İlk Derece Mahkemesi 2022/98 E. 2026/297 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/98 Esas - 2026/297 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO : 2022/98 Esas KARAR NO : 2026/297

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 07/02/2022 KARAR TARİHİ : 08/05/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 21/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının 07.06.2021 tarihinde .... ilinde davalı sigorta şirketince sigortalanmış olan ... plakalı dolmuşa yolcu olarak bindiğini, ancak yolculuk aşamasında açık olan kapıdan düşerek ağır bir şekilde yaralandığını, Meydana gelen kazada davacı dolmuşta ayakta yolcu olarak seyahat halinde iken dolmuşun orta kapasının açılması sonucunda virajı alması esnasında dolmuştan düşerek yaralandığını, kaza sonrası sigorta şirketine 04.11.2021 tarihli dilekçe ile başvuruda bulunulduğunu belirterek davacınını uğradığı maddi zararların tazmini amacıyla, HMK 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davası niteliğinde olan davada şimdilik 100,00 TL geçici iş göremezlik, 100,00 TL sürekli iş göremezlik, 50,00 TL bakıcı masrafı, 50,00 TL tedavi gideri olmak üzere toplam 300,00 TL'nin kaza tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 100.000,00 TL manevi tazminatın olayın gerçekleştiği kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; 07.06.2021 tarihinde davalı ...'ya ait olan ve davacı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı dolmuşa davacı ... yolcu olarak bindiğini, davacı dolmuşta boş yerler olmasına rağmen oturmadığını ve elindeki karpuzun yer düşmesiyle karpuzu tekrar eline almak için kendi güvenliğini tehlikeye sokan hareketlerde bulunduğunu, kazanın oluşmasında davalının kusurunun bulunmadığını, davacının talepleri, manevi tazminatın amacına aykırı düşüp zenginleşme aracı olarak kullandığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ... AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından dava öncesi davalıya usulüne uygun başvuruda bulunulmadığını, kusur oranlarının tespiti gerektiğini, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurlu olduğunu, kusur oranlarının tespitinin ardından maluliyet oranın belirlenmesi gerektiğini, davacının sigorta genel şartları ekine uygun olarak TRH ve Teknik Faiz yöntemi ile hesap yapılması gerektiğini, Geçici iş göremezlik ve tedavi giderleri sosyal sigortalar kurumunun sorumluluğunda olup 6111 sayılı kanun gereği davalının sorumluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Mahkememizce .... alınan 07.05.2025 tarihli maluliyet raporunda özetle; "... oğlu, 01/03/1975 doğumlu ...'ün dosyasının incelenmesi, tarafımızca, Nöroloji ve Nöroşirürji anabilim dallarınca yapılan muayene ve değerlendirmesi sonucunda; 07/06/2021 tarihinde gerçekleşen trafik kazasına bağlı hastada meydana gelen sağ fronto temporalde tam kat olmayan çökme kırığı, sağ orbita tabanında ve tavanında, bilateral maksiller sinüs medial ve lateral duvarlarında parçalı ve deplase kırıkları ve diğer yaralanmaları dikkate alınarak 20 Şubat 2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik” ve ekindeki cetveller esas alınmak kaydıyla bedensel engel oranı hesaplandığında, 07/06/2021 tarihli trafik kazasına bağlı kişinin bedensel engel oranının %20 (yirmi) olduğu, sürekli olduğu ve sekel halini aldığı, Kaza nedeniyle kişinin tedavisine başlanmasından itibaren bakıcı ihtiyacının 6 (altı) ay olduğu, Tıbbi iyileşme süresinin 18 (on sekiz) aya kadar uzayabileceği kanaatinde olduğumuzu bildirir .... Raporudur." şeklinde görüş bildirmiştir. Mahkememizce kusur ve aktüer bilirkişilerden oluşan heyetinden alınan 30.06.2025 tarihli raporda özetle; "Kusur yönünden Davalı şirkete sigortalı ... plakalı minibüsün davalı sürücüsü ...'nun, meydana gelen olayda %60 ( yüzde altmış) oranında kusurlu olduğu, Davacı yolcu ...'ün, olayda %40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu, Görüş ve kanaatine varılmıştır. Tazminat hesabı yönünden ... plaka sayılı araç davalı sigorta şirketine ... poliçe no ile 19.06.2020/2021 tarihleri arası Zorunlu Karayolu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olup poliçe limiti 410.000,00-TL’dir. Ancak sigorta şirketi içindeki artışlardan sigortalı yararlanacağından kaza tarihi olan 07.06.2021 tarihindeki limit 430.000,00-TL’dir. Davacının zararı poliçe limitini aşmaktadır. 07.06.2021 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle, davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan araç sürücüsünün %60 kusuru gözönüne alınarak yapılan hesaplamada; Geçici İş Görmezlik Zararının 44.056,49-TL, Sürekli İş görmezlik Zararının 840.396,88-TL, Geçici Bakıcı Gideri zararının 12.879,00-TL olarak hesaplandığını, Tedavi giderleri talebine yönelik bir değerlendirme yapılamadığını, Poliçe limitinin 430.000,00-TL olduğu ve toplam zararın poliçe limitini aştığını" şeklinde görüş bildirmiştir. Mahkememizce Karayolları Fen Heyetinden alınan 21.12.2025 tarihli kusur raporunda özetle; "... plakalı minibüsün davalı sürücüsü ...'NUN, meydana gelen asli derecede tam kusurlu bulunduğu, Davacı yolcu ...'ün, meydana gelen olayda kusursuz olduğu, görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde görüş bildirmiştir. Mahkememizce aktüer bilirkişiden alınan 20.01.2026 tarihli ek raporda özetle; "07.06.2021 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle, davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan araç sürücüsünün %100 kusuru ve 2026 yılı asgari ücret tarifesi gözönüne alınarak yapılan hesaplamada; Geçici İş Görmezlik Zararının 73.427,49-TL , Sürekli İş görmezlik Zararının 1.746.969,24-TL, Geçici Bakıcı Gideri zararının 21.465,00-TL olarak hesaplandığını, Poliçe limitinin 430.000,00-TL olduğu ve sigorta şirketi yönünden toplam zararın poliçe limitini aştığını" şeklinde görüş bildirmiştir.

Dava trafik kazasından kaynaklanmakta olup, maddi ve manevi tazminatın tahsiline ilişkindir. Dosyaya celp edilen 07/06/2021 tarihli Ölümlü/Yaralanmalı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda "...sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı minibüs (dolmuş) ile .... Cadde istikametine seyri sırsında olay yeri çevre yolu köprü üzeri çıkış eğimli sola virajlı keismde sol şeritten sağ şeride seyir hızıyla geçtiği sırada beyanına göre kısa süreönce .... karşısından aldığı ayakta seyehat eden yolcu ...'ün virajda dengesini kaybederek sırtını otomatik orta kapıya çarptığında kapının açılmasıyla yolcunun yola düşerek yaralandığı, yolcuyu aldıktan sonra oturmasını beklemeden seyrettiği, meydana gelen kazada; 2918 Sayılı KTK 52/1-b madde (aracın hızını aracın yük ve teknik özelliğine göre görüş yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmamak) ihlali görüldüğü. ... ayakta seyahat ettiği minibüste kendi can güvenliği için tavan ya da koltuk başlarında bulunan tutunma demirlerinden tutması gerekirken aksine hareket ettiğinde virajlı yolda dengesini kaybedip kapıya çarptığında araçtan düşerek yaralandığı kazada KTK yolcu kusurlarından (3- taşıt içinde gayrı nizami hareket etmek) ihlali görüldüğü..." şeklinde tutanak tanzim edildiği anlaşılmıştır. Davalı sigorta şirketinden hasar dosyası celp edilmiş olup, ... plakalı aracın 19/06/2020-2021 vadesinde davalı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalandığı dava öncesinde ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır. ...'dan celp edilen yazı cevabında kaza nedeniyle davacıya rücuyat tabi ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır. .... Esas sayılı dava dosyası celp edilerek dosya içerisine alınmış, davalı ... hakkında davacıya yönelik olarak TCK 89/1. Maddesinde düzenlenen taksirle yaralama suçundan dolayı netice olarak 6.700,00 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Yasası’nın 88. maddesinde zarar verenlerin birden fazla olması halinde “Bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu tutulur.” düzenlemesi yapılmış, yine TBK 61. maddesinde; “Dış ilişkide, birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır.” şeklinde düzenleme mevcuttur Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde incelendiğinde; kaza tarihi olan 07/06/2021 günü .... Mahallesinde davalı ... sevk ve idaresindeki, davalı ... tarafından işletilen ve davalı sigorta şirketince zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olan ... plakalı aracın .... istikametine seyri sırasında elinde poşetler olan davacıyı yolcu olarak aldığı, henüz oturmadan aracın hareket ettiği, davacının ücret ödedikten sonra boş olan koltuklara yöneldiği esnada elindeki poşetlerden birisinin düşmesi ve aracın viraja girmesi sonrasında dengesini kaybederek kapalı olan kapıya çarptığı, kapının açıldığı ve davacının yere düşerek yaralandığı olayda yapılan kusur değerlendirmesinde, davalı sürücü ...'nun yolcu aldıktan sonra oturmasını beklemeden aracını hareket ettirmesi ve aracın kapısındaki arıza nedeniyle aracın dışına düşmesi sonrasında davalı sürücünün tam ve asli kusurlu olduğuna dair 21/12/2025 tarihli kusur heyet bilirkişi raporundaki tespitler hükme esas kabul edilmiştir. .... 'nını tarafından düzenlenen 07/05/2025 tarihli raporda kaza tarihi itibariyle uygulanması gerekli olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümleri gereğince davacının %20 oranında sürekli iş göremezlik, 18 ay süre ile geçici iş göremezlik 6 ay süre ile ise bakıcı ihtiyacına duçar olduğu anlaşıldığı, hükme esas 20/01/2026 tarihli rapora göre davacının sürekli iş göremezlik tazminatının 1.746.969,24 TL, geçici iş göremezlik tazminatının 73.427,49 TL, geçici bakıcı gideri tazminatını ise 21.465,00 TL olduğu ancak kaza tarihi itibariyle sakatlık teminat limitinin 430.000,00 TL olup poliçe limiti dahilinde ayrıca geçici iş göremezlik tazminatı talep edilemeyeceğinden bu alacak talebinin reddine karar verilmiştir. Nitekim .... sayılı ilamında da "...Geçici iş göremezlik tazminatı, trafik kazası sebebiyle meydana gelen yaralanmalar neticesinde kişinin belirli bir süre boyunca çalışamayacak durumda olması ve günlük aktivitelerini yaparken daha fazla efor sarf etmesi halinde talep edilebilen bir tazminat türü olup ... poliçesi kapsamında yapılacak ödemenin sakatlık teminatı klozundan karşılanması gerekmektedir...." şeklindedir. Yine davacı tarafından