İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/15 E. 2025/653 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/15
- Karar No
- 2025/653
- Karar Tarihi
T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2025/15 Esas - 2025/653 T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/15 Esas KARAR NO : 2025/653 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
DAVA : İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 07/01/2025 KARAR TARİHİ : 07/10/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 07/10/2025 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili ... .... .... Yapı Koop. üyesi olan davalı ...'nın, kooperatif genel kurul kararları uyarınca tahakkuk ettirilen aidat, ek ödeme ve gecikme cezalarından kaynaklanan 22.747,50 TL borcunu ödememesi üzerine aleyhine başlatılan ...2. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/74170 E. sayılı icra takibine haksız olarak itiraz ettiğini ve takibi durdurduğunu, alacağın müvekkil kooperatifin ticari defter ve kayıtları ile sabit olduğunu belirterek, davalının ...2. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/74170 E. sayılı dosyasındaki itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini ve alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini istemiştir. CEVAP : Davalı cevap dilekçesinde, ...2. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2024/74170 E. sayılı dosyası ile başlatılan ilamsız icra takibine yasal süresinde itiraz ettiğini, davacı kooperatif tarafından 24/07/2021, 29/05/2022, 30/04/2023 ve 28/04/2024 tarihlerinde yapıldığı iddia edilen genel kurul toplantılarına ilişkin kendisine 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na aykırı olarak usulüne uygun bir bildirim yapılmadığını ve bu nedenle toplantılara katılamadığını, takibe konu 22.747,50 TL'lik borcun izahını istediğinde kooperatif yönetiminin açıklama yapmaktan kaçındığını, kooperatifin işletme kooperatifine geçtiğinin ve yeni hesap numaralarının kendisine bildirilmediğini, bu nedenle 29/01/2025 tarihinde 7.000,00 TL'lik ödeme girişiminin eski hesabın kapalı olması nedeniyle başarısız olduğunu, son genel kurul kararlarının KOOPBİS sistemine yüklenmemesi sebebiyle alınan kararlardan haberdar olmadığını ve yönetimin keyfi bir tutum sergileyerek aidatların dayanağını açıklamadığını belirterek, öncelikle borcunun bulunmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, kooperatife ait ticari defterler ile e-defter kayıtlarının Kooperatifler Kanunu ve hesaplama konusunda uzman bir bilirkişi marifetiyle incelenmesini ve denetim elemanlarının görev ihmali veya görevi kötüye kullanma suçlarını işlediğinin saptanması halinde durumun ...Cumhuriyet Başsavcılığı'na ihbar edilmesini istemiştir. DELİLLER : Arabuluculuk son tutanağı, ...2. Genel İcra Müdürlüğü 2024/74170 E. Sayılı icra dosyası, bilirkişi raporu, dava dosyasında bulunan diğer deliller. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, ...2. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/74170 esas sayılı takip dosyasına davalı borçlu tarafından yapılan itirazın yerinde olup olmadığının tespiti ile itirazın iptali ve icra inkar tazminatına hükmedilmesi istemine ilişkindir. İcra dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklının 22.747,50 TL toplam alacağın tahsili amacı ile ...2. Genel İcra Dairesi'nin 2024/74170 esas sayılı dosyası ile davalı borçlu aleyhine ilamsız icra takibine başladığı, örnek 7 ödeme emrinin borçluya 22/11/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin İİK'nun 62/1. maddesinde düzenlenen yedi günlük süresi içerisinde 29/11/2024 tarihinde icra dairesine başvurarak, icra takibine itiraz ettiği, İİK'nun 66/1. maddesi gereğince itiraz üzerine icra takibinin durduğu, itirazın alacaklıya tebliğ edilmediği bu nedenle davacı alacaklının İİK'nun 67/1. maddesinde gösterilen bir senelik süre içerisinde 27/09/2024 tarihinde davalı borçlunun itirazının iptali için bu davayı açtığı görülmektedir. Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuş, 28/05/2025 tarihli bilirkişi raporunda, davacı kooperatif tarafından kooperatifin genel kurul kararları uyarınca, davalı kooperatif ortağı ...’dan, 14.11.2024 Takip Tarihi itibariyle talep edebileceği aidat, ek ödeme ve gecikme faizi genel toplamının 17.959,55 TL olduğu, Buna mukabil davacı kooperatif tarafından, ...2. Genel İcra Dairesi’nin 2024/74170 Esas sayılı İcra Dosyası ile kooperatifin ortağı ...’dan 14.11.2024 Takip Tarihi itibariyle talep edilen aidat, ek ödeme ve gecikme faizi genel toplamının ise 22.747,50 TL olduğu, belirtilmiştir.
