Yargıtay 12. Ceza Dairesi 2025/2245 E. 2026/5803 K.

MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/1148 E., 2024/2470 K. SUÇLAR : Organ veya doku ticareti, resmi belgede sahtecilik HÜKÜM/KARAR : Mahkûmiyet, hükmün açıklanmasının geri bırakılması TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanması

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında resmi belgede sahtecilik suçundan kurulan hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararının kesin nitelikte bulunduğu belirlenmiştir.

İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında organ veya doku ticareti suçundan kurulan hükme yönelik istinaf incelemesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen kararın; sanık müdafii tarafından temyizi üzerine yapılan ön inceleme neticesinde 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesindeki temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmiştir.

Sanık müdafiinin duruşmalı inceleme talebinin, 7079 sayılı Kanun’un 94. maddesiyle değişik 5271 sayılı CMK'nın 299/1. maddesi gereği takdîren reddine karar verilmekle gereği düşünüldü:

I. HUKUKÎ SÜREÇ İlk Derece Mahkemesince sanık hakkında organ veya doku ticareti suçundan 5237 sayılı TCK'nın 91/3. maddesi delaletiyle 91/1, 35/1, 62/1, 53/1-2-3. maddeleri uyarınca 2 yıl 1 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına karar verilmiş, resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı TCK'nın 204/1, 62/1, 51/1-3, 53/1-2-3. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, hapis cezasının ertelenmesine, 1 yıl 8 ay denetim süresi belirlenmesine, hak yoksunluklarına karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince sanık müdafiinin istinaf başvurusu üzerine duruşma açılarak sanık hakkında organ veya doku ticareti suçundan 5237 sayılı TCK'nın 91/3. maddesi delaletiyle 91/1, 93/2, 53. maddeleri uyarınca 3 yıl 1 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, hak yoksunluklarına, 5271 sayılı CMK'nın 283. maddesi uyarınca ceza miktarı yönünden kazanılmış hakkın saklı tutulmasına karar verilmiş, resmi belgede sahtecilik suçundan 5237 sayılı TCK'nın 204/1, 62/1, 53. maddeleri uyarınca 1 yıl 8 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına, 5271 sayılı CMK'nın 231/5. maddesi uyarınca hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir.

II. TEMYİZ SEBEPLERİ Sanık müdafiinin temyiz sebepleri; sanığın eyleminin hukuka uygun olarak gerçekleştirdiğini sanarak kasten hareket etmediğine, nakil işlemi tamamlanmadığından suçun oluşmadığına, sanığın yardım etmek maksadıyla organ bağışı yaptığına, sanığın ekonomik bakımdan zor durumda olmasından dolayı 5237 sayılı TCK'nın 92. maddesinin uygulanması gerektiğine, sahte kimlik oluşturulacağını bilmeden hastane işlemlerinde lazım olacağını düşündüğü için fotoğrafını verdiğine, kimliğin sanığın bilgisi dışında hazırlandığına, her iki suç bakımından da sanık hakkında etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanması gerektiğine ilişkindir.

III. OLAY VE OLGULAR İlk Derece Mahkemesince, dosyada mevcut belge ve bilgiler, soruşturma ve kovuşturma evrelerinde alınan beyanlarla birlikte dikkate alınarak yapılan değerlendirmede; temyiz dışı sanık ...'un böbrek nakli için sanık ... ile 30.000,00 TL karşılığında organ temini konusunda anlaşarak kardeşi adına düzenlenmiş nüfus cüzdanına sanığın fotoğrafını yapıştırmak suretiyle sahte kimlik oluşturduğu, sanığın bu kimliği kullanarak 14.06.2016 tarihinde böbrek vericisi (donör) sıfatıyla .. Üniversitesi Dr. .. .. ... Araştırma ve Uygulama Hastanesine başvurduğu, hastane görevlilerinin kimlik ile şahıs arasındaki uyumsuzluktan şüphelenmesi üzerine durumun emniyet birimlerine bildirilmesiyle eylemin ortaya çıktığı, sanık ...'in para karşılığında böbreğini vermeye teşebbüs ettiği ayrıca sahte kimlik düzenleyip kullanmak suretiyle resmi belgede sahtecilik suçunu işlediği kabul edilerek sanığın 5237 sayılı TCK'nın 91/3. maddesi delaletiyle 91/1. maddesi uyarınca organ veya doku ticaretine teşebbüs ve resmi belgede sahtecilik suçlarından ayrı ayrı mahkûmiyetine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, organ veya doku ticareti suçunun tamamlanmasına rağmen teşebbüs aşamasında kaldığı gerekçesi ile cezadan indirim yapılması, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 93/2. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının tartışmasız bırakılması ile resmi belgede sahtecilik suçundan dosya kapsamına uygun olmayan gerekçe ile sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması hükümlerinin uygulanmamasının hukuka aykırı olduğu gerekçeleriyle İlk Derece Mahkemesi hükümleri kaldırılarak, sanık hakkında 5237 sayılı TCK'nın 91/3. maddesindeki organ veya doku ticareti suçundan yeniden hüküm kurulmuş ve sanığın mahkûmiyetine, aynı Kanun'un 204/1. maddesindeki resmi belgede sahtecilik suçundan yeniden hüküm kurulmuş ve sanık hakkında kurulan hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE VE KARAR A. Sanık Hakkında Resmi Belgede Sahtecilik Suçundan Verilen Karar Yönünden 5271 sayılı CMK'nın 286/2-b maddesinde yer verilen; “İlk derece mahkemelerinden verilen beş yıl veya daha az hapis cezalarını artırmayan bölge adliye mahkemesi kararları”nın temyiz incelemesine tabi olmadığına ilişkin düzenleme ile incelemeye konu suçun, aynı Kanun’un 286/3. maddesi kapsamında da bulunmadığı dikkate alındığında, sanık müdafiinin temyiz isteminin, 5271 sayılı CMK'nın 298/1. maddesi uyarınca Tebliğname’ye aykırı olarak, oy birliğiyle REDDİNE,

B. Sanık Hakkında Organ veya Doku Ticareti Suçundan Kurulan Hüküm Yönünden Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan tüm delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, eylemin sanık tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, sanık hakkında dosyaya yansıyan bilgi ve belgelere göre 5237 sayılı TCK'nın 92. maddesinin uygulama koşullarının gerçekleşmediği, vicdanî kanının dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eyleme uyan suç vasfının doğru biçimde belirlendiği anlaşılmakla, sanık müdafiinin yukarıda ilgili bölümde ileri sürdüğü bu kapsamdaki temyiz sebeplerinin reddine, ancak;

5271 sayılı CMK'nın 283. maddesinde yer alan "İstinaf yoluna yalnız sanık lehine başvurulmuşsa, yeniden verilen hüküm, önceki hükümle belirlenmiş olan cezadan daha ağır olamaz." şeklindeki düzenleme uyarınca ayrıntıları Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 07.01.2026 tarih, 2025/522 E., 2026/14 K. sayılı kararında açıklandığı üzere 5237 sayılı TCK'da ya da 5271 sayılı CMK'da kural olarak belirlenen cezanın infazına ilişkin düzenlemelere yer verilmediği, hükümle verilen ve kesinleşen cezanın; anlam, amaç ve tesirinin infazı ile mümkün olacağı, kanunun açıkça emrettiği istisnalar dışında infazına ayrıca hükmetmenin zaruretinden bahsedilemeyeceği, bu nedenle hüküm kısmında hapis cezasının infazına yönelik de hüküm kurulması,

Hukuka aykırı olup, açıklanan nedenle sanık müdafiinin temyiz istemi yerinde görüldüğünden, Bölge Adliye Mahkemesinin kararının 5271 sayılı CMK'nın 302/2. maddesi gereği BOZULMASINA, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 303/1. maddesi gereği hüküm fıkrasının (B-2) numaralı bölümünde yer alan "Sanık hakkında ilk derece mahkemesince kurulan hüküm yönünden aleyhe istinaf istemi bulunmadığından 5271 sayılı CMK'nun 283. maddesi gereğince ceza miktarı yönünden kazanılmış hakkı saklı tutularak, sanığa verilen 3 YIL 1 AY 15 GÜN HAPİS CEZASININ SONUÇ OLARAK 2 YIL 1 AY HAPİS CEZASI ÜZERİNDEN İNFAZINA, " ibarelerinin, "Sanık hakkında ilk derece mahkemesince kurulan hüküm yönünden aleyhe istinaf istemi bulunmadığından 5271 sayılı CMK'nın 283. maddesi gereğince ceza miktarı yönünden kazanılmış hakkı saklı tutularak, sanığın 2 YIL 1 AY HAPİS CEZASI İLE CEZALANDIRILMASINA" ibareleri ile değiştirilmesi suretiyle, oy birliğiyle TEMYİZ İSTEMİNİN ESASTAN REDDİ İLE HÜKMÜN DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dava dosyasının, 5271 sayılı CMK'nın 304/1. maddesi uyarınca Ankara 55. Asliye Ceza Mahkemesine, Yargıtay ilâmının bir örneğinin ise Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 26. Ceza Dairesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,

09.06.2026 tarihinde karar verildi.