Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/230 E. 2026/9430 K.

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/224 Esas, 2025/1879 Karar KARAR : Esastan ret

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ile istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın pasif husumet yokluğundan reddine, birleştirilen davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı ve davalı ... vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Asıl ve birleştirilen davada davacılar vekili dava dilekçelerinde özetle; ... ili, ..., ... Mahallesi 79 42... parsel sayılı davacıların hissedarı olduğu taşınmaza davalı idare tarafından kamulaştırma yapılmaksızın el atıldığını, davacıların mülkiyet hakkının kısıtlandığını ileri sürerek taşınmazın bedelinin davalı idareler tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Asıl davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle, dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli ... Uygulama İmar Planı kapsamında "İlkokul Alanında" kaldığını, dava konusu taşınmazın kamulaştırma yetki ve sorumluluğunun Milli Eğitim Bakanlığına ait olduğunu beyan ederek haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf reddini talep etmiştir.

2. Birleştirilen davada davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza müvekkili Bakanlıkça fiilen el atılmadığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davanın pasif husumet yokluğundan reddine, birleştirilen davanın ise kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz üzerinde bu güne kadar tahsis amacına uygun bir işlem yapılmadığını ve kamulaştırma işlemlerinin başlatılmaması sebebiyle davalı ... yönünden de davanın kabulünün gerektiğini, ayrıca vekalet ücretinin maktu olarak hükmedilmesinin hatalı olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma yetki ve sorumluluğunun Büyükşehir ve ilçe belediyelerinde olduğunu, belirlenen bedelin yüksek olduğunu, dava konusu taşınmaz için KOP/DOP kesintisinin % 45'e tamamlatılması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davada dava konusu taşınmaz bakımından kamulaştırma yetki ve sorumluluğunun ... kabul edillip davalı ... tarafından taşınmaza herhangi bir fiili müdahalenin de bulunmaması nedeniyle asıl davada davalı ... yönünden davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği, birleştirilen dava yönünden yapılan incelemede ise, dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı içerisinde ilk okul alanında kalması nedeniyle taşınmazdan sorumlu idarenin ... olması, bununla birlikte davalı Bakanlığın taşınmaza ihtiyacının bulunduğunu beyan etmesi nedenleriyle davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediği gibi, taşınmazın değeri belirlenirken arsa vasfındaki dava konusu ... ili, ..., ... Mahallesi 79 42... parsel sayılı taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi yöntem itibarıyla doğru olup taşınmazın bilirkişi raporunda belirlenen niteliği ve konumuna göre değerlendirme tarihi olan birleştirilen davanın açıldığı 27.05.2024 dava tarihi itibarıyla 22.188,00 TL/m² birim değer üzerinden belirlenen bedel davacı tarafça bedel yönünden istinaf sebebi ileri sürülmediğinden, makul olduğundan ve dava konusu taşınmaza fiili el atma bulunmadığından maktu harç ve vekâlet ücretine hükmedilmesinde de isabetsizlik görülmediği belirtilerek davacı ve davalı ... vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dosya kapsamında yer alan fen bilirkişi raporundan, keşif tarihi itibarıyla dava konusu taşınmaza fiilen el atılmadığı anlaşılmakla birlikte, taşınmazın 24.04.2001 onay tarihli imar planında " İlkokul Alanı " olarak ayrıldığı ve uzun yıllardan beri kamu hizmetine tahsis edilmiş olması nedeniyle, fiilen el atılmamış olsa dahi mülkiyet hakkının süresi belirsiz şekilde kısıtlandığı kabul edilip 2942 sayılı Kanun'un Ek 1 inci maddesindeki düzenleme de gözetilerek alınan rapora göre taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsiline karar verilmesi doğrudur.

3. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, istinaf aşamasında ileri sürülmeyen itirazların temyiz sebebi yapılamayacak olmasına göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalı ... harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 20.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.