Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/3368 E. 2026/820 K.

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1743 Esas, 2024/1981 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/325 Esas, 2022/446 Karar

Taraflar arasındaki 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 23 üncü maddesine göre geri alım hakkını kullandırılmaması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verilmiştir.

Davacılar vekilince temyiz incelemesinin duruşmalı olarak yapılmasının istenilmesi üzerine, işin duruşmaya tâbi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 20.01.2026 günü tayin edilerek taraflara tebligat gönderilmiştir.

Duruşma günü davalı ... vekili Avukat ... gelmiş, davacılar vekili duruşmaya katılmamıştır. Duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatın sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verildi.

Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçelerinde özetle; Antalya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 155 parsel sayılı 22.000,00 m² tarla vasıflı taşınmazın kök muris ... adına tapuya tescil edildiğini, taşınmazın kök muris ... adına tescilli iken söz konusu taşınmazın 9.250 m²lik kısmının, Turizm Bakanlığı Antalya Bölge Müdürlüğü tarafından 28.01.1970 tarihli ve 327 sayılı yazısı ile "Side Bölgesinde Kurulacak Turistik Kompleks Alanı" kamu yararı amacı ile istimlak edildiğini, 155 numaralı kadastral parsel 4 18... parsel olarak ifraz edildiğini ve 419 parsel numaralı taşınmazın 9.250 m² olarak Maliye Hazinesi adına kayıt ve tescil edildiğini, ifrazen oluşan net imar parselinin 6360/10178 hisse olarak ... Mahallesi 23 51... parsel olarak imar parseli olarak kayıt ve tescil gördüğünü, tescil edilen 10.178,00 m² alan turizm tesis alanı olarak imar parseli haline getirildiğini ve 08.12.2018 tarihli ve 420 sayılı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ile ilgili karar ile ... Gıda Hayvancılık Tarım İnşaat Oto Kiralama ve Turizm Ticaret A.Ş ye satılmasına karar verildiğini, akabinde davalı ... Hazinesinin 09.01.2019 tarihli ve 577 yevmiye sayılı numarası ile ... Gıda Hayvancılık Tarım İnşaat Oto Kiralama ve Turizm Ticaret A.Ş'ye satıldığını, mülkiyet hakkının ve 2942 sayılı Kanun'un 22 inci maddesinin ihlal edilmiş olduğundan tazminatın davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza ilişkin geri alım taleplerinin bulunmadığını, taleple bağlılık kuralının ihlal edildiğini, mülkiyet hakkının ihlal edildiğini, kamulaştırma işleminde ödenen bedelin dava tarihindeki kamulaştırma bedelinden mahsup edilmek suretiyle kalan bedelin hisse oranında tahsiline karar verilmesi gerektiğini, kamulaştırma amacına aykırı olarak mülkiyet hakkının 3. kişiye devredilmiş olduğunu, hak düşürücü sürenin söz konusu olamayacağını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya arasında mevcut tapu kayıtları, tapu kütüğü sayfa suretleri, dava dilekçesindeki açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde; Antalya ili, ... ilçesi, ... köyü 155 parsel sayılı taşınmaz tarla niteliği ve 22.000,00 m² yüzölçümü ile ... adına tapuda kayıtlı olduğu, tapu kütüğünde 21.12.1970 tarihli istimlak şerhinin bulunduğu, dava dilekçesi ekindeki mirasçılık belgesine göre davacıların muris ...’nın yasal mirasçıları oldukları, anılan parselin kaydının kapatıldığı, yeni sayfa numaralarının 415-416 olduğu, bunlardan 415 sayfada kayıtlı 418 parsel sayılı taşınmazın 12.750,00 m² yüzölçümü ile 26.04.1971 tarih ve 598 yevmiye numarası ile ifraz edinme sebebi ile ... adına tescil edildiği, 416 sayfada kayıtlı 419 parsel sayılı taşınmazın ise 9.250,00 m² yüzölçümü ile 26.04.1971 tarihli ve 598 yevmiye numarası ile istimlak edinme sebebi ile Maliye Hazinesi adına tescil edildiği, imar uygulaması sonucunda 23 51... parsel numarasını aldığı ve betonarme otel ve müştemilatı niteliği ile Maliye Hazinesi adına tapuda kayıtlı iken 09.01.2019 tarihinde ... Gıda Hayvancılık Tarım İnşaat Oto Kiralama ve Turizm Ticaret A.Ş.’ne satıldığı, taşınmazın tapu kaydında özelleştirme uygulamaları hakkındaki kanun hükümlerine tabi olduğu ve turizm tesis alanı olduğuna dair belirtmelerin mevcut olduğunu, istinafa konu uyuşmazlık, kamulaştırılan taşınmazların amacına uygun kullanılmadığı ve mülkiyet hakkının ihlal edildiğinden bahisle tazminat istemine ilişkin olup, kök parselin ifrazı sonucunda kamulaştırılan kısmın 26.04.1971 tarihinde Maliye Hazinesi adına tescil edildiği, kamulaştırma bedelinin davacıların murisine ödendiği, şartları oluşmuş ise mal sahibinin geri alma hakkından söz edilebileceği, kamulaştırmadan önceki mal sahibinin tazminat talep hakkının bulunmadığı, öte yandan yasada belirtilen süreler geçtikten sonra kamulaştırılan taşınmaz malda hakları bulunduğu iddiasıyla eski malikleri veya mirasçıları tarafından, idareden herhangi bir sebeple hak, bedel veya tazminat talebinde bulunulamayacağı, dava açılamayacağı açıkça düzenlendiğinden ve eldeki dava da yukarıda açıklanan yasal düzenleme yürürlüğe girdikten sonra açılmış olduğundan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacılar vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, terditli olarak kamulaştırma kararının iptali, 2942 sayılı Kanun'un 23 üncü maddesine göre geri alım hakkını kullandırılmaması nedeniyle uğranılan zararın tazmini istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacılar vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacılardan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Aleyhine temyiz olunan davalı ... yararına 04.11.2025 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan 40.000,00 TL vekâlet ücretinin temyiz edenden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verilmiştir.