Bölge Adliye Mahkemesi 2025/1086 E. 2026/1228 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 35. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/1086 - 2026/1228 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 35. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2025/1086 KARAR NO : 2026/1228

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP :

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 20/03/2025 NUMARASI : 2020/471 Esas 2025/193 Karar

ASIL DAVA

DAVACILAR : 1- VEKİLİ : Av.

DAVALI : VEKİLİ : Av.

BİRLEŞEN ANKARA 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ 2020/695 ESAS SAYILI DOSYA

DAVACILAR : 1- VEKİLİ : Av. DAVALI : VEKİLİ : Av.

BİRLEŞEN ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ 2021/615 ESAS SAYILI DOSYA

DAVACILAR : 1- VEKİLİ : Av.

DAVALI : 1 VEKİLLERİ : Av.

DAVALI : 2- VEKİLLERİ : Av.

DAVALI : 3- VEKİLLERİ : Av.

DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 15/09/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 06/10/2026

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı asıl davada ve birleşen Ankara 8.ASTM’nin 2020/695 Esas nolu davada davalı ... A.Ş. vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI Davacılar vekili asıl davada dava dilekçesinde; davacıların desteği ...'ın 22/08/2020 tarihinde yaya olduğu sırada dava dışı...'in sevk ve idaresindeki aracın çarpması sonucunda vefat ettiğini, davacıların müteveffanın desteğinden yoksun kaldığını belirterek, şimdilik davacı eş ... için 10.000,00 TL, davacı evlat... için 10.000,00 TL, davacı evlat ... için 10.000,00 TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıya başvuru tarihini takip eden 8 iş günü sonrası ticari temerrüt faizi - avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Birleşen Ankara 8. ATM'nin 2020/695 esas nolu dosyasında davacılar vekili dava dilekçesinde; aynı kazaya ilişkin şimdilik davacı anne ... için 10.000,00 TL ve davacı baba... için 10.000,00 TL olmak üzere toplam 20.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalıya başvuru tarihini takip eden 8 iş günü sonrası ticari temerrüt faizi - avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı davaya cevap vermemiştir. Birleşen Ankara 11. ATM'nin 2021/615 esas nolu dosyasında davacılar vekili dava dilekçesinde; aynı kazaya ilişkin şimdilik davacı eş ... için 1.000,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi, davacı evlat... için 1.000,00 TL maddi ve 25.000,00 TL manevi, davacı evlat ... için 1.000,00 TL maddi ve 25.000,00 TL olmak üzere toplam 3.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren sigorta şirketinin sorumluluğu oranında ve artan miktarda sorumlu tutularak davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Diğer davalılar davaya cevap vermemişlerdir. Davacılar vekili 06/11/2024 tarihli ıslah ve 12/12/2024 tarihli ıslah açıklama dilekçesi ile; asıl davada davacı eş ... için talep etmiş oldukları maddi tazminatı 637.155,63 TL, davacı çocuk... için 50.273,77 TL ve davacı çocuk ... için 96.295,77 TL, birleşen Ankara 8 ATM 2020/695 Esas sayılı davada davacı baba... için talep etmiş oldukları maddi tazminatı 51.332,52 TL ve davacı anne ... için 112.072,22 TL, birleşen Ankara 11 ATM 2021/615 Esas sayılı davada davacı eş ... için talep etmiş oldukları maddi tazminatı 63.715,56 TL, davacı çocuk... için 5.027,37 TL ve davacı çocuk ... için 10.699,53 TL olarak artırmıştır. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece, asıl davada davanın kısmen kabulüne,davacı ... için 279.919,08 TL, davacı çocuk ... için 22.086,57 TL, davacı çocuk ... için 42.732,57 TL destekten yoksun kalma tazminatının 21.