Bölge Adliye Mahkemesi 2022/1952 E. 2026/1316 K.

T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 23. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/1952 - 2026/1316 T.C. A N K A R A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ 23. H U K U K D A İ R E S İ (D Ü Z E L T E R E K Y E N İ D E N E S A S H A K K I N D A K A R A R) ESAS NO : 2022/1952 KARAR NO : 2026/1316

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN: MAHKEMESİ : Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi TARİHİ : 20/06/2022 ESAS-KARAR NUMARASI : 2020/244 E., 2022/445 K.

DAVA : Tazminat KARAR TARİHİ : 11/06/2026 YAZIM TARİHİ : 11/06/2026

Davalı vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) 352 madde uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf incelemesinin dosya üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : Davacı vekili özetle: Dava dışı işçi tarafından açılan işçilik alacakları konulu dava nedeniyle davalı tarafça icra takibine konu 24.288,22 TL.'nin müvekkillerinden ... İnş. Taah. Elek. Elektr. Tıbbi Malz. Paz. Tem. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin hak edişinden kesildiğini, işçiye yapılacak ödemelerden davalının asıl işveren olarak sorumlu olduğunu, işçinin işten çıkarılmasında müvekkillerinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını öne sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, şimdilik 2.000,00 TL’nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş, talebini daha sonra ıslah ile yükselterek ıslah harcını tamamlamıştır. Davalı vekili özetle: Bu davanın belirsiz alacak davası olarak açmayacağını, dava konusu alacağın belirlenebilir olduğunu, söz edilen kesintilerin sözleşmeye dayanılarak yapıldığını, dava konusu olayda Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenlerin, dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumlu olduklarını, ancak iç ilişki açısından davacılar ile müvekkili arasındaki sözleşmenin 22. maddesi ve Teknik Şartnamenin 10.9. maddeleri uyarınca davacı yüklenicilerin sorumlu olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. İlk derece mahkemesince "......İddia ve savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında 26/12/2014 tarihli hizmet alım sözleşmesi imzalandığı, davalı şirketin iş eksiltme kararına istinaden iş sözleşmesi feshedilen işçilerden dava dışı işçi ... tarafından Ankara 18. İş Mahkemesinin 2016/315 E. sayılı dosyası ile açılan işe iade davasının yürütülen yargılaması neticesinde davanın kabulüne karar verildiği, söz konusu kararın istinaf ve Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği, söz konusu karara istinaden Ankara 1. İcra Müdürlüğünün 2017/10489 sayılı takip dosyası ile başlatılan icra takibinde 16/08/2017 tarihinde 24.288,22 TL'nin eldeki davanın davacısı ... Temizlik Gıda Makine Onarım Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ... Eğitim ve Araştırma Hastanesindeki hakedişinden kesinti yapılarak icra dosyasına ödendiği, davacıların dava dışı işçinin işten çıkarılmasına davalının yol açtığını ve sorumluluğun davalıya ait olduğunu ileri sürerek ödenen bedelin rücuen tahsili istemi ile eldeki davayı açtığı, dava dışı işçi her ne kadar davacı yüklenicilerin işçisi olsa da, iş yerinin davalı işverene ait olması nedeniyle işçinin işe iadesinin işveren ve yüklenicinin birlikte gerçekleştirmek zorunda oldukları, işverinin kabulü olmadan yüklenicinin işçiyi işe iade etmesinin mümkün olmadığı, öte yandan İş Mahkemesince işveren ve yüklenicinin işe başlatmama halinde ödenecek miktarlardan müteselsilen sorumlu tutuldukları ve taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinde bu hususu düzenleyen bir hüküm de bulunmadığı gözetildiğinde dava dışı işçinin işe iade edilmemesi nedeniyle işçiye ödenen bedelden tarafların yarı yarıya sorumlu tutulmalarının gerektiği (aynı yönde kararlar için bkz. Yargıtay 23. HD'nin 2019/615 E.-2020/622 K. sayılı ve 2019/1088 E.-2020/2054 K. sayılı kararları) anlaşılmakla davacı ... Temizlik Gıda Makine Onarım Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin tam ıslah dilekçesi de gözetilerek icra dosyasına ödenen 24.288,22 TL'nin yarısı olan 12.144,11 TL'den davalının sorumlu olması nedeniyle bu davacı yönünden davanın kısmen kabulüne, icra dosyasına paranın ödendiği 16/08/2017 tarihinden itibaren ve taleple bağlı kalınarak yasal faiz işletilmesine karar verilmiştir. Davacı ... Dan. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden yapılan değerlendirmede ise; davanın her iki davacının vekili olan Av. ... tarafından açıldığı, Ankara BAM 23. HD'nin kaldırma kararı sonrasında yeni duruşma gününün davacılar vekili Av. ...'a tebliğ edildiği, Mahkememizin 01/03/2021 tarihli celsesine davacılar vekili olduğunu beyan eden Av. ...'un katıldığı, dosya arasında Av. ...'un davacı ... Dan. