Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/16475 E. 2026/10830 K.

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 39. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/664 Esas, 2025/1694 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul Anadolu 11. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/484 Esas, 2023/621 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 8 inci maddesine dayanan anlaşma yoluyla tespit edilen kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi nedeniyle faiz alacağının tahsili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usûl eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; İstanbul ili, ..., ... Mahallesi 4972 parsel sayılı taşınmazın davalı tarafından kamulaştırıldığını, 12.11.2021 tarihinde uzlaşma tutanağı imzalanmasına rağmen ödemenin 19.04.2022'de yapıldığını, gecikilen günler için davalının kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faizinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 800.669,48 TL kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi nedeniyle faiz alacağının davalı idareden alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi sebebiyle müvekkilinin büyük maddi kayba uğradığını, Mahkemece takdir edilen bedenin eksik olduğunu, bilirkişi ek raporunda yapılan hesaplama ile 2.290.651,34 TL belirlenmiş olup bu bedele ilişkin haklarını saklı tuttuklarını ileri sürmüştür.

2. Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; hükme esas alınan raporun hüküm kurmaya elverişli olmadığını, belirlenen bedelin yüksek olduğunu, bilirkişi raporunda gecikme faizinin anayasal faiz yerine yasal faiz üzerinden yapılması gerektiğini, geç ödenen dönem ile ilgili hesaplanan yasal faiz tutarının malikin hesabına yatırılarak dekontunun sunulduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırma bedeli geç ödendiğinden 2942 sayılı Kanun'un 8/son maddesine göre verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığı, hükme esas alınan bilirkişi raporunda tazminat miktarının 2.290.651,34 TL olarak belirlendiği, ancak davacının davasını 800.669,48 TL üzerinden ıslah ettiği, Mahkemece talepten fazlaya karar verilemeyeceği gözönüne alınarak verilen kararda isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiş, ayrıca alacağa faiz işletilmesine ilişkin taleplerinin reddine karar verilmesinin hatalı olduğunu, hükmedilen bedel yer ve zemin bedeli olup gerçek anlamda bir faiz olmadığını, faize faiz kavramının bu olayda uygulanma imkanı bulunmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını talep etmiştir

2. Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle;istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesine dayanan anlaşma yoluyla tespit edilen kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi nedeniyle faiz alacağının bulunup bulunmadığına ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin tüm, davalı idare vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. Dava konusu taşınmazın 05.10.2021 tarihinde kamulaştırılmasına karar verildiği, davacı ile davalı idare arasında 12.11.2021 tarihli uzlaşma tutanağı imzalandığı, taşınmazın 20.12.2021 tarihinde tapuda yol olarak terkin edildiği, kamulaştırma bedeli olan toplam 9.812.126,00 TL'nin 19.04.2022 tarihinde yatırıldığı, davacının kamulaştırma bedelinin geç ödenmesi sebebiyle eldeki davayı açmakla hukuki yararının bulunduğu anlaşılmıştır.

4. Buna karşın; 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca idarenin bedeli uzlaşma tarihinden 45 gün içerisinde hazır etme yükümlülüğü bulunduğunun belirtildiği gözetilerek, bu maddeye göre açılan geç ödeme nedeniyle faiz alacağı davasında, uzlaşma tarihinden 45 gün sonrası olan 26.12.2021 tarihinden ödeme tarihi olan 19.04.2022 tarihine kadar kamulaştırma bedeli olan 9.812.126,00 TL'ye işleyecek kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faize hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde fazlaya hükmedilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı vekilinin tüm, davalı idare vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı idare vekilinin temyiz itirazının kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.