Bölge Adliye Mahkemesi 2024/593 E. 2026/1025 K.

T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 44. HUKUK DAİRESİ T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I DOSYA NO: 2024/593 Esas KARAR NO: 2026/1025 İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ: 19/12/2023 NUMARASI: 2022/5 E. - 2023/887 K. DAVANIN KONUSU: 5464 S.K. Uy.Tacirlere Verilen Kurumsal Banka Ve K.Kartlarından Kaynaklanan (5411 S.K. 142/1 Hariç) (İtirazın İptali) İSTİNAF KARAR TARİHİ: 11/06/2026 KARAR YAZIM TARİHİ: 12/06/2026 Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda; G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ....A.Ş. ile dava dışı .... Şti. arasındaki ticari ilişkiye istinaden, müvekkil şirket tarafından...Şubesi'ne ait 07.08.2020 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 622.000,00 TL bedelli çek ile yine...Şubesi'ne ait 14.08.2020 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 611.263,29 TL bedelli çekin ileri tarihli şekilde düzenlendiğini, ancak işbu düzenlenen çeklerin alacaklıya teslim edilemeden kaybolduğunu, söz konusu çeklerin kaybolduğunun müvekkil şirketçe fark edilmesine fırsat kalmadan, ele geçiren kişilerce derhal keşide tarihlerinde tahrifat yapılmak ve sahte ciro edilmek sureti ile 09.06.2020 tarihinde muhatap bankaya ibraz edildiklerini, muhatap bankanın ise üzerine düşen inceleme yükümlülüğünü yerine getirmeyerek ibraz edilen 14.08.2020 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 611.263,29 TL bedelli çek (tahrifat ile keşide tarihi 04.06.2020 olarak değiştirilmiştir) bedelini ibraz eden tarafa ödediğini, hemen ardından bu çekle beraber ibraz edilen diğer çek için ödeme yapılacağı sırada ise çekteki tahrifat ve sahtelik fark edilerek ödemenin yapılmadığını ve müvekkil şirket yetkililerine haber verildiğini, bunun üzerine şirket yetkililerinin muhatap banka ile görüştüğünü ve yapılan incelemede söz konusu çeklerin üzerinde tahrifat yapılarak 14.08.2020 keşide tarihli çekin 04.06.2020 olarak; 07.08.2020 keşide tarihli çekin ise 07.06.2020 olarak değiştirildiğini, sahte kaşe atılarak çekin başkalarına ciro edildiğinin anlaşıldığını, çeklerde yapılan tarih değişikliklerinin müvekkil şirket nezdindeki çek suretleri ve davalı bankadan alınan çek suretleri karşılaştırıldığında net bir şekilde görüldüğünü, tarihlerde yapılan tahrifatın yanı sıra, çeki ele geçiren kişi/kişilerce işbu çeklerin sahte bir kaşe ve imza sureti ile alacaklı firma olan ... yerine geçilerek ciro edildiğini, akabinde sırası ile ....Şti., ....Şti. ve ....Şti. tarafından ciro edildiğini ve son olarak ise ... ...Şti. tarafından davalı muhatap bankanın İstanbul ... Şubesi'ne ibraz edildiğini, diğer çekin de aynı silsile ile aynı firmalara ciro edildiğini, ancak ödeme yapılacağı sırada bankaca çekteki tahrifatın fark edilmesi üzerine ibraz edene ödenmediğini,14.08.2020 keşide tarihli iken 04.06.2020 olarak tahrif edilen ve sahte kaşe-imza ile başkaca firmalara ciro edilen 611.263,29 TL bedelli çek bedelinin muhatap bankanın ... Şubesi'nce ... firmasına ödendiğini; 07.08.2020 keşide tarihli iken 07.06.2020 olarak tahrif edilen ve sahte kaşe-imza ile başkaca firmalara ciro edilen 622.000,00 TL bedelli çekin ise soruşturma dosyası kapsamında savcılıkta tutulduğunu, müvekkil şirketin, çeklerin başka kişilerce ele geçirilmesi nedeni ile asıl alacaklı firma olan ...'ya 10.08.2020 tarihinde 622.000,00 TL ve 17.08.2020 tarihinde ise 611.263,00 TL olmak üzere banka hesabından nakden ödemek zorunda kalındığını, söz konusu çeklerin yasa dışı şekilde ele geçirilmesi ve tahrif edilmesi nedeni ile müvekkil şirketçe çekte cirosu bulunan firma yetkililerinin ve sorgulama kapsamında tespit edilecek kişilerin cezalandırılması adına ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2020/900 soruşturma numarası ile suç duyurusunda bulunulduğunu ve savcılık incelemesinin halen devam ettiğini, davalı konumundaki muhatap bankanın dava konusu çeklerin kendisine ibrazı esnasında ödeme yapmadan önce çekleri gözden geçirmesi, sahte olup olmadıklarını incelemesi gerektiğini, somut olayda banka, çok basit bir inceleme ile fark edebileceği tahrifatları ve sahtelikleri incelemeksizin bir ödeme yaptığını, ödeme yaptıktan hemen sonra ise çeklerdeki tahrifatı görerek ödemesi henüz yapılmayan çek bedelini ödemekten kaçındığını, ... ... Limited Şirketi ile çeki cirolayan firma ....