Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1521 E. 2026/1825 K.

T.C.

ERZURUM

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

1. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2026/1521

KARAR NO : 2026/1825

KARAR TARİHİ : 15/10/2026

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : ERZURUM ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 30/06/2026

NUMARASI : 2026...Değişik İş Esas -2026...Değişik İş Karar

DAVA : İhtiyati Tedbir

KARAR YAZIM TARİHİ : 15/10/2026

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

İhtiyati Tedbir İsteyen Şirket Yetkilisi ... Tarihli Talep Dilekçesi İle Özetle; karşı taraf ile ihale numarası altında ihale edilen işin iki kısma ayrılarak iki sözleşme imzalandığını, taraflarınca tüm makine, araç ve personel hazır edilmesine rağmen karşı tarafça işlerin başlatılmasına ilişkin onay verilmediğini, işyeri tesliminin yapılmadığını, karşı tarafça, şirketleri tarafından sunulan 750.000,00TL ve 582.000,00TL bedelli iki adet teminatın nakde çevrilme yönünden girişimlerde bulunulabileceğinin ön görüldüğünü, bu nedenlerle ilgili teminatların irat kaydetme ve nakde çevirme işlemlerinin ihtiyati tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

YEREL MAHKEME DEĞİŞİK İŞ KARARI; Mahkemece "Tüm dosya birlikte değerlendirildiğinde; talep dilekçesi ekinde karşı tarafla tanzim edilen sözleşmelerin yer almadığı görülerek tedbir talep eden şirkete kesin süre içerir muhtıra düzenlenmiş ve şirket yetkilisince 30.06.2026 tarihli dilekçe ile taraflar arasında tanzim edilen sözleşme örnekleri dosyaya sunulmuş, sözleşmeler incelendiğinde, sözleşmelerin kamu ihalesi kapsamında düzenlendiği tespit edilmiş ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 34. maddesi "...Teminatlar, teminat olarak kabul edilen diğer değerlerle değiştirilebilir. Her ne suretle olursa olsun, idarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz..." gereğince ihtiyati tedbir talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

KARAR:Yukarıda açıklanan nedenlerle:

1-İhtiyati tedbir talebinin REDDİNE," şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ;

Davacı/İhtiyati Tedbir Talep Eden Vekili İstinaf Dilekçesinde Özetle; mahkemeye sunulan ilk dilekçede davalı kurum uhdesinde bulunan teminat mektuplarının nakde çevrilmesinin ve irad kaydedilmesinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesinin talep edildiğini, mahkemece teminat mektuplarının haczedilemeyeceği gerekçesiyle talebin reddine karar verildiğini, bu ret kararının talebin özü ve hukuki niteliğiyle uyuşmadığını, hukuki korunma taleplerinin mektupların icra kanalıyla haczine yönelik olmayıp davalı kurumun sözleşme süreçlerine aykırı şekilde doğrudan bankaya başvurarak mektupları nakde çevirmesini engellemeye matuf olduğunu, haklılıklarının ve sözleşme süreçlerindeki durumlarının dosya kapsamındaki delillerle sabit bulunduğunu, mektupların nakde çevrilmesi halinde firmalarının ticari olarak telafisi imkansız zararlara uğrayacağını, piyasadaki kredibilitesi ile ticari itibarının ağır şekilde zedeleneceğini, yakın, somut ve ciddi tehlike unsurlarının halen devam ettiğini, bu nedenlerle ihtiyati tedbir talebinin reddine dair kararın usul ve esasa uygun düşmediğini ileri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile yerel mahkemenin ihtiyati tedbirin reddine dair kararının kaldırılmasına ve davaya konu teminat mektuplarının davalı kurum tarafından nakde çevrilmesinin önlenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;

Uyuşmazlık eser sözleşmesi kapsamında davalı şirkete verilen teminatların nakde çevrilme veya irad kaydedilmesinin engellenmesine dair ihtiyati tedbir talebinin reddine dair kararın yerinde olup olmadığına ilişkindir.

Davacı dava dilekçesi ile davalı şirket ile sorumluluk sahasında bulunan Hat Vanası ve İstasyon Rehabilitasyonu yapım işinin ihale ile alınarak iki ayrı sözleşme imzalandığını yer teslimine dair tutanak imzalanmasına rağmen personelin sahada çalışmalarına onay vermediğini, şirket tarafından verilen iki ayrı teminatın irat kaydedilmesi ve nakde çevrilmesi yönünde davalı tarafından girişimde bulunulabileceğini bu hususun telafisi imkansız zarar doğuracağını beyan ederek teminatların irad keydedilmesi ve nakde çevrilmesi işlemlerinin açılacak dava sonuna değin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiş, Mahkemece talebin reddine karar verilmiş, hüküm davacı tarafından istinaf edilerek kararın kaldırılması talep edilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 389/1. maddesi uyarınca, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde ihtiyati tedbir kararı verilebileceği hükme bağlanmıştır.

Tedbir talep eden taraf, öncelikle tedbir istemine ilişkin dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek, davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak, yasal delillerle ispat etmek zorundadır. (HMK. m.390/3) İspat ölçüsü ise “yaklaşık ispat” kuralına göre belirlenir. Yaklaşık ispat kuralının uygulanmasında hakim, iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğruluğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimalde olsa aksinin mümkün olduğu ihtimalini de gözetmelidir. Bu sebepledir ki ihtiyati tedbire karar verilirken, haksız olma ihtimali de dikkate alınarak talepte bulunandan kural olarak teminat alınır.

Geçici hukuki koruma kararlarından olan ihtiyati tedbir kararı verirken hakim, asıl dava sonucunu öne çeker bir diğer ifadeyle davanın ve uyuşmazlığın esasını çözecek içerikte bir karar vermemelidir. Bununla birlikte, ihtiyati tedbire karar verilirken tarafların çıkar dengesini ve ihtiyati tedbirin amacını hakimin gözetmesi gerekli ve zorunludur. Diğer taraftan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 34/son maddesinde her ne suretle olursa olsun idarece alınan teminatların haczedilemeyeceği ve üzerine ihtiyati tedbir konulamayacağı düzenlenmiştir. Bu hükme göre teminat mektuplarının paraya çevrilmesi ihtiyati tedbir yolu ile durdurulamaz. (Yargıtay 15. HD., 2013/5409 E., 2013/5373 K.)

Somut olayda dava ile talep edilen hukuki koruma ve tedbir istemi birlikte değerlendirildiğinde, 4734 sayılı yasanın 34. maddesi uyarınca teminat mektupları üzerine tedbir konulmasının mümkün olmadığı ilaveten taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 10.3. Maddesinde de teminatlara tedbir konulamayacağının açıkça kararlaştırılmış olduğu anlaşılmakla teminatlar yönünden mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca kamu düzeni ve istinaf sebepleri ile sınırlı olmak üzere yapılan inceleme sonunda; dosyadaki belgeler, kararın dayandığı deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; ilk derece mahkemesi kararında, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, kararın usul ve yasaya uygun bulunduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. madde ve bendi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2026...D.İş Esas, 2026...D.İş Karar sayılı kararına karşı yaptığı istinaf başvurusunun HMK’nın 353-(1)/b-1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-Alınması gereken harçlar peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

3-İstinaf aşamasında davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendileri üzerinde bırakılmasına,

4-Karar tebliğ, harç ikmal ve iadesine yönelik işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK’nın 362/1-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 15/10/2026