Yargıtay · 5. Hukuk Dairesi
Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/1946 E. 2026/12036 K. – Kamulaştırmasız
Konu: Kamulaştırmasız El Atılan Muhdesat Bedelinin Tahsili
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 5. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2026/1946
- Karar No
- 2026/12036
- Karar Tarihi
- Konu
- Kamulaştırmasız El Atılan Muhdesat Bedelinin Tahsili
MAHKEMESİ: Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/3166 Esas, 2025/1718 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ: Denizli 3. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/35 Esas, 2025/202 Karar
Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan muhdesat bedelinin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yeniden yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Denizli ili, Pamukkale ilçesi, ... Mahallesi 68, 70... parsel sayılı birbirine bitişik konumda bulunan taşınmazları malik ... ile yaptığı .... Noterliğinin 08.05.2015 tarihli ve ... numaralı kira sözleşmesi ile 10 yıl süreliğine kiraladığını, kiraladığı taşınmazlar üzerine tüm giderlerini kendi karşılamak üzere at çiftliği, lokanta, düğün salonu inşa ederek işletmeye açtığını, taşınmazlar için davalı idare tarafından acele kamulaştırma davası açıldığını, acele kamulaştırma dosyasında alınan bilirkişi raporu ile muhdesat bedelinin eksik hesaplandığını ileri sürerek kamulaştırmasız el atılan muhdesat bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.
II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazların ve üzerindeki yapıların bedelinin müvekkili idare tarafından açılan acele kamulaştırma dosyasında bedellerinin hesaplanarak taşınmaz maliki ... adına bankaya yatırıldığını, davacının talebini taşınmaz maliki yerine müvekkili idareye yöneltmesinin doğru olmadığını, bu nedenle müvekkili idare yönünden husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, davacının muhdesat bedeline yönelik itirazları asıl dava olan kamulaştırma davasında görüleceğinden bu davayı açmasında herhangi bir hukuki yararının bulunmadığını, taşınmazlar üzerindeki yapıların kaçak olduğunu ve aidiyetinin belli olmadığını, bu yapılar için ancak enkaz bedelinin hesaplanabileceğini ileri sürmüştür.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının taraf sıfatı bulunmadığını, bu davanın açılmasında hukuki yararının olmadığını, taşınmaz üzerindeki yapıların kaçak olduğunu ve aidiyetinin belli olmadığını, bu yapılar için ancak enkaz bedelinin hesaplanabileceğini, davanın reddine karar verilmesi gerekirken dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinin hatalı olduğunu, haksız ve hukuka aykırı şekilde müvekkili idare aleyhine vekâlet ücretine hükmedildiğini ileri sürmüştür.
C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 331 inci maddesi gereğince davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderleri ve vekâlet ücretine hükmedeceği, tüm dosya kapsamı göz önünde tutulduğunda, kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davası açıldıktan sonraki tarihte davalı idare tarafından kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davası açıldığı anlaşıldığından, İlk Derece Mahkemesince bedel tespit ve tescil davasının bekletici mesele yapılarak, kamulaştırma davasının neticelenmesi sebebiyle, konusu kalmayan kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesinde ve haklılık durumuna göre, taraflar lehine vekâlet ücreti ve yargılama giderlerine hükmedilmesinde, usul ve kanuna aykırılık bulunmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.
C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, temel olarak davacı ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan muhdesatın değerinin biçilmesi ile bedelinin tahsili hususundadır.
2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Davalı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.