İlk Derece Mahkemesi 2023/822 E. 2026/658 K.

T.C. İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/822 Esas KARAR NO : 2026/658

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 15/12/2023 KARAR TARİHİ : 16/09/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA VE TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Önceden davalıya ait olan ... plakalı aracın, davalının mülkiyetindeyken, 24.05.2022 tarihinde, Tuzla/İstanbul mevkiinde, kaza tarihinde ... A.Ş. nezdinde sigortalı bulunan ...plakalı bir araçla maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını ve hasara uğradığını, Müvekkilinin daha sonra davalıdan aracı satın almak istediğini, davalı tarafın da yukarıda belirtilen trafik kazası nedeniyle araçta 125.000.-TL'lik hasar olduğunu ve aracın değer kaybına uğradığını belirterek, aracı 300.000,00 TL karşılığında müvekkiline satmayı ve araçta meydana gelen 125.000,00 TL araç hasar bedeli ve değer kaybı tutarını da sigorta şirketinden tahsil ederek alıcıya ödemeyi taahhüt ettiğini, bu bedelin sigorta şirketi tarafından ödenmemesi durumunda ise bu bedeli müvekkiline geri iade edeceğini peşinen kabul ettiğini, bu hususa ilişkin olarak taraflar arasında 16.06.2022 tarihli sözleşme imzalandığını, davalının sözleşme yükümlülüklerine yerine getirmediğinden müvekkilinin alacağını tahsil amacı ile ... 14. İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını ancak davalının haksız itirazı ile takibin durduğunu, takibe yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı tarafça davaya cevap dilekçesi sunulmamış ise de, dosyaya sunmuş olduğu beyan dilekçesinde, bahse konu sözleşmenin 16.06.2022 tarihli olduğunu, 16.06.2022 tarihinde müvekkili şirketin yetkilisinin ... olduğunu, ancak sözleşmedeki imzanın müvekkili şirketin 16.06.2022 tarihindeki yetkilisi ...'e ait olmadığını, bu nedenle davanın reddinin gerektiğini beyan etmiştir. DELİLLER : ... 14. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası, ... 2. Asliye Ceza Mahkemesi ...E sayılı dosyası, davalı şirket ticaret sicil kayıtları, taraf beyanları, imza incelemesine ilişkin grafolog bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Davacı tarafından açılan dava, ... 14. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takip dosyasına konu İİK 67.maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır. Taraflar arasındaki ihtilaf, taraflar arasında imzalanan sözleşmedeki imzanın davalı şirket yetkilisi ...e ait olup olmadığı ile sözleşme kapsamında davacı yanın alacaklı olup olmadığı ve miktarı hususundadır. ... 14. İcra Müdürlüğü'nün ...E sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine ... plakalı aracın satım sözleşmesinden kaynaklanan 90.000,52 TL hasar bedeli asıl alacak, 18.318,00 TL değer kaybı asıl alacak, 1.294,81 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 115.975,01 TL alacağın tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun yasal süresi içerisinde sunduğu itiraz dilekçesi ile takibin durduğu, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlu tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli bir itiraz olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır. İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK M.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir. Borçlu itirazın iptali davasına karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirmiş olduğu itiraz sebepleri ile bağlı değildir, borçlu her türlü borca itirazını ödeme emrine itirazından bağımsız olarak ileri sürebilir. Davaya konu sözleşme aslı ve davalı şirket yetkilisi ...'e ait imza örneklerinin celp edilerek grafolog bilirkişi Gökçe Ünal'dan rapor aldırılmış, bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu raporunda özetle; "...