Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2022/560 E. 2026/1083 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2022/560
- Karar No
- 2026/1083
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
45. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2022/560
KARAR NO : 2026/1083
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: (Kapatılan)BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 15/03/2021
NUMARASI : 2018/1329 Esas - 2021/307 Karar
DAVANIN KONUSU: Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
KARAR TARİHİ: 09/09/2026
6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi ;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; Temlik eden müvekkili Banka ile müflis ... A.Ş.arasında 17.11.2003-23.04.2003 tarihli ... nolu 8.046.074,50.-EUR limitli Kredi sözleşmesi akdedilerek kredi kullandırıldığını, belirtilen kredi sözleşmesi uyarınca kullandırılan kredinin, borçlunun yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle kat edildiğini, müvekkili Bankanın müflis şirketten olan 1.999.998,17.-EUR asıl alacak ile 61.387,92.-EUR sözleşmenin 5.md gereği işleyen gecikme faizi (11.05.2017 tarihi itibariyle) alacağı için Bakırköy İflas Müdürlüğü ... İflas sayılı dosyasından açılan iflas masasına müvekkili banka adına alacak kayıt başvurusunda bulunulduğunu, yapılan başvuruda iflas idaresince 1.999.998,17.-EUR (İflas tarihi itibariyle 8.629.580,58 TL) anapara alacağının kabul edildiğini, borçlu müflis şirket yetkilisinin itiraz ettiğini bildirdiği 61.387,87.-EUR (İflas tarihi itibariyle 256.980,58.-TL) faiz alacağı tutarı yönünden ise talebinin red edildiği hususu alacak kaydı esnasında verdikleri tebliğ pulu masrafı ile 17.12.2018 tarihinde tarafına tebliğ edildiğini, bu nedenlerle ve fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla; işlemiş faiz alacağı olan 256.980,58.-TL alacağın iflas masasına alacak olarak kaydına, yargılama masrafları ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı iflas idaresi vekili cevap dilekçesi sunmamıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, " ...Yapılan inceleme ve sunulan kredi sözleşmesinin 5. maddesinin incelenmesinde davalı müflisin gecikme halinde gecikme faizi ödeyeceği hususu anlaşılmıştır. Gelinen aşamada davalı müflisin ne zaman temerrüde düşürüldüğü hususunun tespiti gerekmekte olup bu da dosya kapsamına kazandırılan belgelerden da anlaşılacağı üzere kredi sözleşmesinin 5. Maddesinde taraflarca netliğe kavuşturulmuş olup, 6 aylık dönemler halinde daha evvel belirlenmiş bir vadenin taraflarca netleştirildiği görülmüş ve yapılan teknik inceleme neticesinde söz konusu ilk 6 aylık dönem vadesinin 12.08.2015 tarihine denk geldiği ve davacının davalıya çekmiş olduğu ihtarnamede temerrüt tarihinin 11.05.2017 tarihine denk geldiği, dosya kapsamından davalı müflisin söz konusu gecikme faizinden kaynaklı sorumluluğunun bulunduğu ve bu borcu ödemediği dikkate alınarak taleple bağlılık kuralı gereği bilirkişi raporu neticesinde belirlenen miktar üzerinden davanın kısmen kabulü ile kayıt kabule konu 237.788,88 TL alacağın Bakırköy 1.İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasında iflas tasfiye işlemleri yürütülen müflis ... A.Ş.’nin iflas masasına davacı alacağı olarak kayıt ve kabulüne, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine" karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde; Bilirkişi raporunda kredi alacağı faizinin 303,00.-EUR luk kısmının fazla hesaplandığı tespiti yer almakta ise de faiz hesabının iflasın açıldığı 20.09.2017 tarihe kadar yapılması gerekirken 11.05.2017 tarihine kadar hesaplanmış olması hatalı olduğunu, alacağa masaya kayıt tarihine kadar sözleşmede belirtilen oranlar üzerinden faiz işlediğini, başvuru dilekçemizde hesaplamanın yapıldığı tarihin belirtilmiş olması talebin bu tarihe kadar sınırlandığı anlamına gelmeyeceğini, müflis şirket iflas tarihine(20.09.2017) kadar işleyen yabancı para cinsi faizden sorumlu olmakla 303,00.-EUR fazla talep edildiği yönündeki bilirkişi tespiti yerinde olmadığını, bilirkişi raporunda faiz alacağının TL karşılığı, iflasın açıldığı tarihten yaklaşık 5 ay önceki düşük kurdan hesaplanmak suretiyle az hesaplandığını, hesaplamanın yargıtay’ın yerleşik uygulamalarına uygun olarak iflasın açıldığı tarih itibariyle yapılması gerekirken bunun yapılmayarak önceki bir tarihteki düşük kur üzerinden hesaplama yapılması hatalı ve açıkça hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
HMK'nın 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde;
Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz ( kayıt kabul) davasıdır.
İİK 235. maddede, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur oldukları, 223’üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmünün mahfuz olduğu belirtilmiştir. Maddede düzenlendiği üzere, sıra cetveline itiraz davası açma süresi 15 gündür. Süre, sıra cetvelinin ilanından itibaren başlar. İİK 166. maddedeki gazetelerde yapılan ilanlardan en son ilan tarihinden itibaren işlemeye başlar. İflas masasına alacak yazdırırken, tebligatı kabulü elverişli adres gösterilerek, Adalet Bakanlığınca çıkarılan tarifede gösterilen yazı ve tebliğ giderlerini avans olarak vermek suretiyle, İflas idaresince alınacak kararların kendisine tebliğ edilmesini istemiş olan alacaklılara, alacaklarının kabul veya ret edildiği ayrıca tebliğ edilir (İİK 223. M). Bu alacaklılar için sıra cetveline itiraz davası açma süresi, sıra cetvelinin ilanından itibaren değil, bu tebligatın yapıldığı tarihten itibaren işlemeye başlar.
Somut olayda, Bakırköy 1. İcra İflas Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyası üzerinden gönderilen 08/01/2019 tarihli cevabı yazıda; müflis ... A.Ş. hakkında Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/263 E. sayılı dosyasından 20/09/2017 tarihinde iflas kararı verildiği, temlik eden davacı banka tarafından müflis şirket masasına (3) kayıt numarası ile 8.629.580,58 TL (1.999.998.17 Euro asıl alacak + 61.387,92 Euro işlemiş faiz) alacak kaydı yaptırıldığı, iflas idaresince alacağın müflis şirketin beyanı doğrultusunda işlemiş faize itiraz edildiğinden 61.386,09 Euro'nun karşılığı 256.980,58 TL'lik talebin reddine, 8.372.599,99 TL'lik kısmının kabulüne karar verildiği, masrafı yatırıldığından sıra cetveli ilanı ve masa kararı davacı vekiline 17/12/2018 tarihinde tebliğ edildiği, işbu davanın 15 günlük hak düşürücü süresi içerisinde 28/12/2018 açıldığının anlaşılması üzerine işin esasının incelenmesine geçilmiştir.
Temlik eden davacı banka ile ile müflis şirket arasındaki ticari ilişkinin belirlenmesi ve davacının alacağının tespiti noktasında bankacı ve mali müşavir bilirkişisinden alınan 17/12/2020 tarihli müşterek tarihli raporda özetle;"Dava dosyasında yer alan kredi sözleşmesi ve ekstrelerin incelenmesi neticesinde; sözleşmenin 5. Maddesinde dava konusu kredi için 6 aylık periyodlarda faizin ödeneceği görüldüğü, 12.02.2015-12.08.2015 tarihleri için ödenmesi gereken faizin, 30.09.2015 tarihinde 19.430,39 EUR olarak ödendiği tespit edildiği, 12.08.2015 tarihinden itibaren ise, dava konusu kredi işlemi için faiz tahsilatı yapılmadığı görüldüğü,
Dava dosyasında Beyoğlu 57. Noterliği'nin 28.10.2016 tarih, ... yevmiye numaralı ihtamame ile: “14.09.2016 tarihi itibariyle, 1.999.998,17 EUR anapara ve 41.155,29 EUR işlemiş faiz olmak üzere toplam 2.041.153.46 EUR'nun 3 gün içinde ödenmesi” ihtar edildiği, iş bu ihtar işyerinde çalıştığını beyan eden yetkiliye tebliğ edildiği, davalı müflis ... A.Ş, Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2016/263 E., 2017/789 K. sayılı 20.09.2017 tarihli kararı ile iflasına karar verildiği, ancak dava dilekçesinde ve alacak kaydı dilekçesinde faiz talebinin 11.05.2017 tarihine kadar talep edildiği görüldüğünden, davacı talebi ile bağlılık ilkesinden hareketle; dava konusu kredi işlemi için; 12.08.2015 tarihinden, faiz talep edilen 11.05.2017 tarihine kadar faiz hesaplaması yapıldığı,
Dava konusu kredi sözleşmesinin 5.2.maddesinde belirtildiği üzere; “Her faiz döneminde krediye uygulanan faiz oranı (aşağıda belirlendiği üzere) ... artı yıllık %1.5 marj” olarak uygulandığı, bu kapsamda;
-12.08.2015 -12.02.2016 tarihi arasında faiz oranı 6 aylık ... 0,00 + 1,50 = %1,99 (... eksi 0,094 olduğundan sıfır olarak dikkate alınarak)
-12.02.2016 -12.08.2016 tarihi arasında faiz oranı 6 aylık ... 0,00 + 1,50 = %1,99 (... eksi 0,094 olduğundan sıfır olarak dikkate alınarak)
-12.08.2016 12.02.2017 tarihi arasında faiz oranı 6 aylık ... 0,00 + 1,50 = %1,99 (... eksi 0,186 olduğundan sıfır olarak dikkate alınarak)
-12.02.2017 11.05.2017 tarihi arasında faiz oranı 6 aylık ... 0,00 + 1,50 = %1,99 (... eksi 0,244 olduğundan sıfır olarak dikkate alınarak)
Temlik alan davacı Işıklar ... şirketinin müflis ... A.Ş.'den 11.05.2017 tarihine kadar talep edebileceği faiz tutarı toplamı 61.084,28 EURO ( 58.175,50 EUR faiz + 2.908,78 EUR BSMV) hesaplandığı, iş bu tutarın 11.05.2017 tarihi itibariyle TCMB döviz satış kuru karşılığının 61.084,28 x 3,8928 =237.788,88 TL faiz alacağı bulunduğu" kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Somut olayda uyuşmazlık; müflis şirketin temlik eden davacı bankadan kullanmış olduğu kredi borcundan kaynaklanan işlemiş faiz alacağına ilişkindir. Taraflarca, hükme esas alınan bilirkişi raporunundaki hesaplamaya yönelik bir itiraz bulunmamaktadır. Davacı vekili, gecikme faizi alacağının, iflas tarihine kadar hesaplanarak iflas tarihindeki kur üzerinden TL karşılığı üzerinden karar verilmesi gerektiği beyanla istinaf başvurusunda bulunmuştur.
İİK'nın 195/1. maddesinin "Borçlunun taşınmaz mallarının rehni suretiyle temin edilmiş olan alacaklar müstesna olmak üzere iflasın açılması müflisin borçlarını muaccel kılar. İflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ile takip masrafları anaya zammolunur." hükmü uyarınca iflas masasına yazılacak alacakların iflas tarihi itibariyle hesaplanıp, belirlenmesi gerekir. İflasın açılması ile ipotekle temin edilen alacaklar hariç, diğer alacaklar muaccel hale gelir ve iflasın açıldığı tarihe kadar işleyen faizler ve takip masrafları da asıl alacağa eklenerek masaya yazılır. Ancak temlik eden davacı vekili gerek dava dilekçesinde gerekse iflas masasına yapmış olduğu başvuruda ; kredi sözleşmesinin 5. Maddesi uyarınca 11/05/2017 tarihine kadar işleyen 61.387,92 Euro gecikme faizi talebinde bulunmuştur. Diğer bir ifade ile gecikme faizi alacağını 11/05/2017 tarihine kadar sınırlandırmıştır. Bu itibarla 11/05/2017 tarihinden iflas tarihine kadar dönem için faiz alacağı dava konusu edilmediği gibi bu husus da verilmiş bir ıslah dilekçesi bulunmadığından taleple bağlı kalınarak 11/05/2017 tarihine kadar hesaplanan gecikme faizine hükmedilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir.
Yabancı para alacaklarının iflas masasına kayıt şekli konusunda 2004 sayılı İİK'da açık bir hüküm bulunmamakla birlikte İİK'nın 198/1 maddesinde konusu para olmayan alacakların, ona eşit bir kıymette para alacağına çevrileceği öngörülmüş olup öğretide de konusu yabancı para olan alacakların anılan yasa hükümlerine göre iflasın açıldığı andaki döviz kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilerek iflas masasına yazdırılacağı hususu kabul edilmiştir. (Kuru: B. İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, 2013, 2. Baskı, Ankara, sf.1244). İİK'nın 195. maddesinde iflasın açılması ile müflisin borçlarının muaccel olacağı ve iflasın açıldığı güne kadar işlemiş faiz ve takip masraflarının ana paraya ilave edilerek masaya kaydedileceği öngörülmüş olduğuna göre, iflas tarihinde masanın aktif ve pasiflerinin aynı zamanda belirlenerek müflisin tüm alacaklılarına eşit ödeme yapılması gerekmektedir. Bunun için de yabancı para alacaklarının Türk Lirasına çevrilmesi gerekir. Yabancı para alacakları ve konusu para olmayan alacakların Türk Lirasına çevrileceği tarih ise iflas kararının verildiği tarihtir. Ayrıca, yabancı para alacağının aynen kaydı alacaklılar arasında eşitliği ön planda tutan İflas Hukuku'nun bu prensibini de zedelemiş olacaktır. Zira, iflasta imtiyazlı alacaklar İİK'nın 206. maddesinde ilk beş sırada sayılmış olup, yabancı paranın masaya aynen kaydedilmesi halinde, yabancı paranın TL'ye karşı değer kazanması halinde yabancı para alacağı yönünden artış söz konusu olacak, alacaklılar arasındaki eşitlik bozularak yabancı para alacaklılarına bir imtiyaz yaratılacak, bu durumda aynı sırada bulunan ülke parası alacaklısı ile yabancı para alacaklısı arasında eşitsizlik meydana gelecektir. Bu sonuç her sıradaki alacaklıların eşit hakka sahip olduğunu belirten İİK'nın 207. maddesine aykırılık teşkil eder. İflas davalarının kamu düzenini ilgilendiren davalardan olması ve mahkemece kayıt kabulüne karar verilecek miktarın diğer alacaklıların alacak miktarlarını ve haklarını da etkileyecek olması sebebiyle alacağın iflasın açıldığı tarihteki ... Bankasının efektif satış kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilerek masaya kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 08/05/1997 tarih ve 2756 E. 4683 K. sayılı ilamı, Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 11/03/2014 tarih ve 2013/7176 E. 2014/1802 K. sayılı, 12/05/2015 tarih ve 2014/5224 E. 2015/3582 K. sayılı, 02/06/2015 tarih ve 2014/4900 E. 2015/4147 K. Sayılı, Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 09/05/2024 tarih ve 2023/2805E. 2024/1401 K sayılı emsal ilamları). Bu nedenle temlik alan davacının, 11/05/2017 tarihine kadar hesaplanan 61.084,28 EURO gecikme faizi alacağın iflas tarihindeki (20/09/2017) ... Bankası döviz satış kuru karşılığı (4,1863 TL ) olan 255.717,12 TL'nin iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesi gerekirken hukuki yanılgı yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.
Açıklanan nedenlerlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1.b-2 madde uyarınca usulü kazanılmış haklar gözetilerek davanın esası hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davacının istinaf başvurusunun KABULÜ ile, (KAPATILAN)BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 15/03/2021 tarihli ve 2018/1329 Esas 2021/307 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1.b.2 maddesi uyarınca kararının KALDIRILMASINA ve YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,
2- Davanın KISMEN KABULÜNE;
Davacının 255.717,12 TL alacağın Bakırköy 1.İflas Müdürlüğünün ... İflas sayılı dosyasında iflas tasfiye işlemleri yürütülen müflis ... A.Ş.’nin iflas masasına davacı alacağı olarak kayıt ve kabulüne,
Fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE
a-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 732,00 TL harçtan davacı tarafından peşin olarak yatırılan 35,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 696,10 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
b-Davacı tarafından yatırılan başvurma ve peşin harç toplamı 71,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, harç dışında davacı tarafça sarf edilen davetiye gideri, bilirkişi ücreti ve müzekkere masrafından oluşan toplam 35,90 TL başvurma harcı, 35,90 TL peşin harç ile 2.276,90-TL tebligat masrafı olmak üzere toplam 1.879,20 TL yargılama giderinin davanın kabul-red oranı üzerinden hesaplanan 1.869,70 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c-Davalı tarafın yargılama sırasında yapmış olduğu masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
ç-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 13/2 maddesi uyarınca 45.000,00 TL avukatlık ücretinin davalı taraftan alınarak davacıya verilmesine, davalı taraf vekalet ücreti yönünden istinaf yoluna başvurmadığından davalı yararına vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına
d-HMK'nın 333. maddesi uyarınca yatırılan avanstan kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesinden sonra yatıran tarafa iadesine,
İstinaf giderleri yönünden;
1-Harçlar Kanunu gereğince davacı tarafından yatırılan istinaf başvurma harcının Hazineye irat kaydına,
2-Alınması gerekli 732,00 TL istinaf karar harcından, yatırılan 80,70 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 651,30 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından istinaf aşamasında sarf edilen 220,70 TL istinaf başvuru harcı, 80,70 TL karar harcı ile 271,10 TL (posta - tebligat masrafı) istinaf yargılama gideri toplamı 572,50 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde, Anayasa Mahkemesi'nin 26/02/2026 tarih ve 2026/49 Esas 2026/48 sayılı kararı uyarınca Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.09/09/2026