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili olduğuna dair vekaletnamesi bulunmadığından davacı şirketin vekaletnamesini sunmak üzere 25/10/2021 tarihli celse 2 haftalık süre verildiği, vekaletnamenin sunulmaması üzerine 29/11/2021 tarihli celse yeniden 2 haftalık süre verildiği, yine verilen süre içerisinde vekaletname sunulmadığından 14/03/2022 tarihli celse davacı ... Dan. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti.vekili olduğunu beyan eden Av. ...'un vekaletnamesini sunmamış olması ve şirket vekili Av. ...'un mazeret bildirmeksizin duruşmada hazır olmaması nedeniyle davacı ... Dan. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden dosyanın HMK 150 maddesi uyarınca işlemden kaldırılmasına karar verildiği, yasal süresi içinde yenileme dilekçesi sunulmadığı anlaşıldığından iş bu davacı yönünden davanın HMK 150/5 maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilmiş, davanın tam ıslahına yönelik ıslah dilekçesi Av. ... tarafından sunulmuş olmakla, sunulan ıslah dilekçesinin ... Dan. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden geçerli olmadığı ve dava değerinin dava dilekçesindeki talep gözetilerek belirlenmesi gerektiği anlaşılmakla, vekalet ücreti bu değer üzerinden belirlenerek kısmen kabulüne......" karar verilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle: Davacı ... ...Ltd.Şti. yönünden de davanın reddine karar verilmesi gerektiği nedenleriyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE: Dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan rücuen alacak taleplidir. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. Bu durumda İlk derece Mahkemesince, bu ilkeler doğrultusunda sözleşmenin 22. md ve eki şartnamenin 10.9. maddelerinden çalıştırılan işçinin yüklenici firmaların işçisi olduğu, davacı şirketlerin tam sorumlulukları esas alınarak davanın ... yönünden de reddine karar verilmesi gerekirken, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmelerinde işçilik alacaklarından sorumluluk ile ilgili düzenleme bulunmadığı gerekçesiyle tarafların yarı oranında sorumluluklarının kabul edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamıştır. Buna göre ilk derece mahkemesince, davacı ... yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesi doğru olmamıştır. Bu durumda Dairemizce, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüyle, HMK 353/(1)-b.2. madde uyarınca, ilk derece mahkemesi kararını kaldırarak davacı ... yönünden yeniden esas hakkında karar verilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-) Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile: HMK 353/1.b.2 madde gereğince, Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/06/2022 tarih, 2020/244 E., 2022/445 K. sayılı kararını kaldırarak yeniden esas hakkında karar verilmesine, "1-Davacı ... Dan. İnş. Tek. San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden davanın HMK'nun 150/5. maddesi gereğince AÇILMAMIŞ SAYILMASINA, 2-Davacı ... Temizlik Gıda Makine Onarım Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. yönünden davanın REDDİNE, 3-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 732 TL harçtan peşin alınan 35,90 TL ve 414,79 TL peşin harç olmak üzere toplam: 450,69 TL harcın mahsubu ile bakiye 281,31 TL karar harcının davacı ... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti.nden tahsili ile Hazineye irat kaydına, 4-Davalı vekille temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 45.000 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile davalıya verilmesine, 5-Davacılar tarafından sarfedilen yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına, 6-Davalı tarafından yapılan her hangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 7-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının davacıya iadesine," 2-) Davalı tarafından yatırılan peşin istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatırana iadesine, 3-) Davalı tarafından istinaf aşamasında yapılan 66 TL yargılama gideri ile 220,70 TL istinaf başvuru harcı toplamı 286,70 TL'nın davacılardan alınarak davalıya verilmesine, 4-)HMK 359/4 madde gereğince kararın taraflara resen tebliğine; tebliğ, harç tahsil müzekkeresi yazılması ve gider avansı iadesi işlemlerinin Dairemiz tarafından yapılmasına, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, HMK 361 madde gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde, kararı veren bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine yahut temyiz edenin bulunduğu yer bölge adliye mahkemesi hukuk dairesine veya ilk derece mahkemesine verilebilecek bir dilekçe ile Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oybirliğiyle karar verildi.11/06/2026

Başkan

Üye

Üye

Katip