Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2026/593 E. 2026/931 K.

MAHKEMESİ : Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1061 E., 2025/2014 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2021/658 E., 2023/702 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı iflas idaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında kimyevi madde alım satımından kaynaklanan bir borç ilişkisinin bulunduğunu, davalı şirketin iflasına karar verildiğini, müvekkilinin davalı müflisten 905.598,41 TL olan alacağının iflas masasına kaydedilmesi için başvuru yapıldığını, iflas idaresince başvurunun reddine karar verildiğini ileri sürerek müvekkili şirketin müflis şirketten olan 905.598,41 TL tutarındaki alacağın davalı şirketin iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından iflas dosyasına ve mahkemeye sunulan belgelerin davacının alacağını ispatlar nitelikte olmadığını, alacağın varlığının yargılamayı gerektirdiğini, iflas idaresinin kararının usule ve yasaya uygun olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı müflis şirketin defter ve cari hesap kayıtların tamamının temin edilemediği, ancak dosyaya sunulan ve incelenen davalı mizan kayıtlarına göre davacının müflis şirketten olan alacağının 397.253,56 TL olduğu, davacı defterlerine göre ise davacının talep edebileceği alacak miktarının 905.598,41 TL olduğu, 18.09.2023 tarihli bilirkişi raporuna göre davacı şirket defterleri ile davalı müflis şirketin defterlerinde alacak miktarlarının farklı olmasının nedeninin borcun dayanağı olan faturaların EURO ve USD üzerinden düzenlenmiş olması ve kur farkının dikkate alınmamasından kaynaklandığı, davacı şirket tarafından kur farkından kaynaklanan faturaların düzenlenip defterlerine kaydedilmediği ve bu faturaların davalı şirkete tebliğ edilmediği, bu nedenle davalı şirketin mizan kayıtlarında bu bedellerin görülmediği, bu haliyle de davacı şirketin defterlerinin kendi aleyhine delil teşkil ettiği gerekçesiyle müflis şirkete ait defterler esas alınmak suretiyle 397.253,56 TL davacı alacağının davalı şirketin iflas masasına kayıt ve kabulüne, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi tarafından alınan bilirkişi raporlarında tarafların ticari ilişki içerisinde oldukları, davacı defterlerinde 2018 yılında düzenlenmiş faturalardan kaynaklı bakiyenin 2019 yılına devrettiği, davacının talebinin kur farkından kaynaklandığı ve kur farkından kaynaklı 905.598,41 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, kur farkı talebinin kur farkı faturası düzenlenmesine bağlı olmadığı, yabancı para birimine endeksli bir ticari ilişkinin varlığı halinde kur farkı faturası düzenlenmeden de kur farkı alacağı talep edilebileceği, davacının defterlerinde fatura kaydının bulunmamasının doğal olduğu, dava konusu yabancı para olan alacakların iflasın açıldığı andaki döviz kuru üzerinden Türk Lirasına çevrilerek iflas masasına kaydedilebileceği, İlk Derece Mahkemesince davanın tümden kabulüne karar verilmesi gerekirken, davanın kısmen kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmek suretiyle davanın kabulüne, davacı şirketin müflis şirketten olan 905.598,41 TL alacağının iflas masasına kayıt ve kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı iflas idaresi vekili temyiz dilekçesinde; davacı tarafça sunulan ticari defter kayıtlarının usule aykırı olarak tutulduğunu, alacağı ispata elverişli olmadığını, davacı tarafça Türk Lirası cinsinden kimyevi madde alım satımı yapıldığını, döviz cinsinden kur farkı talep edilemeyeceğini, davanın tümden reddine karar verilmesi gerektiğini, aksi yönde kanaat hasıl olması halinde davacının kendi defter kayıtlarında dahi 397.253,56 TL alacaklı olduğunun görüldüğünü, en fazla bu tutar üzerinden kabul kararı verilebileceğini, yine kabul etmemekle birlikte hükmedilen yargılama giderleri ve vekalet ücretinin tahsili yönünde kurulan hükümün de usule, yasaya ve Yargıtay İçtihatlarına aykırı olduğunu, kararın bozulması gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, İİK'nın 235. madde gereğince açılmış olan kayıt kabul istemine ilişkindir. Davacı kur farkından kaynaklı faturaya dayalı alacakları için kayıt kabul isteminde bulunmuştur. Dosya kapsamında alınan bilirkişi asıl raporu ve ek raporunda davacının ticari defter kayıtlarına göre davalı müflis şirketten güncellenmiş alacak miktarının toplam 834.514,27 TL olduğu belirtilmiş olmasına rağmen raporun sonuç kısmında 905.598,41 TL alacaklı olduğunu belirterek raporların gerekçe ve sonuç kısımları arasında çelişki oluştuğu gibi, yalnızca davacı ticari defterleri incelenerek sonuca varılmış, davalı ticari defter ve belgeleri incelenmediği gibi davacı ticari defterlerindeki alacak kaydının dayanağı olan dövize dayalı kaç fatura olduğu, bu faturaların ödeme tarihi ve miktarı kur farkının nasıl hesaplandığı tespit edilmeden tamamen tek taraflı olarak davacı defterlerinde kayıtlı toplam kur farkı esas alınarak rapor tanzim edilmiş olup, tanzim edilen raporun denetime elverişli olmadığı sabittir. Bu durumda mahkemece yapılacak iş davalı tarafa HMK 222/3. maddesi uyarınca defterlerinin ibrazı için meşruhatlı davetiye ile kesin mühlet verilmesi, sunulmaması halinde davacı defterleri esas alınarak davacının kur farkı talebinin kaç faturaya dayandığı, faturaların hangileri olduğu, faturaların tarihi ile faturadaki alacaklıların ödeme tarihinin ne olduğu hususlarının buna göre kur farkı miktarının ticari defter ve belgesi tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yeniden bilirkişi incelemesi yapılarak açıklamalı, gerekçeli ve denetime elverişli ek rapor alınarak, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, karar bozulmuştur.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan harcın istek halinde davalıya iadesine, Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 12.03.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.