Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/17565 E. 2026/8674 K.

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/894 Esas, 2025/1552 Karar KARAR : Esastan ret

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun (2942 sayılı Kanun) mülga 17 nci maddesi uyarınca tescil istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; ... ili, ... ilçesi, ... köyü 667 parselin davacı idare tarafından 26/08/19 87... /186 sayılı Kamu Yararı Kararına istinaden kamulaştırılmış olduğunu, kamulaştırma kararı alınan bu taşınmaz hakkında; 2942 sayılı Kanunun 11 inci maddesi uyarınca kamulaştırma bedelleri kıymet takdir komisyonu tarafından tespit edilerek banka bloke işlemlerinin yapıldığı, ardından taşınmazın o tarihlerdeki maliki ...'a noter tebligatı usulüne uygun bir şekilde yapılmış olduğunu, davacı idare tarafından yapılan incelemede taşınmaz maliki tarafından 30 günlük hak düşürücü süre içerisinde ferağ verilmediği ve dava yoluna gidilmediği tespit edilmiş olduğunu, bedeli ödenen ve kamulaştırma işlemleri tamamlanmasına rağmen tapuda ferağ verilmediği için tapusu idareye geçmeyen taşınmazın maliki ...'un vefat etmesi sebebiyle intikal yoluyla hissesi mirasçılarına devredilmiş olduğunu, ... mirasçıları tarafından 23.12.2022 tarihinde söz konusu taşınmaz tapu kaydında kamulaştırma şerhi bulunmasına rağmen taşınmazın davalı ...'na satılmış olduğunu, dava konusu parsele ilişkin olarak daha önceden kamulaştırma bedeli ödenip gerekli tüm işlemlerin yapılmasına rağmen tapu sicilinden taşınmaz malikinin hissesinin terkin edilmemesi ve idare adına tescil edilmemesi bakımından idarenin herhangi bir kusuru bulunmamakta olduğunu, ... ili, ... ilçesi, ... köyü 667 parselde davalı adına olan hissenin iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, kamulaştırma işlemi tamamlanmadığından davacının davasının reddinin gerekli olduğunu, taşınmazın tapu kütüğüne kamulaştırma şerhi yazılması, taşınmaz mülkiyetinin kamulaştırmaya karar veren idareye geçmesini temin eden bir hukuki işlem olmadığını, işlemin yapıldığı tarihte 2942 sayılı Kanununun 7 inci maddesinin "idare kamulaştırma kararı verdikten sonra kamulaştırmanın tapu siciline şerh verilmesini kamulaştırmaya konu taşınmaz malın kayıtlı bulunduğu tapu idaresine bildirim tarihinden itibaren malik değiştiği takdirde, mülkiyette veya mülkiyetten gayri ayni haklarda meydana gelecek değişiklikleri tapu idaresi kamulaştırmayı yapan idareye bildirmek zorundadır" hükmü incelendiğinde; maddede "kamulaştırılan" değil, "kamulaştırmaya konu" olan taşınmazdan söz edildiği ve şerhin amacının, şerhten sonraki malik değişikliklerinin idareye bildirilmesinin sağlanması olduğunu, davacının talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece hatalı değerlendirme yapıldığını, mirasçıların hak düşürücü süre içerisinde dava yoluna gitmediklerini, mirasçılar tarafından tapu kaydına kamulaştırma şerhi bulunmasına rağmen davalı ...'na satılmasının iyi niyetli olmadığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaza kamulaştırma şerhinin 21.09.1987 tarihinde işlendiği ancak şerhten itibaren 6 ay içerisinde kamulaştırma davasının açılmadığı, ayrıca dosyanın incelenmesinde dava konusu taşınmazın davalıya satış yolu ile devredilmiş olduğu hususunun da 2942 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi gereğince ... Tapu Müdürlüğü tarafından 23.12.2022 tarihli yazı ile davacı ... Müdürlüğüne bildirilmiş olduğunun anlaşıldığı, bu tarihten itibaren altı aylık süre içerisinde de davacı kurum tarafından davanın açılmamış olduğu ve bu hali ile şerhin resen silinme şartının gerçekleşmiş olduğu ve mevcut hali ile terkine tabi hale gelen şerhin taşınmazın devrine engel olmayacağı , taşınmaz üzerinde yer alan ve terkine tabi hale gelen şerhin varlığının tescilin yolsuz olacağı sonucunu doğurmayacağından davanın reddine dair karar verilmesinde herhangi bir bir isabetsizlik görülmediğindend davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle;istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırılan dava konusu taşınmazın 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesi uyarınca tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Her ne kadar Bölge Adliye Mahkemesince satın alan malik yönünden 2942 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi gereğince tapu kaydına konulan şerhin tescili yolsuz hale getirmeyeceğinden bahisle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş ise de kamulaştırma tarihindeki, malike yapılan kamulaştırma noter tebligatında rızai ferağ takriri verilmesinden sonra bedelin ödeneceği belirtilmiş olup 2942 sayılı Kanun'un mülga 17 nci maddesinde belirtilen, kamulaştırma bedelinin kayıtsız şartsız bloke edilmesine ilişkin koşulun oluşmadığı anlaşıldığından esastan ret kararı sonucu itibarıyla doğrudur.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idare harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

07.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.