Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2025/368 E. 2026/740 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2025/368
Karar No
2026/740
Karar Tarihi

T.C.ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31.HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/368-2026/740 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 31.HUKUK DAİRESİ (İnceleme Aşamasında / Duruşmasız) (Başvuru Kabul/Gönderme/HMK m. 353/1-a.4,6) DOSYA NO : 2025/368 Esas KARAR NO : 2026/740

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP : İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 10/10/2024 NUMARASI : 2023/35 Esas-2024/666 Karar (Birleşen Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/840 Esas Sayılı Dosyası)

ASIL VE BİRLEŞEN DOSYA DAVACISI : VEKİLİ : ASIL VE BİRLEŞEN DOSYA DAVALISI : VEKİLİ : DAVANIN KONUSU : Menfi Tespit |Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) KARAR TARİHİ : 08/09/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 28/09/2026

Taraflar arasında yapılan yargılama neticesinde, Menfi Tespit |Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasında mahkemece asıl ve birleşen davaların kabulüne dair verilen karara karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili; müvekkilinin davalı taraf ile 16/09/2022 tarihli Dış Cephe Yapım İşleri Sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye istinaden ... ait ... seri numaralı, 18/02/2023 keşide tarihli, 500.000,00 TL bedelli ve ... Bankasına ait ... seri numaralı, 30/01/2023 keşide tarihli, 175.000,00 TL bedelli iki adet çekin ödeme olarak verildiğini, 18/11/2022 tarihi itibariyle işin davalı yanca düzgün ifa edilmemesi nedeniyle sözleşmenin feshedildiğini, Ankara 9. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/191 D.iş sayılı tespit raporu ile toplam maliyetin 135.930,00 TL olduğunun hesaplandığını, ön ödeme olarak verilen çeklerin iade edilmediğini belirterek şimdilik 1.000,00 TL'lik kısım için borçlu olunmadığının tespitine, çekin bedelsiz kalmış olduğundan iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalıya dava dilekçesinin usulüne uygun tebliğ edilmesine rağmen davalı yanın davaya cevap vermediği, 19/10/2023 tarihli duruşmada, davacının sözleşme konusu inşaatı PVC ve alüminyum emaye kaplama imalatına uygun hale getirmediği için imalata başlayamadıklarını, davacıdan aldığı çekleri malzeme bedeli vs. için dava dışı şirketlere verdiğini, araçları iade ettiğini beyan etmiştir. Birleşen Ankara 8. Atm'nin 2023/840 Esas Sayılı Dosyasında;

Davacı vekili; müvekkilinin davalı taraf ile 16/09/2022 tarihli Dış Cephe Yapım İşleri Sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye istinaden ... ait ... seri numaralı, 18/02/2023 keşide tarihli, 500.000,00 TL bedelli ve ... Bankasına ait ... seri numaralı, 30/01/2023 keşide tarihli, 175.000,00 TL bedelli iki adet ödeme olarak verilen çekler dolayısıyla borçlu olunmadığının tespiti yönünde açılan davaya sunulan raporda davalı tarafından yapılan işin bedeli piyasa rayiçlerine göre KDV hariç 135.930,00 TL olarak hesaplandığını, müvekkilinin imalat bedelinden fazla yaptığı tutar olan 539.070,00 TL'nin iadesinin talep edilebileceğinin sabit hale geldiğini belirterek şimdilik 1.000,00 TL'nin ihtar tarihinden itibaren işleyecek temerrüt avans faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 27/03/2024 tarihli ıslah dilekçesinde; bilirkişi raporuyla tespit edilen 539.070,00 TL'nin ihtar tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece; davalının sözleşmede kararlaştırılan sürede edimini ifa edemediği, işyerinin imalatların gerçekleştirilebilmesi için uygun hale getirilmediğine ilişkin delil sunulmadığı, davacının sözleşmenin feshinin ve fazladan çek ile yapılan ödemeler nedeniyle menfi tespit talebinde haklı olduğu, asıl davaya konu edilen ve davacının ciranta olduğu çeklerin yargılama sırasında ödendiği, İİK'nın 72/6 maddesi uyarınca, borç ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir ise de, davacı keşideci olmadığından davacı vekili tarafından açılan alacak davasının dinlenebilir olduğu belirtilerek, denetime elverişli bilirkişi asıl ve ek raporlarına göre davaların kabulüne, her iki davada da talep konusu aynı fazla ödemeye ilişkin bulunduğundan davacı taraf yararına tek vekalet ücretine hükmedilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; birleşen davaların tahkikat aşamaları birlikte yapılsa da her birinin ayrı bağımsız dava olduğunu, ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, emsal Yargıtay kararlarının mevcut olduğunu, yerel mahkeme kararının bu yönüyle kaldırılarak her bir dava için ayrı vekalet ücretine hükmedilmesini talep etmiştir. Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının kendi edimini ifa etmemesi sebebiyle sözleşmede yer teslimi yapılmadığının sabit olduğunu, müvekkilinin sağlık sorunları nedeniyle davayı takip edemediğini, cevap ve delillerini süresinde sunamadığını, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, ustalara ödeme yaptıklarını, masraf yaptıklarını, taşerona ödeme yaptıklarını, kendilerince sunulan dekont ve fatura bedelinin 475.657,70 TL olduğunu, kararın gerekçeli olmadığını belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını, davanın reddini ve davacı tarafın istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE : Asıl/birleşen dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan menfi tespit|alacak istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)'nun 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. 1- Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir (İcra İflas Kanunu (İİK) m. 72/1). Borçlu, menfi tesbit davası zımmında tedbir kararı almamış ve borç da ödenmiş olursa, davaya istirdat davası olarak devam edilir İİK m. 72/6). HMK'nın 114/1-ı maddesinde aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması dava şartı olarak düzenlenmiştir. İİK'nın 72. maddesinde davacı borçlunun keşideci ya da ciranta olması bakımından bir farklılık bulunmamakta olup mahkemece davacının keşideci olmadığından bahisle söz konusu maddenin 6. Fıkrası uygulanmaksızın birleşen alacak davasının esasına girilmesi doğru görülmemiştir. 2- Eserin bedeli önceden belirlenmemiş veya yaklaşık olarak belirlenmişse bedel, yapıldığı yer ve zamanda eserin değerine ve yüklenicinin giderine bakılarak belirlenir (Türk Borçlar Kanunu m. 481). Somut olayda bilirkişi raporunda yapılan işin taraflar arasındaki sözleşmedeki işe uymadığı gerekçesiyle malzeme nakliye bedelinin hesaplanması doğru görülmemiştir. 3- Açılan birden fazla davanın birleşmesi durumunda, her bir dava için ayrı ayrı hüküm kurulması ve dava konusu istemlerin hangi davada dava konusu yapılmışsa o davada hüküm altına alınması gerekir. Somut olayda yargılama harç ve giderleri, arabuluculuk ücreti ile vekalet ücreti yönünden asıl ve birleşen dosyalar yönünden ayrım yapılmadan infazda tereddüt yaratacak şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Yine hüküm kısmında yargılama giderinin her iki dosya yönünden ortak yapıldığı belirtilmiş ise de Uyap kayıtlarından dosyaya yatırılan gider ve delil avanslarının ne kadarlık kısmının hangi işlem için kullanıldığının tespiti mümkün olduğundan mahkemenin aksi yöndeki tespiti de doğru görülmemiştir. 4- O halde mahkemece yapılacak işlem; birleşen davanın açıldığı tarihten önce asıl davada çek bedelinin ödenmesi nedeniyle kanunen istirdat davasına dönüşmesi nedeniyle birleşen dava yönünden derdestlik dava şartının değerlendirilmesi; yüklenici tarafından sözleşmede yer almayan bir iş yapılmışsa işin yapıldığı yıl serbest piyasa rayicine göre bedelinin hesaplanması, bu hesaplama yapılırken KDV ve yüklenici kârı gibi kalemler bu bedelin içinde olduğundan ayrıca eklenmemesi, buna göre çek bedellerinden düşülebilecek bir alacak olup olmadığının tartışılması, bu konularda ek rapor alınması, bu şekilde ulaşılacak sonuca göre asıl ve birleşen dava yönünden ayrı ayrı hüküm kurulmasından ibaret olacaktır. Açıklanan nedenlerle; sair hususlar incelenmeksizin taraf vekillerinin istinaf başvurularının kabulüne, mahkeme kararının HMK'nın 353/1-a.4,6 maddeleri gereğince kaldırılmasına, dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde sonuçlandırılması için kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1- Taraf vekillerinin istinaf başvurularının KABULÜNE, 2-ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 10/10/2024 tarih ve 2023/35 Esas-2024/666 Karar sayılı kararının HMK’nun 353/1-a.4,6 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davacıya iadesine, 5-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine, 6-Taraflarca ödenen istinaf kanun yoluna başvurma harcı ve yapılan istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek kararda dikkate alınmasına, 7-İnceleme konusu kararın icrasının geri bırakılması için İİK'nın 36/1 maddesi gereğince varsa taraflarca yatırılan nakit teminatların veya sunulan banka teminat mektuplarının dosya kapsamı ve kararın niteliğine göre aynı maddenin 5. Fıkrası gereğince yatıran/sunan tarafa İADESİNE, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1.a maddesi gereğince KESİN olmak üzere 08/09/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Başkan ✍e-imzalıdır

Üye ✍e-imzalıdır

Üye ✍e-imzalıdır

Katip ✍e-imzalıdır

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2025/368, K. 2026/740, T. 08.09.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2025-368-e-2026-740-k-1b40d31783fa