İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2026/1191 E. 2026/1049 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1191
- Karar No
- 2026/1049
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/1191 Esas KARAR NO : 2026/1049
DAVA : Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) DAVA TARİHİ : 16/09/2024 KARAR TARİHİ : 04/11/2026
Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında 12/01/2012 tarihinde taşınmaz satın sözleşmesi ile ... İli, ... İlçesi, 2/3 pafta, 2039 ada , 15 parsel numarasında kayıtlı bulunan , ...Projesinden C blok 9.kat 205 numaralı daire bedeli olan 105.000,00 TL'nin tamamı ödenmek suretiyle müvekkili tarafından satın alındığını, davalı şirketin mevcut proje hakkında televizyon ve internette yoğun reklamlarının olması, inşa edilen projenin edindiği dönemde projedeki A1 A2 A3 A4 ve C Blokların %80 oranında zaten bitmiş olması gerektiğini, müvekkilinin satın almış olduğu bağımsız bölümlerin en geç 30/06/2012 tarihinde sözleşmeye uygun şartlarda teslim edileceğinin kararlaştırıldığını, teslim tarihinin üzerinden uzunca bir süre geçmesine rağmen dava konusu taşınmazın müvekkiline teslim edilmediğini, müvekkilinin satın almış olduğu taşınmazların 3. Kişilere satılmış olma ihtimalini öğrendiklerini, davalı şirketin üzerine düşen yükümlülüklerinin yerine getireceğine dair inançlarının kalmadığını, bu nedenlerle ... İli ... İlçesi, 2/3 Pafta, 2039 ada ,15 parsel numarasında kayıtlı bulunan, C blok 9.kat , 305 numaralı daire üzerine 3.kişilere devir ve temliki önlemek amacıyla davalıdır şerhi ve ihtiyati tedbir konulmasına, davanın konusu mülkiyet hakkına ilişkin olması sebebiyle icra yoluyla satışların tedbiren durdurulmasını, mahkeme tarafından dava konusu taşınmazın sözleşme tarihinden sonra 3.Kişiler lehine konan haciz ve ipoteklerin terkin ettirilmesini, tapu iptallerinin yapılarak müvekkilim lehine tescil edilmesini, tapu iptal ve tescilinin yapılması mümkün olmaz veya uygun görülmez ise, dava konusu taşınmazın rayiç bedelinin tespit edilerek 30.06.2012 tarihinden itibaren davalının tacir olmasından dolayı ticari faizi ile birlikte, rayici belli olmadığı takdirde satış bedellerinin şimdiye kadar işleyen tüm ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili için karar verilmesini, sözleşmeye göre teslim tarihi olan 30.06.2012 tarihinden itibaren, bilirkişi marifetiyle rayiç kira bedeli belirlenerek, bedelin ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsili için karar verilmesini, davaya konu olan bağımsız bölümün ilan ve taahhüt edilen şekli ile şimdiki durumu arasında eksikliklerin maddi değerinin tespit edilmesini ve tespit edilen bedelin güncel değeriyle ticari faiziyle beraber davalıdan alınarak müvekkili lehine verilmesini, yargılama giderlerinin ve karşı vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP:Davalı iflas masası vekili cevap dilekçesinde özetle; müflis şirket ...ile ilgili olarak ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyasından 24.03.2021 tarihi itibarı ile iflasına karar verildiğini, ... 1. İcra Müdürlüğünün ... iflas sayılı dosyadan da tasfiye işlemleri devam ettiğini, iflas kararının kesinleştiğini, 10.05.2023 tarihinde 2. alacaklılar toplantısı yapıldığını, müflis şirket ile davacı arasında gerçekleştirildiği iddia edilen sözleşme kanunda yazılı resmi şekil şartına uymadığından geçersiz olduğunu, geçersiz bir sözleşmeye dayanılarak herhangi bir talepte bulunulamayacağı kanunen ve Yargıtay içtihatlarıyla sabit olduğunu, müflis şirketin, taşınmazın geç tesliminde herhangi bir kusuru bulunmadığını, iflasın açılması ile birlikte konusu para dışında olan alacaklar para alacağına ve kayıt kabul davasına dönüştüğünü, mahkemece verilen tedbir kararının itirazları doğrultusunda kaldırılmasına, davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddine, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davacı tarafından tapu iptal ve tescil talepli olarak aynen ifa talebine yönelik açılan işbu davaya yönelik olarak ... 