tedavi giderleri talebi mevcut bulunsa da dosya kapsamında ... tarafından karşılanmayan tedavi giderleri açıklanmamış olup talep dayanaksız kalmakla bu alacak talebi yönünden de talebin reddi yoluna gidilmiş, 09/02/2026 tarihli ıslah dilekçesi nazara alınarak davanın kısmen kabulü yoluna gidilmiştir. Manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede ise; ;kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK 56. Maddesi ile 4721 sayılı TMK 4. maddesi kapsamında yapılan değerlendirmede; manevi tazminat, zarara uğrayanda manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşıyan yönleri ile bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edilmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi zarar sorumlusununda fakirleşmemesi gerekmekte olup bu kapsamda meydana gelen kazada davacının kusurunun bulunmaması ve davalının asli ve tam kusurlu olması, alınan adli raporda davacının tedavi süresi ve maluliyet oranı ilerideki sosyal hayatına etkisi, kaza tarihindeki paranın satın alma gücü birlikte değerlendirildiğinde 75.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Maddi tazminat talebi yönünden davanın kısmen kabulü ile, 73.427,49 TL geçici iş göremezlik, 1.746.969,24 TL sürekli iş göremezlik, 21.465,00 TL bakıcı gideri tazminatı toplamı 1.841.861,73 TL’nin davalı ... AŞ’nin alacağın 451.465 TL’sinden sorumlu olması koşuluyla müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, alacağa davalılar ... ve ... yönünden 07/06/2021, davalı ... AŞ yönünden ise 19/11/2021 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, 2-Davacının tüm davalılara yönelik olarak tedavi gideri tazminat talebi ile davalı ...’ya yönelik geçici iş göremezlik tazminat taleplerinin ayrı ayrı reddine, 3-Manevi tazminat talebi yönünden ise, davanın kısmen kabulü ile 75.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ile ve ...’ndan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, alacağa 07/06/2021 tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, 4-Manevi tazminat yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine, 5-Maddi tazminat yönünden alınması gereken 125.817,58 TL harçtan peşin alınan 342,58 TL, ıslah dilekçesi ile yatırılan 3.064,00 TL harç ve 3.228,00 TL tamamlama harcının toplamı olan 6.634,58 TL'nin mahsubu ile bakiye 119.183,00 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, Manevi tazminat yönünden alınması gereken 5.123,25 TL harcın davalılar ... ile ve ...’ndan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 6-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 1.320,00 TL arabulucu ücretinin davanın kabul ret oranına göre 1.056,00 TL'sinin davalı ... AŞ'den 264,00 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 7-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 342,58 TL peşin harç, 3.064,00 TL ıslah harcı, 3.228,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 6.715,28 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara verilmesine, 8-Davacı tarafından yapılan 857,25 TL tebligat ve müzekkere gideri 28.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 28.857,25 TL'nin davanın kabul ret oranına göre 23.085,80 TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına, 9-Maddi tazminat yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT gereğince hesaplanan 275.860,64 TL vekalet ücretinin (davalı ... AŞ'nin 72.234,00 TL'sinden sorumlu olması ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, Manevi tazminat yönünden; davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olmakla, karar tarihindeki AAÜT gereğince hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ile ve ...’ndan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Maddi tazminat yönünden davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirmiş olmakla reddedilen maddi tazminat miktar yönünden karar tarihindeki AAÜT gereğince hesaplanan 1.500,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara ödenmesine, 9-Davalı tarafından sarfedilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 10-Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıranlara iadesine, Dair davacı vekilinin e-duruşma sistemi üzerinden bir kısım davalılar vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 08/05/2026

Katip .... e-imzalı

Hakim .... e-imzalı

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine göre UYAP sistemi üzerinden elektronik imza ile imzalanmıştır.