Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/5835 E. 2026/316 K.

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/2144 Esas, 2025/328 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziosmanpaşa 3. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/190 Esas, 2024/24 Karar

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun (2942 sayılı Kanun) mülga 17 nci maddesi uyarınca tapu iptal ve tescil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ................397 parsel (yeni 2 37... parsel) sayılı taşınmazın usulüne uygun kamulaştırılıp kamulaştırma bedelinin hak sahipleri adına bloke edildiğini, buna rağmen bugüne kadar tapuda ferağ verilmediğini ileri sürerek kamulaştırılan taşınmazın davalılar adına olan tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaza dair kamulaştırma evraklarının usulüne uygun tebliğ edilmediği gibi kamulaştırma bedelinin de ödenmediğini, usulüne uygun kamulaştırma işleminin varlığından söz edilemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalıların kök murisi ...'ın 13.09.1993 tarihinde vefat ettiği, ... adına çıkartılan noter tebligatı incelendiğinde, 03.12.1999 tarihinde birlikte sakin oğlu ... imzasına tebliğ edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın kamulaştırılmasına ilişkin evrakların davalılara usulüne uygun olarak tebliğ edilip kamulaştırma bedelinin de bankaya depo edildiğini, malikin vefat ettiğine dair taraflarına herhangi bir bilgi verilmediğini, davanın kabulü gerektiğini ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca, tapuda kayıtlı olan taşınmaz mallar hakkında yapılacak kamulaştırmalarda satın alma usulünün öncelikle uygulanmasının esas olduğu, kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili istemiyle açılan davalarda uzlaşma usulünün uygulanmasının dava şartı olarak düzenlendiği, uzlaşma davetiyesi usulüne uygun tebliğ edilmediğinden davanın reddine karar verilmesinin yerinde olduğu gerekçesiyle davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun’un mülga 17 nci maddesi uyarınca tescil istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesince uyuşmazlık, 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kanun'un 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescil davası olarak nitelendirilip davanın ön şart yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesinin yerinde olduğu belirtilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ise de uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun’un mülga 17 nci maddesi uyarınca tescil istemine ilişkindir.

3. 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesine göre tescil kararı verilebilmesi için kamulaştırma işleminin usulüne uygun olarak tebliğ edilmesi ile birlikte kamulaştırma bedelinin de koşulsuz olarak mal sahibi adına bankaya bloke edilmesi gerekir.

4. Dosyadaki bilgi ve belgelerden; dava konusu taşınmazın kamulaştırılmasına karar verildiği tarihte davalılar ..., ... ve ...'ın taşınmaza 1/3 oranında payla malik olduğu, buna rağmen kamulaştırma evrakının o tarihte kök murisleri ölü ... adına tebliğe çıkarıldığı, bu haliyle tebligatın geçersiz olduğu, depo edilen kamulaştırma bedelinin davalı tarafa ödendiğinin de ispatlanamadığı anlaşılmakla; bu durumda kesinleşmiş bir kamulaştırma işleminin varlığından söz edilemeyeceğinden davanın reddine karar verilmesi yerinde olup, anılan gerekçe ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması sonucu itibarıyla doğrudur.

5. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilerek ONANMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine.

13.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi