Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/1556 E. 2026/12082 K.

MAHKEMESİ: Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/2128 Esas, 2025/2228 Karar KARAR : Esastan ret/Düzeltilerek yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ: Antalya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/623 Esas, 2023/1161 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili ile ecrimisilin istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davalı idareler vekillerinin istinaf başvuruların esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Antalya ili, Kepez ilçesi, ... Mahallesi 107 05... parsel sayılı taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında ilkokul alanında kaldığını ve kaldırım yapılarak fiilen kamulaştırmasız el atıldığını ileri sürerek belirlenecek tazminatın davalılardan alınarak müvekkillerine ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zaman aşımı nedeniyle reddi gerektiğini, kamulaştırmasız el atmanın gerçekleştiğine dair somut delil olmadığını, dava konusu taşınmazda belediyece bir el atma bulunmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın Belediye Başkanlığının kararı ile 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında okul alanı olarak tahsis edildiğini, buna göre sorumlunun ilgili yer Belediyesi olduğunu, belediyelerce okul alanı olarak belirlenen alanlarda, imar planının hayata geçirilmemesi ve herhangi bir kamulaştırma işleminin yapılmasından belediyenin sorumlu olduğunu, dolayısı ile davalı olarak idarenin gösterilmesinin hukuka aykırı olduğunu, 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 10 uncu maddesinin amir hükmü uyarınca imar planının yürürlüğe girmesinden itibaren 3 ay içerisinde planı tatbik etmek üzere 5 yıllık imar planının hazırlanması gerektiğinden, dava konusu alana ilişkin olarak yapılan imar uygulaması hakkında müvekkil idarenin görüşünün alınmadığını dolayısı ile iş bu davada husumetin Bakanlığa yöneltilmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza az değer biçildiğini, lehlerine maktu vekâlet ücretine hükmedilmesine itiraz ettiklerini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; idare tarafından taşınmaza okul yapmak suretiyle herhangi bir fiili el atmanın söz konusu olmadığını, metrekare birim bedelinin yüksek olduğunu, emsal taşınmazın uygun olmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmazın Büyükşehir Belediye Başkanlığının kararı ile 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında eğitim alanı olarak tahsis edildiğini, hüküm altına alınan değerin fahiş olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın bir kısmına davalı ... tarafından kaldırım yapılmak suretiyle de fiilen el atıldığı, bu kısımdan davalı ... Başkanlığının sorumlu olduğu 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun (2942 sayılı Kanun) Ek Madde 1'i ve taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında ilköğretim okulu alanı olarak düzenlenmiş olması gözetildiğinde, plandaki özgüleme amacına göre kaldırım olarak el atılan kısım dışındaki ilkokul alanından ise davalı ... Bakanlığının sorumlu olduğu, hükme esas alınan bilirkişi kurulu raporunda, davaya konu taşınmazın arsa vasfında olduğu kabul edilerek emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesinde yöntem olarak bir isabetsizlik bulunmadığı, dava konusu taşınmazın metrekare birim fiyatının dava tarihi olan 14.07.2023 tarihi itibarıyla 19.717,46 TL/m² tespit edildiği, davacının taşınmazdaki payı oranında kamulaştırmasız el atma tazminatının hesaplandığı, İlk Derece Mahkemesince davaya konu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planında ilkokul alanı olarak görünen ancak fiili el atma bulunmayan kısmına ilişkin ve kaldırım olarak fiilen el atılan kısma ilişkin davacının payı oranında tazminata hükmedildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunun ayrıntılı denetime ve hüküm vermeye elverişli olduğu, ancak dava konusu taşınmaza davalı ... tarafından fiilen el atıldığı anlaşılmakla bu davalı yönünden davacı lehine nispi vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru görülmediğinden davalı idareler vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiş ve nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, dava değerinden yüksek vekâlet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.

3. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukukî nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı ve davalı ... vekillerinin tüm, davalı ... vekilinin aşağıdaki paragraf kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

4. Bölge Adliye Mahkemesince ... aleyhine hükmedilen tazminat tutarı 108.840,38 TL olup, karar tarihi itibarıyla hesaplanan vekâlet ücreti 45.000,00 TL olarak belirlenmesi gerekirken hükmedilen tazminat tutarından yüksek miktarda vekâlet ücretinin davalı ... Başkanlığından alınıp davacı tarafa ödenmesine karar verilmesi bozmayı gerektirir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeple; 1. Davacı ve davalı ... vekillerinin tüm, davalı ... vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının hüküm fıkrasının (12) numaralı yer alan "199.710,18 TL" ibaresinin çıkarılması, yerine "45.000,00 TL" ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalı ... Bakanlığından harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, davalı ... Büyükşehir Başkanlığından peşin alınan temyiz harcının istek halinde iadesine, davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.