Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2026/1949 E. 2026/2177 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2026/1949
- Karar No
- 2026/2177
- Karar Tarihi
T.C.
KAYSERİ
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
6. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2026/1949
KARAR NO : 2026/2177
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİH: 15/10/2025
NUMARASI: 2024/1092Esas- 2025/920Karar
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİH: 05/11/2026
İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 05/11/2026
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkilinin davalı sigorta şirketi nezdinde ... Poliçesi (Yenileme) Geniş Kapsamlı olarak en son ... başlangıç tarihli ... numaralı poliçe ile sigortalının beyanı ve Tarım ve Orman Bakanlığı Kayıt Sistemleri’ne kayıtlı ve ... tarihli risk inceleme sonucu doğrultusunda poliçeye ekli listede nitelikleri ve sigorta bedelleri yazılmış olan hayvanlarını poliçede yazılı olan sigorta bedeli üzerinden sigorta ettirdiğini, düzenlenen poliçe teminatı içerisinde “Her türlü kaza, vahşi hayvan saldırısı, yılan ve böcek sokması,” riskinin de yer aldığını, müvekkilin işletmesinde bulunan ve yukarıda belirtildiği gibi yıllardır sürekli sigortalatılan işletmede bulunan ... küpe numaralı hayvanı ... tarihinde kurt sürüsü saldırması sonucu öldüğünü, davalı ... 'den dosya açılması üzerine davalı şirket tarafından eksper ...'un olay yerine geldiğini, birlikte arazide inceleme yapıldığını ve hayvanın leşinin bulunduğu yer ve çevresinde kan izleri toprakta sürüklemeden kaynaklı kabarmalar görüldüğünü, fotoğraflarının çekildiğini, kulak küpesini aradıklarını ancak ulaşamadıklarını, zaten hayvanın iki kulağının da hayvanlar tarafından yendiğini, eksperin bizzat olayın nasıl gerçekleştiğini detayı ile fotoğraflamasına rağmen hasar başvurusunun reddedildiğini, yapılan arabuluculuk görüşmesinden bir sonuç alamadıklarından bahisle fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak ve zarar miktarı tespit edildiğinde artırmak kaydıyla şimdilik 1.000,00-TL maddi tazminatın sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde: açılan davanın husumet yönünden reddinin gerektiğini, davaya konu poliçede ... Bankası ... / ... Şubesinin lehine ... şerhi bulunduğunu, davacının aktif husumet ehliyeti bulunmadığını, 11/08/2024 tarihli hasar mahallinde tespit edilen hayvanda vahşi hayvan saldırısına dair bulgu tespit edilemediği gibi kulak küpelerinin de bulunmadığını, ... tarihinde poliçe iptali yapıldığını, haksız davanın reddinin gerektiğini, kulak küpesi olmayan hayvanlara ilişkin hasar ödemesi yapılmayacağının hüküm altına alındığını, müvekkili kurumun diğer sigorta şirketlerinden farklı olarak kar amacı gütmediğini, kar - zarar ortaklığının söz konusu olmadığını, davacının haksız ve teminat dışı talebinin reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk derece mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonucunda; "Yapılan tüm bu açıklamalar dikkate alındığında somut olayda;mahkememizce tensip ara kararı ile davacı vekiline, poliçede ... hakkı bulunan bankadan muvafakat alıp dosyaya sunmak üzere kesin süre verilmiş, verilen kesin süre içerisinde davacı tarafça ilgili muvafakate dair belge sunmamıştır. Davacı vekilinin duruşmadaki beyanında bankaya başvuru yaptıklarını, ancak mahkeme istediği takdirde beyanda bulunabileceklerini söylemesi nedeniyle ilgili tarafın hak kaybına sebebiyet verilmemesi adına mahkememizce ilgili banka şubesine müzekkere yazılarak davaya muvafakat edip etmedikleri sorulmuştur. ... Bankası ... Şubesi tarafından verilen ... tarihli yazı cevabında mahkememiz huzurunda açılan davaya muvafakat etmedikleri bildirilmiştir. Bu durumda davacının işbu davayı açmakta aktif dava ehliyeti bulunmadığı kanaatine varılmakla..." gerekçesiyle Davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE karar verilmiştir. İşbu kararı davacı vekili süresinde istinaf etmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkeme kararının dayanağı davalı şirkete ait poliçe de ... kaydı olması ve banka şubesinin muvafakat vermemesi nedeniyle aktif husumet yokluğundan davanın reddine karar verildiğini, müvekkil bankadan aldığı kredi nedeniyle ... şerhi işlenmiş olup müvekkilin ilgili bankaya çektiği kredi borçlarını günü gününe ödediğini, herhangi bir temerrüdü söz konusu olmadığını, dolayısıyla müvekkilin ilgili bankaya muaccel olmuş bir borcu bulunmadığını, dolayısıyla ilgili bankadan muvafakat aranmasına ilişkin gerekçe hukuki dayanaktan yoksun olup hak arama özgürlüğüne aykırı olduğunu, poliçe üzerinde ... şerhi bulunan banka davalı sigorta şirketine dava açmadığını, müvekkilin dava konusu malı yok olmuş olup poliçe doğrultusunda zararını tazmin hakkı elinden alındığını, müvekkilinin zararının talep hakkının şekil şartına tabi tutulması, üçüncü kişinin muvafakatının aranması ve nihayetinde üçüncü kişi konumunda rehin hakkı sahibi bankanın muvafakat vermediği gibi tazmin edilecek zararı da borçtan düşmeyerek müvekkilin zararına keyfi olarak neden olması, Anayasal hak olan hak arama özgürlüğü ve adil yargılanma ve mahkemeye ulaşma hakkı doğrultusunda müvekkilin dava açma hakkının üçüncü kişinin muvafakatına tabi tutulmuş olması en başta Anayasaya aykırı olduğu gibi hakkaniyete ve evrensel hukuk kurallarına da aykırı olduğunu, müvekkilin hak arama özgürlüğünün ve mahkemeye erişme hakkının önüne geçen gerekçede belirtilen muvafakat verilmemesinin müvekkilin dava açmasına engel bir yasal düzenleme bulunmadığını, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı gerekçe olarak gösterildiğini ancak engel bir yasal düzenleme olmadığı gibi müvekkilin mevcut zararının ne şekilde giderileceği ve bu zararı ne şekilde tazmin edileceği, hak aramasına nasıl devam edeceği gerekçede yazılmadığını, sadece muvafakat yoksa davaya devam edemezsin şeklinde gerekçe kurulmuş ancak müvekkilin zararını talep hakkı elinden alındığını, nihayetinde müvekkilin Poliçe yapmasının ve poliçe nedeniyle ödediği primin karşılığını alması yasal bir dayanağı olmadan elinden alındığını, zira söz konusu muvafakat vermeyen üçüncü kişi konumunda ki banka kredi için poliçe yapma zorunluluğu koymuş iken poliçe doğrultusunda zararı kendisi de muaccel bir alacağı olmadığı için talep etmediği gibi müvekkilinde zararı talep etmesinin muvafakat vermeyerek önüne geçtiğini, neticede 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 879.maddesinde muaccel olan sigorta tazminatı malike rehinli alacakların rızası ile ödenebilir hükmü mevcut olduğunu, dava açamaz, talep edemez hükmü yer almadığını, dava kabul edildiği ve icraya konulduğunda rehin alacaklısı bu paranın kendisine ödenmesini, kendi kredisi bitmiş ise tarafa ödenmesi için muvafakat vermesi gayet mümkün olduğunu, rehin alacaklısının muaccel olmuş bir alacağın ödenmesine dair kanun hükmü muvafakat yoksa dava açamaz şeklinde baştan kısıtlamaya gidilmesi kanunun yanlış yorumlanmasından ibaret olduğunu, ortada muaccel bir alacak yoktur, çekişmeli bir alacak vardır. Karar kesinleştiğinde muaccel bir alacak söz konusu olacaktır ki o zamana zaten kredi borcu bitecek ortada bir rehin kalmayacağını, müvekkilde poliçede ki tazmin hakkına kavuşacağını, izah edilen tüm nedenlerle ve resen dikkate alınacak nedenlerle; Kayseri 1.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2024/1092 Esas 2025/920 Karar sayılı “davanın reddine” ilişkin kararının yasa ve usule aykırı olması nedeniyle kaldırılmasına, taleplerin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.Dava, Büyükbaş ... Poliçesi (Yenileme) Geniş Kapsamlı sigortası poliçesinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir.Somut uyuşmazlıkta, davanın dayanağını oluşturan sigorta poliçesinde ... Bankası ... Şubesi "... " olarak gösterilmiştir. Bu durumda, ... Bankası ... Şubesinin rehin hakkı bulunduğundan, davalı sigortadan tazminat talep etme hakkı da öncelikle ona ait olup, sigortalı ancak lehine rehin verilen alacaklının açık muvafakatini almak şartıyla ve kendi menfaati de zedelendiği takdirde tazminat isteme hakkına sahip olur (14.06.2010 gün ve 2009/430-6814 E.K., 12.10.2012 gün ve 2011/8534-16045 E.K., 08.03.2013 gün ve 2012/4175-4580 E.K.)Somut uyuşmazlıkta, sigorta poliçesinin dava dışı banka tarafından açılan krediye teminat olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır. Bu durumda, kredi borcu ödenmemiş ise sigorta bedelini talep hakkı öncelikle bankaya ait olup, ancak artan kısım varsa davacıların bunu istemesi mümkündür. Yani, kredi borcunun poliçe teminatından daha düşük miktarda olduğu durumda kredi borcunun artan kısım için bankanın onayına ihtiyaç bulunmamaktadır. Mahkemece, ... kurumun davaya muvafakat vermemesi nedeniyle aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Dosya kapsamına göre; yargılama devam ederken ilk derece mahkemesince ilgili bankaya müzekkere yazılarak durumun sorulduğu görülmüşse de müzekkere içeriği yeterli görülmemiştir. ... ... Bankası ... Şubesi'nden davacının kredi kullandığı anlaşılmakla davacının kredi borcunun devam edip etmediği, borcun ödenip ödenmediği, dain-i mürtehinin herhangi bir alacağının bulunup bulunmadığına, kredi borcunun ne kadar ödendiği, ne kadar kredi borcu kaldığı, bu kredi yönünden başka bir güvence, teminat alınıp alınmadığına ilişkin müzekkere yazılarak dava dışı bankanın muvafakat vermemesinin TMK. 2.maddesi kapsamında hakkın kötüye kullanımı olup olmadığının dava şartının yerine getirilip getirilmediğinin yeterli şekilde araştırılarak sonucuna göre hüküm tesisi gerekirken yapılan inceleme yeterli görülmemiş, davanın aktif husumet yokluğundan reddi yerinde görülmemiştir.
Yukarıda belirtilen gerekçelerle sonuç olarak HMK'nın 355. Maddesi uyarınca istinaf başvurusu sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonunda istinaf eden davacı vekilinin istinaf sebepleri yukarıda belirtilen yönlerden yerinde görüldüğünden HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince istinafa konu edilen yerel mahkeme kararın kaldırılmasına, 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-a.6. maddesi gereğince Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye geri gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ İLE ,
2-HMK'nın 353/1-a.6 md. Gereğince, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 'nin 2024/1092 Esas 2025/920 sayılı kararın KALDIRILMASINA,
3-HMK'nun 353/1-a.6 maddesi gereğince Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle yukarıda belirtilen eksiklikler giderildikten sonra sonucuna göre bir karar verilmek üzere davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye geri GÖNDERİLMESİNE,
4-Davacı vekili tarafından yatırılan istinaf karar harcının talepleri halinde davacıya iadesine,
5-İstinaf incelemesi duruşmalı olarak yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin ve istinaf yoluna başvurma harcının ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,
7-HMK'nın 302/5 maddesi gereğince iş bu ilamın kesinleşme kaydı ve kesinleşme kaydı yapılan kararın yerine getirilmesi için gerekli bildirilmlerin, HMK'nın 359/4 maddesi gereğince iş bu kararın taraflarına tebliği işlemlerinin yapılması ve varsa artan gider avansının ilgili tarafa iadesi işlemlerinin İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılmasına,
Dair, dava dosyası üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince, KESİN olarak oybirliği ile karar verildi. 05/11/2026