İmzalar üzerlerinde grafolojik, grafometrik ve kaligrafik yöntemlerle inceleme yapılmış gerekli optik araçlardan, UV- ışık kaynağı, looptan da yararlanılarak değişik yön ve açılardan ışık ışınları, büyüteç, binoküler stereo mikroskop, HS 525, Forentek E10, Forentek M900 cihazları, bio stereo mikroskop ile ve yeterli mikroskobik büyütme uygulanmış, bilgisayar ortamında değişik programlar kullanılarak incelenebilir duruma getirilmiş ve elde edilen görüntülerin inceleme sonuçları tablo halinde rapor içeriğinde sunulmuştur. Detaylı ve kapsamlı olmak üzere objektif grafolojik kriterler esas alınarak yapılan analitik incelemede edilen bulgular, oluşan kanaat ve varılan sonuçlar aşağıda belirtilmektedir: 1.Davalı ...'e ait mevcut imza örneklerinin solda elyazısı formunda “A” harf ögesi ile sağında noktalama işareti ve sağında “m” benzeri biçim yapılıp üst kısmına tekrar noktalama işareti eklendiği görülmektedir. Davalıya ait mevcut mukayese imza örneklerinin kendi aralarında kısmen polimorf yapıları, ortalama tutarlılık ve işleklik dereceleri ile kendi aralarında doğal varyasyonlar dışında istikrarlı oldukları ve incelemeye elverişli oldukları tespit edilmiştir. 2. İnceleme konusu sözleşme aslında “...A.Ş.” kaşe izi üzerine yetkilisine atfen atılmış imzalar ile Davalı ...'e ait mevcut imza örnekleri karşılaştırıldığında; Başlangıç yeri ve şekilleri, ekleme alışkanlıkları, ayrık bölümlerden oluşması, grama örgüsü içermemesi, harf içerikleri gibi tersim özellikleri ile ritm, ritm/form dengeleri, çizgi kaliteleri, işleklik dereceleri, ebat, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi gibi grafolojik tanı unsurları itibari ile uygunluk veya benzerlikler bulunmadığı tespit edilmiştir. SONUÇ: İnceleme konusu sözleşme aslında “...A.Ş.” kaşe izi üzerine yetkilisine atfen atılmış imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla davalı ...'in eli ürünü OLMADIĞI kanaatindeyim..." yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir. Bilirkişi Raporu dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişlidir. Tüm dosya kapsamı değerlendirilmekle; Davacı, ... plakalı aracın alış/satışı konusunda taraflar arasında 16/06/2022 tarihli sözleşme ile mutabakata varıldığı, sözleşme kapsamında anlaşmadan önce aracın dava dışı ... nezdinde sigortalı ... plakalı araçla maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiği, sözleşme kapsamında sözleşmenin 4. Maddesi gereğince 125.000,00 TL hasar bedeli ve değer kaybı tutarının davacıya verilmesinin kararlaştırıldığı, sözleşme satış bedelinin ise 300.000,00 TL olduğunun görüldüğü, davalı tarafça sözleşmedeki imzaya itiraz edildiği tespit edilmiştir. Aşamalarda uyuşmazlık konusu trafik kazasına sebebiyle dava dışı ... A.Ş.'ye ...hasar nolu dosyası ile başvuruda bulunulmuş ve 26708/2022 tarihinde 34.999,48 TL hasar ödemesi ve 14/09/2022 tarihinde 15.000,52 TL değer kaybı ödemesi genişletilmiş kasko poliçesi kapsamında dava dışı ... Sigorta A.Ş. Başvuruda bulunulmuş ... nolu dosyası ile 28/09/2022 tarihinde 1.681,48 TL değer kaybı ödemesi yapılmıştır. 6098 sayılı TBK'nun 40. maddesinde "Yetkili bir temsilci tarafından bir başkası adına ve hesabına yapılan hukuki işlemin sonuçları, doğrudan doğruya temsil olunanı bağlar. Temsilci, hukuki işlemi yaparken bu sıfatını bildirmezse, hukuki işlemin sonuçları kendisine ait olur. Ancak, karşı taraf bir temsil ilişkisinin varlığını durumdan çıkarıyor veya çıkarması gerekiyor ya da hukuki işlemi temsilci veya temsil olunandan biri ile yapması farksız ise, hukuki işlemin sonuçları doğrudan doğruya temsil olunana ait olur. Diğer durumlarda alacağın devri veya borcun üstlenilmesine ilişkin hükümler uygulanır. "; aynı kanunun yetkisiz temsil üst başlığı altında onama haline ilişkin 46. maddesinin "Bir kimse yetkisi olmadığı hâlde temsilci olarak bir hukuki işlem yaparsa, bu işlem ancak onadığı takdirde temsil olunanı bağlar. Yetkisiz temsilcinin kendisiyle işlem yaptığı diğer taraf, temsil olunandan, uygun bir süre içinde bu hukuki işlemi onayıp onamayacağını bildirmesini isteyebilir. Bu süre içinde işlemin onanmaması durumunda, diğer taraf bu işlemle bağlı olmaktan kurtulur." ve onamama haline ilişkin 47. maddesinde ise "Temsil olunanın açık veya örtülü olarak hukuki işlemi onamaması hâlinde, bu işlemin geçersiz olmasından doğan zararın giderilmesi, yetkisiz temsilciden istenebilir. Ancak, yetkisiz temsilci, işlemin yapıldığı sırada karşı tarafın, kendisinin yetkisiz olduğunu bildiğini veya bilmesi gerektiğini ispat ederse, kendisinden zararın giderilmesi istenemez. Hakkaniyet gerektiriyorsa, kusurlu yetkisiz temsilciden diğer zararların giderilmesi de istenebilir. Sebepsiz zenginleşmeden doğan haklar saklıdır. " düzenlemesi yer almaktadır. "...Borçlandırıcı