İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2024/503 E. 2026/680 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2024/503
- Karar No
- 2026/680
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/503 Esas KARAR NO : 2026/680
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 02/09/2024 KARAR TARİHİ : 24/09/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 18.12.2023 tarihinde davacı ...’e ait ... plakalı araca davalı ...'e ait ... plakalı aracın çarpmasıyla maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada davalı ...'in tamamen kusurlu bulunduğunu, aracın sigortasının davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapıldığını, kazada araçta büyük maddi hasar oluştuğunu ve 56.000,00-TL hasar bedelli fatura tanzim edildiğini, davalı sigorta şirketine yazılı başvuru yapıldığını ancak yanıt verilmediğini, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, araçta değer kaybı oluştuğunu belirterek öncelikle malvarlığı üzerine veya ... plakalı aracın kaydına devir ve satışın önlenmesi için tedbir konulmasını, HMK madde 107 gereğince belirsiz alacak davası olarak 10.000,00-TL'nin olay tarihi olan 18.12.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte sigorta şirketi poliçe limitiyle sınırlı olmak üzere davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ vekili cevap dilekçesinde özetle; 18.12.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında ... plakalı aracın hasarlandığı iddiasıyla ... plakalı aracın sigortacısı olan müvekkil şirkete karşı açılan davanın reddinin gerektiği, ... plakalı aracın ... ile ... tarihleri arasında ... numaralı poliçe ile sigortalı olduğu, poliçe limitinin 120.000,00-TL olduğu, 05/02/2024 tarihinde davacının kasko şirketi olan ... Sigorta A.Ş. 'ye 67.469,21 TL tutarında ödeme yapıldığı ve zararın karşılandığı, bu nedenle davanın reddi gerektiği, aksi halde ödenen tutarın mahsubunun talep edildiği, davanın yetkisiz mahkemede açıldığı ve yetkili mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu, davacının dava şartı olan sigorta şirketine başvuru yükümlülüğünü yerine getirmediği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Ek: 6 uyarınca gerekli belgelerin sunulmadığı, değer kaybı talebi için SBM üzerinden eksper atanmadığı, kasko dosyasındaki belgelerin ibraz edilmediği, KTK md. 97 gereği davanın usulden reddi gerektiği, zamanaşımı süresinin dolduğu, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmadığı, kusur tespiti için bilirkişi incelemesi gerektiği, araç kilometresi ve önceki hasar kayıtlarının değer kaybı hesabını etkilediği, değer kaybının 01.04.2020 tarihli Genel Şartlar ve Ek-1 formülüne göre hesaplanması gerektiği, piyasa değerine göre hesaplama yapılmasının hukuka aykırı olduğu, faiz başlangıç tarihinin başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonrası olması gerektiği, haksız fiil nedeniyle ticari faiz işletilemeyeceği, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesi talep edilmiştir. Diğer davalının davaya cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür. DELİLLER VE GEREKÇE: Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilmiş olup, Sigorta Bilgi Gözetim Merkezine ve davalı şirkete yazılan müzekkere cevabının dosya arasına alındığı anlaşılmıştır. Dosyanın rapor alınmak üzere Makine Mühendisi ve Sigorta Uzmanına tevdi edildiği ve düzenlenen 03/11/2025 tarihli raporda özetle; davalı ... Sigorta A.Ş. nezdinde ... sigortalı ... plakalı aracın maliki ve sürücüsü olan davalı ...'in 18.12.2023 tarihli maddi hasarlı trafik kazasında asli ve tam kusurlu olduğunun belirlendiğini, kusur oranının yüzde yüz olarak saptandığını, davacı ...'in maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araç yönünden atfı kabil bir kusur bulunmadığının tespit edildiğini, kaza tarihi itibarıyla ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının 76.450,00TL tutarında olduğunun hesaplandığını, davalıların bakiye 52.530,79 TL tutarındaki tazminattan müteselsilen sorumlu tutulması gerektiğini, bu miktarın ve ferilerinin davalı sigorta şirketince karşılanması icap ettiğini, davalı sürücü ...'in ise 23.919,21 TL tutarındaki zararı ve ferilerini tek başına tazmin etmesi gerektiğinin belirtildiğini, sair taleplerin mahkemenin takdirine bırakıldığı kanaatine varmıştır. Davacı vekili 17/03/2026 tarihli dava değer artırım dilekçesinde özetle; HMK'nin 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak 10.000,00 TL dava değeri ile açıldığını, bilirkişi raporu doğrultusunda dava değerinin 66.450,00-TL artırılarak toplam 76.450,00-TL'ye yükseltildiğini, artırılan kısma ilişkin eksik harcın tamamlandığını, davalı sigorta şirketinin sigorta limitleri dahilinde 52.530,79-TL'nin olay tarihi olan 18.12.2023 tarihinden ve sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilmesi gerektiğini, ayrıca 23.919,21-TL tazminatın davalı ...'den olay tarihi olan 18.12.