İlk Derece Mahkemesi 2026/659 E. 2026/750 K.

T.C. İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2026/659 Esas KARAR NO : 2026/750

DAVA : Alacak (Ticari Nitelikteki Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 11/11/2021 KARAR TARİHİ : 24/09/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkilinin ... LTD.ŞTİ, aracılık komisyonculuk işleri de yapan bir firma olduğunu, davalı ...'in ise imalat yapan bir firma olduğunu, davacının müvekkili olduğu şirket ile davalı arasında 06.05.2020 tarihli “...” isimli sözleşme yaptırıldığını, bu aracılık sözleşmesinin konusunun davalı ile Kazakistan'da mukim ... isimli şirkete “...” satışı sözleşmesi yapılmasına aracılık edildiğini, taraflar arasındaki 6.5.2020 tarihli sözleşmeye müteakip, Davalı ile Dava dışı ... arasında alım satım sözleşmesi imzalandığını, imzalanan sözleşmeye istinaden üretimler yapıldığını ve ihracat işlemlerinin de gerçekleşerek satışlar başladığını, yurt dışı firmadan, siparişler ve ödemeler konusu organize edilerek, satış- ihracatlar yapılmaya başlandığını, müvekkili olduğu şirketin sözleşme gereği ihmal ettiği veya ihlal ettiği bir yükümlülük olmadığını, taraflar arasındaki Sözleşmenin 5. Maddesine göre Satıcı Firma tarafından aracıya ürünlerin satışına aracılık edilmesine yönelik verilen hizmet bedeli olarak satılacak her bir tulum başına 0,14 USD Çufır virgül ondört sent Amerikan Doları) (KDV Hariç) komisyon bedeli ödeneceğini, her bir ciparişin ön ödemesinin satıcının banka hesabına geçmesi aracının komisyon bedeline kazanması için yeterli olduğunu, satıcı, aracının kazandığı komisyonu yaşadığı berbangi bir sorunu gerekçe göstererek ödemekten kaçınamayacağını, söz konusu ürünlerin satıcı tarafından teslim edilmemesi durumunda satıcının temerrüde düşmüş sayılacağını ve aracının işbu sözleşme ile kaim komisyonunun ber hal ve şekilde ödeneceği konusunda tarafların mutabık olduğu maddelerine yer verildiğini, ilk siparişten elde edilen bedelden sözleşme 5. Maddesine uygun komisyon faturalarının da davacı müvekkili tarafından davalı şirket adına düzenlenmiş ve davalının da müvekkili olduğu şirkete ödeme yaptığını, davacının müvekkili olduğu şirket adına, Davalıya ... 15. Noterliğinin ... tarihli ... Yevmiyeli ihtarnamesi gönderildiğini, muhatapın da müvekkile ... 57. Noterliğinin .. .tarihli ... yevmiyeli ihtarnamesi ile cevap verdiğini, davalının cevap ihtarnamesinde, taraflar arasındaki 06.05.2020 tarihli “ARACILIK VE KOMİSYON SÖZLEŞMESİ”nin kabul edildiğini, davalı Şirketin dava dışı ... ile sözleşme imzaladığı ve mal sattığının kabul edildiğini, davalı şirketin, taraflar arasındaki ARACILIK SÖZLEŞMESİNİ DE FESHETTİĞİNİ BİLDİRdiğini, davalının özleşmeyi feshetmekle, tarafalar arasındaki sözleşmenin Tlukuki Niteliği gereği davacı müvekkilin davalı ile dava dışı alıcı frima arasındaki alım satım sözleşmesi yapılmasından kaynaklı komisyon alacağının tümü yönünden muaccel hale geldiğini, yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle; öncelikle HMK 389 v devamı maddelerince, davalının adına kayıtlı araçları ve gayrimenkulleri ve gayrimenkul hakları ve 3. Kişilerdeki hak ve alacakları üzerine (Mahkeme aksi kannatte ise hiç olmaz ise dava dişi ... tarafından davalıya yapılan ihracat bedeli ödemeleri üzerine ihtiyati haciz niteliğinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davalı adına kayıtlı araçlar ve gayrimenkuller üzerine ihtiyati haciz şerhi işlenmesini, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı üc Öncelikle Belirsiz alacak davasının kabulü ile, davacının şimdilik komisyon alacağı 60.000- US Dolar faltmişbin abd dolan) ve KDV nin davalıdan davalının cevabi ihtarname tarihi 5.8.