İlk Derece Mahkemesi 2024/555 E. 2025/366 K.

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/555 Esas - 2025/366 TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ... ON İKİNCİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ K A R A R

ESAS NO : 2024/555 KARAR NO : 2025/366

DAVA : Tazminat (Simsarlık Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 08/08/2024 KARAR TARİHİ : 30/05/2025 G. KARAR YAZIM TARİHİ : 04/06/2025 Mahkememizde açılan Tazminat (Simsarlık Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 29/08/2023 tarihli davalıya ait "1 adet üroloji ve 1 adet aile hekimliğine sahip", poliklinik uygunluk belgesinin satımına, 340.000,00 USD bedel karşılığı, aracılık etmek konusunda anlaştıklarını ve sözleşme süresinin 180 iş günü ile sınırlandırıldığını, sözleşmenin imzalanması üzerine müvekkili tarafından gerekli çalışmaların başlatıldığı ve sözleşmede belirlenen 340.000,00USD karşılığında bir alıcı bulunduğunu, konu ile ilgili şirket yetkililerine sürekli bilgi aktarıldığı, davalı şirket yetkilisi olan ve sözleşmeyi imzalayan ...'nun, tüm şirket hisselerini ...isimli kişiye sattığı ve devir alan Veli Gül'ün sözleşmeden haberdar olduğunu müvekkiline ilettiklerini, müvekkilinin de alıcı bilgileri vererek sözleşme gereği devrin yapılması konusunda davalı şirkete Bakırköy 3. Noterliğinin 01/03/2024 tarih ve 3298 yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edilerek, işlemler için 08/03/2024 tarihinde Bakırköy 3. Noterliğinde hazır bulunmalarının ihtar edildiğini, ihtarnamenin müvekkili şirketin her iki yetkilisinin birlikte imzası ile keşide edildiğini, bunun üzerine karşı tarafın, müvekkilinin münhasır satış yetkisini devredışı bırakmak için poliklinik yerine, hisse devriyle sözleşmeye konu edilen poliklinik devrinin yapıldığını ve bu devri saklamak için de 29/08/2023 tarihli sözleşmenin çift imza ile imzalanmadığı gerekçesiyle sözleşmenin oluşmadığı iddiası ile notere gelemeyeceklerini ve hiçbir şekilde aracılık sözleşmesi şartlarını yerine getirmeyeceklerini Beyoğlu 7. Noterliğinin 04/03/2024 tarih ve 3573 yevmiye nolu ihtarnamesi ile bildirildiğini. Ancak TBK'nın 404. maddesi hükmü gereğince, tellallık sözleşmesinde ön görülen sözleşmenin yapılması olanağının hazırlanmasına yada yapılmasına aracılık etmekle ücrete hak kazanıldığını, karşı tarafın sözleşmede imza eksikliğini ileri sürmesinin TMK'nın 2. maddesinde açıklanan dürüstlük kuralları ve hakkın kötüye kullanılması yasağına aykırı olduğunu, ayrıca sözleşmede müvekkili şirketin her iki yetkilisinin de imzasının bulunduğunu, tüm bu nedenlerle, davalının kötü niyetli olarak sözleşmeye aykırı davrandığından 29/08/2023 tarihli sözleşmenin 8. maddesi gereği fesih ve cayma bedeli olarak 1.000.000,00 TL ve sözleşmenin 7. maddesi gereğince 1.000.000,00 TL cezai şart bedeli olmak üzere toplam 2.000.000,00 TL nin noter ihtarnamesinin tebliğ edildiği tarihten itibaren ticari temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsiliyle birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Öncelikle davacı şirketin, iddia edilen sözleşme tarihinde çift imza ile temsil edildiği halde sözleşmenin tek temsilci tarafından imzalanması nedeniyle, ön tasarı şeklindeki tek imzalı belge ile sözleşmenin kurulmadığını ve yürürlüğe girmediğini, bu nedenle geçerli bir sözleşme bulunmadığından taleplerin reddine, ayrıca sözleşmenin varlığının kabulü anlamına gelmemek şartıyla sözleşme konusu taahhüdün yerine getirilmesinin iddia edilen böbrek taşı kırma merkezi olduğundan, ruhsat devrinden sonra bu yerine muayenehane olarak ruhsatlandırılması edimi de ilave edilmişse de bunun olanaksız olduğu ve ifanın yerine getirilmesinin mümkün olmadığını, yine sözleşmenin hiç doğmadığı gibi ifasının hukuken olanaksız olduğu iddiasının sözleşmeden dönme olarak değerlendirilemeyeceğinden cayma bedeli isteminin hukuka aykırı olduğunu, ayrıca sözleşmede müvekkilinin mutlak devir yükümlülüğünün bulunmadığını,cezai şartın fahiş olduğu da belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep ve cevap etmiştir. DELİLLER , DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, TBK'nun 520 vd. maddelerinde düzenlenen simsarlık sözleşmesi kapsamında cezai şart istemine ilişkindir. Davacı vekili delil olarak; 29/08/2023 tarihli sözleşmeye, Ticaret Sicil Kayıtları, Poliklinik Uygunluk Belgesine, Noter İhtarnamelerine,WhatsApp yazışmalarına, bilirkişi incelemesi, tanık ve yemine, davalı vekili ise; taraflar arasındaki sözleşmeye, ihtarnamelere, tanık, bilirkişi incelemesi, keşif ve yemine, dayanmıştır. Taraf şirketlerin ticaret sicil özetleri celp edilip incelendiğinde; davacı şirketin; Sibel Kaya Akcan ve Özcan Taşova tarafından müştereken temsil edildikleri, davalı şirket ortaklarının; ..., Veli Gül, Suat Civan olduğu, Veli Gül'ün 15/02/2024 tarihinde şirkette hisse alarak ortak konumuna geldiği, ayrıca poliklinik uygunluk belgesini devir alacağı belirtilen ... Sağ. Hiz. Tur. Ltd. Şti.’nin ticaret sicil gazetede yapılan ilanlarından, Veysel Dişkaya tarafından 17.06.2021 tarihinde kurulduğu, son durumda ortakları arasında Veli Gül'ün yer almadığı görülmüştür. Taraflar arasında imzalanan ve dava dilekçesi ekinde örneği sunulan 29/08/2023 tarihli sözleşmede, davacı şirket adına iki imza bulunduğu gibi davacı şirketin sözleşme imza tarihinde çift imza ile temsil edilirken tek imzanın bulunsa dahi davacının tek imzalı sözleşmeyi benimseyip yürürlüğe koyduğu için eksik temsile icazet verdiği görülmekle artık bu aşamada karşı tarafın bu sözleşmenin davacı şirketi bağlamadığı iddiası dinlenmeyeceğinde, sözleşmenin taraflar arasında kurulduğu ve geçerli olduğu kabul edilmiştir. İş bu sözleşmenin, 2.maddesinde, sözleşme konusunun; davalıya ait 1 adet üroloji ve 1 adet aile hekimliğine sahip poliklinik uygunluk belgesinin, davacı aracı tarafından, davalı satıcı ile potansiyel alıcı arasında muhtemel bir devrin gerçekleşmesine imkan sağlaması, gerçekleşecek olası devir işleminin şartlarının müzakere edilmesi, doğrudan veya dolaylı olarak devrin gerçekleşmesi halinde sözleşmenin 5. maddesinde belirtilen 340.000USD'nin ödenmesi olduğu, satıcının, sözleşme konusu poliklinik uygunluk belgesinin usulüne uygun olduğu ve devre engel bir hususun bulunmadığını beyan ve taahhüt ettiği, 3. maddesinde aracılık hizmeti süresinin, sözleşmenin imza tarihinden itibaren 180 İŞ GÜNÜ olduğunu, 4. maddesinin ;1. bendinde aracının hak ve yükümlülüklerinin; poliklinik uygunluk belgesinin devri amacıyla potansiyel alıcılar ile temas kurmayı ve olası devir sözleşmelerinin şartlarını müzakere etmeyi, beyan ve taahhüt ettiği, ayrıca devir işlemi sonrasında mevcut yerin muayenehane olarak ruhsatlandırılması sürecinin aracıya ait olduğu, bunun için herhangi bir danışmanlık ücreti talep etmeyeceği, 2.bendinde satıcının hak ve yükümlülüklerinin; satış bedeli üzerinde 5. Maddede belirtilen bedeli aracı ödemeye, sözleşmenin devamı süreci ve sona ermesinden sonra, aracının yazılı izni olmaksızın doğrudan veya dolaylı olarak polikliniğin, aracı tarafından satıcıya getirilmiş olan alıcı ve iştiraklerine satımını yapmamayı taahhüt ettiği, 6. maddede polikliniğin devri konusunda potansiyel alıcılar ile temas kurmak ve olası devir sözleşmelerinin şartlarını müzakere etmek konusunda aracının münhasıran aracının yetkili olduğunu beyan ve taahhüt ettiği, 7.maddesinde taraflardan herhangi birinin, sözleşmede kendisine yüklenen edimlerden herhangi birine aykırı hareket etmesi halinde, ihlal eden yan her bir ihlal için 1.000.000,00TL cezai şartı ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği, yine aynı maddede sözleşmenin 4.2 ve 4.3'üncü maddelerine aykırı davranılması halinde satıcının yukarıda belirtilen cezai şarta ek olarak aracıya 1.000.000,00 TL ek cezai şart ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği, yine 8. maddesinde fesih ve cayma bedeli olarak devir işleminin Sağlık Bakanlığı Merri Mevzuatları çerçevesinde satıcı tarafından kaynaklanan sebeplerden dolayı tamamlanamaması halinde alınan ücretlerin geri iade edileceği, bu neden dışında sözleşmeden dönme veya sözleşmenin feshinin haksız feshi halini oluşturacağı, tarafların sözleşmenin haksız biçimde feshetmemeyi kabul ve taahhüt ettiklerini, haksız fesih halinde sözleşmeyi fesheden tarafın, diğer tarafa 7. maddede belirtilen cezai şarta ek olarak 1.000.000,00 TL cayma bedeli ödeyeceği kabul ve taahhüt edilmiştir. .... ..... ..... hazır bulunulması aksi halde sözleşmenin 7. ve 8. maddesi gereğince haklarında cezai şartın uygulanacağı ve yasal yollara başvurulacağı ihtar edilmiştir. Davalı tarafça.... .... .... yevmiye nolu cevabi ihtarnamesiyle; öncelikle taraflar arasındaki aracılık sözleşmesinin, davacı tarafın çift imza ile temsil edildiği halde tek imzalı olduğundan taslak halinde kaldığını, bu nedenle yetkileri olmayan sözleşmeye dayanarak poliklinik uygunluk belgesinin bilgileri olmayan bir kişiye devredilmesi için noterde hazır bulunulmasına ilişkin ihtarın yerine getirilmeyeceğini, geçerli ve yürürlükte olan bir sözleşmenin bulunmadığını, bu nedenle sözleşme ihlal edilmiş gösterilip cezai şart ve benzeri talep hakkının bulunmadığını, müvekkili tarafından poliklinik uygunluk belgesinin hiçbir zaman devredilmeyeceğini, müzakere edilen ancak yürürlüğe girmemiş sözleşmeyle devirden sonra mevcut yerin yürürlükteki mevzuata göre muayenehane olarak ruhsatlandırılmasının üstlenileceği iddia ve ifade edilmesine karşın mevcut yerin böbrek taşı kırma merkezi olarak tedavi hizmeti sunması, bu hizmetin muayenehanede yapılabilecek tıbbi işlemlerden olmaması, dolayısıyla mevcut yerin muayenehane olarak ruhsatlandırıla- maması nedeniyle de ifasının hukuken imkansız olduğu bildirilmiştir.. İş bu davada, simsar tarafından davalı satıcı şirket aleyhinde, 29/08/2023 tarihli ve 180 gün süreli sözleşmedeki edimini yerine getirdiği halde, davalının sözleşmede kendisine yüklenen edimi yerine getirmediği vede sözlemede haksız olarak döndüğünden bahisle, sözleşmenin 7. ve 8. maddelerinde düzenlenen cezai şart ve dönme cezası talep edilmektedir. Davacı vekili, davalı şirketin aralarındaki aracılık hizmet sözleşmesini bertaraf etmek için poliklinik ruhsat devri yerine, şirketteki ... hisselerinin, .... .... .... 