarafından karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak ayni ve/veya nakdi haklardan doğacak farklar yüklenici tarafından karşılanır. Toplu iş sözleşmesi kapsamında .............. A.Ş.’ne rücu edilecek her türlü bedel yükleniciden tahsil edilecektir." Hükümleri yer almaktadır. Buna göre; 3.Dönem Toplu İş Sözleşmesinin yürürlüğü devam etmekte olup sözleşme kapsamındaki işçilik hakları, mevzuat hükümleri doğrultusunda ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti.'ne, Özel ............ Hizmeti Alımına Ait Sözleşmenin "Diğer Hususlar" başlıklı 36.24 maddesi kapsamında yansıtılacaktır. Bilginizi ve gereğini rica ederiz." şeklinde ifade edildiği görülmüştür. Bu yazıya ilgi kaydıyla davacı şirketin sorumlu tutulmayacağına ilişkin itiraz ve açıklamalar konulu ............. Özel ............ Ltd.Şti. tarafından 20.08.2024 tarihli davalı ..............ye gönderilen cevabi yazıda özetle"... ihale yüklenicisi olarak firmamız işbu hizmet işi kapsamında her bir işyeriniz için ayrı ayrı işyeri dosyası açarak tescil ettirmiştir. Dolayısıyla mevcut sözleşmemiz daha önceki firmanın sözleşmesinin devamı niteliğinde olduğundan söz edilemeyecektir. Nitekim Çalışma ve Sosyal ............ Bakanlığınca müvekkil şirkete gönderilen 31.07.2024 günlü ve E-10864794-553.02-392812 sayılı yazıda; “Bahsi geçen Toplu İş Sözleşmesine taraf olan ............ İş Sendikasının, kurumunuza bağlı iş yerlerinde ............ iş koluna tabi personele yönelik olarak 01.07.2024 tarihinde Çalışma ve Sosyal ............ Bakanlığına Yetki Tespiti Başvurusu yaptığı” görülmektedir. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmeleri Kanununun 38 ve devamı maddeleri hükümlerine göre, toplu iş sözleşmesinin imzalanabilmesi için taraf sendikanın anılan işyerinde Yasanın 41 ve 42. Maddelerinde belirtilen oranlarda üye sayısına ulaşması icap etmektedir. Müvekkil şirket söz konusu yetki tespiti başvurusuna yasal sürede itiraz edip İş Mahkemeleri nezdinde dava açmış olup, ............ İş Sendikasının, kurumunuza ait işyerlerinde ............ iş kolunda yasada aranan oranda üye sayısına erişip erişmediğini bilmemiz bu aşamada mümkün değildir. Bu konuda gerekli bilgi ve belgeler kurumunuz kayıtlarında bulunduğundan konunun bu yönüyle de ele alınması ve değerlendirilmesi icap etmektedir. Sonuç ve Talep : Yukarıda izah olunan ve re'sen gözetilecek sair hususlara binaen, ilgi yazınızda belirtilen hususların yeniden değerlendirilmesini, tüm merkez ve taşra teşkilatına, müvekkil şirketin, teklif verme tarihinden sonra ortaya çıkan toplu iş sözleşmesi hükümleriyle bağlı olmayacağı ve hakedişlerinden bu sebeple bir kesintiye gidilmemesi hususunda tekraren bilgi ve talimat verilmesini arz ve talep ederim." şeklindedir. 28/01/2025 tarihli Kesin teminat mektubunun .............Bankası tarafından düzenlendiği, 15.000.000,00 TL'nin bankaca garanti edildiği ve bu teminat mektubunun 31/07/2027 tarihine kadar geçerli olduğu belirtilmiştir. 05.06.2025 tarih ve 48618261-930-3029090 sayılı .............. A.Ş. tarafından davalı ............. Özel ............ Hizmetleri Ltd.Şti.'ye gönderilen FESHE Yönelik ............. ............ İhtarname konulu yazının incelenmesinde özetle; "01.02.2024 tarihinde imzalanan ve 01.01.2024-31.12.2026 yürürlük süreli 3. Dönem Toplu İş Sözleşmesi ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) arasında imzalanmış olsa da, 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu iş Sözleşmesi Kanunu'nun "Tarafların durumunda değişiklik" başlıklı 37. maddesinde "Toplu İş Sözleşmesine taraf olan sendikanın tüzel kişiliğinin sona ermesi,faaliyetinin durdurulması,işçi sendikasının yetkiyi kaybetmesi ve toplu iş sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde işverenin veya işyerinin girdiği işkolunun değişmesi toplu iş sözleşmesini sona erdirmez." hükmü ile "İşyerinin veya bir bölümünün devri" başlıklı 38. Maddesinde "...İşletme toplu iş sözleşmesi kapsamında olan ya da toplu iş sözleşmesi bulunan bir işyeri veya işyerinin bir bölümünün devrinde,devralan işverenin aynı işkoluna giren işyeri veya işyerlerinde yürürlükte bir toplu iş sözleşmesi var ise;devralınan işyeri ve işyerlerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden doğan hak ve borçlar,iş sözleşmesi hükmü olarak devame der.." hükmü yer aldığından bahisle 10.05 2024 tarihinde 2 yıl süreli olarak imzalananÖzel ............ Hizmet sözleşmesi kapsamında hizmet veren personelin toplu sözleşmeye taraf sendika üyesi olduklarına dair gerekli teyit işleminin yapılması suretiyle ilişik 3.Dönem Toplu iş Sözleşmesi hükümlerinden yararlandırılmasına dair yazılarımıza rağmen geçen 11 ay boyunca ilgili ödemelerin yapılmadığı görüldüğünden, İşbu bildirimin tarafınıza tebliğinden itibaren 3 iş günü içerisinde toplu iş sözleşmesi hükümlerinden kaynaklanan ödemelerin tarafınızca yapılması, ödemelerin tarafınızca yapılmaması halinde Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme'nin "Kesin Teminat ve Ek Kesin Teminatların Geri Verilmesi" başlıklı 11.5 maddesinde düzenlenen "…İşçi ücretleri ödenmediği taktirde öncelikli olarak yüklenicinin hak edişinden kesilerek, hak edişi olmadığı veya karşılamadığı taktirde ve/veya ek kesin teminatlar bozularak işçi ücretleri ödenecektir. .............. tarafından bozulan teminatlar, aynı şartları taşıyacak şekilde ..............'nin yükleniciye bildirim tarihinden itibaren en geç 15 gün içerisinde ..............'ye teslim edilecektir ya da ilk hak edişinden kesilecektir…" hükmü işletilerek ödenmeyen işçi ücretlerinin Şirketimizce işçilere doğrudan ödenebilmesini teminen geçtiğimiz 11 aya ait Toplu İş Sözleşmesinden kaynaklanan farklara ilişkin hak sahibi işçilere ait ilgili bordroların tarafınızca düzenlenerek aynı süre içerisinde Şirketimize iletilmesi suretiyle toplu iş sözleşmesinden doğan işçi alacakları Şirketimiz tarafından, hak edişinizden, hak edişinizin olmaması ve/veya karşılamaması halinde teminat mektubunun nakde çevrilmesi suretiyle ödeneceğini, 3 iş günü içerisinde gerekli ödemelerin yapılmaması ya da Şirketimizce hak edişinizden hak edişinizin olmaması ve/veya karşılamaması halinde ve/veya teminat mektubunun nakde çevrilmesi suretiyle ödemelerin yapılabilmesi için ilgili bordroların düzenlenerek tarafımıza iletilmemesi halinde, 3 iş gününü takip eden 10 takvim günü sonunda Toplu İş Sözleşmesinden kaynaklanan farklara ilişkin hak sahibi işçilere gerekli ödemenin yapılmaması suretiyle sözleşmeye aykırılığın ortadan kalkmaması ve ilgili ödemelerin yapılmaması halinde anılan sözleşmenin "..............'nin Sözleşmeyi Feshi veya Tasfiye Etmesi " başlıklı 28.1 "…Yüklenicinin taahhüdünü ihale dokümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi halinde, ihale dokümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere, ..............'nin 10 (on) günden az olmamak kaydıyla 20 (yirmi) güne kadar süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtarına rağmen aynı durumun devam etmesi halinde .............. Sözleşmeyi fesheder ve teminatları gelir kaydedilir…" hükmü gereğince Sözleşmenin herhangi bir ek süre verilmesine gerek kalmaksızın doğrudan feshedileceği" denildiği görülmüştür. Davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti. Tarafından davalı şirket Satınalma Daire Başkanlığına gönderilen 12/06/2025 tarih, 2025/06-0014 sayılı E-48618261-930-3029090 sayılı ve İlgi Bila tarih E-485618261-930-3029090 sayılı ............. ............ ihtarname konulu olarak ilgi şeklinde kaydedilen cevabi yazıda özetle "... Açıklanan hususların yanı sıra, Sözleşmenin 14.AÂ.3.maddesi kapsamında Haziran 2025 ayına ait hakedişlerin 65'i Şirketimize ödenmiş ise de, Sözleşmenin 14.4.3.maddesi | kapsamında ödeme belgelerinin ibrazıni izleyen gün mesai sonuna kadar ödenmesi gereken hakedişlerin % 35'lik kısmının Ödemesi, şartlar oluşmasına rağmen gerçekleştirilmemiştir. Bu kapsamda, Sözleşmeye aykırı bu uygulamaya son verilerek, hakedişlerin % 35'lik kısmının da 12.05.2025 tarihi mesai bitimine kadar ödenmesini talep etmekteyiz. Aksi halde işbu tutarın ticari faizi ile beraber tahsili için gerekli yasal işlemlere başlanacağını ihtar ederiz." şeklinde cevap verildiği görülmüştür. Davalı .............. A.Ş tarafından dağıtıma çıkarılan 4861826l-930-30462l0 sayılı 12.06.2025 tarihli -Hakediş Ödemeleri konulu kurum içi yazışmanın incelenmesinde; "Şirketimiz ile ............. ............ Hiz. Ltd. Şti. arasında 10.05.2024 tarihinde Özel ............ Hizmetleri alımına ait 2 (iki) yıllık sözleşme imzalanmıştır. Söz konusu sözleşme kapsamında doğan ve adı geçen firma tarafından bugüne kadar ödemesi yapılmayan toplu iş sözleşmesinden kaynaklı personel alacaklarının ödenmesine ilişkin gerekli ihtarda bulunulmuştur. Toplu iş sözleşmesinden kaynaklı personel alacakları ödenene kadar söz konusu hizmet kapsamında ............. ............ Hiz. Ltd. Şti.'ne yapılacak olan hak ediş ödemelerinin durdurulması hususu" bildirilmiştir. Davalı kurumun, 25.06.2025 tarih ve E-48618261-930-3113875 sayılı yazı ile taraflar arasındaki sözleşmeyi feshettiği, Şirketimiz ile firmanız arasında 10.05.2024 tarihinde 2 yıllık Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme imzalanmış ve ilgili sözleşme gereği hizmet 01.07.2024 tarihi itibariyle başlamıştır. Tarafımıza ulaşan ilgi (b), (c) ve (d) sayılı dilekçeleriniz ile daha önce gerçekleştirilen yazılı ve sözlü tüm müzakereler değerlendirilmiş olup, söz konusu yazılarmızda yer verilen hususların sözleşme hükümlerine ve hukuka aykırılık taşıdığı görüldüğünden, İlgi yazılarınızda belirtilen iddia ve talepleri kabul etmiyoruz. Bununla birlikte, ilgi (a) sayılı yazımız ve daha önce Satınalma Dairesi tarafından tarafınıza gönderilen tüm ihtamamelerde, toplu iş sözleşmesinden doğan farkların işçilere ödenmesi ihtar edilmesine rağmen, ısrarla sözleşmeden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmediği, özellikle toplu iş sözleşmesinden doğan farkların işçilere ödenmesine ilişkin uyarılara rağmen herhangi bir somut adım atılmadığı ve ayrıca ilgi (a) yazıdaki hususların da ifa edilmediği Şirketimizce tespit edilmiştir. Bu çerçevede; yukarıda belirtilen ihlallerin devam etmesi, sözleşme yükümlülüklerinin verilen süreler içerisinde yerine getirilmemesi ve şirketimiz nezdindeki müzakerelerden sonuç almamaması nedeniyle, işbu yazı ile 10.05.2024 tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme, 30.06.2025 tarihi itibariyle hüküm doğurmak üzere tek taraflı olarak ve haklı nedenle feshedilmiştir. ..." şeklinde fesih yazısı gönderildiği anlaşılmıştır. Davalı şirket 25.06.2025 tarih ve E-41696117-850-3117669 sayılı, T.C. .............Bankası A.Ş. Gimat /Ankara Ticari Şubesine gönderildirelen yazı ile düzenlenen 09.05.2024 tarihli ve 217KRTM24000259 mektup no.lu 105.500.000,00 TL ve 28.01.2025 tarihli 217...........0063 mektup no.lu 15.000.000,00 TL bedelli teminat mektupları nakde çevrilerek, davacı Şirketin sorumlu olduğu ve yerine getirmediği toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan işçi ücretlerinin ödenmesi için emanet hesabına alındığı, .............Bankası Gimat Ankara Ticari Şubesine göndererek teminat mektuplarının nakde çevrilerek kendilerine ödenmesini talep ettiği anlaşılmıştır. Davacı tarafından dosyaya sunulan Prof. Dr. ............... tarafından hazırlanan 12.06.2025 tarihli uzman görüşünde özetle; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 1/III hükmü gereği hukukun uygulanmasında yararlanılarak bilimsel görüş olarak; Taraflar arasındaki Sözleşme m. 36.24’te zikredilen “Yüklenici” kavramı ile kastedilenin Sözleşmenin tarafı olan ............. ............ olduğu, Sözleşme'nin 36.24 maddesinde yüklenici sıfatına sahip olan ............. ............'in bu sözleşme döneminde bir TİS imzalaması ihtimalinin düzenlenmiş olduğu, 01.02.2024 imza tarihli TİS'in tarafından ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ İş Sendikası olduğu, İhale tarihinde İşyerinde uygulanan bir TİS'in bulunmadığı, TİS'in ihale tarihinden sonra imzalandığı, Sözleşme imzalanmadan önce Yüklenici'nin Sözleşme m. 36.24’e ihtirazi kayıt koyduğu, Sözleşme hükümleri yorumlanırken özellikle sözleşme öncesi görüşmeler ve ihale dokümanlarının da dikkate alınması gerektiği, İhale Şartnamelerinde işçi ücretlerinin İdare tarafından belirlendiği ve TİS'den hiç bahsedilmediği, işçilik hesaplamalarının TİS olmaksızın yapılmış olduğu, teklif verenin buna göre maliyet hesaplaması yapmış olduğu, Sözleşme öncesi görüşmelerden doğan sorumluluk kapsamında, İdarenin toplu iş sözleşmesi imzalamak için bir toplu görüşme süreci yürütüyor ise bu hususta ihaleye katılan şirketleri bilgilendirmesinin gerekli olduğu, bu durumun hukuki öngörülebilirlik. saydamlık (açıklık) ve güvenirlilik ilkelerinin bir gereği olduğu, ............. ............'in ihale teklifi hazırlarken bu işyerinde uygulanacak bir TİS’in imzalanacağı ve kendisinin imzalamadığı bu TİS'e kanun gereği taraf olacağı ve işçilik maliyetlerinin bu şekilde artacağını öngörmesinin beklenemeyeceği, bu durumun basiretli tacir kavramı ile izah edilemeyeceği, tarafların Sözleşme 36.24 maddesinde ............. ............'in kendisinin bir TİS imzalaması halinde bu TİS'den doğacak ücret farklarından sorumlu olacağını öngördükleri, Sözleşme'de ............. Güvenliğin kendisinin yapmadığı bir TİS'den sorumlu olmasına ilişkin bir hükme yer verilmediği, zaten bunun hayatın olağan akışına uygun olmadığı, Netice olarak 01.02.2024 imza tarihli TİS'den kaynaklanan işçi ücret farklarından Yüklenici ............. ............'in sorumlu tutulamayacağı, TİS farklarından ..............'nin sorumlu olduğu, Bu sebeple ..............'nin, koşulları gerçekleşmemesine rağmen Sözleşmen madde 11.5’e dayanarak hak ediş ödemelerini durdurması veya teminat mektunu nakde çevirmesinin ve yine koşulları gerçekleşmediği halde Sözleşme m. 28.1’i işleterek yapacağı bir feshin hukuka aykırı olacağı, bu çerçevede ortaya çıkacak zararlardan da ..............'nin sorumlu olacağı sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Davacı tarafından dosyaya sunulan Prof. Dr. Süleyman Yılmaz tarafından hazırlanan 17.06.2025 tarihli uzman görüşünde özetle; geçerli olarak kurulmuş bir sözleşmenin tarafının sözleşme içeriğini birbirlerinden farklı anlamaları ve bu konuda uyuşmazlık olması halinde sözleşmenin yorumuna başvurulması gerektiği, Sözleşmeyi yorumlarken başlangıç noktasının sözleşmenin lafzi olduğu, Sözleşme lafzinın tarafların iradesini doğru şekilde yansıttığının fiili karine olarak kabul edildiği,tarafların gerçek iradesinin sözleşmenin lafzi anlamından farklı yönde olduğunu ileri süren tarafın bu hususta yeterli delil göstermesi gerektiği , sözleşme m. 36/24 hükmünün açık lafzi anlamının ............. ............ Limited Şirketinin toplu iş sözleşmesi yapması durumunda ayni haklardan bir fark doğması halinde bunun yüklenici ............. ............ Limited Şirketi tarafından karşılanması olduğu, Sistematik yorum yapıldığında sözleşmenin “Diğer Hususlar” başlıklı 36. maddesiyle işbu sözleşmenin yapılması esasında var olan bir giderden değil, ancak yüklenici ............. ............ tarafından bir toplu iş sözleşmesi yapılması halinde bundan doğacak farktan söz edildiği, Sözleşme metninin tümüyle iktisadi olarak da daha güçlü olan ihale makamı .............. tarafından hazırlandığı, düzenleyen aleyhine yorum ilkesi kapsamında da Sözleşmenin m. 36/24 hükmünün, 01.02.2024 tarihli toplu iş sözleşmesinden doğan alacakları kapsamadığı, İhale dokümanında bir değişiklik olması halinde önceki ilan geçersiz sayılarak yeni şartlarla ilan yapılması gerektiği, anca somut olayda böyle bir düzeltme yapılmadığı, Yapılan ihalenin konusunun ve yüklenicinin sorumluluklarının ihale şartnamelerinde belirli şekilde yer almasına ilişkin açıklı saydamlık ve idarenin taahhütlerine sadık kalmasına ilişkin güvenilirlik ilkesine uygun olması gerektiği, Somut olayda ihale dokümanında ve devamında yer almayan bir ödemenin ............. ............'ten talep edilmesinin açıUık ve saydamlık ile ............ ilkelerini de ihlal edeceği, Tüm bu nedenlerle ...........'nin toplu iş sözleşmesinden doğan farkların ............. ............ tarafından karşılanması talebinde hukuka uyarlık olmadığı, .............. A.Ş’nin göndemiş olduğu 3029090 sayılı yazı uyannca sözleşmeyi feshetmesinin haksız fesih oluşturacağı ve aynı sebeple teminat mektubunu paraya çevirmesinin hukuka uygun olmayacağı bildirilmiştir. Mahkememizce davacı şirket defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, mali müşavir ve nitelikli hesap bilirkişileri marifetiyle düzenlenen 02.03.2026 tarihli raporda; davacı şirketin 2022-2023-2024-2025 yılına ait ticari defterlerinin e- defter olduğu ve yasal süresi içerisinde beratlarının alındığı, davacı şirketin 2022-2023-2024-2025 yılı ticari defterlerinin incelenmesi neticesinde taraflar arasındaki ticari ilişkinin mevcut olduğu, davacı tarafça, davalı kuruma verilen ve dava konusu yapılan 2 adet toplam 120.500.000,00.-TL bedelli Teminat Mektuplarının (15.000.000,00.-TL + 105.000.000,00.-TL= 120.500.000,00.-TL) davalı tarafından irat kaydedildiği ve davacı şirketin ticari defterlerinde kaydının yapıldığı, taraflar arasındaki sözleşmede "yüklenici" kavramının davacı şirketi ifade ettiği, davacı şirketin yüklenici sıfatını önceki hizmet alım sözleşmesinin bitiminden sonra 1.7.2024 tarihinde kazandığı, davacının sözleşme için teklifini 22.01.2024 tarihinde verdiği, fark işçilik ücret alacaklarının doğmasına neden olan TİS'in dava dışı önceki yüklenici ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. İle ............-İş (............ ve Savunma İşçileri Sendikası) arasından arasında 01.02.2024 tarihinde imzalandığı, TİS'in 01.02.2024 tarihinde imzalanmasına rağmen yürürlük tarihinin geriye doğru belirlendiği ve yürürlük tarihinin 01.01.2024-31.12.2026 tarihlerini kapsayacak şekilde belirlendiği, Sözleşme bedelinin belirlenmesine esas işçilik ücretlerinin davalı şirket tarafından asgari ücretin belirli bir katı olarak belirlendiği, işçilerin ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ile fazla çalışma ücretlerinin ayrı giderler olarak tespit edildiği, her türlü ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç v.b. diğer giderlerin tamamının sözleşme bedeline dahil edildiği, davacı şirketin 10.05.2024 tarihinde imzalanan Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin imzasından sonra yüklenici sıfatı ile herhangi bir TİS imzalamadığı veya bu dönemde .............. işyerlerini kapsayan Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan bir TİS'in bulunmadığı bildirilmiştir. Davalı vekilince 13/06/2026 tarihli Davaya ilişkin olarak HMK 293. madde kapsamında alınan uzman görüşünün dosyaya sunulması ve beyanda bulunulması konulu dilekçeye ek "hizmet akdi" başlıklı ve ........... Lojistik Ve Özel ............ Hizmetleri A.ş. belirli Süreli İş Sözleşmesi başlıklı sözleşmeler ile Prof. Dr. Rıza Ayhan ve Prof. Dr. Hayrettin Çağlar tarafından düzenlenen hukuki mütalaa (uzman görüşü) da özetle ..............'nin Sayıştay denetimine tabi olması kamu denetimi allında olduğunu, sermayesinin tamamının hazineye ait olması ise kamu kaynağı kullandığını ifade etmekte olduğundan özel hukuk tüzel kişisi olmasına karşın yaptığı harcamalar bakımından idare olarak kabul edileceği, Sözleşme tasarısının, ihaleye teklif vermeden önce isteklilerin incelemesine sunulmuş olan evrak arasında yer alması ve 36.24 maddesinin de tasarıda bulunduğu haliyle sözleşmenin imzalanmış dikkate alındığında davacı şirketin ihaleye teklif verdiği tarihte 36.24 maddesinden haberdar olduğu, nitekim davacı şirketin “Birim Fiyat Teklif Mektubunda, ihale dokümanını okuduğunu ve incelediğini beyan ettiği, Davacı şirketin 08.05.2024 tarihli yazısında, 01.02.2024 tarihinde ........... Loji: Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası arasında imzalanan Toplu İş Sözleşmesi'nden doğan yü ikleri kabul etmediğine dair bir ibare bulunmadığı, Tarafların sözleşmenin 36.24 maddesinde herhangi bir doğişiklik yapılmadan veya bu hususta herhangi bir zeyilname düzenlenmeden tasarıda olduğu haliyle imzaladığı 08.05.2024 tarihli talebine rağmen sözleşmede herhangi bir değişiklik yapılmadığını veya itirazı doğrultusunda zeyilname düzenlenmediğini gören davacı şirketin iyi denetimine tabi olması kamu denetimi allında olduğunu, sermayesinin tamamının hazineye ait olması ise kamu kaynağı kullandığını ifade etmekte olduğundan özel hukuk tüzel kişi bakımından idare olarak kabul edileceği, Sözleşme tasarısının, ihaleye teklif vermeden önce isteklilerin incelemesine sunulmuş olmasına karşın yaptığı harcamalar olan evrak arasında yer alması ve 36.24 maddesinin de tasarıda bulunduğu haliyle sözleşmenin imzalanmış dikkate alındığında davacı şirketin ihaleye teklif verdiği tarihte 36.24 maddesinden haberdar olduğu, nitekim davacı şirketin “Birim Fiyat Teklif Mektubunda, ihale dokümanını okuduğunu ve incelediğini beyan ettiği, Davacı şirketin 08.05.2024 tarihli yazısında, 01.02.2024 tarihinde ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası arasında imzalanan Toplu İş Sözleşmesi'nden doğan yükümlülükleri kabul etmediğine dair bir ibare bulunmadığı, Tarafların sözleşmenin 36.24 maddesinde herhangi bir doğişiklik yapılmadan veya bu hususta herhangi bir zeyilname düzenlenmeden tasarıda olduğu haliyle imzaladığı, 08.05.2024 tarihli talebine rağmen sözleşmede herhangi bir değişiklik yapılmadığını veya itirazı doğrultusunda zeyilname düzenlenmediğini gören davacı şirketin sözleşmeyi imzalamaktan imtina etmek yerine sözleşmeyi tasarıda olduğu haliyle imzalamış olması 08.05.2024 tarihli talepten vazgeçtiğini gösterdiği, kaldı ki “Proteslatio facto contrarla non valet” (Eylemle çelişen beyan geçerli değildir) ilkesi gereğince, davacı şirketin sözleşmenin imzalanmasından önce davalıya ilettiği 08.05.2026 tarihli beyana rağmen sözleşmeyi hiçbir değişiklik olmadığı halde imzalamış olması nedeniyle 08.05.2026 tarihli beyanın geçersiz kabul edilmesi gerektiği, davacı şirket tarafından sözleşme imzalanmadan önce 08.05.2024 tarihinde davalı tarafa ilctilen talebin de ihtirazi kayıt değil, idari makama yapılan bir itiraz veya şikâyet olarak nitelendirilmesi gerektiği, davacı şirketin, 36.24 maddesine yaptığı iliraza cevap verilmemesinin başvurunun reddi anlamına geleceğini ve sözleşmede herhangi bir değişikliğin ancak bu konuda ihale yetkilisince alınacak bir kararla ve zeyilname ile yapılabileceğini bildiği ve basiretli bir tacir olması nedeniyle de bilmesi gerektiği, Sözleşme hükümleri incelendiğinde, sözleşmede işçilerin hak ve alacaklarına dair sorumluluğun düzenlendiği hükümlerde TİS'den doğan alacakların yüklenicinin sorumluluğu dışında tutulduğuna dair bir düzenleme bulunmadığının görüldüğü, TİS'den kaynaklı alacakların yüklenicinin sorumluluğu dışında bırakılmasının düzenleyici hukuk kurallarına aykırı olacağı, bu hususta sözleşme hükmünün dar yorumlanması gerektiği, dolayısıyla açıkça kapsam dışında bırakılmayan bir hususun yükümlülük dahilinde olduğunun kabulü gerektiği, Sözleşmenin geneline bakıldığında yüklenicinin sorumluluğu dışında kaları hususların ayrıca belirtildiğinin görüldüğü, bu nedenle sözleşmenin yazım diline bakıldığında, özellikle işçilik alacaklarına ilişkin olarak yüklenicinin sorumluluğu haricinde bırakılacak bir hususun sözleşmede açıkça düzenlenmiş olmasının aranması gerektiği, Sözleşmenin 36.24 maddesinde, yüklenicinin sorumluluğundan herhangi bir husus hariç tutulmadığı gibi toplu iş sözleşmesinin yüklenici tarafından yapılması veya toplu iş sözleşmesi hükümlerinin YEK tarafından karara bağlanması halinde dahi ortaya çıkabilecek farklardan yüklenicinin sorumlu olacağının hüküm ultma alındığı, kaldı ki 36.24 maddesinin ikinci bendinde, “Toplu iş sözleşmesi kapsamında ...........'ne rücu edilecek her türlü bedel yükleniciden tahsil edilecektir” denilmek suretiyle herhangi bir ayrıma gidilmeden toplu iş sözleşmesi kapsamında ..............'ye rücu edilecek her türlü bedelin yükleniciden tahsil edileceğinin ilade edildiği, davacı şirketin basiretli bir iş adamı gibi davranma yükümlülüğü de dikkate alındığında, .............. ile Özel ............ Hizmetleri alımına ilişkin Sözleşmeyi imzaladığında .............. işyerlerinde çalışan işçilerin işvereni haline geleceğini ve bu işçilerin tabi olduğu bir TİS var ise bu TİS kapsamdaki alacaklardan da sorumlu olacağını bildiğinin veya bilebilecek durumda olduğunun kabulü gerektiği, taraflarca imzalanan “Özel ............ Hizmet Alımına Dair Sözleşme” genel işlem koşullarının kümülatif olarak gerçekleşmesi gereken zorunlu unsurlarının tamamını içermediğinden genel işlem koşulu denetimine tabi kabul edilemeyeceği, bu nedenle TBK m, 23'ün hükmünün somut olayda uygulanmasının hukuken mümkün olmadığını, Taraflar arasında imzalanan Sözleşme kapsamında TİS'den kaynaklanan işçi alacaklarından sorumlukuğun yüklenici olan davacı şirkete ait olduğundan, sözleşme ve 4356 sayılı Kanım'un emredici hükümleri ile üstlendiği TİS alacaklarını işçilere ödemediği anlaşılan davacı şirketin yükümlülüklerini sözleşmeye uygun olarak yerine getirmediği gerekçesiyle ve Sözleşme'nin 28.1 maddesinde öngörülen sürelerin verilmesi koşuluyla sözleşmenin .............. tarafından feshedilmesinde ve sözleşmeyi haklı nedenle feshetmiş olan ..............'nin yine Sözleşme'nin 28.1 maddesi uyarınca kesin teminat mektubunu nakde çevirerek gelir kaydetmesinde de hukuka aykırılık bulunmadığı görüşlerini belirtmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davada taraflar arasında 10/05/2024 tarihinde davalı tarafından hazırlanan ve 38 maddeden oluşan Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmesi imzalandığı, davalı kurumun iş yerlerinde davacı şirketten daha önce hizmet veren ve davalı .............. A.Ş.’nin % 100 iştiraki olan dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile dava dışı ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş) arasında imzalanan 01.02.2024 tarihinde 01.01.2024-31.12.2026 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesi hükümlerinden kaynaklı farkların taraflar arasındaki sözleşme gereği kimin tarafından ödeneceği konusunda anlaşılamamasından dolayı davalı şirket ile davacı şirket arasındaki 10.05.2024 tanzim ve 01.07.2024 başlangıç tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin 25.06.2025 tarihinde haksız surette feshedildiğinden bahisle davalı tarafından irat kaydedildiği belirtilen teminat mektupları bedeli olan 120.500.000,00 TL'nin 25.06.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle davalıdan tahsili talep edilmiştir. Dava konusu uyuşmazlığın özü, taraflar arasında imzalanan 29.04.2024 tarihli "Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme" kapsamında .............. işyerlerinde çalışan özel ............ işçilerinin ücretlerinde dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş Sendikası) arasında imzalanan 01.01.2024 - 31.12.2026 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesinden doğan ücret artışlarından doğan farklardan davacının sorumlu olup olmadığı ve 01.02.2024 tarihli Toplu İş Sözleşmesinden kaynaklı işçi hak ve alacaklarının olduğundan bahisle davalı "idare" tarafından teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin haklı nedene dayanıp dayanmadığının belirlenmesi noktalarında toplanmaktadır. Taraflar arasında imzalanan 10/05/2024 tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme'nin incelenmesinde; davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti ile davalı .............. A.Ş arasında imzalandığı, sözleşmede davacının yüklenici, davalının idare sıfatı ile yer aldığı, sözleşmenin; "Sözleşmenin Tarafları" başlıklı 1. maddesinin; "Bu sözleşme bir tarafta .............. A.Ş.(bundan sonra "............../İdare" olarak anılacaktır)ile diğer tarafta ............. ............ Hizmetleri Ltd.Şti. bundan sonra (Yüklenici olarak anılacaktır.)arasında aşağıda yazılı şartlar dahilinde akdedilmiştir." "İş Tanımı" başlıklı 4. maddesinde; "Sözleşme konusu iş .............. Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatında 5188 sayılı Özel ............ Hizmetlerine Dair Kanun kapsamına alinmiş hizmet binaları ve müştemilatı, para nakli, görev alanı içinde bulunan .............. iș yerlerinin ............ yönünden denetimi ve bununla ilgili... her türlü tehdit ve tehlikelere karşı silahlı veya silahsız olarak korunması ve güvenlilerinin sağlanması amacıyla, 5188 sayılı Özel ............ Hizmetlerine Dair Kanun ve uygulanmasına İlişkin Yönetmelik hükümleri çerçevesinde özel ............ hizmetlerinin yürütülmesidir. İşin teknik özellikleri ve diğer ayrıntıları sözleşme ekinde yer alan ve dokümanı oluşturan belgelerde düzenlenmiştir." "Sözleşmenin Türü ve Bedeli" başlıklı 5. maddesinde; "Bu sözleşme birim fiyat sözleşme olup, ..............'ce hazırlanmış cetvelde yer alan her bir iș kaleminin miktarı ile bu iș kalemleri için Yüklenici tarafından teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan tutarların toplami olan 1.754.705.948,00-TL bedel üzerinden akdedilmiştir. Yapılan işlerin bedellerinin ödenmesinde, birim fiyat teklif cetvelinde Yüklenicinin teklif ettiği ve sözleşme bedelinin tespitinde kullanılan birim fiyatlar esas alınır." hükümlerinin bulunduğu, sözleşme kapsamında T.C. .............Bankası A.Ş. Gimat /Ankara Ticari Şubesince düzenlenen 09.05.2024 tarihli ve 217KRTM24000259 mektup no.lu 105.500.000,00 TL bedelli teminat mektubunun ............. ............ Hizmetleri Ltd.Şti. tarafından .............. Genel Müdürlüğü 'ne hitaben Özel ............ Hizmeti Alım İşi kapsamında verildiği, T.C. .............Bankası A.Ş. Gimat /Ankara Ticari Şubesince düzenlenen 28.01.2025 tarihli 2178.............063 mektup no.lu 15.000.000,00 TL bedelli kesin teminat mektubunun ............. ............ Hizmetleri Ltd.Şti. tarafından .............. Genel Müdürlüğü 'ne hitaben Özel ............ Hizmeti Alım İşi kapsamında verildiği tespit edilmiştir. Sözleşmenin 13. maddesinde Sözleşme Bedeline Dahil Olan Giderler belirlenmiştir. Buna göre; "13.1. İlgili mevzuatı gereğince hesaplanacak her türlü ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç v.b. diğer giderlerin tamamı sözleşme bedeline dahil olacaktır. 13.3.1. İşin Süresi ve Personel Sayısı Dikkate Alınarak İlgili Mevzuatına Göre hesaplanacak İşçilik Ücreti.... Yukarıda belirlenen fazla çalışma süresi fiyat teklifinin verilmesinde ve değerlendirilmesinde ölçü belirlemek amacıyla tespit edilmiş olup, fiilen çalışılan fazla çalışma saati üzerinden ödeme yapılacaktır". Bu hüküm incelendiğinde işçilik ücretlerinin asgari ücretin belirli bir katı olarak belirlendiği, işçilerin ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ile fazla çalışma ücretlerinin ayrı giderler olarak belirlendiği, her türlü ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç v.b. diğer giderlerin tamamının sözleşme bedeline dahil edildiği görülmüştür. Sözleşmenin ve eki idari ve teknik şartnamelerin incelenmesinde bir toplu iş sözleşmesinin uygulanmasından doğacak işçilik alacaklarının işçilik ücretlerinin hesabında ve sözleşme bedelinin belirlenmesinde dikkate alındığına dair bir hükme rastlanmamıştır. "Sözleşme Bedeline Dahil Olan Giderler" başlıklı 13. maddesinde, "Yüklenicinin Sözleşme Konusu İş ile İlgili Çalıştıracağı Personele İlişkin Sorumlulukları" başlıklı 21. maddesinde düzenlenmiştir. "21.1 hükmüne göre "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri çerçevesinde yükleniciye aittir. .............. yüklenicinin çalıştırdığı işçilerin muhatabı ve sorumlusu değildir." "Tekliflerin Değerlendirilmesi ve Sınır Değer" başlıklı 22. maddesinde belirtilmiştir. "...22.8 Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının ..............’ de kullanılacağı hizmet alımı ihalelerinde, asgari işçilik maliyetini karşılamayan teklifler açıklama istenilmeksizin değerlendirme dışı bırakılır. Asgari işçilik maliyeti hesabında, ihale dokümanında özel bir düzenleme yapılmamışsa Kamu İhale Mevzuatındaki hükümler kıyasen esas alınır. 22.13 Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde teklifler asgari işçilik maliyeti ve %4 oranındaki sözleşme giderleri ve genel giderler toplamının altında olamaz. Bu durumdaki isteklilerin teklifi değerlendirme dışı bırakılır. ..." şeklindedir. "Hüküm Bulunmayan Haller" başlıklı 34. maddesinde; "Sözleşme ve eklerinde hüküm bulunmayan hallerde, SAT.PR04 ........... Mal ve Hizmet Alimi Prosedürüne ve ilgisine göre 4734 sayılı Kanun ve 4735 sayılı Kanun hükümleri, bu Kanunlarda hüküm bulunmaması halinde ise Borçlar Kanunu hükümleri uygulanır." "Diğer Hükümler" başlıklı 36. maddesinde; "36.24. Yüklenicinin toplu iș sözleşmesi yapması ve/veya toplu is sözleşmesi hükümlerinin Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak ayni ve/veya nakdi haklardan doğacak farklar yüklenici tarafından karşılanır. Toplu İș Sözleşmesi kapsamında ...........'ne rücu edilecek her türlü bedel yükleniciden tahsil edilecektir." düzenlenmiştir. Taraflar arasında akdedilen Mal ve Hizmet Alımlarına Ait Tip İdari Şartname'nin, "Tanımlar" başlıklı 1. maddesinde; "ğ-)İhale : Bu prosedürde belirtilen şartlarlar mal veya hizmet alımlarının istekliler arasından seçilecek biri veya birkaçı üzerinde bırakıldığını gösteren ve ihale yetkilisinin onayını müteakip sözleşmenin imzalanması ile tamamlanan işlemleri, ı) İhale Dokümanı: İhale konusuna ilişkin idari şartnameler, ek şartlar, teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ile gerekli diğer belge ve bilgileri, bb-) Yüklenici: Üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekliyi , ifade eder." İhale Dokümanına veya İhale Kararına İtiraz başlıklı 5. maddesinde; "5.1 İhale dokümanına yönelik olarak, ihale dokümanı satın alan istekliler tarafından, ihale gününden en az üç gün öncesine kadar ihaleyi yapan birime itiraz başmrusu yapılabilir. İtirazın geçerli olabilmesi için başvuranın, yetkili olduğunu gösterir belgeler ile imza sirkülerinin aslı veya yetkili mercllerce onaylı örneklerinin itiraz başvuru dilekçesine eklemesi gerekir Başmru sahibi ihaleye teklif verdi ise, ihale dokümanının içeriğine yönelik itiraz başvurusu değerlendirilmeye alınmaz. 5.2 Başvurular ihale yetkilisince değerlendirilir. İhale yetkilisi bizzat yapacağı veya yaptıracağı inceleme sonucuna göre kararını verir. Karar, ihale dokümanında değişiklik yapılmasını gerektiriyor ise yapılan değişiklik tüm isteklilere, değişiklik getirmiyor ise sadece başvuru sahibine bildirilir. Başvuruya karşı her hangi bir cevap verilmemesi başvurunun reddedildiği anlamına gelir. Bu tür durumlarda istekli, başvuruya cevap beklediği için teklif vermediği şeklinde bir iddia ve talepte bulunamaz. ''Tekliflerin Hazırlanması ve Sunulması'' başlıklı 20.4 maddesindeki "İstekliler teklif mektubunu sunmakla ihale dokümanında belirtilen bütün şartları kabul etmiş sayılır." Taraflar arasında akdedilen ............... Teşkilatı Anonim Şirketi Özel ............ Hizmeti Alımına İlişkin Teknik Şartnamenin; Yüklenicinin Görev ve sorumlulukları başlıklı 3. maddesinde; " 5188,6331,5510,4857,1475 ve 6552 sayılı Kanunlar ile diğer Kanun,Tüzük ve Yönetmeliklerde yükleniciye yüklenen tüm sorumluluklar,yüklenici tarafından eksiksiz ,tam ve zamanında yerine getirilecektir. Yüklenicinin bu sorumluluklarını yerine getirmediği taktirde mevzuatın verdiği yetki çerçevesinde İdarenin yükleniciye rücu hakkı saklıdır." düzenlemesinin mevcut olduğu görülmüştür. Taraflar arasında akdedilen Özel ............ Hizmet Alımına Ait İhale Ek Şartlarının incelenmesinde; İhale Dokümanının Kapsamı başlıklı 5. maddesinde; "5.1 İhale dokümani aşağidaki belgelerden oluşmaktadir: a)İdari Şartname b)Ek Şartlar c)Sözleşme Tasarısı ç)Teknik Şartname, d) ve Açıklamalar (varsa), e)Standart formlar: -Birim Fiyat Teklif Mektubu ve eki Birim Fiyat Teklif Cetveli, -Geçici Teminat Mektubu -Kesin Teminat Mektubu - İş Ortaklığı Beyannamesi - Ortaklık Durum Belgesi f)Gizlilik ve Kişisel Verilerin Korunmasina İlişkin Düzenlemeler g)Üçüncü Taraf Bilgi Koruma Taahhütnamesi 5.2 Ayrıca, bu ek şartların ilgili hükümleri gereğince ..............'nin düzenleyeceği zeyilnameler ile isteklilerin yazılı talebi üzerine .............. tarafindan yapilan yazılı açıklamalar, ihale dokümaninin bağlayici bir parçasıdır...." düzenlemelerinin mevcut olduğu görülmüştür. ........... Lojistık Ve Özel ............ Hizmetleri Anonim Şirketi İle ............ Ve Savunma İşçileri Sendikası (............-iş) Arasında İşletme Düzeyinde Bağıtlanan 3. Dönem Toplu İş Sözleşmesinin incelenmesinde; "Madde 1: Taraflar: Bu Toplu İş Sözleşmesinin tarafları; ........... Lojistik Ve Özel ............ Hiz. A.ş. İle ............-iş (............ ve Savunma İşçileri Sendikası)’dır. Madde 5: Toplu İş Sözleşmesinin Hükmü: Toplu İş Sözleşmesinde aksi belirtilmedikçe iş sözleşmeleri Toplu İş Sözleşmesine aykırı olamaz. İş sözleşmelerinin Toplu İş Sözleşmesine aykırı hükümlerinin yerini Toplu İş Sözleşmesindeki hükümler alır. Toplu İş Sözleşmesinde iş sözleşmelerine aykırı hükümlerin bulunması halinde ise iş sözleşmesinin işçi yararına olan hükümleri geçerlidir.-Sona eren Toplu İş Sözleşmesinin iş sözleşmesine ilişkin hükümleri yenisi yürülüğe girinceye kadar iş sözleşmesi hükmü olarak devam eder.-İşbu Toplu iş Sözleşmesinde yer alan idari ve mali düzenlemelerin tamamından alt işveren kadar asıl işveren de sorumludur. İş alan şirket, işçilere karşı hak ve yükümlülüklerini, eksiksiz yerine getirir. Ancak ekonomik ve teknolojik vb. gibi nedenlerden herhangi birisiyle, işverenin bu yükümlülüklerin yerine getirmemesi durumunda bu hak ve yükümlülüklerin tamamından asıl işveren sorumludur. Madde 8: Tarafların Durumunda Değişiklik: İşbu Toplu İş Sözleşmesine taraf olan sendikanın feshi veya infisahı yahut faaliyetinden men edilmiş olması veyahut yetkiyi kaybetmiş olması yada Toplu İş Sözleşmesinin uygulandığı işyerinde işverenin değişmesi Toplu İş Sözleşmesini sona erdirmez." düzenlemelerinin mevcut olduğu görülmüştür. 6356 Sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu’nun: "Tarafların durumunda değişiklik" başlıklı 37'nci maddesinde; "(I) Toplu iş sözleşmesine taraf olan sendikanın tüzel kişiliğinin sona ermesi, faaliyetinin durdurulması, işçi sendikasının yetkiyi kaybetmesi ve toplu iş sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde işverenin veya işyerinin girdiği işkolunun değişmesi toplu iş sözleşmesini sona erdirmez.“ ve Toplu İş Sözleşmesinin: ”Tarafların Durumunda Değişiklik" başlıklı 8’inci maddesinde; "İşbu Toplu İş Sözleşmesine taraf olan sendikanın feshi veya infısahı yahut faaliyetinden men edilmiş olması veyahut yetkiyi kaybetmiş olması veya Toplu İş Sözleşmesinin uygulandığı işyerinde işverenin değişmesi Toplu İş Sözleşmesini sona erdirmez." hükümleri ve ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti. ile imzalanan 10.05.2024 tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin "Diğer Hususlar" başlıklı 36.24 maddesi uyarınca davalı şirket tarafından davacı şirketin Toplu İş Sözleşmesine konu işçi hak ve ödemelerinden sorumlu olduğu savunulmaktadır. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununu'nun 35/2. maddesine göre, "Toplu iş sözleşmesi en az bir ve en çok üç yıl süreli olarak yapılabilir. Toplu iş sözleşmesinin süresi, sözleşmenin imzalanmasından sonra taraflarca uzatılamaz, kısaltılamaz ve sözleşme süresinden önce sona erdirilemez". 37/1'e göre, "Toplu iş sözleşmesine taraf olan sendikanın tüzel kişiliğinin sona ermesi, faaliyetinin durdurulması, işçi sendikasının yetkiyi kaybetmesi ve toplu iş sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde işverenin veya işyerinin girdiği işkolunun değişmesi toplu iş sözleşmesini sona erdirmez" 27/2'ye göre, "(3) Sözleşmenin imzalanması tarihinde taraf işveren sendikasının üyesi olan işveren, sendikası ile ilişkisinin kesilmesi hâlinde yapılmış olan sözleşme ile bağlı kalır" 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun 38. maddesinde "İşyerinin veya bir bölümünün devrinin toplu iş sözleşmesine etkisi" düzenlenmiştir. "Madde 38 – (1) İşletme toplu iş sözleşmesi kapsamında olan ya da toplu iş sözleşmesi bulunan bir işyeri veya işyerinin bir bölümünün devrinde, devralan işverenin aynı işkoluna giren işyeri veya işyerlerinde yürürlükte bir toplu iş sözleşmesi var ise; devralınan işyeri veya işyerlerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden doğan hak ve borçlar, iş sözleşmesi hükmü olarak devam eder. Devralan işverenin işyeri ya da işyerlerinde uygulanan bir toplu iş sözleşmesi yok ise; devralınan işyerinde yürürlükteki toplu iş sözleşmesinden doğan hak ve borçlar, yeni bir toplu iş sözleşmesi yapılıncaya kadar toplu iş sözleşmesi hükmü olarak devam eder". 4857 sayılı İş Kanunu’nda 2. maddesinde “asıl işveren-alt işveren ilişkisi” tanımlanmaktadır. Bu maddede “alt işveren” kavramı tüm unsurları düzenlenmektedir. Buna göre: “Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir.” Bir işyerinde yürütülen mal ve hizmet üretimine ilişkin “asıl işin bir bölümünde” veya “yardımcı işlerinde” iş alan diğer işverenler, işçilerini sadece bu işyerinde çalıştırdıklarında asıl işveren-alt işveren ilişkisi doğmuş kabul edilmektedir. Tüm dosya kapsamı, alınan bilirkişi raporları, toplanan deliller ve taraf beyanları birlikte değerlendirildiğinde; davalı .............. A.Ş. tarafından, işyerlerinin özel ............ hizmetlerinin alınması için 2024/45708 ihale kayıt numarası ile Kamu İhale Kanununa tabi olmayan bir ihale açıldığı, 22.01.2024 tarihinde davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti'nin ihaleye teklifini verdiği, 01.02.2024 tarihinde, önceki yüklenici ve .............. A.Ş.’nin iştiraki olan ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ ve Savunma İşçileri Sendikası (............-İş Sendikası) arasında 01.01.2024 - 31.12.2026 yürürlük süreli toplu iş sözleşmesi imzalandığı, 29.04.2024 tarih ve 728765 sayılı yazıyla davalı .............. A.Ş.'nin, davacıyı sözleşmeye davet ettiği, 29.04.2024 tarihinde taraflar arasında "Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme"si imzalandığı, 08.05.2024 tarihinde davacı şirketin davalı tarafça hazırlanan sözleşme tasarısının 36.24. maddesinde yer alan: “Yüklenicinin toplu iş sözleşmesi yapması ve/veya toplu iş sözleşmesi hükümlerinin Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak ayni ve/veya nakdi haklardan doğacak farklar yüklenici tarafından karşılanır” hükmüne yönelik 428210 evrak kayıt numaralı belgeyle ihtirazi kayıt beyan ettiği, Sözleşme kapsamında davacı şirket tarafından davalı şirkete iş bu davaya konu olan 09.05.2024 tarihli ve 105.500.000,00 TL bedelli ve 28.01.2025 tarihli 15.000.000,00 TL bedelli kesin teminat mektubu verildiği, davalı .............. A.Ş. tarafından davacıya gönderilen 05.06.2025 tarih ve 48618261-930-3029090 sayılı ihtarname ile TİS'den doğan ücret farklarının hak sahibi işçilere ödenmesi aksi takdirde hak edişlerden kesileceği, hak edişleri karşılamaması halinde sözleşmenin feshedilerek teminat mektubunun nakde çevrileceğinin ihtar edildiği, davacı tarafından 12.06.2025 tarih ve 2025/06-0014 sayılı yazı ile taleplerin yerine getirilmesinin mümkün olmadığının yanısıra bu süreçte ödenmeyen hak edişlerin ödenmesinin talep edildiği, davalı .............. A.Ş.'nin 25.06.2025 tarihli yazı ile taraflar arasındaki sözleşmeyi feshettiği ve 25.06.2025 tarihinde davalı .............. A.Ş tarafından .............Bankası Gimat Ankara Ticari Şubesine gönderilen yazı ile teminat mektuplarının nakde çevrildiği, 24.06.2025 tarihli bildirim ile 30.06.2025 tarihinden itibaren davalı tarafından sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Uyuşmazlık davalı şirketin teminat mektuplarını nakde çevirmesinde haklı olup olmadığı ve taraflar arasından akdolunan Sözleşmenin 36.24 maddesinin uygulanmasına yöneliktir. Davada her iki taraf da sözleşmenin 36.24 maddesine dayanmaktadır. 10.05.2024 tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin "Diğer Hususlar" başlıklı 36.24 maddesi şu şekildedir: "Yüklenicinin toplu iş sözleşmesi yapması ve/veya toplu iş sözleşmesi hükümlerinin Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak ayni ve/veya nakdi haklardan doğacak farklar yüklenici tarafından karşılanır. Toplu iş sözleşmesi kapsamında .............. A.Ş.’ne rücu edilecek her türlü bedel yükleniciden tahsil edilecektir." Davacı şirket, davalı .............. A.Ş.'nin sorumluluk konusunda 10.05.2024 tarihli Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin "Diğer Hususlar" başlıklı 36.24 maddesine 08.05.2024 tarih ve 428210 evrak kayıt numaralı dilekçe ile İhtirazi Kayıt ileri sürdüğünü ifade etmekte olup ayrıca Sözleşmenin 36.24 maddesinde geçen "Yüklenici" ibaresinin münhasıran kendi şirketlerini ifade ettiğini, sözleşme dışı başka bir yüklenici firmanın Toplu İş Sözleşmesi imzalaması halinde bu Toplu İş Sözleşmesinden kaynaklı yükümlülüklerden sorumlu olmayacağını ileri sürmektedir. Davacı şirketin 08.05.2024 tarih ve 428210 evrak kayıt numaralı ihtirazi kayıt dilekçesinde özetle şu itirazlar yapılmıştır. "Her ne kadar sözleşme tasarısında; yüklenicinin toplu iş sözleşmesi yapması yada Yüksek Hakem Kurulunca toplu iş sözleşmesinin karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak olan ayni-nakdi haklardan doğacak farkların yüklenici tarafından karşılacağına dair Soyut-belirsiz ve belirlenebilir bir rakamsal değer içermeyen sözleşme maddesi,telafisi güç ve imkansız zarara yol açabilecek niteliktedir. Şöyle ki sözleşme tasarısının 13.3. Maddesinde teklif fiyata dahil edilecek unsurlar maddesinde ve Birim Fiyat Teklif Cetvelinde düzenlenmeyen bir maliyetin, sözleşmenin sonunda diğer hususlar başlığı altında düzenlenerek; yüklenicilerden teklif fiyata dahil edilmesini beklemek usul ve yasaya aykırıdır. Yukarıda izaha gayret eylediğim tüm bu nedenler ve idarenizce resen nazara alınacak hususlardan dolayı Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşme Tasarısının 36.24 maddesinde yazılı toplu iş sözleşmesi hükümlerinin birim fiyat teklif cetveline ve sözleşme eklerine uygun olmaması nedeniyle ilgili cümleyi bilcümle haklarımız saklı kalmak kaydı ile sözleşmenin imzalanacağı " ifade edilmiştir. Sözleşme hukukunda temel koşul, sözleşmenin kurulmasından sonra tarafların sözleşmeden doğan yükümlülüklerini, kararlaştırılan şekilde ve zamanda yerine getirmek zorunda olmalarıdır. Sözleşme kurulduktan sonra, şartlarda değişiklik ortaya çıksa bile, taraflar sözleşme gereğini aynen yerine getirmek zorundadır. Temel kural budur ve bu kurala “ahde vefa” (söze bağlılık) ilkesi denilmektedir. Dava konusu hizmet alım sözleşmesi kapsamında davalı .............. A.Ş. "asıl işveren", davacı ............. ............ Hizmetleri Limited şirketi ise "alt işveren" olduğu, asıl işveren-alt işveren ilişkisinde 4857 sayılı İş Kanunu’nun 2. maddesi uyarınca “asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumlu” olmakla birlikte söz konusu olan müşterek ve müteselsil sorumluluğun işçilere karşı olduğu, asıl ve alt işverenler olarak TİS ile ortaya çıkan ek işçilik ücretlerinden "Özel ............ Hizmet Alımına ait Sözleşmesi"nin aynı zamanda tarafları olan davacı ve davalıdan hangisinin bu farklardan sorumlu tutulacağı, sözleşmenin yorumu ile ve Borçlar Hukukunun temel ilkelerinin olaya uygulanması ile belirlenmesi gerekmektedir. O halde uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme sonucu asıl işveren- alt işveren ilişkisi ve bu bağlamda muvazaa bulunup bulunmadığı; toplu iş sözleşmesi uygulanması noktasında taraflar arasında ihale sonucu akdolunan sözkonusu 36.24 maddesi hükmünde, genel işlem koşullarının ve işyeri devri koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmelidir. Toplu iş sözleşmesi, işçi kuruluşları ile işveren kuruluşları veya işveren arasında iş (hizmet) sözleşmesine uygulanabilecek çalışma şartlarını belirleyen ya da düzenleyen sözleşmedir. Toplu iş sözleşmesi işçilerle işverenler arasındaki iş ilişkisini değil, sadece bir veya birçok işyerinde, bir işletmede ya da işkolunda uygulanabilecek çalışma/çalıştırma şartlarını düzenlemektedir. Öte yandan toplu iş sözleşmesi onu bağıtlayanlar arasında hukuki ilişkiler doğurmaktadır (Narmanlıoğlu, Ü.: İş Hukuku II Toplu İş İlişkileri, 3. Baskı, İstanbul 2016, s:310). Nitekim 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun/Kanun) 2'nci maddesinin birinci fıkrasının (h) bendindeki tanıma göre, toplu iş sözleşmesi, iş sözleşmesinin yapılması, içeriği ve sona ermesine ilişkin hususları düzenlemek üzere işçi sendikası ile işveren sendikası veya sendika üyesi olmayan işveren arasında yapılan sözleşmeyi ifade etmektedir. Kanunun 33'üncü maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında da 2'inci maddedeki tanıma uygun hükümlere yer verilmiş ve toplu iş sözleşmesinin, iş sözleşmesinin yapılması, içeriği ve sona ermesine ilişkin hükümleri içereceği ayrıca tarafların karşılıklı hak ve borçları ile sözleşmenin uygulanması, denetimi ve uyuşmazlıkların çözümü için başvurulacak yolları düzenleyen hükümlere de yer verilebileceği belirtilmiştir. Görüldüğü üzere toplu iş sözleşmelerinde genel olarak iki tür hüküm bulunduğu söylenebilir. Bunlardan ilki toplu iş sözleşmesini akdeden tarafların karşılıklı olarak hak ve borçlarının neler olduğunu düzenleyen "borçlandırıcı" hükümler olup, bu hükümler sadece sözleşmenin tarafları arasındaki ilişkiyi düzenler. Toplu iş sözleşmesinin uygulanması ve denetlenmesine dair kayıtlar borç doğurucu hükümler kategorisinde yer alır. Örneğin sendikanın hukuki sorumluluğu, toplu iş sözleşmesinin yorumu, tahkim şartı, (özel hakeme gidilmesinin öngörülmesi), tipik vecibevî hükümlerdir (Sur, M.: İş Hukuku Toplu İlişkiler, Güncelleştirilmiş 7. Bası, Ankara 2017, s. 249.(Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 07/02/2019 tarih, 2017/9-1072 Esas, 2019/106 Karar sayılı kararı). “Genel işlem koşulu” kavramıyla ilgili kısa bir açıklamada bulunulması yerinde olacaktır. Kural olarak sözleşmeler, sosyal, ekonomik vb. yönlerden birinin diğerine baskın konumu bulunmayan taraflar arasında, karşılıklı müzakereyle ve sözleşme özgürlüğü ilkesi çerçevesinde kurulurlar. Bu kural bireysel sözleşmelerin kurulmasında daha kolay uygulanabilmektedir. Zira çağımızın toplumsal ve ekonomik gelişmeleri; bilhassa bankacılık ve sigorta işlemleri, taşımacılık, dayanıklı tüketim malları satışı, abonelik sözleşmeleri gibi aynı konuda çok sayıda kişiyle sözleşme yapılan hâller yönünden, her bir hukukî işlemde tek tek sözleşme düzenlenmesi şeklindeki uygulamayı yetersiz kılmaktadır. Bu nedenle, düzenleyenin ileride doğabilecek sözleşme ilişkilerinde uygulanacak genel ilkelerin kitlelere yönelik olarak en baştan hazırlandığı, doktrinde formüler, kitle, tip, standart sözleşme olarak anılan sözleşme tipi ortaya çıkmıştır. Standart sözleşmede yer bulan önceden tek taraflı olarak hazırlanmış bu hükümler genel işlem koşulu olarak adlandırılır. Genel işlem koşulları, sözleşme taraflarından birinin, ileride kuracağı sözleşmelerde karşı âkidine değiştirmeden kabul edilmek üzere sunma niyetiyle önceden, tek yanlı olarak saptadığı sözleşme koşullarıdır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 21.12.2021 tarihli, 2018/(19)11-1109 E., 2021/1718 K. sayılı kararı; Türk Hukuk Sözlüğü: Türk Hukuk Kurumu, Ankara 2021, C:1, s. 409.). Genel işlem koşulları başta 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) olmak üzere muhtelif kanunlarda (“Tüketici sözleşmelerinde haksız şartlar” başlığı altında 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 5. maddesinde; 5464 sayılı Banka Kartları Ve Kredi Kartları Kanunu’nun 24-26. maddeleri arasında) düzenleme altına alınmıştır. Mevzuatımızda bu kavramı ilk kez tanıma kavuşturan TBK’nın 20/1. maddesinde “Genel işlem koşulları, bir sözleşme yapılırken düzenleyenin, ileride çok sayıdaki benzer sözleşmede kullanmak amacıyla, önceden, tek başına hazırlayarak karşı tarafa sunduğu sözleşme hükümleridir. Bu koşulların, sözleşme metninde veya ekinde yer alması, kapsamı, yazı türü ve şekli, nitelendirmede önem taşımaz” şeklinde düzenlenmiştir. Kanun metninden de anlaşılabileceği üzere; genel işlem koşullarının unsurları, bir sözleşmenin koşullarını oluşturmaları, sözleşmenin kurulmasından önce düzenlenmeleri, birden fazla sözleşme ilişkisinde kullanılmak üzere hazırlanmaları ve genel işlem koşulları kullanan tarafından sözleşmeye dâhil edilmek niyetiyle karşı âkide sunulmalarıdır (Yeşim Atamer: Sözleşme Özgürlüğünün Sınırlandırılması Sorunu Çerçevesinde Genel İşlem Şartlarının Denetlenmesi, İstanbul, 2001, s. 61 vd.).Genel işlem koşulu barındıran tip sözleşmeyi hazırlayarak kullanacak kişi bir özel hukuk kişisi olabileceği gibi iltihaki sözleşmelerde olduğu gibi kamu kurum veya kuruluşu ya da yetkili izin yahut imtiyaz sahibi bir kimse de olabilir. Türk Borçlar Kanunu’nun 20-25. maddelerinin lafzi yorumundan bu hükümlerin her türlü sözleşme ilişkisine uygulanabileceği gibi bir sonuca varılabilir ise de; bir tarafın diğerinden zayıf konumda bulunması hâlinde zayıfı koruma amacı güden genel işlem koşulları hükümlerinin, sözleşmenin sunulduğu kişinin tacir olması durumunda uygulama alanı bulup bulmayacağı, bilhassa basiretli davranma yükümlülüğü gibi tacir olmaya bağlanan sonuçlar sebebiyle, gerek doktrin gerekse uygulamada tartışma konusudur. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 15/11/2022 tarih, 2021 (13) 3- 426 Esas, 2022/1508 Karar sayılı kararı). 