Şti. arasında hiçbir ticari ilişki olmadığının, ciro işleminin sahte olduğunun anlaşılması adına dava dışı bu firmaların ticari kayıtlarının ve BA/BS formlarının incelenmesi halinde de iddialarımızın doğruluğunun görüleceğini, İşbu haksız eylem nedeni ile ödenen çek bedeli tazmininin temini için .... İcra Müdürlüğü’nün ... E. sayılı dosyası üzerinden genel haciz yolu ile ilamsız icra takibine girişildiğini, ancak borçlu vekilinin 22.10.2021 tarihli itiraz dilekçesi ile borca itiraz edildiğini belirterek; davalının .... İcra Müdürlüğü ... E dosyasından yapmış olduğu haksız ve mesnetsiz itirazın iptaline ve takibin devamına, alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davaya konu uyuşmazlığın dayanağı olan icra dosyasına da konu edilen davacı .... A.Ş.’nin keşide ettiği, müvekkil bankanın ... Şubesine ait keşide tarihi 04.06.2020 olarak değiştirilmiş olduğu iddia edilen ... seri numaralı ve 611.263,29 TL bedelli çekin lehtarının ... olduğunu, çekin sırasıyla .... Şti.'ye, .... Şti.'ye, .... Şti.'ye, son olarak ... .... Şti.'ye ciro edildiğini, çekin son hamili dava dışı ... tarafından müvekkil bankaya ibraz edildiğini ve çekin karşılığının ödendiğini, davacı tarafından dava dışı ... adına keşide edilen ancak lehtara teslim edilmeden çeklerin kaybolması / zayi olması üzerine, davacının basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini ve müvekkil banka tarafından davaya konu edilen çekin ödemesi yapılana kadar da söz konusu çeklerin kaybolması / zayi olması nedeni ile herhangi bir yasal yola başvuruda bulunmadığını ve buna yönelik hiçbir tedbir de almadığını, zararın oluşmasına sebebiyet veren ve kusurlu olan tarafın bizatihi davacı taraf olması ve davaya konu uyuşmazlığın dayağı olan çeki elinde bulunduran müvekkil bankaya ibraz eden ve ödemeyi alan dava dışı 3. kişi ... aleyhine icra takibi başlatması ve dolayısıyla mezkur davadaki husumetin ... şirketine yöneltilmesi gerektiğini, keşide tarihi 04.06.2020 olarak değiştirilmiş olduğu iddia edilen ... seri numaralı ve 611.263,29-TL bedelli ödemesi yapılan çekin lehtarı ... .... Şti.'ne ve çekin sırasıyla ciro edildiği .... Şti., .... Şti., .... Şti. cirantalarına ve yine ciro silsilesinde yer alan son ciranta / çekin son hamili ... ...Şti.'ne davanın ihbarını talep ettiklerini, davacı taraf, davaya konu ettiği keşide tarihinde tahrifat yapıldığını iddia ettiği çek/ler ceza yargılamasına da konu edilmiş olduğundan, soruşturma dosyası ve/veya ceza dava dosyası bulunduğunu, işbu ceza dava ve soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılmasını talep ettiğini, davacının ileri tarihli olarak tek seferde çok yüksek tutarda ödeme içeren çeki düzenleyip çeki kendi uhdesinde bulundurduğu sırada ve/veya alıcıya ulaştırma esnasında çeki koruyamamasından, saklayamamasından davacının kendisinin ağır kusurlu olduğunu, ayrıca çekin düzenlendikten sonra davacı uhdesinde tutulurken mi yoksa çekin lehtarına gönderilirken mi kaybolduğu/zayi olduğunun anlaşılmadığını, keza davacı çekin kaybolma/zayi olma sürecine açıkça yer vermeyerek ağır kusurunu gizlemeye çalıştığını ve ağır kusurunun sonuçlarını müvekkil bankaya yüklemeye çalıştığını, çekin ileri tarihli oluşu, yüklü meblağ içermesi ve tedavül etme kabiliyeti göz önüne alındığında; çeki uhdesinde sakladığı süre boyunca sürekli kontrol etmesi ve/veya davacının ticari ilişki içerisinde olduğu dava dışı lehine çek keşide edilen ... şirketine çekin gönderimi sürecinde çekin ulaşıp ulaşmadığına yönelik teyit yapmasının beklendiğini, hal böyle iken, davacının her iki ihtimalde de hiçbir şekilde kontrol sağlamadığı gibi, çekin kaybolması nedeniyle herhangi bir yasal yola başvuruda bulunmadığını, tedbir kararı almadığını ve bankalara bildirim yapmadığını, müvekkil Banka'nın teknik olarak hesapta karşılığı olan çekin ödemesini yapmama gibi bir yetkisinin olmadığını, kanundan kaynaklanan yükümlülüğü uyarınca müvekkil banka tarafından, çeki ibraz eden dava dışı ...'ne ödediğini, çekin karşılığının ödenmesinin öncesinde, müvekkil bankaya dava konusu çekin kaybolduğuna, tahrif edildiğine ve ibrazı halinde ödenmemesi gerektiğine dair herhangi bir bildirimde bulunulmadığını, ödemesi yapılan dava konusu çekin kaybolduğu hususunda da müvekkil bankanın bilgisi bulunmadığını, davacı ile müvekkil Banka arasında 01.10.2019 tarihinde "Ticari Müşteri Sözleşmesi" imzalandığını, sözleşmenin 11.1. maddesinin l. fıkrasında ; "MÜŞTERİ, gerek keşide çeklerinin, gerek imzalı veya imzasız diğer çek yapraklarının kendi veya adına çek düzenlenen üçüncü kişinin rızası dışında herhangi bir şekilde elden çıkması halinde, (kaybolma, çalınma, zorla alınma gibi) veya çekte sahtekârlık ve tahrifat yapılması durumunda bu hususu çeklerin alındığı şubeye, keşide çekleri için çekte muhatap olarak belirtilen şubeye gecikmeksizin derhal bildirecektir” hükmünün bulunduğunu, davaya konu uyuşmazlıkta davacının, sözleşme hükümlerine aykırı hareket ettiğini ve bankaya herhangi bir bildirimde bulunmadığını belirterek; usul ve yasaya aykırı davanın esas incelemesine geçilmeden, husumet, zamanaşımı, dava şartındaki eksiklikler ile eksik harcın tamamlanmaması dahil, itirazlar bakımından öncelikle usulden reddine, husumete yönelik itiraz kabul edilmezse yukarıda detayına yer verilen gerekçelerle davanın, keşide tarihi 04.06.2020 olarak değiştirilmiş olan ... seri numaralı ve 611.263,29-TL bedelli ödemesi yapılan çekin lehtarı ... ...Şti.'ne, cirantaları .... Şti., ....Şti., ....Şti., son ciranta/son hamil ... ...Şti.'ne ihbar edilmesine, ceza dosyasının bekletici mesele yapılmasına, davanın esas incelemesine geçilerek haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, davacı aleyhine takip tutarının yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; Bankaların ağırlaştırılmış sorumluluğunun bir gereği olan objektif özen yükümlülüğü gözetildiğinde davaya konu çekte herhangi bir tahrifatın yapılıp yapılmadığını kontrol yükümlülüğü olan davalı bankanın yeni açılmış bir hesap olmasından dolayı davalı bankaca yeterli düzeyde tanınmadığı anlaşılan son hamilin şüphe uyandırabilecek işlem taleplerinin, davalı banka yetkilileri tarafından fark edilmediği, ayrıca aynı anda işleme alınan dava dışı ... no.lu çekteki tahrifatın fark edilmiş olmasına rağmen, hesaba alacak kaydedilen ... no.lu çek bedelinin bankadan tamamen veya kısmen çıkışının engellenmesine yönelik işlem yapılmadığı bu kapsamda yukarıda ayrıntılı olarak ortaya konulan safaat nazara alındığında davacının müterafik kusurundan bahsedilemeyeceği. davalı bankanın özen yükümlülüğünü ihlal etmiş olup ağırlaştırılmış sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmakla davacı zararının davalı banka tarafından tazmini gerektiği anlaşılmış, davaya konu çek bedeli için takip tarihine kadar bilirkişi heyeti tarafından yapılan hesaplama sonucunda, davacının, davalı bankadan takip tarihi itibariyle 611.263,29 TL ödenen çek bedeli alacağı ve 116.726,17 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 727.989,46 TL talep edilebilir alacak tutarı bulunduğu anlaşılmakla; .... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası ile başlatılan takibe yönelik itirazın kısmen iptali ile takibin 611.263,29 TL asıl alacak, 116.726,17 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 727.989,46 TL alacak üzerinden devamına karar vermek gerektiği anlaşılmış, davacı alacağı likit nitelikte olup, davalının itirazında haksız bulunduğu anlaşıldığından İ.İ.K.nun 67/2. maddesi hükmü gereğince takdiren tespit edilen miktarın % 20'si oranında icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması gerektiğine karar verilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; -Müvekkili Banka personelinden çekte tarihte tahrifat olup olmadığının tespitini yapmasını beklemenin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, çekte grafolog gibi inceleme yapma imkanları da bulunmadığını, Bankanın tahrif edilen çeklerden ilkini ödeyip, diğerini ise fark edip ödememiş olması ilkinde gerekli özen ve dikkati göstermediği anlamına gelmeyeceğini, diğerindeki tahrifatın ilk bakışta anlaşılabilecek bir tahrifat olmasından kaynaklandığını, Müvekkili Banka’nın davacının iddia ettiği zararının, artmamasını sağlıyor olmasının mevcut zararının sorumlusu olduğu sonucunu doğurmayacağını, Çek Bankasının çek bedelinin ödendiği hesabın yeni açılmış bir hesap olup olmadığını araştırma yükümlülüğü bulunmadığını, -Davacı şirketin, basiretli bir tacir olarak çekleri muhafaza yükümlülüğü bulunmakta iken bu çekleri kaybederek kusurlu davrandığını,Banka'nın sorumlu olması için gerekli olan illiyet bağı, davacının ağır kusurlu eylemleri neticesinde kesildiğini, hatalı bilirkişi raporu esas alınarak "davacının müterafik kusurundan bahsedilemeyeceği." şeklinde karar verildiğini, çekin ileri tarihli oluşu, yüklü meblağ içermesi, tedavül etme kabiliyeti ve günümüz gerçekleri göz önüne alındığında; çeki uhdesinde sakladığı süre boyunca sürekli kontrol etmesi ve/veya davacının ticari ilişki içerisinde olduğu dava dışı lehine çek keşide edilen ... şirketine çekin gönderimini, sürecinde çekin ulaşıp ulaşmadığına yönelik teyit yapması beklendiğini, davacı tarafın ağır kusurunun bilirkişi tarafından incelenmediğini, -Hükme esas alınan raporun yetersiz olduğunu, -Husumetin, çeki Banka'ya ibraz eden ve ödemeyi alan dava dışı ... şirketine yöneltilmesi gerektiğini, çeki davacı ...keşide ettiği, müvekkili Banka'nın ... Şubesine ait keşide tarihi 04.06.2020 olarak değiştirilmiş olduğu iddia edilen ... seri numaralı ve 611.263,29-TL bedelli çekin lehtarı .....olup, çek sırasıyla ..... Şti.'ye, .... Şti.'ye, ..... Şti.'ye, son olarak ... .... Şti.'ye cirolandığını, çekin son hamili dava dışı ...tarafından müvekkili Banka'ya ibraz edildiğini, TTK'nın 783/2. maddesi uyarınca da müvekkili Banka'nın ibraz edilen çekin hesapta karşılığı da varsa çekin karşılığını ödememe gibi bir yetkisi de olmadığını, zararın oluşmasına sebebiyet veren ve kusurlu olan tarafın bizatihi davacı taraf olması ve davaya kon uyuşmazlığın dayanağı olan çeki elinde bulunduran müvekkili Banka'ya ibraz eden ve ödemeyi alan dava dışı 3. kişi ... aleyhine icra takibi başlatması ve dolayısıyla mezkur davasındaki husumetin ... şirketine yöneltilmesi gerektiğini, Müvekkili Banka'nın süreçteki yerinin, çek kanalı ile yapılan ödemelere sadece aracılık etmek olduğunu, -Dava konusu çekin keşide tarihinin değiştirildiği, bu şekilde çek üzerinde tahrifat yapıldığı ve bu tahrifatın çıplak gözle dahi fark edilebileceği iddia edilmiş ise de çek üzerinde tahrifat yapılarak keşide tarihinin değiştirildiği anlaşılamadığını, Bu itibarla müvekkili Banka'nın, çekin keşide tarihinin değiştirildiğini anlayabilmesi, tespit edebilmesinin mümkün olmadığını, teknik bir inceleme gerektirdiğini, Müvekkili Banka tarafından yapılan ödeme işlemi esnasında, Banka'nın kayıtlarında sadece keşideci imzası örnekleri bulunduğundan sadece keşideci imzası kontrol edilebildiğini, Banka'nın ciro silsilesi ve silsiledeki imzalara dair incelemelerini de belgelerin dış görünüşleri üzerinden yapma imkanı bulunmadığını, TTK'nın 'Ciroların incelenmesi' başlıklı 801. Maddesi;"Cirosu kabil bir çeki ödeyecek muhatap, cirolar arasında düzenli bir teselsülün var olup olmadığını incelemekle yükümlü ise de cirantaların imzalarının geçerliliğini araştırmak zorunda değildir." hükmüne amir olduğunu, -Müvekkili bankanın çek bedelinin ödendiği hesabın yeni açılmış bir hesap olup olmadığını araştırma yükümlülüğü bulunmadığını, Çek kanunun 7/5 maddesi : "Karşılığı tahsil edilmek üzere bankaya ibraz edilen çekin karşılığının hesapta mevcut olmasına rağmen, hamile ödemede bulunmayan ya da bankanın kanunen ödemekle yükümlü olduğu miktarı hamile ödemeyen banka görevlisi, şikâyet üzerine bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır." hükmü gereği ödeme yapması gerektiğini, çekin karşılığının ödenmesinin öncesinde, müvekkili Banka'ya dava konusu çekin kaybolduğuna, tahrif edildiğine ve ibrazı halinde ödenmemesi gerektiğine dair herhangi bir bildirimde bulunulmadığını, -01.10.2019 imza tarihli ticari müşteri sözleşmesi'nde yer alan düzenlemeler uyarınca da müvekkili Banka'nın sorumlu tutulmayacağını, "ticari Müşteri Sözleşmesi" nin 11.1.l. maddesinde de müşteri davacının, çeklerin kaybolması, çalınması, zorla alınması, çek üzerinde tahrifat yapılması vb. durumlarda bu hususu gecikmeksizin derhal bankaya bildirmek ve mevzuatın gerektirdiği yasal yollara başvurmak zorunda olduğuna açıkça yer verilmişse de davacı yasal yollara başvurmayarak sözleşme hükümlerini de ihlal ettiğini, -Taraflar arasındaki uyuşmazlığın açıkça yargılama muhtaç olması dikkate alınmadan, davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmesinin de hatalı olduğunu, kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davacı vekili istinaf ve istinafa cevap dilekçesinde özetle; -işlemiş faiz alacaklarının hatalı hesaplanması neticesinde davanın tam olarak kabulüne karar kararı verilmesi gerekirken davanın kısmen kabulüne kararı verildiğini, 09/06/2020-01/01/2021 tarih aralığında yıllık faiz 13,75 , 01/01/2021-14/10/2021 tarihi aralığında yıllık faiz 16,75 olduğunu, faiz talebinin tam kabulünün gerektiğini, -muhatap bankanın sorumluluğu bir kusursuz sorumluluk olup bu sorumluluğunun kalkması düzenleyicinin tam kusurlu olup bankanın hiçbir kusurunun olmamasına bağlı olduğunu, somut olayda davalı bankanın özen yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeni ile ağır kusurlu olduğunu, banka yetkilisinin savcılık dosyasına sunduğu cevabi yazıda da, diğer çek için ödeme yapılacağı sırada tahrifatın fark edildiğinin bildirilmesi de bir ikrar niteliğinde olduğunu, söz konusu çeklerin kaybolduğunun müvekkili şirketçe fark edilmesine fırsat kalmadan, ele geçiren kişilerce derhal keşide tarihlerinde tahrifat yapılmak ve sahte ciro edilmek sureti ile 09/06/2020 tarihinde muhatap bankaya ibraz edildiğini, Davalı bankaca durumun bildirilmesi üzerine çeklerin zayi olduğunu öğrenen müvekkili şirketçe, derhal savcılık şikayetinde bulunularak ödenmeyen çek hakkında tedbir kararı alındığını, dalı banka kötüniyetli olarak kendi sorumluluğundan kurtulmak adına desteklenemeyen, delillendirilemeyen beyanlar ileri sürdüğünü, davacının kusurlu olduğunu kanıtlayamadığını, gerek davalı aleyhinde başlattıkları icra takibinde, gerekse huzurdaki itirazın iptali davasında davalı yana karşı ileri sürdükleri dava konusu taleplerin dayanağının bankaların müşterilerine karşı olan güven sorumluluğu olduğunu, Davalı bankanın müşterisi konumundaki müvekkiline ait tahrif edilmiş çek bedelini gerekli özeni göstermemesi nedeni ile müvekkilinin ciddi bir zarara uğradığını, Davalı muhatap banka üzerine düşen inceleme yükümlülüğünü yerine getirmeyerek ibraz edilen 14/08/2020 keşide tarihli, ... seri numaralı ve 611.263,29 TL bedelli çek (tahrifat ile keşide tarihi 04/06/2020 olarak değiştirilmiştir) bedelini ibraz eden tarafa ödemiş, hemen ardından bu çekle beraber ibraz edilen diğer çek için ödeme yapılacağı sırada ise çekteki tahrifat ve sahtelik fark edilerek ödeme yapılmamış ve müvekkili şirket yetkililerine haber verilmiş olduğunu, çekler üzerinde tahrifat yapılarak 14/08/2020 keşide tarihli çekin 04/06/2020 olarak; 07/08/2020 keşide tarihli çekin ise 07/06/2020 olarak değiştirildiği, sahte kaşe atılarak çekin başkalarına ciro edildiği anlaşıldığını, Davalı yan, dava konusu çekin karşılığını öderken makul derecede özen ve dış görünüşü itibariyle inceleme yükümlülüğü olduğunu ve bu yükümlülüğünü fazlası ile yerine getirdiğini ileri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile davanın reddini talep ettiğini, Davalının sahte yahut tahrif edilmiş bir çek için dahi ödeme yapmak zorunda olduğuna dair bu iddiası abesle iştigal olduğunu, ibraz edilen çekin sahteliğini ve tahrif edilmiş olup olmadığını incelemekle yükümlü olan bir bankanın, böyle bir durumu tespit etmesi halinde ödeme yapmaması gerektiğini, dava konusu çekteki tahrifat teknik bir inceleme yapılmasını gerektirir nitelikte de olmayıp basit bir inceleme ile dahi fark edilebilecek nitelikte olduğunu, çeklerin keşide tarihinde ay kısmındaki 08 rakamının 06 olarak değiştirildiği, 14/08 tarihli çekteki gün kısmının ise 04 olarak değiştirildiği ibraz edilen çek aslının az bir dikkatle dahi incelenmesi halinde anlaşılacağını, çeklerin gerçek alacaklısı olan ... şirketi yerine sahte kaşe ve imza ile ciro edildiği hususu ise, yine basit bir inceleme ile anlaşılabileceğini, çeki sahte olarak ciro eden kişilerce hazırlanan kaşede ... ... Limited Şirketi'nin mersis ve ticaret sicil numaraları farklı yazılmış; ... ...Limited Şirketi'nin ... Mersis ve ... Ticaret sicil no olan bilgileri ... Mersis ve ... Ticaret sicil no olmak üzere ve asıl alacaklı firmanın yerine geçecek şekilde değiştirilmiş, ardından sahte imza atılarak ciro edilmiş olduğunu, ibraz edilen çekteki mersis numarasında kayıtlı herhangi bir firma olmamakla birlikte, muhatap banka çekteki kaşelerin incelenmesi halinde kaşelerin de sahte olduğu kolay bir şekilde görülebileceğini, Davalı banka ... şubesi tarafından soruşturma dosyasına sunulan 15/06/2020 tarihli yazı cevabında "İlgi (a)'da soruşturulan çek, ... ...LİMİTED ŞİRKETİ tarafından 09/06/2020 tarihinde ibraz edilmiş olup, üzerindeki tahrifat ödemeden sonra fark edilerek çek tutarı ibraz eden ait ... numaralı hesaba ödenmiştir.... İlgi (b) kapsamındaki çek, 09/06/2021 tarihinde ... ...LİMİTED ŞİRKETİ tarafından ibraz edilmiş, ancak üzerindeki tahrifat işlem anında fark edilerek ödeme yapılmamıştır" denmek sureti ile, çekteki tahrifatların basit bir inceleme ile fark edilebilir olduğunu ve somut olaydaki kusurunu açıkça ikrar ettiğini, bankaların sorumluluklarını kaldırmaya yönelik yaptığı sözleşmelerin geçersiz olduğunu, güven kurumu olan bankalara atfedilen sorumluluk bir kusursuz sorumluluk hali olup banka herhangi bir kusuru olmasa dahi düzenleyicinin uğradığı zarardan sorumlu olduğunu, zaman kazanmak amacıyla yapılan haksız itirazın iptali ile kötü niyetli olarak itiraz etmesi sebebi ile davalı bankanın alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesi somut olaya ve içtihatlara uygun olup, istinaf isteminin reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın, iddia edilen zararın meydana gelmesindeki kusuru, hatalı değerlendirilerek karar verildiğini, davacının ağır kusurlu olduğunu, tacir olduğunu, bilirkişi raporunun eksek ve hatalı olduğunu, husumet itirazlarının değerlendirilmediğini, gerek yürürlükteki mevzuat gereği gerekse taraflar arasındaki sözleşme maddeleri uyarınca müvekkili Banka'nın ödeme yapması gerektiğini kararın hatıl olduğunu sözleşme hükümleri de değerlendirilerek karar verilmesi gerektiğini, kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır. Dava; İ.İ.K.nun 67. maddesi hükmüne dayalı olarak açılmış olup, yapılan ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması istemine ilişkindir. .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı hakkında toplam 738.644,70-TL alacağın eklentileri ile birlikte ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu ve fakat davalı tarafından yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İ.İ.K.nun 62. maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. Bankacı Bilirkişi ..., Bankacı ..., SMMM ... tarafından düzenlenen 30/05/2023 Tarihli bilirkişi raporu dosya kapsamına ibraz edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından yapılan hesaplama sonucunda, davacının, davalı bankadan takip tarihi itibariyle 611.263,29 TL ödenen çek bedeli alacağı ve 116.726,17 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 727.989,46 TL talep edilebilir alacak tutarı bulunduğu bildirilmiştir. Taraflar arasında mevcut 26.10:2016 tarihli Ticari Müşteri Sözleşmesi ve 08.11.2019 tarihinde 21.000.000,00 TL tutarlı Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesi imzalandığı söz konusu sözleşmelere istinaden davacıya ait .... no.lu TL hesaba bağlı Çek Karnesi Kredisi (280 adet 25 yapraklı çek karnesi) kullandırıldığı, davacı ....A.Ş. tarafından, dava dışı ....Şti. emrine ... seri no.lu, 07.08.2020 keşide tarihli, 622.000,00 TL tutarlı çek ile ... seri no.lu, 14.08.2020 keşide tarihli, 611.263,29 TL tutarlı çeklerin düzenlendiği, ....Şti. namına keşide edilerek ilgili firmaya gönderilmek üzere ....Şubesine teslim edilmiş ve bahse konu çeklerin dağıtım esnasında kaybolduğu, .....uhdesinde iken kaybolan çek yapraklarının, dava dışı 3’ncü şahıslar tarafından keşide tarihlerinin değiştirildiği ve Lehdarı.......Şti olan ... nolu 622.000,00 miktarlı çekin keşide tarihinin 07.06.2020 olarak değiştirilerek sırasıyla 1) ....Şti.2) ....Ltd. 3)S.....Şti. 4)......Ltd.5) ... Ltd. Şirketi tarafından , Lehdarı ...Şti olan ... nolu 611.263,29 miktarlı çekin keşide tarihinin 04.06.2020 olarak değiştirilerek sırasıyla 1) D.....Şti.2) ....Ltd. 3)....Şti. 4)....Ltd.5) ... Ltd.Şirketi tarafından ciro edildikleri ve en son hamil olan dava dışı ... ...Şti. tarafından, tahsil edilmek üzere davalı bankanın ...ne 05.06.2020 tarihli Çek Tevdi Bordrosu ile teslim edildiği , Söz konusu çeklerden dava konusu ... seri no.lu 611.263,29 TL bedelli çekin, 09.06.2020 tarihinde tahsil olduğu ve ibraz eden dava dışı ... ...Şti.’nin davalı banka nezdindeki ... no.lu mevduat hesabına 09.06.2020 tarihinde alacak kaydedildiği, Dava dışı çek hamili ... ...Şti.’nin davalı banka nezdindeki ... no.lu hesabı incelendiğinde, hesabın 04.06.2020 tarihinde sıfır bakiyeli açıldığı ve hesaba 05.06.2020 günü 20,00 TL, 06.06.2020 tarihinde ise 200,00 TL yatırıldığı, Dava konusu ... seri no.lu 611.263,29 TL tutarlı çekin; 09.06.2020 günü saat 14:42:23’de tahsil edildiği ve dava dışı çek hamili ... ...Şti.’nin davalı banka nezdindeki .... no.lu hesabına alacak kaydedildiği ve aynı gün saat 14:45:14’de 500.000,00 TL’lık kısmının, dava dışı çek hamili şirketin ...’ndaki ... no.lu hesabına ve 110.000,00 TL’lık kısmının ise anı gün saat 15:10:01’de dava dışı ......’ın (TCKN ...) davalı bankada nezdindeki .... no.lu hesabına transfer edildiği, dava dışı ....’ın hesabı incelendiğinde, söz konusu tutarın 10.06.2020 günü saat 13:55:26’da nakden ödendiği, bu durumda, söz konusu tutarın dava dışı ...’ın hesabında yaklaşık olarak 23 saat kaldıktan sonra çekildiği, Dava dışı ... seri no.lu 622.000,00 TL bedelli çekin ise davalı bankanın ...tarafından, ...Cumhuriyet Başsavcılığı’na hitaben yazılan 15.06.2020 tarihli yazıdaki açıklamaya göre, çekin işleme alındığı esnada, keşide tarihindeki tahrifatın farkına varılarak ödemenin yapılmadığının belirtildiği ve söz konusu çek aslının, ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından başlatılan soruşturma dosyası kapsamında tutulduğu, davaya konu çekin ödendiği 09.06.2020 tarihinden önce, davalı bankaya çeke ilişkin bir tedbir kararı ya da kayıp çalıntı bildiriminin yapılmadığı, çeklerde yapılan tahrifatın davalı bankaca fark edildiği, Dava dışı çek hamili ... ...Şti. tarafından, davalı bankanın ...ne hitaben düzenlenen 08.06.2020 tarihli tek talimatta, çek bedelleri henüz daha tahsil edilmediği halde ve hesap bakiyesi 150,01 TL bakiye arz ettiği halde; davaya konu 611.263,29 TL bedelli çek ile dava dışı 622.000,00 TL bedelli çeklerin (toplam 1.233.263,29 TL) tahsil edilmiş gibi, hesabından ... ...... İBAN no.lu hesaba 500.000,00 TL, ... ... IBAN no.lu hesaba 500.000,00 ve ........IBAN no.lu hesaba 233.000,00 TL (toplam 1.233.000,00 TL) EFT talimatı verildiği, tahsile alınan 2 adet çekten sadece dava konusu 611.263,29 TL tutarlı çek tahsil edilmekle ve dava dışı diğer 622.000,00 TL tutarlı çek bedeli ise henüz daha tahsil edilmemiş olmasına rağmen, 08.06.2020 tarihli talimatın işleme alındığı ve tahsil olan 611.263,29 TL çek bedeli hesaba alacak kaydedildikten 3 dakika sonra 500.000,00 TL’lık kısmının EFT çıkışının yapıldığı, 25 dakika sonra da 110.000,00 TL’lık kısmının havale edildiği, Dosya kapsamına ibraz edilen ödeme dekontları ile, Keşidecisi ....A.Ş. olan dava dışı ... seri no.lu, 622.000,00TL tutarlı çek ile dava konusu ... seri no.lu 611.263,29 TL tutarlı çekin dava dışı ....Şti. emrine düzenlendiğinden söz konusu çeklerden dolayı davacı tarafından lehdar ....Şti. ... A.Ş. nezdindeki .........IBAN no.lu hesabına ... no.lu çek için 10.08.2020 tarihinde 622.000,00 TL tutarında, ... no.lu dava konusu çek için ise 17.08.2020 tarihinde 611.263,00 TL ödeme yapıldığı dosya kapsamından anlaşılmıştır. Davacı tarafından verilen şikayet dilekçesi üzerine ... C. Başsavcılığının 2020/900 sor numarası ile başlatılan soruşturma devam etmekte olup iş bu dava ile bankanın objektif özen yükümlülüğüne dayanıldığı ve bankanın davacıya karşı sorumluluğunun ceza davası ile değişmeyeceği kanaatine varıldığından soruşturma akıbeti beklenmeksizin karar verildiği anlaşılmıştır. Bankalar, özel yasa ile kurulan ve kendilerine, alanlarında çeşitli imtiyazlar tanınan kuruluşlardır. Bankalar sahip oldukları bu vasıfları sebebiyle bankacılık işlemlerinin güvenilen tarafı konumundadırlar. Bu durum, bankaların bir güven kurumu olarak kabul edilmesini ve bankanın sorumluluğunun özel güven sebebiyle ağırlaştırılmasını gerektirir (Battal, Ahmet; Güven Kurumu Nitelendirmesi Işığında Bankaların Hukuki Sorumluluğu, Ankara 2001, s. 106). O hâlde, bankalar, ağırlaştırılmış sorumluluğun bir gereği olarak objektif özen yükümlülüğü altında bulunmakta olup, buna karşılık hafif kusurlarından dahi sorumludurlar. Davacının, dava dışı .... lehine keşide ettiği ...Şubesine ait ... ve ... seri numaralı iki adet çekin alacaklıya teslim edilmeden kaybolduğu, söz konusu çeklerin keşide tarihlerinin tahrifat yapılmak sureti ile değiştirildiği, çekleri yasa dışı yollarla ele geçirdiği iddia olunan kişilerce ... sahte kaşe ve imzası ile imzaladığı ve son hamil dava dışı ... tarafından bankaya ibrazı neticesi ... seri nolu 611.263,29 TL bedelli çekin karşılığı olan bedelin ibraz eden hamile ödendiğinden bahisle banka sorumluluğuna dayalı olarak başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemi olduğu ve uyuşmazlığın bu kapsamda davalının husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı oluşan zararda banka sorumluluğunun ve illiyet bağının bulunup bulunmadığı varsa miktarı noktasında toplandığı, davacının dava açmakta hukuki yararının bulunduğu, bankaların sorumluluklarının ağırlaştırılmış bir sorumluluk olduğu, bununla birlikte çekteki tahrif edilen kısmın imza olmadığı, tarih kısmı olduğu, bu nedenle bankanın kusurunun tekrar değerlendirilerek, çek lehtara gönderilirken kargo yoluyla gönderildiği, davacının da tacir olduğu dikkate alınarak TTK 812. Madde gereğince davacının da müteraffik kusurunun bulunup bulunmadığının değerlendirilerek, gerekirse yeniden rapor alınarak karar verilmesi gerekirken, kusur durumunda eksik değerlendirme ile karar verilmiş olması nedeniyle, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile; 2-İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ..../12/2023 tarih, 2022/5 E. 2023/.... K. Sayılı Kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. maddesi gereğince KALDIRILMASINA, 3-Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4-İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine, 5-Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti tayinine yer olmadığına, 6-İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına, 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-6. ve 362/1-g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 11/06/2026