'e satılması süretiyle müvekkilinin münhasır yetkisinin devre dışı bırakıldığı ve bu şekilde sözleşmeye konu edilen polikliniğin devredildiğini, işbu devrin gizlenmesi için de 29/08/2023 tarihli aracılık sözleşmesinin müvekkili şirket yetkililerince çift imzayla imzalanmadığından sözleşmenin oluşmadığı ve bu nedenle aracılık yetkisi bulunmadığından, devre ilişkin noter ihtarına olumsuz cevap verildiği, bu eylemin TMK'nun 2. maddesinde hakkın kötüye kullanılması yasağına aykırı olduğu belirtilmiştir. Mahkememizce taraf delilleri toplanarak Nitelikli Hesap Bilirkişisi .... ..... .... ndan alınan 24/04/2025 tarihli raporda; sözleşme süresinin 180 gün olduğu ve bu nedenle 25/02/2024 tarihinde dolduğu halde, davacının ruhsat devri için 01/03/2024 tarihli ihtarı göndermekle, sözleşme sona erdikten sonra ihtarı yaptığından cezai şarta hak kazanıp kazanmadığı konusunda takdirin Mahkeme'de olduğu, taraf ticari defterlerinde dava konusu edilen cezai şarta ilişkin bir kayıdın bulunmadığını, davacının, kendi bulduğu alıcıya poliklinik ruhsatı devredilmek yerine davalı şirketin hissesinin devredildiği iddiası yönünde inceleme yapıldığında, davacının bulduğunu iddia ettiği alıcı adayının ... Sağlık Hizmetleri ve Turizm Ltd.Şti olduğu, davalı şirketin hisselerini devralanın ise ...olduğu, davacının iddiasına göre şirket hisselerini devralanın ... olması ya da ...'in hissedarları olması gerektiği, ancak dosyada ...ile ... arasında bir bağlantı tespit edilemediği için davacının bu iddiası yönünden bir değerlendirme yapmanın mümkün olamadığını, yine süre bitimi 25.02.2024 olduğu ve davacının 25.02.2024 tarihine kadar alıcı adayı bulduğuna dair bir tespit yapılamadığı, davacının, davalıya gönderdiği alıcı adayı ... Şirketinin hazır bulunması gerektiğine dair ihtarnamenin keşide tarihinin 01.03.2024 olduğu, dosyadan yapılan bu tespitlere göre davacının cezai şarta hak kazanıp kazanmadığı konusunda hukuki takdirin Mahkemede olduğu belirtilerek, davacının hak kazandığı kabul edildiği takdirde sözleşmenin 7.maddesine göre cezai şart tutarı 1.000.000,00TL ve 8. maddesine göre cezai şart tutarı 1.000.000,00 TL olarak hesaplanmış olup, tacir olan taraflar yönünden tenkis konusunda takdirin Mahkeme'ye ait olduğu bildirilmiştir. 6098 Sayılı TBK'nun 520. Maddesinde; "Simsarlık sözleşmesi, simsarın taraflar arasında bir sözleşme kurulması imkânının hazırlanmasını veya kurulmasına aracılık etmeyi üstlendiği ve bu sözleşmenin kurulması hâlinde ücrete hak kazandığı sözleşmedir. Simsarlık sözleşmesine, kural olarak vekâlete ilişkin hükümler uygulanır." yine aynı yasanın 512. Maddesi hükmünde; "Vekâlet veren ve vekil, her zaman sözleşmeyi tek taraflı olarak sona erdirebilir. Ancak, uygun olmayan zamanda sözleşmeyi sona erdiren taraf, diğerinin bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür." Öncelikle taraflar arasındaki sözleşmenin süresinin 180 iş günü olduğu ve bu nedenle aracı davacının poliklinik ruhsatının devri için bulduğu müşteri ile sözleşme kurulmasına ilişkin edimini yerine getirdiği ve bulduğu müşteriye devir işlemi için notere davet etmekle sözleşmedeki yükümlülüğünü yerine getirdiği, ancak karşı tarafın davacı şirketin çift imza ile temsil edildiği, tek imzalı sözleşmenin geçerli olmadığı ve diğer nedenlerle poliklinik devri için notere gidilmeyeceğini bildirilmesiyle, kendisine