3. Tüketici Mahkemesinin ...Esas ...Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği ve kararın kesinleştirilerek Mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır. Ticaret Mahkemesinin iflasa karar vermesi anında borçlu hakkında iflas açılmış olur. Bundan sonra müflisin masaya giren mal ve hakları üzerindeki tasarruf yetkisi kısıntıya uğrar ve masaya geçer. Müflis masaya giren bir mal veya hak üzerinde tasarrufta bulunmuşsa bu işlem geçersizdir. İflas kararından önce müflisin temlik sözleşmelerinden doğan borçları taşınmazın tapu kaydı henüz müflis üzerinde bulunduğundan masaya geçmekle iflas nedeniyle asıl akit (satım akti) yapılamamaktadır. Kural olarak sözleşmeler taraflardan birinin iflas etmesiyle son bulmazlar. Bu halde iflas etmemiş olan taraf sözleşmenin ifasını isteyebilir. Ancak sözleşmenin ifasını talep hakkı bir iflas alacağıdır. Davaya konu sözleşme iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerdendir. Somut olayda; davacının dava dilekçesindeki öncelikli ve asli talebi müflis tarafından iflas tarihinden önce davacıya satılan taşınmaz bağımsız bölümünün tapusunun iptali ve davacı lehine tescili istemine ilişkindir. Bu durumda asıl talep alacağın masaya kaydedilmesine yönelik olmadığına göre, davanın kayıt kabul davası olarak kabulü mümkün değildir. Kayıt kabul niteliğinde olmayan talepler yönünden İİK’da özel düzenleme yer almadığından, taraflar arasındaki işin niteliğine göre görevli mahkemenin belirlenmesi zorunludur. Davacının dava dilekçesi incelendiğinde; müflis ile davacı arasında taşınmaz satış vaadi sözleşmesinden kaynaklı olarak müflisten taşınmaz satın alındığı, sözleşme kapsamında tüm bedelin ve borcun müflise ödendiği ancak tapunun kendisine devredilmediği iddiası ile tapu iptal ve tescil talep edildiği ve talebin öncelikle tapunun davacıya geçmesi ve mülkiyet açısından aynen ifaya yönelik olduğu anlaşılmaktadır. Nitekim davacı vekili 04.11.2026 tarihli celsede öncelikli taleplerinin tapu iptal ve tescil kararı verilmesi ve aynen ifa talebi olduğunu beyan etmiştir. Bu bağlamda müflis ile yapılan taşınmaz satış vaadi sözleşmesi neticesinde davacının öncelikli talebi olan tapu iptal ve tescil talebinin değerlendirilmesi gerektiği, davacının asli isteminin tapu iptal ve tescil talebine yönelik olması karşısında ve eğer tapu iptal ve tescil şartları var ise davacının alacağının para alacağı kabul edilerek sıra cetveline kaydedilmesinin davacı yönünden hak kaybı yaratabileceği dolayısıyla davacının asli talebi olan tapu iptal ve tescil talebinin incelenerek koşullarının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesinin zaruri olduğu, tapu iptal ve tescil koşullarının bulunmaması halinde davanın reddi neticesinde davacının iflas idaresine her zaman başvurarak alacağını bildirerek alacağını sıra cetveline zaten yazdırma hakkı bulunduğu bu nedenle öncelikle davacının asli talebi olan aynen ifaya yönelik tapu iptal ve tescil talebinin geçerliliğinin davacının sıfatına göre asli görevli olan Tüketici Mahkemesi tarafından incelenip değerlendirilmesi noktasında açılan işbu davada