Bölge Adliye Mahkemesi 2023/1384 E. 2026/2056 K.

T.C. İZMİR BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 17. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2023/1384 KARAR NO : 2026/2056

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : AYDIN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 02/05/2023 NUMARASI : 2022/464 Esas 2023/282 Karar DAVA : TAZMİNAT KARAR TARİHİ : 30/09/2026 KARAR YAZIM TARİHİ: 30/09/2026

Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/464 Esas 2023/282 Karar sayılı dava dosyasından yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne dair verilen karara karşı davalılar vekilleri tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya, Dairemize gönderilmiş olmakla HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı ... Şti'den internet üzerinden 24.06.2021 tarihinde KDV dahil 5.949,00.-TL bedel ile ".... Espresso Makinesi Siyah" kahve makinası satın aldığını, kahve makinasının müvekkilinin işletmesinde kullanılmakta iken, garanti süresi içerisinde arıza yaptığını ve .... yetkisi servisinde ana kartın arızalı olduğu ve yedek parça teminin mümkün olmadığının tespit edildiğini, müvekkili şirket yetkilisi tarafından kahve makinası iade edilerek aynısı ile değiştirilmesi talebinde bulunduğunu, anlık sistem hatası nedeniyle mal temin edilemediği gerekçesiyle siparişin iptal edildiğini, kahve makinesinin satın alındığı tarihte ki bedelinin 5.949,00.-TL olduğunu, satıcı firmanın hakkaniyete ve yasaya aykırı olarak ve tek taraflı verdiği karar ile satış bedelini iade ettiği ve ihtarnamenin keşide edildiği tarihdeki bedeli ( Şubat 2022 ) : 21.950,00.-TL olduğunu, aradaki fiyat farkının 16.000,00.-TL olduğunu, TBK gereğince , müvekkilinin kahve makinesinin aynı ile değiştirilmesini isteme hakkı bulunduğunu, davaya konu kahve makinesinin, piyasada satışı olan ve satıcının temin edebileceği bir ürün olduğu halde kahve makinasında ki fiyat artışı nedeni ile, satıcı aynı ile değiştirmek yerine , tek taraflı olarak satış bedelini müvekkiline iade ettiğini satıcının davranışının hakkaniyete ve yasalara aykırı olduğunu, müvekkilinin kahve makinesinin kullanılamaması sebebiyle de kar kaybına uğradığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 16.000,00.-TL malın fiyat farkı ve kahve makinasının kullanılamaması sebebiyle olaşan 5.000,00.-TL kar kaybı olmak üzere olmak üzere toplam 21.000,00.-TL'nin müştereken ve müteselsilen dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... Şti vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının müvekkili Şirketin e-ticaret mağazasından 24.06.2021 tarihinde 5.969,00 TL tutarında ... marka kahve makinesi satın aldığını, ürünün sorunsuz bir şekilde davacıya teslim edildiğini, ürünün arızalanması nedeniyle yetkili servis tarafından gerekli inceleme ve testler yapıldığını, ürünün ana kartının arızalı olduğu ve ürünün yedek parçasının temininin mümkün olmadığının tespit edildiğini, yapılan tespite istinaden müvekkili Şirket tarafında müşteri memnuniyetini sağlamak için değişim işlemleri başlatıldığını ancak müvekkili şirketin sistemlerinde yaşanan sistem hatası sebebiyle siparişin iptal edildiğini, iptal edilen siparişe ilişkin olarak davacı'nın hak kaybı yaşamaması için ürün bedelinin iadesi işlemleri başlatıldığını, bununla birlikte davacıya muadil ürün teklif edildiğini ancak davacının teklif edilen ürünü kabul etmediğini, bu durumda Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun Kapsamında tüketiciye tanınan hakların müvekkili şirket tarafından davacıya sunulduğunu davacı tarafından kabul edilmediğini, davacının kahve makinesini kullanamamasından dolayı 5.000,00TL kar kaybına uğradığını iddia etmişse de bu hususu kanıtlayamadığını, bu beyanların iddiadan öteye gidemediğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. Davalı ....AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının dava konusu kahve makinesinin sanayi tipi üretim bir kahve makinesi olmadığını, ticari işletme için üretilmemiş olan bir kahve makinesinin davacı tarafından kullanılmasının davacının kusurlu hareketinin delili olduğunu, davacı bir tacirin göstermesi gereken özeni göstermediğini, tacirler için açık ayıplarda 2 gün gizli ayıplarda 8 günlük bildirim ve gözetim süreleri belirlendiğini ancak davacı tarafın işbu dava konusu kahve makinesi açısında bildirim ve gözetim yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davacının aldığı ürünün ticari faaliyetlere uygun bir ürün olmadığını, ürünün gerek müvekkilinin gerekse diğer davalı yanın internet satış sitelerine '' ev ürünleri '' sekmesinde satışa sunulduğunu, davacı yanın bu durumu bilmemesi yahut bilemeyecek durumda olmasının mümkün olmadığını, tacir olan davacının ticari amaca uygun olmayan ürünü araştırmadan almış olmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, davacının kötü niyetli tutumuna rağmen diğer davalı yan tarafından bedel iadesi ve ayıpsız benzeri ürün ile değişik seçeneği sunulduğunu, davacı tarafından kabul görmediğini belirterek somut olayda kendilerine atfedilecek herhangi bir kusur bulunmadığından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. MAHKEMECE: "...Dava; ayıplı mal nedeniyle fiyat farkı ve kâr kaybı alacağının tahsiline yöneliktir. Davacı davalılardan Media Markt'tan almış olduğu kahve makinesinin arıza yapması nedeniyle iade ederek yenisi ile değiştirilmesini talep etmiş; davalı önce değişimi kabul etmiş olup daha sonra ürünü temin edememiş olmasından dolayı para iadesi yoluna gitmiş ancak kahve makinesinin fiyatı bu işlemler sırasında çok artmış olduğundan davacı zararının giderilmesini ayrıca kâr kaybının da kendisine ödenmesini talep etmiştir. Davacı tarafça dosyaya ibraz edilen delillerden dava konusu kahve makinesinin 21.06.2021 tarihinde satın alınmış olduğu, 21.01.2022 tarihinde iade formu düzenlendiği, 24.01.2022 tarihinde makinenin kargo ile davacı tarafça davalı....'a gönderildiği, 28.01.2022 tarihinde değişim talebinin kabul edildiği, 01.02.2022 tarihinde ise ürün temin edilemediğinden iade oluşturulduğu ve ödenmiş olunan tutarın 3 iş günü içerisinde ödeneceğinin bildirildiği ve 5.949 TL'nin davacıya iade edildiği anlaşılmıştır. Yine davacının dosyaya ibraz ettiği 09.02.2022 tarihli internet çıktısının incelenmesinden dava konusu kahve makinesinin değişimin iptal edildiği tarihten 8 gün sonraki fiyatının 21.950 TL olduğu görülmüştür. Dosyada Makine Mühendisi ve Mali Müşavir bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır. Makine Mühendisi kök rapor ve itirazlar üzerine alınan ek rapor ile yapmış olduğu tespitler neticesinde; kahve makinesinin kullanma talimatının incelenmesinde ticari kullanıma uygun olup olmadığı konusunda bir uyarının bulunmadığı, arızanın "ana kar arızası" olması nedeniyle değişiklik talebinin kabul edildiği belirlenmiştir. Mali Müşavir bilirkişi ise; davacının kahve makinesinin alımından sonraki satışlarla arızalandığı tarihten sonraki 6 aylık satışlar kıyaslanmış bir bedel farkının olmadığı ancak fark olmamasının nedeninin, pandemi sonrası enflasyonist şartlarda fiyat artışından kaynaklandığı; davacının satın almış olduğu kahve miktarlarının karşılaştırılması neticesinde ise davacının 4 aylık kar kaybının 15.760 TL olacağı hesaplanmıştır. Bilirkişi raporunun değerlendirilmesinde; dava konusu kahve makinesinin davacı tarafça kullanımından kaynaklı bir kusurunun bulunmadığı, kaldı ki davalı tarafın değişim talebini kabul ettiği, kullanımdan kaynaklı bir kusur bulunsa idi ya da ticarethanede kullanılması davalı yönünden sakıncalı bulunsa idi değişim talebinin kabul edilmemesi gerektiği; yine değişimden sonradan dönülmesi sebebinin de davacının kullanımına bağlı değil ürün temin edilememesinden kaynaklı olduğu bu itibarla davalı tarafın davacının kullanımına dayalı itirazlarının reddi gerekmiş; dava konusu makinenin dava tarihindeki güncel fiyatı 21.950 TL olup iade edilen 5.949 TL'nin tenzili ile bakiye kalan 16.000 TL'nin davacıya ödenmesi gerektiği kanaatine varılmıştır. Davacının kâr kaybının bulunup bulunmadığının değerlendirilmesi yönünden ise; dava konusu makine pandemi döneminde satın alınmış olup yine pandemi nedeniyle gerek dava konusu makinenin fiyatı artmış gerekse de kahve satış fiyatları artmıştır. Bu husus kesin karine olup herkesçe bilindiğinden ispatı gerekmemektedir. Davacının ticari kayıtlarının incelenmesinde perakende kahve satış fiyatlarının artışından dolayı toplamda kazanç kaybı yokmuş gibi gözükse de satın alınan kahvenin kilogram başına fiyatının değişmiş olduğu bilirkişi raporundaki tablodan anlaşılmaktadır. Dava konusu makinenin arızalanmasından dava tarihine kadar geçen süre olan 4 aylık süre içerisinde davacının kahve servisinin azaldığı yargılama sırasında dinlenen tanık beyanlarından anlaşılmaktadır. Her ne kadar davanın değeri itibariyle tanıkla ispat sınırını aştığı görülmekte ise de makinenin bozulmasından sonra kahve satışında azalma olup olmadığı bir vakıa olup tanıkla ispatının her zaman mümkün olması, tanık beyanlarının bedele ilişkin olmaması sebepleri ile tanık beyanlarına itibar edilmiştir. Bu durumda bilirkişi raporunda hesaplandığı üzere davacının kâr kaybı 15.760 TL olduğu Mahkememizce de uygun görülmüştür. Ancak davcı taraf dava dilekçesi ile belirlemiş olduğu kar kaybı bedelini arttırmamış olup talebi doğrultusunda karar vermek gerekmiştir. Her iki talep yönünden davalı satışı ile üreticinin müteselsilen sorumlu olduğu göz önünde bulundurularak davanın kabulü yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.'' gerekçesi ile; HÜKÜM Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1.Davanın KABULÜ İLE; 16.000,00-TL fiyat farkı 5.000,00-TL kar kaybı olmak üzere 21.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine," şeklinde karar verilmiştir. İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ: Davalı .... AŞ vekili istinaf dilekçesinde özetle; Mahkeme tarafından yapılan incelemelerde dava konusu kahvemakinesinin ticari kullanıma elverişli olmadığı hususunun ele alınmadığını, davacı yan basiretli bir tacirdir dava konusu ürün küçük ev aletleri standında satılan bir üründür mahkemece hukuka aykırı bir biçimde karine oluşturulması mümkün olmadığını, eksik inceleme netiesinde tanzim edilen raporlara dayalı bir biçimde hüküm kurulması hukuka aykırı olduğunu, davacı yanın kar kaybı iddiaları ve hakkın kötüye kullanımına ilişkin olarak davacı yan ticari işletmede kullanımı mümkün olmayan bir ürünü kullanmış ve bundan kazanç elde ettiğini, akabinde kendi kusuruyla hasara sebebiyet verdiği kahve makinesinin kullanılamamasından doğan bir kar kaybı yaşadığını öne sürdüğünü, bu durum gerçeği yansıtmadığı gibi davacı yanın kötü niyetli tutumunun açık bir göstergesi olduğunu, bir kimsenin kendi kusurundan kaynaklanan bir durumda kazanç elde etmesi hukukun ve hakkın kötüye kullanımı olduğunu, davacı yanın tüm bu kötü niyetli tutumuna rağmen 24.06.2021 tarihinde satın alınan üründe onarımın söz konusu olmaması nedeniyle diğer davalı yan tarafından ürün değişim işlemleri gerçekleştirildiğini, sistemsel hata nedeniyle sipariş iptal edildiğini, iptal işleminin gerçekleşmesinin ardından davacının hak kaybı yaşamaması için ürün bedelinin iade işlemleri başlatıldığını, Davacıya muadil ürün dahi teklif edildiğini, davacı ürünü kabul etmediğini, müvekkili ve diğer davalının tüm bu iyi niyetli tutumunun hiçe sayıldığını, davacı yanın kusurlu olduğunu bilmesine rağmen işbu davayı ikame etmesi mümkün değilken mahkeme tarafından davanın kabulüne karar verilmiş olmasının yasaya aykırı olduğunu, Mahkeme'nin 2022/464 Esas 2023/282 Karar sayılı kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasını ve yeniden yargılama yapılarak talep doğrultusunda davanın reddine karar verilmesini, mahkemenin, karar vermenin yeniden yargılamayı gerektirdiği kanaatinde olması halinde kararın kaldırılarak, mahkemeye iadesine, mahkeme nezdinde yapılacak olan yargılama süresince Mahkeme kararının icrasının ertelenmesini talep etmiştir. Davalı .... Şti vekili istinaf dilekçesinde özetle; Davaya konu ürün sistemsel hata sebebiyle iptal edilmiş olup müvekkili şirket tarafından müşteri memnuniyeti sağlamak amacıyla bedel iadesi işlemleri gerçekleştirilmiş ve muadil ürün teklif edildiğini, davacı tarafın kar kaybı iddiaları kötü niyetli olduğunu, kötü niyetli talelerinin kabulüne ilişkin karar hakkaniyete ve hukuka aykırı olduğunu, davacı, haklı bir sebep olmaksızın müvekkili şirket'in malvarlığından zenginleşmek istemekte olup söz konusu talepleri hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle gerek davacının iddialarını kanıtlayamamış olması gerek ürün siparişinin iptal edilmesi nedeniyle müvekkili şirketi tarafından müşteri memnuniyetini sağlamak amacıyla bütün yolların denenmiş olması nedeniyle Davacı'nın talep ettiği fiyat farkı ve kar kaynının kabulü mümkün olmayıp ilk derece mahkemesi kararı hukuka ve hakkaniyete aykırı olunduğunu, davacı'nın işbu haksız davasının kabulüne, Tehir-i icra talebinin kabulüne, İstinaf talebinin kabulünü, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02.05.2023 tarih, 2022/464 E. Ve 2023/282 K. Sayılı kabul kararının ortadan kaldırılarak haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, ticari satımdan kaynaklanan tazminat davasıdır. 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar res'en gözetilerek ve yine HMK 357/1.maddesindeki, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar istinaf incelemesi sırasında dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz hükmü çerçevesinde yapılmıştır. Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına; gerekçeli, tarafların ve mahkemenin denetimine elverişli, oluşa ve dosya içeriğine uygun olarak düzenlenmiş olmakla mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca karar verilmiş bulunmasına göre davacı vekilinin tüm istinaf itirazları yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/05/2023 tarih ve 2022/464 Esas 2023/282 Karar sayılı hükmü usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan davalı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/(1)-b-1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf başvurusu sırasında .... AŞ'den alınması gereken 732,00.TL nispi karar harcından peşin olarak alınan 359,00.TL harcın mahsubu ile bakiye 373,00.TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf başvurusu sırasında ... Şirketi Denizli Şubesinden alınması gereken 732,00.TL nispi karar harcından peşin olarak alınan 358,50.TL harcın mahsubu ile bakiye 373,50.TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 4-İstinaf başvurusu sırasında davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 6-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ikmali ve gider avansı iadesi işlemlerinin yerel mahkemece yerine getirilmesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde HMK'nın 362/(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere 30/09/2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.