düşen edinimi yerine getirmediği ve bu nedenle sözleşme hükmünü ihlal ettiği gibi noter ihtarıyla sözleşmenin yerine getirilmeyeceğini bildirerek sözleşmede döndüğü anlaşılmakla, sözleşmenin 7. maddesi 1. bendindeki ihlali yapmakla, davacı aracının cezai şart isteme hakkının doğduğu, görülmüştür. Ancak iş bu simsarlık sözleşmesinde de uygulanacağı belirtilen ve yukarıda yazılı TBK'nun 512 maddesi gereğince, tarafların her zaman tek taraflı olarak sözleşmeden dönebileceklerine ilişkin kanun emredici hükmü ( Yargıtay 13. HD., E. 2014/36673 K. 2015/27125 T.16.09.2015)bulunduğu nazara alındığından, iş bu sözleşmenin cayma bedeli başlıklı 8. Maddesinde ki cezai şartın geçersiz/yok hükmünde olduğu anlaşılmakla, davalının sözleşmeden döndüğü gerekçesiyle , davacının cezai şart isteminin yerine olmadığı kabul edilmiştir. Tüm dosya kapsamı, dava, cevap, taraflar arasındaki simsarlık sözleşmesi hükümleri, davacının aracılık edimini yerine getirdiğine dair noter ihtarı ile davalının cevabi ihtarnamesi ile yukarıda yazılı yasal hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında davacının aracı olduğu sözleşmenin kurulduğu, davacının poliklinik uygunluk belgesinin satmak için alıcı bulduğu halde davalının devir için notere gitmediği, bu nedenle kendisine düşen devir işlemini gerçekleştirmediği ve sözleşmenin 7. maddesinde belirtilen ihlali yaptığından, davacının 1.000.000,00 TL cezai şartı talep etme hakkının doğduğu, ancak sözleşmede dönme nedeniyle sözleşmenin 8.maddesinde öngörülen dönme cezasının, yukarıda yazılı yasal düzenleme gereğince vekalete ilişkin hükümler uygulanacağı ve tarafların her zaman sözleşmeden dönebilecekleri ve bunu yasaklayan sözleme maddesinin yok hükümünde olduğu anlaşılmakla, sözleşmeden cayma cezası talep edilemeyeceği dikkate alınarak, davacının, davanın kısmen kabulü, kısmen reddi yönünde, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının kısmen kabulü ile; 1.000.000,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 08/03/2024 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasının 2/2 maddesinde belirtilen şekilde değişen oranlarda avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Kabul edilen 1.000.000,00 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 68.310,00 TL karar ve ilam harcından 34.155,00 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 34.155,00 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvuru harcı, 34.155,00 TL peşin harç, 60,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 34.643,40 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının karşıladığı 1.739,46 TL yazışma gideri, 17.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 18.739,46 TL yargılama giderinin, kabul/ret oranına göre hesaplanan 9.369,73 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul/ret oranına göre hesaplanan 1.800,00 TL'sinin davacıdan, 1.800,00 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 1.000.000,00 TL üzerinden takdir edilen 152.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 1.000.000,00 TL üzerinden takdir edilen 152.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı oy birliği ile verilen karar, tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere, açıkça okunup usulen anlatıldı.30/05/2025

"Bu Evrak 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre UYAP Sistemi Üzerinden Elektronik Olarak İmzalanmıştır."