Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/3423 E. 2026/12092 K.

MAHKEMESİ : Van Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/2727 Esas, 2025/4072 Karar KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ : Varto Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/299 Esas, 2025/133 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazlar bedelinin ve ecrimisilin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; Muş ili, Varto ilçesi, ... köyü 1 06... ve 50 parsel sayılı taşınmazlara yol yapılarak kamulaştırmasız el atıldığını ileri sürerek belirlenen bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; uyuşmalığın bir haksız fiil olduğunu ve 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18 inci maddesine dayandığı dolayısıyla bu uyuşmazlığın çözüm yerinin idari yargı olduğunu, husumetin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Büyükşehir Belediye Başkanlığına yöneltilmesi gerektiğini, davanın süresinde açılmadığını ve dava açılmadan önce idareye herhangi bir başvuru yapılmadığını, kurumlarınca yapılan inceleme sonucu dava konusu taşınmazın yol, inşaat ve emniyet sahaları dışında yer aldığını ve bu sebeple herhangi bir kamulaştırma işlemine dahil edilmediğini, bu tür davalarda sadece tazminat talep edilebileceğini, ecrimisil bedelinin istenemeyeceğini ileri sürerek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazların kurum sınırları dışında yer aldığını, taşınmaza herhangi bir müdahalede bulunulmadığını, bu nedenle davanın reddini talep ettiklerini, davacı lehine vekâlet ücretine toplam tazminat üzerinden hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile hükme esas alınan bilirkişi raporunda kuru tarım arazisi niteliğindeki dava konusu taşınmaza o yörede mutat olarak ekilen buğday, nohut ve karpuz münavebe ürünleri verileri esas alınarak olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden hesaplama yapılmak suretiyle bilimsel yolla değer biçilerek taşınmazın metrekare birim fiyatının dava ve değerlendirme tarihi olan 2023 yılına göre 39,91 TL/m² olarak hesaplanmasında, hesaplamaya esas alınan ürünler ile kapitalizasyon faiz oranının % 5 olarak alınmasında, dosya kapsamı, bilirkişi raporu ve Kadastro Genel Müdürlüğünün parsel sorgulama sisteminin incelenmesinden anlaşılan taşınmazın niteliği, geometrik durumu, özelliği dikkate alınarak objektif değer artışı uygulanmamasında, hükmedilen tazminata dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesinde, sorumluluğun davalı kurumda olduğunun belirlenmesinde bir isabetsizlik görülmediği, huzurdaki davada ayrı ayrı vekâlet ücretine hükmedilmesi usul ve kanuna aykırı olduğundan, keşif harcı yargılama gideri olması nedeniyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine şeklinde hüküm kurulması gerekirken usul ve kanuna aykırı olarak davacıya iadesine şeklinde hüküm kurulması yerinde bulunmadığından davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde bulunan hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, temel olarak davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin ve ecrimisilin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net gelir esas alınarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davalı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.