4857 sayılı İş Kanunu'nun "İşyerinin veya bir bölümünün devri" kenar başlıklı 6 ncı maddesi şöyledir:" İşyeri veya işyerinin bir bölümü hukukî bir işleme dayalı olarak başka birine devredildiğinde, devir tarihinde işyerinde veya bir bölümünde mevcut olan iş sözleşmeleri bütün hak ve borçları ile birlikte devralana geçer. İş Kanunu’nun 6 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca, iş sözleşmesinin yeni işverenle aynen devam etmesini sağlayacak şekilde işyeri devrinin koşullarının belirlenmesi gerekmektedir. İşyeri maddi unsurlardan, maddi olmayan değerlerden ve işgücünden oluşan, teknik amaçla organize edilmiş (örgütlenmiş) bir bütündür. Bu unsurlardan biri veya bir kısmı devredildiğinde ortada işyerinin (bölümünün) devrinin bulunup bulunmadığı saptanmalıdır (Sarper Süzek, İş Hukuku, İstanbul, Yenilenmiş 18. Baskı, 2019, s. 195). İşyerinin veya bir bölümünün devri halinde, mevcut iş sözleşmelerinde taraf değişikliği kendiliğinden ve başka hiçbir işleme gerek olmaksızın kanun gereği meydana gelmekte olup tarafların devir anında mevcut iş sözleşmelerinin devriyle ilgili ayrı bir irade beyanında bulunmalarına gerek kalmamaktadır (Ercüment Özkaraca, İşyeri Devrinin İş Sözleşmelerine Etkisi ve İşverenlerin Hukuki Sorumluluğu, İstanbul, 1. Bası, 2008, s.133). (Hukuk Genel Kurulu'nun 01/02/2023 tarih, 2022/9-27 Esas, 2023/16 Karar sayılı Kararı) Toplu iş sözleşmesi kapsamında olan ya da toplu iş sözleşmesi bulunan bir işyeri veya işyerinin bir bölümünün devrinde, devralan işverenin aynı işkoluna giren işyeri veya işyerlerinde yürürlükte bir toplu iş sözleşmesi var ise; devralınan işyeri veya işyerlerinde uygulanan toplu iş sözleşmesinden doğan hak ve borçlar, iş sözleşmesi hükmü olarak devam eder. Devralan işverenin işyeri ya da işyerlerinde uygulanan bir toplu iş sözleşmesi yok ise; devralınan işyerinde yürürlükteki toplu iş sözleşmesinden doğan hak ve borçlar, yeni bir toplu iş sözleşmesi yapılıncaya kadar toplu iş sözleşmesi hükmü olarak devam eder (6356 sayılı Kanun m. 38). Toplu iş sözleşmesi niteliği gereği kamu düzeninden olup, bireysel iş sözleşmelerinden farklı olarak sözleşmeye taraf olmayanları da bağlar. Zira 6356 sayılı Kanun'un m. 38/1 inci maddesinde, işyeri devri halinde devralınan işyerinde yürürlükteki toplu iş sözleşmesinden doğan hak ve borçların, yeni bir toplu iş sözleşmesi yapılıncaya kadar toplu iş sözleşmesi hükmü olarak devam edeceği düzenlenmiştir. (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, 08/01/2024 tarih, 2023/432 Esas, 2024/24 Karar sayılı kararı). Asıl işveren ve alt işveren arasında akdolunan sözleşmede muvazaa hükümleri olup olmadığı değerlendirilmesi bakımından 27.09.2008 tarih, 27010 sayılı Resmi Gazete 'de yayımlanarak yürürlüğe giren Alt İşverenlik Yönetmeliği'nin 3 üncü maddesindeki ilgili hükümler ise şöyledir. " Bu Yönetmelikte geçen; a) Alt işveren: Bir işverenden, işyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan, bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran gerçek veya tüzel kişiyi yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşları, b) Alt işverenlik sözleşmesi: Asıl işveren ile alt işveren arasında yazılı olarak yapılan ve 10 uncu maddede belirtilen hususları ihtiva eden sözleşmeyi, c) Asıl iş: Mal veya hizmet üretiminin esasını oluşturan işi, ç) Asıl işveren: İşyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işleri veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işleri diğer işverene veren, asıl işte kendisi de işçi çalıştıran gerçek veya tüzel kişiyi yahut tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşları, g) Muvazaa: 1) İşyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin asıl işin bir bölümünde uzmanlık gerektirmeyen işlerin alt işverene verilmesini, 2) Daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile kurulan alt işverenlik ilişkisini, 3) Asıl işveren işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak hakları kısıtlanmak suretiyle çalıştırılmaya devam ettirilmesini, 4) Kamusal yükümlülüklerden kaçınmak veya işçilerin iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi yahut çalışma mevzuatından kaynaklanan haklarını kısıtlamak ya da ortadan kaldırmak gibi tarafların gerçek iradelerini gizlemeye yönelik işlemleri, ihtiva eden sözleşmeyi, ğ) Yardımcı iş: İşyerinde yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin olmakla beraber doğrudan üretim organizasyonu içerisinde yer almayan, üretimin zorunlu bir unsuru olmayan ancak asıl iş devam ettikçe devam eden ve asıl işe bağımlı olan işi, ifade eder." Alt işverenlik ilişkisinin muvazaalı olup olmadığının belirlenmesinde; hukuksal ve ekonomik bağımsızlık ile ayrı bir iş organizasyonuna sahip iki ayrı işverenin bulunup bulunmadığı, alt işveren işçilerinin sadece asıl işverenden alınan iş kapsamında çalıştırılıp çalıştırılmadıkları, alt işverene verilen işin, işyerinde asıl işveren tarafından yürütülen mal veya hizmet üretimine ilişkin asıl işin yardımcı işlerinden olup olmadığı, asıl işin verildiği durumlarda alt işverene verilen işin işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren bir iş olup olmadığı, alt işverenin daha önce o işyerinde çalıştırılan bir kişi olup olmadığı, alt işverenin işe uygun yeterli ekipman ile tecrübeye sahip olup olmadığı, istihdam edeceği işçilerin niteliklerinin yapılacak işe uygun olup olmadığı, alt işverene verilen işte asıl işveren adına koordinasyon ve denetimle görevlendirilenlerden başka asıl işverenin işçisinin çalışıp çalışmadığı, yapılan alt işverenlik sözleşmesinin İş Hukukunun öngördüğü kamusal yükümlülüklerden kaçınmayı amaçlayıp amaçlamadığı, yapılan alt işverenlik sözleşmesinin işçilerin iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi yahut mevzuattan kaynaklanan bireysel veya kolektif haklarını kısıtlamaya ya da ortadan kaldırmaya yönelik yapılıp yapılmadığının araştırılması ve irdelenmesi gerekir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 24.04.2024 tarihli ve 2023/9-918 Esas, 2024/202 Karar; 15.11.2023 tarihli ve 2023/9-247 Esas, 2023/1083 Karar; 26.05.2022 tarihli ve 2022/9-428 Esas, 2022/747 Karar ile 03.03.2022 tarihli ve 2020/9-619 Esas, 2022/248 Karar sayılı kararlarında da aynı ilkeler kabul edilmiştir. Her bir ihale dönemi için kurulan asıl işveren-alt işveren ilişkisinin geçersiz veya muvazaaya dayandığına ilişkin tespit önceki ve sonraki ihale dönemleri bakımından bir sonuç doğurmayacaktır. Her ihale sözleşmesi kendi dönem ve şartlarında değerlendirmeye tâbi tutulmalıdır. Başka bir ifadeyle, önceki ihale sözleşmelerinin kanuna uygun kurulmamış olması veya muvazaalı olması, sonrakilerin de aynı şekilde kanuna uygun kurulmadığını ya da muvazaaya dayandığını göstermez. Daha sonra yapılan ihale sözleşmelerinin de ayrıca kanuna uygunluk ve muvazaa yönünden değerlendirmeye tâbi tutulması gerekir. Bu sebeple davalı tarafından yapılan sözleşmelerin kanuna uygun olmadığına ya da muvazaalı olduğuna ilişkin kesinleşmiş yargı kararları sadece muvazaalı olduğu tespit edilen ihale dönemleri yönünden bağlayıcı olup önceki ve sonraki ihale dönemlerinin muvazaalı olduğunu kabul için yeterli değildir. Bu itibarla muvazaa araştırması yeniden yapılmalıdır. (Hukuk Genel Kurulunun 26.04.2023 tarihli ve 2022/9-1128 Esas, 2023/366 Karar; 01.02.2023 tarihli ve 2022/9-43 Esas, 2023/17 Karar sayılı kararları) Somut olayda, taraflar arasındaki sözleşme, "Hizmet Alım Sözleşmesi" olarak tanımlanan özel hukuk sözleşmesi'dir. .............. nin ihtiyari olarak kamu ihale prosedürüne ilişkin esasları uyguladığı, özel hukuk tüzel kişisi olan .............. ve ............. ............ şirketleri arasında imzalanan özel hukuk sözleşmesi olduğu ve Sözleşmenin .............. tarafından hazırlandığı, öncelikle müzakere edilmemiş olması nedeniyle sözleşmenin kurulmasından önce düzenlenmesi, ekleri ile birlikte tip sözleşmeleri içeren birden fazla sözleşme ilişkisinde kullanılmak üzere hazırlanması karşısında davaya konu hizmet alım sözleşmesi mahkememizce 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md. 20-25 hükümleri arasında düzenlenen genel işlem koşulları içeren bir sözleşme olduğu değerlendirilmiştir. Taraflar arasındaki sözleşme ve eki şartnamelere göre iş sahibi, davalı ............... Teşkilatı Anonim Şirketi’dir. Sözleşmenin eki teknik şartnamenin 1-l, maddesine göre, istekli “ihale konusu işe teklif veren gerçek veya tüzel kişi”dir. Teknik şartname md.2/d'ye göre, yüklenici "hizmeti üstlenen gerçek veya tüzel kişi”dir. İdari şartnamenin 1-z-bb maddesine göre ise, "Yüklenici üzerine ihale yapılan ve sözleşmeyi imzalayan istekli” olarak tanımlanmıştır. Bu tanımlara göre, sözleşmenin yüklenicisi davacı ............. ............ Hizmetleri Limited Şirketi'dir. Davacı şirket, 10.05.2024 tarihinde sözleşmeyi imzalamış, 01.07.2024 tarihinde işi üstlenmiş ve 01.07.2024 tarihinde yüklenici sıfatına sahip olmuştur. Davalı ........... ile, iştiraki olduğu dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile yapılan özel ............ hizmet alım sözleşmesi 30.06.2024 tarihinde sona erdiği, yeni dönem ihalesini alan ve sözleşme imzalayan davacı ............. ............ şirketi 01.07.2024 tarihinde işi üstlenerek çalışmaya başladığı ve hizmet alım sözleşmesi kapsamındaki işyerlerinin ve bu işyerlerinde çalışan işçilerin iş sözleşmelerinin devir tarihi olan 01.07.2024 tarihi itibariyle davacı ............. ............'e devredildiği tespit edilmiştir. Her iki taraf şirket de özel hukuk tüzel kişisi olarak sözleşmeyi imzalamışlardır. Davacının sözleşmede belirlendiği şekli ile işçilerle bir toplu iş sözleşmesi imzalamadığı da tarafların kabulündedir. Davalı şirketin sözleşmenin imzalanmasından önce bir toplu iş sözleşmesi yapılacağına ilişkin bir bildiriminin olmadığı da dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Diğer yandan fark işçilik ücret alacaklarının doğmasına neden olan her türlü ulaşım, sigorta, vergi, resim, harç v.b. diğer giderlerin tamamının sözleşme bedeline dahil edildiği TİS'in önceki yüklenici dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. İle ............-İş (............ ve Savunma İşçileri Sendikası) arasında 01.02.2024 tarihinde imzalandığı, tarafları dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. ile ............ İş Sendikası olan TİS'in 01.02.2024 tarihinde imzalanmasına rağmen geriye doğru ve ileriye dönük olacak şekilde yürürlük tarihinin 01.01.2024-31.12.2026 tarihlerini kapsayacak şekilde düzenlendiği, kural olarak TİS'in ileriye yönelik olarak uygulanabileceği, 22/01/2024 ihale tarihi itibari ile işyerinde uygulanan mevcut bir Toplu İş Sözleşmesinin (TİS) bulunmadığı, sözleşme bedelinin belirlenmesine esas işçilik ücretlerinin davalı şirket tarafından asgari ücretin belirli bir katı olarak belirlendiği, işçilerin ulusal bayram ve genel tatil ücretleri ile fazla çalışma ücretlerinin ayrı giderler olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Davacının sözleşme için teklifini TİS'in imza tarihi öncesi 22/01/2024 tarihinde verdiği, Hizmet Alım Sözleşmesinin 36.24 maddesinde "Yüklenicinin toplu iş sözleşmesi yapması ve/veya toplu iş sözleşmesi hükümlerinin Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanması durumunda ortaya çıkacak ayni ve/veya nakdi haklardan doğacak farklar yüklenici tarafından karşılanır." hükmünün düzenlendiği, Sözleşme'nin 36.24 maddesindeki hükmün ifadesinden, yüklenici sıfatına sahip olan ............. ............ Hizmetleri Limited Şirketinin bu sözleşme döneminde bir TİS imzalaması ihtimaline göre düzenlenmiş olduğunun anlaşıldığı, öte yandan taraflar arasındaki sözleşmede "yüklenici" kavramının davacı şirketi ifade ettiği; davacı şirketin yüklenici sıfatını da önceki hizmet alım sözleşmesinin bitiminden sonra 01.07.2024 tarihinde kazandığı, hükmün açık ifadesine göre davacı şirketin 10.05.2024 tarihinde imzalanan Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin imzasından sonra yüklenici sıfatı ile herhangi bir TİS imzalamadığı veya bu dönemde .............. işyerlerini kapsayan Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan bir TİS'in de bulunmadığı, Sözleşme imzalanmadan önce Yüklenici davacı şirketin Sözleşme m. 36.24’e ihtirazi kayıt düştüğü de tespit edilmiştir.

Sözleşme hükümleri yorumlanırken özellikle sözleşme öncesi görüşmeler ve ihale dokümanları da dikkate alınmalı, sözleşme öncesi görüşmelerden doğan sorumluluk kapsamında, İdarenin toplu iş sözleşmesi imzalamak için bir toplu görüşme süreci yürütüyor ise bu hususta ihaleye katılan şirketleri bilgilendirmesinin, ihalenin konusunun ve yüklenicinin sorumluluklarının ihale şartnamelerinde belirli şekilde yer almasına ilişkin açıklık, saydamlık ve idarenin taahhütlerine sadık kalmasına ilişkin güvenilirlik ilkesine uygun olmalıdır. Diğer bir ifade ile bilgilendirme öngörülebilirlik, saydamlık (açıklık) ve güvenirlilik ilkelerinin bir gereğidir. Geçerli olarak kurulmuş bir sözleşmenin tarafının sözleşme içeriğini birbirlerinden farklı anlamaları ve bu konuda uyuşmazlık olması halinde sözleşmenin yorumuna başvurulması gerektiği, sözleşmeyi yorumlarken başlangıç noktasının sözleşmenin lafzi olduğu, Sözleşme m. 36.24 hükmünün lafzi yorumu karşısında ............. ............ Limited Şirketinin toplu iş sözleşmesi yapması durumunda ayni haklardan bir fark doğması halinde bunun yüklenici ............. ............ Limited Şirketi tarafından karşılanması olduğu, “Diğer Hususlar” başlıklı 36. maddesiyle işbu sözleşmenin yapılması esasında var olan bir giderden değil, ancak yüklenici ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından bir toplu iş sözleşmesi yapılması halinde bundan doğacak farktan söz edildiği, Toplu İş sözleşmesini ............. ............ Ltd. Şti'nin bizzat akdetmediği, 22/01/2024 ihale tarihi itibari ile işyerinde uygulanan mevcut bir Toplu İş Sözleşmesinin (TİS) bulunmadığı, hizmet alım sözleşmesinde davacının TİS'den sorumlu olduğuna ilişkin bir hükme yer verilmediği ,Özel ............ Hizmet Alımına Ait Sözleşmenin imzasından sonra yüklenici sıfatı ile davacının herhangi bir TİS imzalamadığı veya bu dönemde .............. işyerlerini kapsayan Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan bir TİS'in de bulunmadığı, İhale Şartnamelerinde işçi ücretlerinin İdare tarafından belirlendiği ve TİS'den bahsedilmediği, işçilik hesaplamalarının TİS olmaksızın düzenlendiği, teklif verenin buna göre maliyet hesaplamasını TİS sözleşme hükümleri dışında yapmış olduğu; keza Sözleşme metninin tümüyle iktisadi olarak da daha güçlü ihale makamı olan .............. tarafından hazırlandığı, Teknik ve idari şartnamelerin Tip sözleşmeler şeklinde hazırlanmış olması karşısında mahkememizce 36.24. maddesinin de genel işlem koşulu içerdiği değerlendirilmiştir.

Öte yandan davalı ........... ile iştiraki olduğu ve Toplu İş Sözleşmesini akdeden dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmet leri AŞ ile yapılan özel ............ hizmet alım sözleşmesinin 30.06.2024 tarihinde sona erdiği, yeni dönem ihalesini alan ve sözleşme imzalayan davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. şirketinin 01.07.2024 tarihinde işi üstlenerek çalışmaya başladığı, hizmet alım sözleşmesi kapsamındaki işyerleri ve bu işyerlerinde çalışan işçilerin iş sözleşmeleri devir tarihi olan 01.07.2024 tarihi itibariyle davacı ............. ............ Hizmetleri Limited Şirketine devredildiği, .............. A.Ş ile kurumun iştirak şirketi olan dava dışı ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. arasında imzalanan 31.12.2020 tarihli özel ............ hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin sözleşmenin 30.06.2024 tarihi itibariyle sonlandığı, 01.07.2024 tarihinden itibaren anılan hizmetin davalı şirketin bağlı olunan kurum ile dava dışı şirketin aksine organik bağı bulunmayan ............. ............ Hizmetleri Ltd.Şti. tarafından üstlenildiği; .............. işyerlerinin özel ............ hizmetlerinin ........... Lojistik ve Özel ............ Hizmetleri A.Ş. tarafından yürütülürken işçilerin üyesi olduğu ............-İş(............ ve Savunma İşçileri Sendikası) ile ........... Lojistik...A.Ş. arasında 01.01.2024-31.12.2026 tarihlerini kapsayacak şekilde "3. Dönem Toplu İş Sözleşmesi" imzalandığı, işçilerin dava dışı işveren nezdinde işyeri devri esaslarına göre çalıştıkları asıl işverenin işçilerinin alt işveren tarafından işe alınarak çalıştırılmaya devam ettirilmesi suretiyle hakları kısıtlanamayacağı veya daha önce o işyerinde çalıştırılan kimse ile alt işveren ilişkisi kurulamayacağından uyuşmazlıkta taraflar arasındaki asıl işveren-alt işveren ilişkisinin muvazaalı işleme dayandığı mahkememizce kabul edilmiş; bu bağlamda alt işverenin işçilerinin başlangıçtan itibaren asıl işveren davalı işyerinin işçisi sayılarak işlem görmesi gerektiği, ihale dokümanında bir değişiklik olması halinde önceki ilanın geçersiz sayılıp yeni şartlarla ilan yapılması gerektiği, Alt İşveren Yönetmeliği'nin 3/4. maddesindeki Kamusal yükümlülüklerden kaçınmak veya işçilerin iş sözleşmesi, toplu iş sözleşmesi yahut çalışma mevzuatından kaynaklanan haklarını kısıtlamak ya da ortadan kaldırmak gibi tarafların gerçek iradelerini gizlemeye yönelik işlemleri, ihtiva eden sözleşmenin muvazaa olarak nitelendirilmesi gerektiğine yönelik hükmü karşısında 01.02.2024 imza tarihli TİS'den kaynaklanan işçi ücret farklarından yüklenici davacı şirketin sorumlu tutulamayacağı ve davalı ...........'nin toplu iş sözleşmesinden doğan farkların davacı ............. ............ Hizmetleri Ltd. Şti tarafından karşılanması talebinde hukuka uyarlık olmadığı, davalı .............. A.Ş. tarafından yapılan feshin haksız olduğu ve aynı sebeple teminat mektubunu paraya çevirmesinin hukuka uygun olmadığı kanaatine varılmakla davanın kabulü ile 120.500.000,00-TL teminat bedelinin davalı tarafından nakde çevrilme tarihi olan 25/06/2025'ten itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine dair aşağıdaki gibi hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: Ayrıntılı gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ ile 120.500.000,00-TL teminat bedelinin 25/06/2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 8.231.355,00-TL olduğundan peşin alınan 2.057.838,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 6.173.516,25-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına. 4-Davacı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul ve red oranına göre hesaplanan 2.261.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 60.875,00-TL (bilirkişi ücreti, tebligat ve posta gideri olmak üzere) yargılama gideri ile davacı tarafından dava açılırken ödenen 2.057.838,75-TL peşin harç, 615,40 TL başvurma harcı, 87,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 2.119.416,65-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine, Dair, davacı vekilleri Av. ......... Av. ........... ve Av. ............ ile davalı vekilleri Av................. ve Av. ................ yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/05/2026