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 42. maddesine göre genel kurul bütün üyeleri temsil eden en yetkili organ olup, kanun veya anasözleşme ile genel kurula tanınmış olan konular hakkında karar verme yetkisini haizdir. Konut Yapı Kooperatifi Tip Anasözleşmesi’nin 23/1. maddesinin 6. bendi uyarınca ortaklardan tahsil edilecek taksit miktar ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmek genel kurulun yetkisi dahilindedir. Genel kurulca, ödeme günü belirlenerek, (belirlenmemişse ayın sonu ödeme günü olup) aidatın süresinde ödenmesine, süresinde ödenmemesi halinde ise temerrüt faizi uygulanmasına ilişkin alınan kararın kesinleşmesi halinde, bu kararın tüm ortakları bağlayacağı açıktır. Genel kurul kararları, üyeler ile kooperatif arasında yapılmış bir sözleşme niteliğinde olup, kooperatif ve üyeler arasında ayrıca faiz oranları ile ilgili sözleşme yapılmasına gerek yoktur. Ayrıca genel kurullarca kararlaştırılan faiz oranlan daha sonraki yıllarda değiştirilmediği ve iptal edilmediği sürece genel kurula katılmasa dahi tüm üyeleri bağlar. Bu durumda, 818 sayılı BK’nın 101/2. (6098 sayılı TBK'nun 117.) maddesi hükmü karşısında, genel kurulun belirlediği ödeme tarihi kesin vade olup, üyenin bir ihtarla ayrıca temerrüde düşürülmesine gerek kalmadan, borcun ifasının istenebileceği kuşkusuzdur. Anapara faizi ise, borçlunun henüz temerrüde düşmeden ödemesi gereken sözleşmeyle kararlaştırılan faizdir. Bu durumda, kooperatif genel kurullarında kararlaştırılan faiz oranı, TBK' nın 88. maddesinde düzenlenen anapara faizi olmayıp, 120. maddede düzenlenen temerrüt faizine ilişkindir. Kooperatif ile üyesi arasında ticari ilişki bulunmadığından yasal oranda temerrüt faizi uygulanmalıdır. 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine ilişkin Kanun'un 2/1. maddesi gereğince, bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için 1. maddede belirlenen yasal faiz oranına göre temerrüt faizi ödemeye mecburdur. Dolayısıyla, kooperatiflerde genel kurul kararı olmadan gecikme faizi talep edilemez. Gecikme faizinin tahsil edilebilmesi için kooperatif genel kurulu tarafından bu konuda bir karar alınması gerekmektedir. Davalı kooperatif anasözleşmesinin 23/1. maddesinin 6. bendi uyarınca ortaklardan tahsil edilecek taksit miktarı ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmek genel kurulun yetkisi dahilindedir. Genel kurul kararları, üyeler ile kooperatif arasında yapılmış bir sözleşme niteliğinde olup, iptal edilmediği sürece genel kurula katılmasa dahi tüm üyeleri bağlar.