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizleriyle birlikte (Döviz açısından 3095 sayılı yasa kapsamında) davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davanın harç masraf ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının, müvekkili olduğu şirket ile ... trading arasındaki ticari ilişkinin kurulması ve/veya mal satış işlemlerine hiç bir şekilde aracılık etmediğini, bu ilişkinin kurulmasında davacının hiçbir aracılık faaliyetinin mevcut olmadığını, dolayısı ile komisyonuluk/tellalık sözleşmesinde aracı/simsar belirli bir faaliyette bulunma, iş sahibinin menfaatini koruma ve özen gösterme borcu/yükümü altına girdiğini ve ancak bu borçlarını süresinde ve eksiksiz ifa ettiğinde ücrete hak kazandığını, bunun dışında TBK m.512’de vekile ve vekalet verene tanınan fesih hakkının, TBK m.520/2’den hareketle simsarlık sözleşmesinde de uygulandığını, simsarlık sözleşmesinin sona ermesinden sonraki dönemde simsarın kendi faaliyetlerinin sonucu olarak asıl sözleşmenin kurulması durumunda simsar ücret alacağı hakkını kazanacağını, müvekkili olduğu şirket ile ... firması arasındaki mal satış işlemlerinin davacının aracılık faaliyeti sonucu meydana gelmediğini, davacının bu ilişkinin başlamasında kurulmasında ya da devamında hiç bir dahli, aracılığı ve faaliyeti olmadığını, davacının bu işlemlere hiç bir şekilde aracılık etmediğini, ilişki kurmadığını, tek bir iş ve işlem dahi yapmadığını, müvekkili olduğu şirket ile dava dışı Kazakistan’da yerleşik ... isimli firma arasında ticari ilişki dava dışı ... ile müvekkili olduğu şirket arasında imzalanan 06.05.2020 tarihli Aracılık ve Komisyon Sözleşmesi ile kurulduğunu, bu sözleşme uyarınca satılacak her bir tulum başına 0,50 USD komisyon ödeneceğinin kararlaştırıldığını, diğer taraftan, davacının ...firmasının yetkilisi ...’in Handan Doğru ile olan arkadaşlığı ve ...’nun talep ve ısrarı sonucu ... ile müvekkili olduğu şirket arasında istenmeden de olsa aynı tarihte satılacak her bir tulum için 0,14 USD tutarında komisyon ödenmesi hususunda görüşmeler yapıldığını aksi halde aynı konu ve iş ile ilgili iki ayrı aracılık ve komisyonculuk sözleşmesinin kabul edilmesi veya imzalanması ticari hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müvekkili olduğu şirket tarafından ... firmasından, ... firması sorulduğunda... firmasını tanımadıklarını ve ilişkileri olmadığını beyan ettiklerini, davacının, müvekkili olduğu şirket tarafından ...'ya satılmak üzere üretilen malların, satışının gerçekleştirilmesine aracılık etmediğinden ve aracılık sözleşmesindeki tüm edimlerini ihlal ettiğinden, müvekkili olduğu şirket tarafından,... firmasına hitaben keşide edilen, .... 57.Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile 06.05.2020 tarihli Aracılık ve Komisyon Sözleşmesi'nin haklı nedenle feshedildiğinin ihbar ve ihtar edildiğini, müvekkili olduğu şirket ile ''...'' firması arasındaki ticari ilişkinin davacı aracılığıyla kurulmadığı ihracat kalemlerine bakıldığında dahi anlaşılabildiğini, zira davacı taraf ile görüşme konusu olan komisyon bedeli tanesi 6,00 USD'den satılacak tulum için 0,14 USD şeklinde olduğunu, davacı taraf ile yapılan görüşmelerde aracılık faaliyetinde bulunacak taraf için borç altına girilen husus 6,00USD birim satış bedeli ile ihracatı kabul edecek bir firma bulmak iken müvekkili için borç altına girilen husus bu kabule dayalı olarak 0,14 USD komisyon hak edişini ödediğini, yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle; davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER; ...7. Asliye Ticaret Mahkemesi ... E....K. Sayılı dosyası, yazılan müzekkere cevapları, bilirkişi raporu, taraf açıklamaları ve tüm dosya kapsamı GEREKÇE: Dava, simsarlık (aracılık) sözleşmesi kapsamında TBK'nın 520 vd. maddeleri gereğince sözleşmenin haksız feshi nedeni ile kazanç kaybının tahsili istemine ilişkindir. Taraflar arasında, aracılık ve komisyon sözleşmesinin varlığı konusunda herhangi bir uyuşmazlık mevcut değildir. Davalı şirket ... 57. Noterliği ...tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile sözleşmeyi feshettiğini bildirmiştir. Davacı yapılan feshin haksız olduğunu ileri sürerek kar kaybı talebinde bulunmuştur. ...(Kapatılan) 7. Asliye Ticaret Mahkemesi ... E....K. Sayılı dosyasında taraflar arasında sözleşmenin simsarlık sözleşmesi olduğuna karar verilerek davacının fesih öncesi komisyon alacağına hükmedilmiştir. Karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. HD ...E. ... K. Sayılı dosyası ile yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu dava sonucunda, fesih tarihine kadar davacının, davalı/satıcının dava dışı ... Şirketine yapmış olduğu ürün satışlarından dolayı davalıdan aralarındaki Aracalık Sözleşmesine istinaden talebe hak kazanmış olduğu komisyon bedeli alacaklarının tahsiline karar verilmiştir. ... (Kapatılan) 7. Asliye Ticaret Mahkemesi... E. ...K. Sayılı dosyasının konusu fesih öncesi komisyon alacağına ilişkindir. İş bu davanın konusu ise aynı sözleşmenin fesih tarihi sonrası yani sözleşmenin normal sona erme tarihi 06.05.2021 e (1 yıllık sözleşme süresinin sonuna) kadar davalının dava dışı ... Şirketine (alıcıya) yapmış olduğu ürün satışlarından dolayı aralarındaki aracılık sözleşmesine istinaden kar mahrumiyeti (komisyon alacağı) talebine ilişkindir. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. HD ...E. ... K. Sayılı ilamı ile davalının sözleşmeyi haksız yere feshettiği sabit hale gelmiştir. Davalı şirket ile dava dışı ... şirketi arasında ihracata yönelik dava dosyasına gelen ihracat beyannameleri ile dosya içerisinde bulunan faturalar üzerinden tarafların sözleşmenin 05.08.2020 fesih tarihi sonrasında yapılan işlem tutarları bilirkişi incelemesi ile tespit edilmiştir. Gümrük beyannameleri üzerinde yapılan incelemede taraflar arasında sözleşme feshi sonrasında davalı şirketin dava dışı şirkete 235.889,25 USD ihracat gerçekleştirdiği davalı şirket ticari defter kayıtlarında ise, dava dışı ... şirkete düzenlediği faturalar ve cari hesap ekstresi üzerinde yapılan incelemede ise 321.953,75 USD tutarında satış yapıldığı tespit edilmiştir. Taraflar arasında imzalanan 06.05.2020 tarihli Aracılık ve Komisyon Sözleşmesinin maddelerine göre davacının tek kullanımlık kimyasal koruyucu tulum temininin satıcı vasıtasıyla yapılmasına aracılık edeceği, sözleşme konusu tulumların 6,00 USD olacağı, satılacak her bir tulum başına 0,14 USD KDV hariç komisyon bedeli ödeneceği, kararlaştırılmış olup davacının komisyon oranı; 0,14/6 USD = 0,0233 olduğu, davacı şirketin sözleşme fesih tarihi sonrası davalı şirketin yaptığı 321.953,75 USD satış üzerinden komisyon alacağı 7.501,52 USD olacağı tespit edilmiştir. Taraflar arasındaki Aracılık Sözleşmesi 1 yıllık süresi dolmadan önce davalı tarafından haksız olarak feshedilmiş olduğundan, davacı davalının fesih tarihinden sonra, sözleşmenin 1 yıllık süresinin sonuna kadarki süre içinde dava dışı ... Şirketine yapmış olduğu ürün satışlarından dolayı hak kazanacağı Komisyon Bedeli Alacaklarına hak kazanmıştır. Dosyaya alınan gümrük beyannamelerinden ve davalı şirket kayıtlarından davalı şirketin dava dışı aracılık edilen şirkete 2020 yılı Aralık ayında satış yapıldığı, bu satış tutarının 321.953,75 USD olduğu, yapılan satış tutarı üzerinden davacının komisyon alacağı 7.501,52 USD olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. HÜKÜM Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere; 1-Davanın kısmen kabulü ile, 7.501,52 USD'nin 05/08/2020 tarihinden itibaren işleyecek devlet bankaları tarafından USD cinsindeki 1 yıl vadeli mevduata uygulanacak en yüksek faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, 2- Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 4.970,56 TL nispi karar harcından peşin + Islah harcı yatırılan toplam 17.729,60 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 12.759,04 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, 3- Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL nin kabul ve red oranına göre 1.188,00 TL sinin davacıdan, 132,00 TL sinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA, 4- Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 45.000 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddolunan kısım üzerinden hesaplanan 98.127,04 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine, 6- Davacı tarafından yatırılan toplam 4.970,56 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 8.50 vekalet harcı, 36.000 TL bilirkişi ücreti, 219,40 TL posta gideri olmak üzere toplam 36.287,20 TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre 3.843,72 TL nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine bakiyesinin davacı üzerine bırakılmasına, 8-Taraflarca yatırılan kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine, Dair, hazır bulunan tarafların yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/09/2026

Başkan ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Üye ... ¸e-imzalıdır Katip ... ¸e-imzalıdır