Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2025/3132 E. 2026/2545 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2025/3132
- Karar No
- 2026/2545
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO:2025/3132
KARAR NO:2026/2545
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:21/05/2025
NUMARASI:2024/628 E - 2025/383 K
DAVANIN KONUSU:Menfi Tespit
KARAR TARİHİ:29/09/2026
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıların ... Şirketi Ve ... Şirketi Adi Ortaklığı’nı kurduğu, adi ortaklığın faaliyet konusunun ... Şantiyesi Beylikdüzü-İSTANBUL adresinde ikamet amaçlı konut inşaat etme olduğu; ortaklık adına ... ile abonelik sözleşmesi imzaladığı; iş yerinde elektrik enerjisi ile çalışan bir adet matkap ve bir adet spiral taş kesme makinası mevcut olduğu, adi ortaklığın iş yerine gelen davalı şirket çalışanlarının,elektrik sayacını kontrol edeceklerini söylediği ve sayacı kontrol edip gittiği, ancak akabinde direk bağlama sureti ile kaçak elektrik enerjisi kullanıldığı iddiası ile müvekkillerinin kurmuş oldukları adi ortaklık aleyhine dava konusu faturaları tahakkuk ettirdiği, kaçak elektrik enerjisi kullanılmadığı, dava konusu iki adet kaçak elektrik faturası tahakkuk ettirildiği, tutanakta müvekkillerinin imzasının olmadığı, davacılar tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanıldığını zımnen kabul anlamına gelmeksizin her iki fatura da ayrı tarihler için tek bir tutanak esas alınarak düzenlendiği, neticeten müvekkillerin kurmuş olduğu adi ortaklık (... Şirketi Ve ... Şirketi Adi Ortaklığı) aleyhine tahakkuk ettirilen 22.08.2024 son ödeme tarihli 133.265,47 TL bedelli ve 22.08.2024 son ödeme tarihli tarihli 83.787,56 TL bedelli iki adet kaçak elektrik faturasından dolayı, müvekkillerinin ve kurmuş oldukları adi ortaklığın borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, söz konusu kaçak elektrik kullanımının tespitine dair video kaydı mevcut olduğu, söz konusu belgeler incelendiğinde de görüleceği üzere davacı iddialarının aksine kaçak elektrik kullandığı; kaçak elektrik kullanımı haksız fiil niteliğinde olduğuna göre, meydana gelen zararın, abone sözleşmesine dayalı kayıtlı sayaçtan elektrik kullanan kişilere uygulanan aynı tarifeden değil, Elektrik Tarifeleri Yönetmeliğine göre hesaplanacak kaçak elektrik bedeline hükmedilmesi gerektiği,bu sebeple dava konusu edilen fatura ve kaçak tutanaklarının hukuka ve epdk'nın ilgili yönetmeliklerine tamamen uygun olduğu, davacının iddialarının yasal dayanakları bulunmadığını beyanla ,davanın reddine, davacının müvekkilinin alacağını almasını engellemesi sebebiyle İİK m.72/f.4 uyarınca %20 den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.İstinaf Konusu Mahkeme Kararı;Mahkemece yapılan yargılama sonunda ;
1-Davacının davasının kısmen kabulüne,
2-331.742,21 TL’nin 17.03.2025 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan istirdatı ile davacıya verilmesine,
3-Fazlaya ilişkin talebin reddine,
4-Mahkememizin 14/10/2024 tarihli ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, HMK m.392/2 uyarınca bu aşamada teminat iadesine yer olmadığına, şeklinde hüküm kurulmuştur.
İstinaf Başvuruları;Mahkemece verilen kararı,davacı vekili ve davalı vekili istinaf etmiştir.
1- Davacı vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle; Tarafımızdan yerel mahkeme huzurunda dava konusu faturalardan dolayı müvekkillerin borçlu bulunmadığının tespiti ile işbu faturaların iptali istemli menfi tespit davası açılmıştır. Müvekkiller tarafından dava konusu fatura bedelleri haciz baskısı altında ödenmek zorunda kalınca davamız istirdat davasına dönüştürülmüştür. Yerel mahkeme davanın kısmen kabul kısmen reddine karar vermiştir. Yerel Mahkeme tarafından verilen işbu karar usul ve yasalara aykırıdır. Yerel mahkeme tarafından eksik inceleme neticesinde usul ve yasalara aykırı olarak düzenlenen bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır.Bilirkişi raporunun üçüncü ve dördüncü sayfasında davalı şirket tarafından düzenlenen belgeler paylaşılmış ve işbu belgeler esas alınarak sonraki sayfalarda müvekkiller aleyhine kaçak elektrik enerjisi faturası hesaplaması yapılmıştır. Öncelikle bir özel hukuk tüzel kişisi olan davalı şirketin kendi bünyesinde sigortalı olarak çalışanları tarafından düzenlenen işbu belgelerin delil niteliği yoktur. İşbu belgeler tek taraflı olarak düzenlenmiş olup tarafımızca da kabul edilmemektedir. Bilirkişi heyeti tarafından, tarafımızdan sunulan deliller değerlendirilmeden davalı şirket delilleri esas alınarak müvekkillerin kaçak elektrik enerjisi kullandığı yönündeki iş bu tespitleri kabul etmiyor itiraz ediyoruz.Ayrıca kaçak elektrik tespit tutanağı içeriğini de kabul etmiyoruz. Hem burada tespit edilen güç değerlerini, hem tespit edilen cihazları ve gerçeklikle alakası olamayan çalışanlar tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanıldığı yönünde beyanda bulunulduğu şeklinde ifadeleri ve ayrıca tutanakta imzadan imtina edildi şeklinde ki tespiti kabul etmiyoruz , müvekkillerin aleyhlerine tutanak tutulduğundan dava konusu faturalar tahakkuk ettirildikten sonra haberleri olmuştur.Bilirkişi raporu kendi içinde çelişkiler taşımaktadır.raporda açık bir şekilde ... tarafından yapılan işlemlerin hukuka aykırı olduğu ve tüketici haklarının ihlal edilmemesinin esas olduğu bildirildiği halde, müvekkiller aleyhine iki seçenekli kaçak elektrik faturası hesaplamasını ve müvekkiller tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanımını zımnen kabul anlamına gelmeksizin , bilirkişi raporunda tespit edilen güç değerlerini ve müvekkil aleyhine olan hesaplamaları da kabul etmiyoruz.Müvekkiller tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanılmamıştır. Müvekkiller tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanımını zımnen kabul anlamına gelmeksizin tutanakta yazılı cihazları ve tutanakta tespit edilen güç değerlerini ve ayrıca da müvekkiller tarafından kaçak elektrik enerjisi kullanıldığı yönündeki tespiti ve diğer hususları kabul etmiyoruz. Bilirkişi raporu usul ve yasalara aykırı olarak eksik inceleme neticesinde oluşturulmuş olup hüküm kurmaya da elverişli değildir." şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.
2- Davalı vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin kaçak ekiplerince harici hatta kullanılan cihazları tek tek zabıt ile kayda almıştır. Bilirkişi kaçak cihaz tespiti yokmuş gibi kaçak akım değerine göre hesap etmiştir. Ancak mevzuatta hükme bağlandığı gibi "sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınacaktır. 13,45 kW kaçak kurulu güç tespiti bulunduğuna göre mevzuat hükmüne istinaden ayrı bir hesaplamaya gerek bulunmamaktadır". Ayrıca davaya konu ... seri sayaç 06.06.2023 tarihinde kurum kaydın alınmış olup 07.06.2023 tarihinde ... Şirketi Ve ... Şirketi Adi Ortaklığı ünvanı ile abonelik kaydı bulunmaktadır. 09.08.2024 kaçak tespitimiz ile birlikte harici hattın ortadan kaldırılması ile sayaç tüketimlerinin 3 , 4 kat artığı görülmektedir. 07.06.2023 tarihi itibari ile zabıt tarihine kadar olan tutarsız sayaç tüketim kayıtlarına göre harici hat ile kaçak kullanımın abonelik tarihi ile başladığı net olarak anlaşılmaktadır. Bu durumda Bilirkişinin kaçak ek hesaplamaması hatalı olup müvekkil şirkete zarar vermiştir. Müvekkil şirketin ilgili birimi tarafından gerekçelerle 1 yılı aşkın bir süre kaçak kullanan tüketim yerine yönelik yapılan tespit ve faturalandırmada hata olmadığı gibi müvekkil Şirket yönetmelik gereği 1 yıllık dönemi için faturalama yapılabilmiş kalan kısımlarım maliyetine katlanılmak zorunda kalınmıştır. Yukarıda anlattığımız gerekçeler ile kaçak müvekkil şirketin tespiti ve yaptığı hesaplama tüketicinin mahali 365 günden fazladır kullandığı yönünde müvekkil şirketin tespitlerine dayalı olup kaçak hesabı ilgili birim tarafından 365 gün üzerinden yapılmıştır.Gerekçeli karara dayanak olan Sayın Bilirkişinin raporuna süresi içinde tarafımızca itiraz edilerek, kaçak kullanım süresini sunduğumuz gerekçeler ile hesabında 365 günlük süreyi (kaçak ve kaçak ek) ve 13,45 kW kaçak kurulu gücü dahil ederek düzeltmesi talep edildiyse de sayın yerel mahkeme bu itirazlarımızı görmezden gelerek talebimizi reddetmiştir. Alınan hatalı bilirkişi raporuna karşı itirazlara rağmen yerel Mahkemece, hatayı giderme yükümlülüğü bulunmasına rağmen, bilirkişiden ek rapor almadan yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır.Gerekçeli karara esas alınan bilirkişi raporu denetime elverişli, objektif ve yeterli teknik açıklama içeren şekilde hazırlanmadığından dolayı, hak kaybına yol açmaktadır. " şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir.HMK.nun 355. maddesi uyarınca, kamu düzeni yönünden ve ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda;Dava ,menfi tesbit talebine ilişkindir.Dosyadaki bilgi ve belgelere göre ; 09.08.2024 tarihinde kaçak kontrol ekiplerince mahalde yapılan kontrolde tüketicinin sayaç haricinde ayrı bir hat ile kaçak elektrik kullandığı tespit edilerek 09.08.2024 seri numaralı zabıt düzenlenmiştir. Mahkemece yargılamada elektrik mühendisi bilirkişiler ..., ... ve ...'dan alınan 14.04.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, "dosyada yer alan tüm bilgi, belge ve yukarıda yer alan değerlendirmeler sonucunda: Davalı şirket görevlileri tarafından, davacının kullanımında olduğu beyan edilen elektrik tesisatına ilişkin 09.08.2024 tarihinde yapılan kontrolde, “sayaç harici hattan'' kaçak elektrik enerjisi kullanıldığının tespit edilmesi üzerine, ... seri nolu kaçak elektrik kullanım tespit tutanağı düzenlendiği, ilgili tutanak sebebiyle, davalı ... tarafından yapılan işlemde kullanılan kurulu güç değeri Dosyaya sunulan CD görüntülerinde, harici hattan geçtiği beyan edilen bilgilerde pensampermetreden ölçülen , anlık akım R fazından 0,6 A, S fazından 5,8 A, T fazından 0,35 A geçtiği görülmektedir. Anlık olarak kullanılan elektriksel cihazlar, çekilen güç bakımından değişkenlik göstereceğinden dolayı, pensampermetrenin ölçtüğü anlık akım değerleri de değişkenlik gösterecektir. Ayrıca, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinde, harici hattan kaçak elektrik kullanımına ilişkin tespitlerde, harici hattan beslenen elektriksel yüklerin güçleri üzerinden işlem yapılmasının öngörüldüğü bilinmektedir.CD görüntülerinde, harici hattan beslendiği liste halinde tutanakta belirtilen elektriksel cihazların harici hattan beslendiklerine ilişkin hiçbir somut tespit olmadığı, dahası, tutanakta sayıları belirtilen matkap, testere gibi makinelerle ilgili herhangi bir görüntü, fiziki tespitin olmadığı, CD görüntülerinde, sadece 1 adet buzdolabı ve bir adet çay makinesinin görüldüğü, bu makinelerin de harici hattan beslendiklerini kanıtlayacak yönde somut bir tespitin olmadığı, zira harici hat tespitinde, sayacın normal bağlantıları söküldükten sonra, ilgili adreste, harici hattan beslenen yüklerin tek tek tespit edilmesi, güçleri ile ilgili bilgilerin tespiti için etiket bilgilerinin görüntülenmesi gerekmekte olduğu, ilgili yönetmelik gereği, yapılacak kontrolde, doğru bulgu ve tespitin yapılması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi gerektiği disiplinine uyulması büyük önem taşımaktadır.Diğer taraftan, ... tarafından yapılan işlemde günlük enerji miktarına ilişkin yapılan işlemde;Günlük enerji ortalaması:13,45 kWx8 saat/gün=107,6 kWh/gün, ancak, tüketicinin, aylık dönemsel tüketim ortalamaları da dikkate alındığında, 1 yıllık süre içinde gerçekleşen dönemsel faturalarda, en yüksek günlük enerji ortalaması 25 kWh/gün olarak gerçekleştiği, şantiye ile ilgili enerji tüketimi olduğundan, şantiyenin ilk zamanlarında tüketimin az olması, zaman içerisinde, inşaatın büyümesi ile birlikte, yapılacak faaliyetlerde enerji tüketiminin artış göstermesi, ayrıca, meteorolojik koşullara bağlı olarak inşaat işlerinin yürütülmesinin doğrusal olmadığı, dolayısıyla, enerji tüketiminin değişkenlik (azalış-artış) göstermesinin normal/olağan olduğu, elektriksel faaliyetlerin şantiye sürecinde çok yoğun olmadığı, ihtiyaç anında, matkap vb. cihazların kullanımının olduğu, buzdolabı ve çay makinesi ise, daha yoğun kullanılabileceği; sonuç olarak, liste halinde tutanakta verilen cihazların, gerek harici hattan beslendiklerini gösterir somut bir tespitin CD görüntülerinde olmaması, gerekse, harici hattan çekilen anlık akımların düşük değerli olmaları ve bu akım değerlerinden elde edilen anlık çekilen güç değeri de 1,485 kW olduğu beraber değerlendirildiğinde, ... tarafından yapılan tespitin (yeterli ve gerekli doğru bulgu ve tespit içermemesi sebebiyle) isabetli olmadığı, dolayısıyla, yapılan fatura tahakkuklarının (hesaplama sistemi ve elde edilen miktar bakımından) hakkaniyetli olmadığı tespit edilmiştir.' taraflarınca yapılan değerlendirmede işleme alınan ve ... görevlileri tarafından ölçümü yapılan akım değerleri üzerinden elde edilen 2,475 kW'lık kurulu güç değeri ve günlük 8 saat/gün üzerinden yapılan işlemde elde edilen 20.159,67 TL'lik bedelin dikkate alınmasının (Seçenek-1) daha isabetli ve hakkaniyetli olacağı, Davalı ... tarafından düzenlenen tutanakta liste halinde verilen cihaz ve makinelere ait güçlerin toplamı olan 13,45 kW”ın kullanılması halinde elde edilen değer (sadece 180 günlük kaçak kullanım tahakkuku için) 133.265,47 TL olduğu (Seçenek-2), her iki seçenek için de, EK tahakkuku gerektirecek yönde bir tespitin olmadığı" görüşü bildirilmiştir.Dosyasa sunulan deliller,tutanak ve ekleri ile CD görüntülerine göre ,abone olan davacının “sayaç harici hattan'' kaçak elektrik enerjisi kullandığı sabit olmakla,davacının bu yönlere ilişkin istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir.Diğer istinaf sebeplerinin incelenmesinde ,Dosya kapsamına göre; ... seri kaçak zabıt karşılığında,davalı şirket tarafından,180 Gün X 13,45 kW X 8 Saat karşılığı = 19.368 kWh tüketim 133.265,47-TL. kaçak ve 185 Gün X 13,45 kW X 8 Saat karşılığı = 19.906 kWh 83.787,56-TL. kaçak ek tüketim hesaplanmıştır.Somut olaya uygulanacak 30/05/2018 tarihli RG'de yayınlanarak yürürlüğe giren EPTHY olup yönetmeliğin ;Kaçak tutanağı tanzim tarihinde yürürlükte bulunan EPTHY hükümleri incelendiğinde;Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri
MADDE 42 – (1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;
b) Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir.Kaçak elektrik tüketim miktarının hesaplanması;MADDE 44 / 3 'de 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamında, mühürlenmiş sayaçtan geçirilmeksizin ayrı bir hat çekilerek birtakım cihazlar kaçak olarak beslenmiş ise, tüketilen elektrik enerjisi sadece bu hat üzerindeki cihazların kurulu gücü dikkate alınarak hesaplanır.Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 45'inci maddesinde ; Kaçak elektrik enerjisi tüketim miktarının hesaplanmasında ve faturalanmasında esas alınacak süre düzenlenmiştir.MADDE 45 – (1) Kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen tüketiciye yapılacak faturalandırmada, aşağıda yer alan süreler esas alınır;
a) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) bendi çerçevesindeki tespitlerde; doğru bulgu ve belgelere dayandırılması kaydıyla kaçak elektrik enerjisi kullanılmaya başlandığı tarih ile kaçak tespitinin yapıldığı tarih arasındaki süre olup bu süre 12 ayı geçemez. Doğru bulgu ve belgelerin bulunmaması halinde bu süre 90 gün olarak alınır.
b) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi çerçevesindeki tespitlerde; kaçak elektrik enerjisi kullanımına ilişkin olarak yapılacak hesaplamada kullanım süresi esas alınır, bu süre 180 günü geçemez.
c) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi çerçevesindeki tespitlerde; son endeks okuma ile tutanak düzenlenmiş olması kaydıyla kontrol, mühürleme, kesme-bağlama, sayaç değiştirme işlemleri gibi, sayaç mahallinde dağıtım şirketince gerçekleştirilmiş olan en son işlem tarihi ile kaçak tespitinin yapıldığı tarihe kadar olan süredir ve bu süre 90 günü geçemez.
ç) Birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirtilen sürenin dışında, tüketicinin kaçak elektrik enerjisi kullanım başlangıç tarihinin doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi halinde, kaçak tüketime ek olarak birinci fıkranın (b) ve (c) bentlerinde belirlenen başlangıç tarihinden itibaren, doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmiş kaçak elektrik enerjisi kullanımı başlangıç tarihine kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılır" hükmü yer almaktadır.Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu incelendiğinde; kaçak tutanağında kaçak hat üzerinde bulunduğu tesbit edilen cihazın kurulu gücü tespit edilerek tutanak tarihinde yürürlükteki EPTHY hükümlerine uygun olarak hesaplama yapıldığı anlaşılmaktadır.
Somut olayda, yukarıda açıklandığı üzere Yönetmelik hükümlerinde doğru bulgu ve belgelerle tespit edilmesi koşuluyla, başlangıç tarihinden kaçak elektrik tüketiminin başladığı tesbit edilen tarihe kadar geriye dönük normal tüketim hesabı yapılabileceği düzenlenmiş olup, bilirkişi raporundaki tesbit ve görüşe göre ,ek tüketim hesaplanmamasında hukuka aykırılık bulunmamaktadır.Bilirkişi kurulunca , kaçak hat üzerinde bulunan cihazların kurulu gücünün tespitinin esas alındığı ve tutanak tarihinde yürürlükte olan 30.05.2018 tarihli Enerji Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak hesaplama yapıldığı, söz konusu raporun hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığı mahkemece somut olaya uygun düşen seçenek kabul edilerek ,raporun bu hesaplama bölümünün hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığı ve mahkemece verilen kararda maddi vakıa ve hukuki denetim yönlerinden usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı ve davalı tarafların istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R:Yukarıda açıklanan nedenlerle;Davacının ve davalının istinaf başvurularının HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı reddine, Davacıdan alınması gereken 732,00 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 615,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 116,60 TL'nin davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,)Davalıdan alınması gereken 22.661,31 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 5.715,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 16.945,91 TL'nin davalıdan alınarak hazineye irat kaydına, (Harç tahsil müzekkeresinin temyiz edilen dosyalarda Dairemizce, temyiz edilmeden kesinleşen dosyalarda İlk Derece Mahkemesince ilgili Vergi Dairesine yazılmasına,)İstinaf masrafının istinaf edenler üzerinde bırakılmasına,İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edenlere ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 29/09/2026