görevli Mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Nitekim iflastan sonra açılan davalarda tapu iptal ve tescil koşullarının bulunması sebebiyle müflise ait pek çok taşınmaza yönelik tapu iptal ve tescil kararı verilerek bir çok hak sahibinin tapu iptal ve tescil yolu ile aynen ifayı gerçekleştirdiği sabittir. Nitekim İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi ... E.,... K. Sayılı kararında aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır: "Somut olayda; davacının öncelikli talebi satın alınan taşınmazın mülkiyetinin adına tescili; mümkün olmadığı takdirde tazminat istemine ilişkindir. Bu durumda asıl talep alacağın masaya kaydedilmesine yönelik olmadığına göre, davanın kayıt kabul davası olarak kabulü mümkün değildir. Kayıt kabul niteliğinde olmayan talepler yönünden İİK’da özel düzenleme yer almadığından, taraflar arasındaki işin niteliğine göre görevli mahkemenin belirlenmesi zorunludur. Davacının davalı müflis yükleniciden konut olarak belirlenen taşınmazı satın aldığı, sözleşmenin açıklanan başlık kısmına göre yatırım amaçlı olduğu, dilekçe içeriğinde de taşınmazın kiraya verilmek istendiği ancak muvaffak olunamadığı açıklandığına göre, tüketici sözleşmesi niteliğinde olmayan satım sözleşmesinden kaynaklı davaya her davalı bakımından bakmak görevi asliye hukuk mahkemesine ait bulunmaktadır." İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi... E., ... K. Sayılı kararında aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır: "Somut olayda; dava iflas tarihinden sonra açılmış olup; davacının öncelikli talebi taşınmaz satış sözleşmesinin aynen ifasıyla tapuların iptaline ve davacı adına tescili istemine ilişkindir. Bu durumda asıl talep alacağın masaya kaydedilmesine yönelik olmadığına göre, davanın kayıt kabul davası olarak kabulü mümkün değildir. Kayıt kabul niteliğinde olmayan talepler yönünden İİK’da özel düzenleme yer almadığından, taraflar arasındaki işin niteliğine göre görevli mahkemenin belirlenmesi zorunludur. Davacının, davalı inşaat şirketinden, ... Mevkii 1015 Ada 7 Parsel üzerine inşa edilecek olan A Blok 9. Kat 109 ve 108 nolu iki adet konut niteliğini haiz taşınmaz satın aldığı, birden fazla konut alması nedeniyle konut ihtiyacını gidermek amacıyla hareket ettiğinden bahsedilemeyeceği ve bu sebeple tüketici konumunda olmadığı, taşınmazların ticari işletme faaliyeti gereği satın alındığına dair dosya kapsamında bir bilgi ve belge de bulunmadığı, buna göre davaya bakmak görevinin asliye hukuk mahkemesine ait olduğu anlaşılmaktadır.(İstanbul BAM 18. H.D. ...E. -...K. Sayılı ilamı; Ankara BAM 13 HD ...E....K. ve Dairemizin ... E. -... K. Sayılı kararı.) Her ne kadar asliye hukuk mahkemesi tarafından verilen görevsizlik kararı yoksa da, görev kurallarının kamu düzeninden olması nedeniyle, uyuşmazlık çıkaran mahkemelerce sınırlı olmaksızın yargı yeri belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla, uyuşmazlığın ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılmasına karar verilmiştir." İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi ... E.,...K. Sayılı kararında aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır: "Somut olayda; dava iflas tarihinden sonra açılmış olup; davacının öncelikli talebi taşınmaz satış sözleşmesinin aynen ifasıyla tapuların iptaline ve davacı adına tescili istemine ilişkindir. Bu durumda asıl talep alacağın masaya kaydedilmesine yönelik olmadığına göre, davanın kayıt kabul davası olarak kabulü mümkün değildir. Kayıt kabul niteliğinde olmayan talepler yönünden İİK’da özel düzenleme yer almadığından, taraflar arasındaki işin niteliğine göre görevli mahkemenin belirlenmesi zorunludur. Davacının yükleniciden konut olarak belirlenen taşınmazı satın aldığı, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6502 sayılı kanun kapsamında tüketici konumunda olduğu anlaşıldığına göre uyuşmazlığın Tüketici Mahkemelerinde görülüp sonuçlandırılması gerekir.(İstanbul BAM 18. H.D. ... E. -...K. Sayılı ilamı; Ankara BAM ...E. ...K. ve Dairemizin ... E.- ...K. ve ... E...K Sayılı kararı.)" İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesi ... E., ...K. Sayılı kararında da aynı yönde şu değerlendirmeleri yapmıştır: "Somut olayda; dava iflas tarihinden sonra açılmış olup; davacının öncelikli talebi taşınmaz satış sözleşmesinin aynen ifasıyla tapuların iptaline ve davacı adına tescili istemine ilişkindir. Bu durumda asıl talep alacağın masaya kaydedilmesine yönelik olmadığına göre, davanın kayıt kabul davası olarak kabulü mümkün değildir. Kayıt kabul niteliğinde olmayan talepler yönünden İİK’da özel düzenleme yer almadığından, taraflar arasındaki işin niteliğine göre görevli mahkemenin belirlenmesi zorunludur. Davacının iki adet konut olarak belirlenen taşınmazı satın aldığı, birden fazla konut alması nedeniyle konut ihtiyacını gidermek amacıyla hareket ettiğinden bahsedilemeyeceği ve bu sebeple tüketici konumunda olmadığı, taşınmazların ticari işletme faaliyeti gereği satın alındığına dair dosya kapsamında bir bilgi ve belge de bulunmadığı, buna göre davaya bakmak görevinin Büyükçekmece 1.Asliye Hukuk Mahkemesine ait olduğu anlaşılmaktadır.(İstanbul BAM 18. H.D. ... E. - ... K. Sayılı ilamı; Ankara BAM 13 HD ...E. ...K. ve Dairemizin ... E. ... K. Sayılı kararı.)" Somut olaya göre her ne kadar dava kayıt kabul davası olduğu gerekçesiyle ... 3. Tüketici Mahkemesi tarafından görevsizlik kararı verilerek dosya Mahkememiz esasına kaydedilmiş ise de anılan gerekçelerle davanın aynen ifa talebine dayalı tapu iptal ve tescil davası olduğu anlaşılmakla karşı görevsizlik kararı verilerek davanın davacının sıfatına göre aynen ifa talebi yönünden Tüketici Mahkemesinde görülmesinin gerektiği anlaşılmakla; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Görevin Belirlenmesi ve Niteliği" başlıklı 1. maddesinde, mahkemelerin görevinin ancak kanunla düzenleneceği ve göreve ilişkin kuralların kamu düzeninden olduğu belirlendiğinden bu hususun mahkemelerce yargılamanın her aşamasında kendiliğinden dikkate alınması gerektiği dikkate alınarak mahkememizin görevsizliğine, davanın HMK 114/1-c maddesine istinaden 115/1-2 gereğince görev yönünden usulden reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Hüküm; Ayrıntısı ve yasal gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının açtığı davada, mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla; açılan davanın, HMK'nun 115/2.maddesi uyarınca aynı kanunun 114/1-(c) maddesinde belirtilen dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden REDDİNE, Mahkememizin KARŞI GÖREVSİZLİĞİNE, 2-Görevli mahkemenin ... 3. TÜKETİCİ MAHKEMESİ olduğuna, 3-Mahkememiz kararının istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde daha önce de ... 3. TÜKETİCİ MAHKEMESİ tarafından görevsizlik kararı verildiğinden olumsuz görev uyuşmazlığının halli merci tayini için dosyanın HMK 22/2 maddesi uyarınca İSTANBUL BAM 37. HUKUK DAİRESİNE GÖNDERİLMESİNE, 4-Harç ve masrafların görevli mahkemede nazara ALINMASINA, Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/11/2026
Katip ¸e-İmzalıdır.
Hakim ¸e-İmzalıdır.