işlemin temsilci aracılığı ile yapılabilmesi de mümkündür. Yetkili bir temsilci tarafından bir başkası adına ve hesabına yapılan hukuki işlemin sonuçları, doğrudan doğruya temsil olunanı bağlar (6098 s. TBK m. 40/1). Bir kişi temsil yetkisi olmadığı halde başka bir kişi adına bir hukuki işlem veya sözleşme yaparsa yetkisiz temsil söz konusu olur. Böyle bir durumda yapılan işlemin hüküm ve sonuçları temsil olunanı bağlamaz. Bu işlemin temsil olunanı bağlaması için onun tarafından onanmış olması gerekir( TBK m.46/1). Onama temsilciye veya 3. kişiye varması gerekli tek taraflı bir irade beyanı ile yapılır. Asıl işlem bir şekle bağlı olsa dahi onama şekle bağlı değildir. Dürüstlük kuralları gerektirdiğinde hareketsizlik ve susma da onama olarak kabul edilmelidir (Fikret Eren, Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Ankara 2015, s.456)..." (Yargıtay 3. Hukuk Dairesinin ... Esas... Karar sayılı ilamı). 6098 sayılı TBK'nun 40. Maddesindeki yasal düzenleme dikkate alındığında, sözleşmeden doğan alacak ve borçlar, ancak yetkili temsilci tarafından yapılması halinde temsil olunana ait olacaktır. Eğer temsilci yetkili değil ise, kendisi sözleşmeden şahsen sorumlu olur. Ayrıca bu durumda temsil olunan, icazet vermedikçe alacaklı veya borçlu kabul edilemez. Ancak temsil olunan, sonradan icazet verir yahut kendi adına yapılan hukuki işlemi benimser ise baştan itibaren hukuki işlem geçerli ve temsil olunanı bağlar. (Bu yönde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi'nin... Esas ve ... Karar sayılı ilamı) Emsal ilamlar kapsamında her ne kadar 23/07/2025 tarihli grafoloji bilirkişi raporuyla uyuşmazlık konusu sözleşmedeki imzanın dava dışı ...'in eli ürünü olmadığı tespit edilmiş ise de; yetkisiz temsilci hükümleri kapsamında sözleşmenin Utku İpek tarafından akdedildiğinin davacı tarafça beyan edildiği, soruşturma ve ... 2. Asliye Ceza Mahkemesi ...E sayılı dosyalarının kapsamı ve yine incelenmesinde tarafların dava dışı ... ile görüşmek istemesi nedeniyle davalı şirketin sözleşmeyi dava dışı Utku İpek ile yaplmasına muvafakatinin olduğunun kanaatine varıldığı, yine sözleşme kapsamında satışın şirketçe anlaşma üzerine aynı tarihte gerçekleştiği, bu kapsamında şirket tarafından sözleşme kapsamına icazet verildiği kanaatine varıldığı, sözleşme içeriğinde hasar bedeli tutarının belirlendiği, değer kaybı bedelinin ise boş bırakıldığı, bu haliyle değer kaybı yönünden ödenecek bedel hususunda anlaşmaya varılmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde yetkisiz temsilci iş ve işlemlerininden davalı şirketin sorumluluğuna gitmek gerekmiş ve sözleşmede hasar bedeli yönünden anlaşmaya varıldığı görülmekle iş bu bedel dikkate alınarak; davanın kısmen kabulü ile; ... 14. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takip dosyasına, davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 90.000,00-TL asıl alacak üzerinden ticari faizi ile devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir. Sözleşme kapsamında vade tarihi belirtilmediği ve muaceliyete ilişkin ihtarnamede bulunmadığı hususları dikkate alınarak muaceliyetin takip tarihi itibariyle başlayacağı kanaatine varılmıştır. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... 14. İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı takip dosyasına, davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 90.000,00-TL asıl alacak üzerinden ticari faizi ile devamına, 2-Fazlaya ilişkin istemin reddine, 3-Asıl alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınıp davacıya verilmesine, 4-Harçlar Kanununca alınması gerekli 6.147,90 TL ilam harcından peşin yatırılan 1.400,69 TL harcın mahsubu ile bakiye 4.747,21 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine, 5-Davacı tarafından yatırılan 1.400,69 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 45.000,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 25.975,01 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvuru harcı, 6.000,00 TL bilirkişi ücreti, 632,50 TL tebligat ve müzekkere giderleri olmak üzere toplam 6.902,35 TL yargılama giderlerinin davanın kabulü oranında 5.314,80 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/09/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır