Bölge Adliye Mahkemesi 2025/1322 E. 2026/1475 K.

T.C.

KAYSERİ

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2025/1322

KARAR NO: 2026/1475

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

NUMARASI: 2024/308 Esas, 2025/279 Karar

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ: 08/04/2024

İSTİNAF KARARININ

VERİLDİĞİ TARİH: 30/09/2026

YAZILDIĞI TARİH: 06/10/2026

Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/03/2025 tarihli, 2024/308 Esas ve 2025/279 Karar sayılı, gerekçeli kararına karşı davalı ...Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize tevzi edilmiş olmakla dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLÜP GÖRÜŞÜLDÜ:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No: ... önünde davalı ...Sigorta A.Ş.'nin sigortaladığı ...plaka sayılı aracın müvekkiline ait ... plaka sayılı aracına çarptığını, buna istinaden müvekkilinin kaza sonrası ... plaka sayılı aracında değer kaybı bedelinin bilirkişi tarafından 183.920,00 TL olarak tespit edildiğini, akabinde müvekkili adına fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 183.920,00 TL'nin tahsilatı için Kayseri Genel İcra Dairesi Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile müvekkili ... lehine ilâmsız takip başlatıldığını, ancak davalı şirketin kötü niyetli olarak haksız ve yersiz şekilde takibe itirazı üzerine takibin durdurulduğunu belirterek Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptaline (asıl alacak, faiz ve ferilerine itirazın iptaline), takibin devamına ve borçlunun haksız itirazı sonucu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine, karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ...plaka sayılı aracın müvekkili şirketi tarafından sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin poliçe limitinin üstündeki değerlerden sorumlu olmadığını, kaza tarihi ...olup bu tarih itibarıyla poliçe teminatının 120.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirket nezdinde aracın kasko poliçesini düzenleyen şirket olan ... Sigorta A.Ş. adına hasar dosyası açılmış olup 120.000,00 TL'lik hasar rücu ödemesinin inceleme aşamasında olduğunu, söz konusu ödemenin yapılması halinde poliçe limitinin tükeneceğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla tazminat miktarı belirlenirken poliçe limitinin aşılmaması adına bu hususun da dikkate alınmasını talep ettiklerini, açılan davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda;

"1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; davalının Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 140.000,00 TL asıl alacak üzerinden İPTALİNE, asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar değişen oranlarda yasal faiz uygulanarak TAKİBİN DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

2-İcra inkar tazminatı talebinin reddine, ..." dair karar verdiği görülmüştür.

Bu karar davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesine yapmış oldukları açıklamaların dikkate alınmadan eksik ve hatalı değerlendirmeler ile karar verildiğini, kazaya karışan ...plaka sayılı aracın ... poliçe numarası ile müvekkili şirket nezdinde düzenlenmiş ... poliçesi olduğunu, poliçe teminatının 120.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, poliçe limiti üstündeki miktarlardan sorumlu olmadığını, müvekkili şirket tarafından hasar bedeli olarak davacı tarafın kasko şirketi ... Sigorta A.Ş.'ye ... tarihinde hasar bedeli olarak rucüen 120.000,00 TL ödendiğini ve bu sebeple poliçe limitinin tükendiğini, müvekkili şirketin dava konusu kazaya ilişkin olarak herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını belirterek arz ve izah edilen nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Yukarıda ayrıntılı bilgileri yazılı Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/03/2025 tarihli, 2024/308 Esas ve 2025/279 Karar sayılı, gerekçeli kararına karşı davalı ...Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere Dairemize tevzi edilmiş olmakla dosya incelendi. Duruşma açılmasını gerektiren sebepler bulunmadığından HMK'nın 353 ve 355. maddeleri gereğince inceleme ve müzakereler dosya üzerinden yürütülmüştür.

6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince tarafların istinaf sebepleri ve kamu düzenine ilişkin hususlar ile bağlı kalınarak ilk derece mahkemesine ait dava dosyası esas bakımından incelendiğinde;İstinaf incelemesine konu dava, trafik kazasından kaynaklanan araç değer kaybı zararının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda davalı ...Sigorta A.Ş. tarafından ... poliçesi ile sigortalanan, dava dışı ...'ın sevk ve idare ettiği, dava dışı ... 'e ait ...plaka sayılı araç ile dava dışı ... in sevk ve idare ettiği ve davacıya ait ... plaka sayılı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, alınan bilirkişi raporuna göre meydana gelen kazada ...plaka sayılı araç sürücünün tam kusurlu olduğu, davacıya ait ... plaka sayılı araç sürücüsüne kusur atfedilmediği, bu kusur oranlarının kaza tespit tutanağındaki oranlar ile de uyumlu olduğu, davacı davaya konu ... plaka sayılı ... model ... marka ... tip ve kaza tarihinde 41668 kilometrede olan otomobildeki değer kaybının 140.000,00 TL olduğu, ... poliçesi kapsamında davacının araç değer kaybı zararından davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile; davalının Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 140.000,00 TL asıl alacak üzerinden iptaline, asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar değişen oranlarda yasal faiz uygulanarak takibin devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine ve davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.Somut olayda ...tarihli trafik kazasında zarar gören tek araç davacıya ait ... plaka sayılı araç olup davalı sigorta şirketinden tazminat isteyen başka araç bulunmamaktadır. Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde kaza tarihi ...olup bu tarih itibarıyla ... poliçe teminatının 120.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirket nezdinde aracın kasko poliçesini düzenleyen şirket olan ... Sigorta A.Ş. adına hasar dosyası açılmış olup 120.000,00 TL'lik hasar rücu ödemesi başvurusunun inceleme aşamasında olduğunu, söz konusu ödemenin yapılması halinde poliçe limitinin tükeneceğini bildirdiği görülmüştür. İlk derece mahkemesince yargılamayı bitirmeden ve davanın esası hakkında karar vermeden önce hasar rücu ödemesi yapılıp yapılmadığı araştırılmamıştır. Taraflar da bu konuda mahkemeye bildirimde bulunmamıştır. Davalı sigorta şirketi tarafından davacının aracının kasko sigorta şirketi ... Sigorta A.Ş.'ye Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesinde düzenlenen halefiyet kuralı uyarınca 29/04/2024 tarihinde 120.000,00 TL ödeme yapılmıştır. Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi "Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin,halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığıyerden devam ettirebilir." hükmünü havidir. Buna göre, davalı sigorta şirketince davacının aracının kasko sigorta şirketi ... Sigorta A.Ş.'ye yapılan 120.000,00 TL ödeme ile teminat limiti tüketildiğinden davalı sigorta şirketinin sorumluluğu sona ermiştir. Bu itibarla, sigorta şirketi vekilinin istinaf başvurusunun yerinde görülmüştür (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 17/02/2025 tarihli, 2023/228 Esas ve 2025/2530 Karar sayılı ilamı).Kabule göre de, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu ... poliçe teminatının 120.000,00 TL ile sınırlı olmasına rağmen mahkemece teminat limitini aşar şekilde hüküm tesis edilmesi isabetli olmamıştır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2. maddesi uyarınca yargılamada bir eksiklik bulunmamakla birlikte Kanun'un olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı veya yargılamada bulunan eksikler duruşma yapılmadan tamamlanacak nitelikte ise Bölge Adliye Mahkemesince düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi mümkündür. Bu yasal düzenleme ve imkan doğrultusunda, yukarıda izah edilen sebeplerle davalı ...Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf başvurusu kabul edilip ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesinin karar tarihinden önce ödeme ile ... poliçe teminat limiti tüketildiğinden davalı sigorta şirketinin sorumluluğu sona erdiğinden davanın reddine, TTK'nın 1472. maddesinde düzenlenen halefiyet kuralı gereği davacının aracının kasko sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş.'nin davacının halefi olması, davacının araç hasar zararını kasko sigorta poliçesi gereği tazmin ettiğinden kasko sigortacısının davalı sigorta şirketine rücu ödemesi başvurusu yapmasını, araç hasar zararına göre poliçe teminat limitinin tüketileceğini davacının ön görmüş olmasının gerekmesi karşısında yargılama giderlerinden davacının sorumlu tutulmasına yönelik esas hakkında yeniden aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

A-)Davalı ... Sigorta A.Ş.'nin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE,

B-)Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2024/308 Esas ve 2025/279 Karar sayılı kararının yeniden hüküm kurulmak üzere KALDIRILMASINA, hükmün HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince YENİDEN TESİSİNE,

1-Davanın REDDİNE,

2-492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli maktu 732,00 TL harcın davacının yatırmış olduğu 2.221,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.489,30 TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde davacıya iadesine,

3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

4-Davacı tarafça ilk derece mahkemesinde yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

6-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca davanın reddi nedeniyle hesap ve taktir olunun 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

7-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

8-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,

C-) Davalının istinaf başvurusu kabul edilmiş olmakla;

1-)İstinaf karar harcının talep halinde davalıya iadesine,

2-)İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

3-)Davalı tarafından yatırılan 1.683,10 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının ve 430,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 2.113,10 TL davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

D-)1-)İstinaf yargılaması bakımından istinaf kanun yoluna başvuran tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi, Yönetmeliğin 207/1. maddesi ve HMK Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesi hükümleri uyarınca yatırana iadesine,

2-)Kararın kesin olması nedeniyle taraflara tebliği, harç ve avans iadesi işlemlerinin HMK'nın 302/5 ve 359/3. maddeleri uyarınca ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair; tarafların yokluğunda, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b/2. maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 30/09/2026