Ortakların tümünü ilgilendiren konularda alınan genel kurul kararları tebliğe ihtiyaç göstermeden genel kurula katılan, katılmayan bütün ortakları bağlar. Ortaklardan bir kısmı hakkındaki şahsi nitelik taşıyan kararların ise bağlayıcı olabilmesi için tebliği gerekmektedir. 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 42. maddesine göre genel kurul bütün üyeleri temsil eden en yetkili organ olup, kanun veya ana sözleşme ile genel kurula tanınmış olan konular hakkında karar verme yetkisini haizdir. Konut Yapı Kooperatifi Tip Ana Sözleşmesi’nin 23/1 maddesinin 6. bendi uyarınca ortaklardan tahsil edilecek taksit miktar ve ödeme şartları ile gecikme halinde uygulanacak esasları tespit etmek genel kurulun yetkisi dahilindedir. Faiz başlangıcı yönünden genel kurul kararında belirlenen ödeme tarihi esas alınır. Ödeme günü belirlenmemişse ayın son günü ödeme günü sayılır. Genel Kurul kararı ile vade belirlenmiş bulunduğundan ayrıca ihtara gerek olmaksızın faiz uygulanacaktır. Genel kurulca, ödeme günü belirlenerek, (belirlenmemişse ayın sonu ödeme günü olup) aidatın veya şerefiye bedelinin süresinde ödenmesine, süresinde ödenmemesi halinde ise temerrüt faizi uygulanmasına ilişkin alınan kararın kesinleşmesi halinde, bu kararın tüm ortakları bağlayacağı açıktır.
Dava, kooperatif üyeliğinden kaynaklanan üyelik aidat alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Hukukî ilişkilerde temerrüt durumunda, uygulanması öngörülen temerrüt faiz oranı, Türk Borçlar Kanunu madde 120 uyarınca, yıllık yasal faiz oranının (yasal faiz oranı %9’dur) yüzde yüzünü aşamaz. Bu hükme uygun davranmak suretiyle taraflar temerrüt faiz oranını serbestçe belirleyebilir. Bu sınırlama Türk Ticaret Kanunu madde 8/1 uyarınca ticari işlerde uygulanmaz. Somut olayda, kooperatif ile üyesi arasında bir ticari iş söz konusu değildir. Bu sebeple, kooperatif genel kurulunca, kooperatif aidatlarının ödenmesinde temerrüde düşen üyelerden, talep edilecek temerrüt faizinin oranı belirlenirken TBK’nın madde 120’de ifade edilen sınıra uygun karar alınmalıdır. Bir başka ifadeyle, kooperatif genel kurulunca belirlenecek temerrüt faiz oranı, faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüzünden fazla olamayacaktır. Huzurdaki olayda kooperatif genel kurulunca belirlenebilecek temerrüt faiz oranı yıllık yasal faiz oranı olan %9’un yüzde yüz fazlası olan %18 oranından fazla belirlenemeyecektir. Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, bilirkişi tarafından tespiti yapılan faiz oranında yerleşik içtihatlar ve yasal düzenlemeler uyarınca bir aykırılık bulunmadığı, davacı kooperatifin davalıdan ana para ve ek ödeme için 14.439,42 TL ana para alacağı, 2.000,00 TL ek ödeme alacağı ve 1.520,13 TL faiz alacağı olmak üzere 17.959,55 TL alacaklı olduğu, takibin bu miktar üzerinden devamı gerektiği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Açılan davanın KISMEN KABULÜ İle, -...2. Genel İcra Müdürlüğünün 2024/74170 esas sayılı takip dosyasından yapılan itirazın 17.959,55 TL yönünden İPTALİNE, fazlaya ilişkin istemin reddine, -Asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 2.870,00 TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 2-Kabul edilen 17.959,55 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 1.226,82 TL karar ve ilam harcından 615,40 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 611,42 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 615,40 TL peşin harç, 87,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.318,30 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Davacının karşıladığı 930,00 TL tebligat gideri, 7.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 7.930,00 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 6.260,87 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 1.669,13 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 757,74 TL'sinin davacıdan, 2.842,26 TL'sinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 17.959,55 TL üzerinden takdir edilen 17.959,55 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 4.787,95 TL üzerinden takdir edilen 4.787,95 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 8-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine,
Dair, miktar itibariyle KESİN olmak üzere davacı ekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda karar verildi.09/10/2025
¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır