Danıştay 13. Daire 2025/905 E. 2025/1935 K.

T.C. D A N I Ş T A Y ONÜÇÜNCÜ DAİRE Esas No:2025/905 Karar No:2025/1935

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Hizmetleri İnşaat Otomotiv Ticaret Ltd. Şti. VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Valiliği VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Araştırma Hastanesince 28/11/2024 tarihinde 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 45. maddesi uyarınca açık teklif usulüyle gerçekleştirilen "2025-2026-2027 Mali Yılları (36 Aylık) Kantin/Kafeterya/Büfe/Stant (Acil Servis Bahçesi, ... Blok, ... Blok, ... Blok, ... Blok ve ... Blok) Yerleri Kiralama İşi" ihalesinin "2. Kısım: ... Blok Giriş Kantin/Kafeterya, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant" kısmının iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; Birinci iddia yönünden; Davacı şirket tarafından, ihale ilanının Resmî Gazete'de yayımlanması gerekirken sadece yerel gazetede ve yerel haber sitesinde yayımlanmakla yetinildiği ileri sürülmüş ise de, dava konusu ihalenin 3 kısımdan oluştuğu, 1. kısmın 12 aylık tahmin edilen bedelinin 226.966,08-TL, 2. kısmın 12 aylık tahmin edilen bedelinin toplam 1.619.326,20-TL ve 3. kısmın 12 aylık tahmin edilen bedelinin toplam 1.490.539,68-TL olarak belirlendiği, şartnamede, ihaleye katılacak olan firmaların her bir kısım için ayrı ayrı teklif verebilecekleri, tekliflerin kısım bazında değerlendirileceği, teklif verilen her bir iş kısmının biri veya daha fazlasının istekli üzerinde kalabileceği hükmüne yer verildiği, davacı şirketin de ihale konusu işe ilişkin olarak her bir kısım için ayrı ayrı teklif verdiği, 2024 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu'nun ekinde yer alan Çeşitli Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelere Göre Bütçe Kanununda Gösterilmesi Gereken Parasal ve Diğer Sınırlara Ait Cetvel'de (İ-Cetveli) 2886 sayılı Kanun'un 17. maddesinin 2. fıkrasında yer alan diğer şehirlerde yapılacak ilana ilişkin sınırın 3.210.000,00-TL; 17. maddesinin 3. fıkrasında yer alan Resmî Gazete'de yapılacak ilana ilişkin sınırın ise 9.625.000,00-TL olarak belirlendiği, dolayısıyla dava konusu ihalenin "2. Kısım: ... Blok Giriş Kantin/Kafeterya, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant" kısmına ilişkin belirlenen 1.619.326,20-TL 12 aylık tahmin edilen (muhammen) bedelin İ-Cetveli'nde belirtilen sınırların altında olduğundan 2886 sayılı Kanun'un 17. maddenin 1. fıkrasının (a) bendi uyarınca ihalenin yapılacağı yerde çıkan bir gazete ve bir internet haber sitesinde duyurulması gerektiği; Bu durumda, dava konusu ihaleye ilişkin ilanın, 14/11/2024 tarihinde ihalenin yapıldığı yer olan Ankara'da yayımlanan ... Gazetesi'nde (yerel gazete) ve 19/11/2024 tarihinde ... adlı internet haber sitesinde yayımlandığı, dolayısıyla söz konusu ihalenin "2. Kısım: ... Blok Giriş Kantin/Kafeterya, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant" kısmına ilişkin ilanın 2886 sayılı Kanun'un 17. maddesine uygun olarak yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu ihalede bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmadığı; İkinci iddia yönünden; Uyuşmazlığa konu ihaleye davacı şirket dahil 5 isteklinin katıldığı, bir isteklinin ilk aşamada değerlendirme dışı bırakıldığı, ihaleye katılan diğer isteklilerin teklif mektuplarının sırasıyla açılarak ilk tekliflerin okunduğu, ardından açık artırma başlatılarak tekliflerin sözlü olarak alındığı ve ihaleye katılan firmaların teklif ettiği fiyatların tutanağa işlendiği, artırmanın işi uzatacağı anlaşıldığından 2. Kısım ... Blok Giriş Kantin/Kafeterya, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant Yeri Kiralama işi için 19. turun sonunda firmalardan son tekliflerini yazılı olarak vermelerinin istenildiği ve 20. turda firmalardan son tekliflerinin yazılı olarak alındığı, davacı şirketin, 2. kısma ilişkin son teklifinin 4.000.000,00-TL olduğu, ihaleye katılan firmalarca verilen geçerli son tekliflerin alınması sonucunda ihalenin 2. kısmının 4.550.000,00-TL bedelle en yüksek teklifi veren dava dışı ... İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı; Davacı şirket tarafından, ihalenin 2886 sayılı Kanun'un 45. maddesi uyarınca açık teklif usulü ile yapılacağının ilan edildiği ancak ihalede tekliflerin kapalı olarak başlatıldığı, bu nedenle ihalenin iptali gerektiği ileri sürülmekte ise de, ilgili mevzuat uyarınca açık ihale usulüyle yapılan ihalelerde gerek posta yoluyla gerek elden kapalı teklif zarfı sunulmasının mümkün olduğu, açık ihale usulünde kapalı teklif zarfı sunulması halinde bu tekliflerin açılması ve değerlendirilmesine yönelik olarak kapalı teklif usulüne ilişkin kurallara atıf yapıldığı, 2886 sayılı Kanun'da açık teklif usulüyle yapılan ihalelerde tekliflerin sözlü olarak belirtilmesi dışında teklif zarflarının kapalı alınmasını yasaklayan bir hükme yer verilmediği, yine mevzuatta açık teklif usulüne göre yapılan ihalelerin isteklilerin ihale komisyonları önünde tekliflerini sözlü olarak belirtmeleri suretiyle yapılacağının düzenlendiği, dava konusu ihalede, isteklilerin ilk teklifinin kapalı zarf içinde yazılı olarak alınmasından sonra artırma usulüne gidilerek tekliflerinin sözlü olarak alındığı, yine "...Teklifler yapıldığı sırada, yapılan indirim veya artırımların işi uzatacağı anlaşılırsa; isteklilerden komisyon huzurunda son tekliflerini yazılı olarak bildirmeleri istenebilir..." hükmü uyarınca isteklilerden son tekliflerini yazılı olarak vermelerinin istenildiği, isteklilerin de son tekliflerini yazılı olarak verdiği anlaşıldığından, dava konusu ihalede davacının bu iddiası yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı; Üçüncü iddia yönünden; Davacı şirket tarafından, ihale ilanında 2. ve 3. kısımlar için kafeteryaya ek olarak belirtilen stantlar için ayrı bir kira belirlendiği, bunlar için geçici teminat alındığı, ancak ihalede sadece stantlar için ayrı teklif verilemediği, kafeteryanın parçası olarak değerlendirildiği, bu nedenle ihalenin 2886 sayılı Kanun'un 2. maddesinde düzenlenen açıklık ilkesine aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de, dava konusu ihaleye ilişkin ihale ilanı ve kiralama şartnamesinde, ihalenin 3 kısımdan oluştuğu, isteklilerin tekliflerinin kısım bazında değerlendirileceği, teklif edilen her bir iş kısmının biri veya daha fazlasının istekli üzerinde kalabileceği, isteklilerin 2. Kısım: ... Blok Giriş Kantin/Kafeterya, ... Blok Sabit Stant, ... Blok Sabit Stant ve ... Blok Sabit Stant Yerlerinin tamamına, 3. Kısım: ... Blok Kantin ve ... Blok Sabit Stant Yerlerinin tamamına teklif verebileceğinin açıkça belirtildiği, geçici teminat bedelinin de tahmin edilen bir yıllık kira bedelinin yüzde %20'si olarak belirlendiği, ihaleye katılan istekliler tarafından da her bir kısım için ayrı ayrı teklif verildiği ve 1. kısım için ayrı, 2. kısmın tamamı için ayrı, 3. kısmın tamamı için de ayrı olarak geçici teminat mektupları sunulduğu, dolayısıyla söz konusu ihalede açıklık ilkesine aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından, dava konusu ihalede bu iddia yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı; Dördüncü iddia yönünden; Davacı tarafından, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun "Kiracı aleyhine düzenleme yasağı" başlıklı 346. maddesine aykırı olarak şartname ve sözleşmede kira bedeli ve yan giderler dışında başka ödeme yükümlüğü ve cezai şart içeren maddelere yer verildiği ileri sürülmekte ise de, dava konusu ihaleye ilişkin şartname ve sözleşme hükümleri incelendiğinde, kira bedeli ve yan giderlerin ödenmesi dışında başka bir ödeme yükümlülüğü getirilmediği ve kira bedelinin zamanında ödenmemesi halinde ceza ödeneceğine veya sonraki kira bedellerinin muaccel hale geleceğine ilişkin bir hükme yer verilmediği, davacı şirket tarafından söz konusu iddiasına örnek olarak gösterilen Kiralama Şartnamesi'nin 19. maddesinde, kantin ve diğer ticari alanların denetlenmesi ve bu denetim sırasında tespit edilen eksikliklerin idarece belirlenecek süre içerisinde giderilmemesi halinde cezai bedel uygulanacağı, yine şartnamenin 35/2. maddesinde, elektrik ve su bedellerinin vadesinde ödenmemesi halinde 6183 sayılı Kanun'un 51. maddesi gereğince belirlenen oranda gecikme zammı uygulanacağı ve cari yıl içerisinde üç kez gecikmeye düşmüş elektrik ve su bedellerinin tespiti sonucunda sözleşmenin idare tarafından tek taraflı feshi ile kaçak kullanım yapıldığının tespiti durumunda sözleşmenin feshedilerek ilgili mercilere suç duyurusunda bulunulacağının düzenlendiği, dolayısıyla bahse konu şartname hükümlerinin de 6098 sayılı Kanun'un 346. maddesi kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna varıldığından, davacının bu iddiası yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı; Beşinci iddia yönünden; Davacı şirket tarafından, Kiralama Şartnamesi'nde 2886 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca bulunması zorunlu olan hususlara yer verilmediği ileri sürülmekte ise de, şartnamede işin mahiyetine göre konulacak özel ve teknik şartlardan başka 2886 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca genel olarak bulunması zorunlu olan hususlara işin mahiyetine göre yer verildiği görüldüğünden, dava konusu ihalede bu yönüyle hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ihalede yıllık muhammen bedel toplam 10.010.495,88-TL [(226.966,08+1,619.326,20+1.490.539,68)=3.336.831,96x3] olduğundan, ihalenin 2886 sayılı Kanun'un 17. maddesi uyarınca diğer şehirlerde ve Resmî Gazete'de ilan edilmesi gerektiği, açık teklif usulünün hatalı uygulandığı, ilk tekliflerin kapalı teklif mektubu olarak verildiği, oysa açık teklif usulünde sözlü olarak teklif vermenin esas olduğu, açıklık ve rekabet ilkelerinin ihlal edildiği, ihalenin 2. ve 3. kısımlarında kafeteryaya ek olarak ilanda da belirtilen stantlar için ayrı bir kira belirlendiği, geçici teminat alındığı, ancak ihalede sadece stantlar için ayrı teklif verilemediği, kafeteryaların parçası olarak değerlendirildiği, şartname ve sözleşmede 6098 sayılı Kanun'a aykırı hükümlere yer verildiği, kira bedeli ve yan giderler dışında başka yükümlülükler ve cezai şart maddeleri eklendiği, Kiralama Şartnamesi'nde 2886 sayılı Kanun'un 7. maddesi uyarınca bulunması zorunlu olan hususlara yer verilmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, ihale ilanında yıllık muhammen bedelin esas alındığı, ilk tekliflerin zarf içerisinde verildiği sonra tekliflerin sözlü olarak alındığı, şartnamede ihale kısımlarının hangi kalemlerden oluştuğunun açıkça belirtildiği, davacı şirketin ihale tarih ve saatine kadar ihale dokümanına yönelik herhangi bir itirazı olmadığı, tüm şartları kabul ettiğine dair şartnameyi imzaladığı ve ihalenin sonuna kadar teklif verdiği belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine, 5. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi halinde davacıya iadesine, 6. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 14/05/2025 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.