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsilinin istendiğini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasının talep edildiğini, değer artırma dilekçesinin karşı tarafa tebliğ edilmesinin gerektiğini belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; Davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ... sigorta poliçesi ile sigortalısı ... plaka sayılı aracın davacıya ait ... plaka sayılı araçla 18.12.2023 tarihinde karıştığı maddi hasarlı trafik kazası sonucunda araçta meydana gelen değer kaybı bedelinin(haksız fiilden kaynaklanan) tazminine ilişkindir. Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Öncelikle davalı tarafça süresi dahilinde yapılan zamanaşımı definin kaza tarihi, zararın öğrenilme tarihi, ödeme tarihleri, davacı tarafça zararın tahsili için arabuluculuk başvuru tarihi ile dava tarihi tarihi arasındaki süreyle KTK 109 md., TBK 154-156. Maddesi hükmü dikkate alınarak tazmin talebinin süresinde yapıldığının tespitiyle zamanaşımı yönünden davalının itirazının reddine, Davada alacak miktarının (kusur oranı tespiti, hasar tespiti, oranım süresi vs) bilirkişi incelemesini gerektirdiği, bu nedenle belirsiz alacak davası açılmasına engel bir durum olmadığı anlaşılmakla bu yöndeki itirazlarının reddine, HMK 16. maddesinde haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemelerinin de yetkili olduğu belirtilmiş olup, yine zarar görenin (davacı) yerleşim yeri itibariyle Mahkememiz yargı alanı içerisinde bulunduğu anlaşılmakla yetki itirazının reddine karar verilmiştir. 6098 sayılı TBK‘nın 49 uncu maddesinin birinci fıkrası;“Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.” hükmünü amir olup, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, Karayolları ... Genel Şartlarının A-1.maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder”, şeklinde ifade edilmiştir. Konu ile ilgili olarak, Yargıtay 4.HD'nin ...E- ...-K sayılı kararında; "Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir. Davacı vekili, meydana gelen kazada davacıya ait aracın hasarlandığını, aracın onarım süresince aracından mahrum kaldığını açıklayıp diğer taleplerinin yanında araç mahrumiyet bedelinin de tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Kural olarak haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil sebebiyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir. Olay tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 50'nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacı tarafından araç kiraladığına dair belge veya ödeme belgeleri sunulmasa da hakim zararı belirleyebilir. Bu durumda mahkemece, davacı aracında oluşan hasarın niteliğine göre makul tamir süresinin belirlenmesi, ihtiyaçları için aracı kullanamamaktan doğan ve bu süre içinde davacının (ikame araç) ödemesi gereken bedelin ne olacağı konularında alınan bilirkişi raporuna göre davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davacının bu talebini objektif kriter ve delillerle ispatlayamadığı gerekçesiyle reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir." şeklinde karar vermiştir. Somut olayda Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre 18.12.2023 tarihinde davalı sürücü ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı minibüs ile ... ili ... ilçesi ... Mahallesi tek yönlü trafik akışı bulunan ... Sokak üzerinde sol tarafta durup akabinde de geri geri manevrası esnasında aracının sağ arka kısımları ile aynı sokak içerisinden gerisinde seyir halinde bulunan davacı sürücü ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol ön kısımlarına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmaktadır. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu ile; dava konusu olayda davalı ... Sigorta A.Ş.’nin ... sigortalısı ... plakalı aracın maliki ve sürücüsü diğer davalı ...’in, sevk ve idaresindeki minibüs ile ... ili ... ilçesi ... mahallesi tek yönlü trafik akışı bulunan ...Sokak üzerinde sol tarafta durup ardından geri geri manevrası esnasında aracının sağ arka kısımları ile aynı sokak içerisinden gerisinde seyir halinde bulunan davacı sürücü ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol ön kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının oluşumunda; 2918 sayılı KTK’nun Madde 67/b kuralını ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 137/b-1/a ve b’de maddelerinde belirtilen hususları ihlal ederek, aracı ile geri manevrası sırasında gerisinde olan araçları da kontrol altında tutarak manevrasını sürdürmesi gerekirken bunu yerine getirmeyerek, seyri esnasında yeterli dikkat ve tedbiri almayarak dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışları nedeniyle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun Madde 84/j ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin Madde 157/a-10’da belirtilen asli kusurlardan dolayı asli ve tam kusurlu olduğu ve kusur oranının %100 (Yüzdeyüz) olduğu buna karşın ... plakalı aracın maliki ve sürücüsü Davacı ...’in kendisinin tek yönlü yolda seyir halinde olduğundan ön ilerisinde geri geri gelen aracın kendi aracına çarpmasına karşın alabileceği tedbir bulunmadığından ve kazaya etken kural ihlali de olmadığı anlaşıldığından, atfı kabil kusurunun bulunmadığı ve kusursuz olduğu, dava konusu ... plakalı 2020 model yıllı aracın kilometresinin kaza tarihinde 46.001 olduğu söz konusu aracın 18.12.2023 tarihli kazası öncesinde kaza kaydının olmadığının, hasarsız olduğu, kaza öncesi hasarsız değerin ortalama 1.398.450,00TL olduğu, hasar sonrasında değişimi yapılan parçalar ve toplam KDV dahil 67.469,21TL hasar onarım tutarı ile hasarlı muadillerinin serbest piyasa rayiç değerinin ortalama 1.296.475,00TL olduğu dolayısıyla kaza tarihi itibariyle hasar onarımının yapılması sonrasındaki 2.el rayiç değerinin ortalama 971.400,00TL olacağı, Değer Kaybı =Kaza Öncesi Hasarsız İkinci El Değeri – Kaza Sonrası İkinci El Değerinin Değer Kaybı = 1.047.850,00 – 971.400,00 = 76.450,00TL olarak hesaplandığı anlaşılmaktadır. Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından diğer davalı ... adına tescilli ... plakalı aracın 15.06.2023 - 2024 vadesinde Karayolları Motorlu Araçlar ... Sigorta Poliçesi ile sigortalanmış olduğu; araç başına maddi teminatın 120.000,00TL olduğu dikkate alındığında, kazanın poliçe teminat başlangıcından sonra gerçekleştiği anlaşıldığı, bu durumda dava konusu trafik kazasının poliçe teminat süresi içerisinde meydana geldiği kabul edilmekte olup, davalı sigorta şirketi ... Sigorta A.Ş.’nin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve ... Şartları gereğince, işletenin hukuki sorumluluğu ölçüsünde ve poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere meydana gelen zararlardan sorumlu olacağı tespit edilmiş olup olayın oluş şekli ve dosya kapsamına uygun bilirkişi raporundaki değerlendirmelere Mahkememizce de itibar edilmekle neticeten Mahkememizce de davanın kabulü ile; değer kaybı bedeli olan 76.450,00-TL maddi tazminatın davalı ... yönünden 23.919,21-TL ile kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletmek sureti ile birlikte sorumlu olmak kaydı ile diğer davalı ... Sigorta yönünden 52.530,79-TL ile sınırlı olmak ve temerrüt tarihi olan 15.02.2024(Sigorta şirketine 02.02.2024 tarihinde başvuru yapılmış olduğu anlaşılmakla) tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz işletmek sureti ile davalılardan müteselsilen tahsili davacıya ödenmesine karar verilmiştir. HÜKÜM: Gerekçeleri yukarıda açıklandığı üzere; -Davanın KABULÜ İLE; 1-Değer Kaybı bedeli olan 76.450,00-TL maddi tazminatın davalı ... yönünden 23.919,21-TL ile kaza tarihinden itibaren yasal faiz işletmek sureti ile birlikte sorumlu olmak kaydı ile diğer davalı ... Sigorta yönünden 52.530,79-TL ile sınırlı olmak ve temerrüt tarihi olan 15.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz işletmek sureti ile davalılardan müteselsilen tahsili davacıya ödenmesine, 2-Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 5.222,30 TL karar ve ilam harcından 427,60 TL peşin harç ile 1.134,80 TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 3.659,90 TL karar harcının davalılardan (Davalı ...'in 1.145,09 TL'sinden Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nin 2.514,81 TL'sinden sorumlu olmak üzere) tahsili ile hazineye irat kaydına, 3-Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (Davalı ...'in 14.079,33 TL'sinden Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nin 30.920,67 TL'sinden sorumlu olmak üzere) tahsili ile davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yatırılan 1.990,00 TL harcın davalılardan (Davalı ...'in 622,62 TL'sinden Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nin 1.367,38 TL'sinden sorumlu olmak üzere) tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yatırılan 13.654,00 TL yargılama giderinin davalılardan (Davalı ...'in 4.271,98 TL'sinden Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nin 9.382,02 TL'sinden sorumlu olmak üzere) tahsili ile davacıya verilmesine, 6-Davalı tarafça sarfedilen yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına, 7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince talep halinde karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine, 8-Arabuluculuk aşamasında yapılan ve Hazine tarafından karşılanan 3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin 6831 sayılı Kanuna göre davanın açılmasına sebebiyet veren davalılardan (Davalı ...'in 1.188,92 TL'sinden Davalı ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'nin 2.611,08 TL'sinden sorumlu olmak üzere) tahsili ile hazineye gelir kaydına, buna ilişkin harç tahsil müzekkeresi yazılmasına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda 5235 sayılı Kanun'un 33-(1), 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341-(1) ve devamı maddeleri uyarınca, gerekçeli kararın usulen taraflardan her birine tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre dahilinde, Mahkememize dilekçe ile başvurmak suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 24/09/2026
Katip ¸e-imzalıdır
Hakim ¸e-imzalıdır