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak adı geçen davacılara verilmesine, fazla talebin reddine,birleşen Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/695 Esas sayılı davasında;davanın kısmen kabulü ile davacı baba ... için 20.501,56 TL, davacı anne ... için 44.760,22 TL destekten yoksun kalma tazminatının 22/09/2020 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak adı geçen davacılara verilmesine, fazla talebin reddine, birleşen Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/615 Esas sayılı davasında; maddi ve manevi tazminat talepleri yönünden, uzun süreli kiraya veren davalı ... Ltd. Şti. hakkında açılan davanın HMK'nın 114/1-d maddesi ile HMK'nın 115/1-2 maddesi uyarınca taraf ehliyeti (pasif husumet) dava şartı nedeniyle usulden reddine, davalı... ve ... A.Ş. hakkında açılan maddi tazminat davasının kısmen kabulü ile; davacı eş ... için 63.715,56 TL, davacı çocuk ... için 5.027,37 TL, davacı çocuk ... için 10.422,58 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ...'dan 22/08/2020 kaza tarihinden, davalı ... A.Ş'den 23/09/2021 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ele birlikte müşterek ve müteselsilen alınarak adı geçen davacılara verilmesine, davacı ... yönünden fazla talebin reddine, davalı... hakkında açılan manevi tazminat davasının kabulü ile; davacı eş ... için 50.000,00 TL, davacı çocuk ... için 25.000,00 TL, davacı çocuk ... için 25.000,00 TL manevi tazminatının davalı ...'dan 22/08/2020 kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak adı geçen davacılara verilmesine, davalı ... A.Ş. hakkında açılan manevi tazminat davasının reddine karar verilmiş, karar asıl davada ve birleşen Ankara 8.ASTM’nin 2020/695 Esas nolu davada davalı ... A.Ş. vekili tarafından süresi içinde ayrı ayrı istinaf edilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Asıl davada ve birleşen Ankara 8.ASTM’nin 2020/695 Esas nolu davada davalı ... A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde; uzun süreli kiralama nedeniyle sigortalının işleten sıfatını kaybettiğini ve davalı sigorta şirketinin de zarardan sorumluluğu kalmadığını,bahse konu aracın davalı...'e kiralandığını, hükme esas alınan kusur raporunu kabul etmediklerini,hesaplamada TRH 2010 yaşam tablosu ve %1,8 teknik faiz uygulanması gerektiğini, rapor hesap tarihi itibariyle güncel değerler üzerinden tazminat hesabı yapıldığından davacının faiz talebinin yerinde olmadığını, ancak rapor hesap tarihinden itibaren faiz talep edilebileceğini, hesap raporunda geçmiş dönem-aktif dönem-pasif dönem hesaplarının hatalı olduğunu, davacının gelirini belgeleyen herhangi bir resmi belge bulunmadığını, hesaplamanın gelir elde edeceği tarihten sonrası için yapılması, aktif dönem için yürürlükteki asgari geçim indirimi dahil net asgari ücret üzerinden, pasif dönem için yürürlükteki asgari geçim indirimi hariç net asgari ücret üzerinden gerçekleştirilmesi gerektiğini, hükme esas alınan raporda özellikle aktif- pasif döneme ilişkin hesaplamanın hatalı yapıldığını, davacının aktif döneminin hesaplanmaması gerektiğini, davalı şirketin temerrüde düşmediğini, hükmedilen tazminata ıslah tarihinden, aksi durumda dahi karar tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek, kararın kaldırılmasını istemiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE İstinaf talebinde bulunan davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf sebepleri doğrultusunda, HMK’nın 355. maddesi kapsamında, dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Asıl dava trafik kazasından kaynaklanan ölüme bağlı maddi tazminat, birleşen Ankara 8. ATM'nin 2020/695 esas nolu dosyasında dava aynı trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat, birleşen Ankara 11. ATM'nin 2021/615 esas nolu dosyasında dava aynı kazadan kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Somut olayda kaza tespit tutanağı uyarınca 22.08.2020 tarihinde sürücü...’in sevk ve idaresindeki araçla seyri sırasında orta refüjde ağaç budama işlerini yapmak üzere sol şeridi trafiğe kapatmak için dubaları dizmekle görevli olan ve yol üzerinde bulunan yaya ...'a idaresindeki otomobilin sağ ön kısımları ile çarpmasıyla meydana gelen kazada sürücünün kural ihlali bulunduğu,yayanın kural ihlali olmadığının belirlendiği, Ankara CBS’nin 2020/139766 Soruşturma sayılı dosyasında alınan 03/09/2020 tarihli bilirkişi raporu uyarınca kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsü...'in tali olarak ikinci derecede kusurlu olduğu, yaya işçi ...'ın asli olarak birinci derecede kusurlu olduğunun belirlendiği, mahkemece alınan 22/0/2021 tarihli bilirkişi raporu uyarınca kazanın meydana gelmesinde sürücü...'in kusurlu olduğu, müteveffa yaya ...'ın kusursuz olduğunun belirlendiği, Ankara 14.ASCM’nin 2021/232 Esas sayılı dosyasında yapılan yargılamada Ankara Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı’ndan alınan 14/06/2021 tarihli bilirkişi raporu uyarınca kazanın meydana gelmesinde sanık sürücü...'in tali kusurlu olduğu, müteveffa yaya ...'ın asli kusurlu olduğu, yol yapım, bakım ve denetiminden sorumlu ilgili kurum/kuruluş/yetkili/yetkililerinin tali kusurlu olduklarının belirlendiği, İstanbul Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı tarafından sunulan 13/06/2022 tarihli bilirkişi raporunda; sanık sürücü...'in asli kusurlu olduğu, müteveffa yaya ...'ın asli kusurlu olduğu, yol üzerinde çalışma yapan kurum / kuruluşun yetkili kişi veya kişilerinin meydana gelen kazanın oluşumunda tali kusurlu olduklarının belirlendiği, neticeten sanık ile müteveffanın meydana gelen kazada dikkat ve özen yükümlülüklerine aykırı davranışlarıyla asli kusurlu oldukları gerekçesiyle sanığın sübut bulan fiil ve eylemine uyan taksirle ölüme neden olma suçundan cezalandırılmasına karar verildiği,kararın kesinleştiği, birleşen Ankara 8. ASTM’nin 2020/695 Esas sayılı dosyasında alınan 09/11/2021 tarihli bilirkişi raporu uyarınca, kazanın meydana gelmesinde araç sürücüsü...'in % 25 ve olay yerindeki çalışmada sorumlu firmanın % 75 oranında kusurlu oldukları, müteveffa işçi ...'ın kusursuz olduğunun belirtildiği, mahkemece İstanbul Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı’ndan alınan 10/05/2022 tarihli bilirkişi raporu uyarınca kazanın meydana gelmesinde sürücü...'in % 35, müteveffa yaya ...'ın % 40, yol üzerinde çalışma yapan kurum / kuruluşun yetkili kişi veya kişilerinin % 25 oranında kusurlu olduklarının belirlendiği, mahkemece İstanbul Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı Genişletilmiş İhtisas Kurulu Başkanlığı’ndan alınan 31/05/2023 tarihli bilirkişi raporu uyarınca kazanın meydana gelmesinde sürücü...'in % 35, müteveffa yaya ...'ın % 40, yol üzerinde çalışma yapan kurum / kuruluşun yetkili kişi veya kişilerinin % 25 oranında kusurlu olduklarının belirlendiği, mahkemece çelişkilerin giderilmesi ve tarafların kusur durumlarının tespiti için İTÜ Makine Mühendisliği Trafik kürsüsünden seçilen bilirkişi heyetinden alınan 04/12/2024 tarihli bilirkişi raporu uyarınca kazanın meydana gelmesinde sürücü...'in % 35, davacıların murisi müteveffa ...'ın % 40, ...yetkilisi veya sorumlusunun % 25 oranında kusurlu oldukları, somut olayda bahsi geçenlerin dışında herhangi bir kimseye atfı kabil kusur imkanının bulunmadığının belirlendiği, kazaya karışan... plaka sayılı aracın, davalı ... Şirketi nezdinde 12.02.2020-12.02.2021 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, ölüm halinde şahıs başına azami teminat limitinin 410.000,00 TL olduğu,mahkemece aktüer bilirkişiden alınan 30/10/2023 tarihli aktüer bilirkişi raporu uyarınca sigortalı araç sürücüsünün % 35 oranında, ölenin % 40 oranında kusurlu olarak olaya neden oldukları, asıl ve birleşen Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/695 Esas sayılı davasında davalı sigorta şirketinin kaza tarihinde poliçe teminat limiti olan 410.000,00 TL teminat sağladığı, birleşen Ankara 11. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/615 Esas sayılı davasında davalı kasko sigortası içerisindeki İMMSP ile sigortacının şahıs başına 100.000,00 TL teminat sağladığı, TRH 2010 yaşam tablosu, % 10 artırım, % 10 iskonto yöntemi, Ocak 2024 asgari ücreti, kusur durumu ve davacı eşin evlenme ihtimali ile poliçe limitleri gözetilerek yapılan hesaplama sonucu, asıl davada davalı ZMMS sigortacısı ...Sigortanın toplam tazminat poliçe limitini aştığı için garame yöntemi uyarınca davacı eş ... için 279.919,08 TL, davacı çocuk... için 22.086,57 TL, davacı çocuk ... için 42.732,57 TL, birleşen davacı anne ... için 44.760,22 TL, birleşen davacı baba... için 20.501,56 TL olmak üzere toplam 410.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile sorumlu olduğu, birleşen davada davalı kasko sigortası içerisindeki İMMSP nedeni ile tazminat miktarı poliçe limitini aştığı için garame yöntemi ile yapılan hesaplamaya göre birleşen dosya davalısı sigorta şirketi ve araç sürücüsü ve işleteni...'in birleşen davacı eş ... için 63.715,56 TL, birleşen davacı çocuk... için 5.027,37 TL, davacı çocuk ... için 10.422,58 TL olmak üzere toplam 79.165,61 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile sorumlu olduklarının belirlendiği,mahkemece anılan delillerin değerlendirilmesiyle yazılı şekilde karar verildiği anlaşılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde; “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.”, 85/1 maddesinde; “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”, 85/son maddesinde ise; “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de; “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir. Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır. Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.; Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). Kanun koyucu, 2918 sayılı KTK’nun 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanunun 85. maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir. Yukarıda anlatılan bilgiler ışığında somut olayda mahkemece hükme esas alınan kusur raporunun olayın oluşu ve ceza yargılamasında maddi vaka olarak kesinleşen kusur durumu ile uyumlu bulunmasına, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu nazara alındığında sigortalı araç maliki tarafından aracın 3.kişiye uzun süreli kiraya verilmiş olmasını takiben meydana gelen kazada zarar gören 3.kişilere karşı davalı ... Şirketi'nin sorumlu bulunmasına (Yargıtay 4.HD 2023/6420 E-2026/3748 K.nolu 06.04.2026 tarihli ilamında da belirtildiği üzere),mahkemece hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli bulunmasına,davalı ... A.Ş. yönünden hükmedilen tazminata temerrüt tarihinden itibaren faize hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığının anlaşılmasına göre asıl davada ve birleşen Ankara 8.ASTM’nin 2020/695 Esas nolu davada davalı ... A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiş, aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Asıl davada ve birleşen Ankara 8.ASTM’nin 2020/695 Esas nolu davada davalı ... A.Ş. vekilinin yerel mahkeme kararına yönelik istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf eden davalı ... A.Ş. tarafından yatırılması gereken 28.007,10 TL harçtan peşin alınan 7005,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 21.002.10 TL harcın bu davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-İstinaf eden tarafca yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-HMK'nın 333. maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 5-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirilmesi, bakiye harç tahsili, iadesi ve gider avansı iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca(asıl davada ve birleşen Ankara 8.ASTM’nin 2020/695 Esas nolu davada istinaf eden davalı ... A.Ş. aleyhine hükmedilen toplam poliçe limiti olan 410.000,00 TL nazara alındığında) KESİN olmak üzere 15/09/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.

Başkan

Üye

Üye

Katip

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.