Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/16814 E. 2026/8669 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/33 Esas, 2024/241 Karar KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) mülga 17 nci maddesine dayanan tapu iptal ve tescil istemine ilişkin davada yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı idare ile davalılar ... vd. vekilleri tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; davalıların ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 12 96... parselde kayıtlı 3934 m² büyüklüğündeki taşımazın tapuda kayıtlı malikleri olduklarını, davacı ... tarafından 1968 yılında park olarak imar planında işaretlenerek onaylandığını, dava konusu gayrimenkulün o tarihten itibaren ağaçlandırmasının yapılarak kamu hizmetine tahsis edildiğini, üzerinde halkın kullanımı amacıyla çay bahçesi kurulduğunu ve bu çay bahçesinin 1975 tarihinden itibaren kiralanmak suretiyle işletildiğini ve halka hizmet verdiğini, davaya konu gayrimenkulün tespit edilen 1975 yılından beridir fasılasız olarak günümüze kadar kullanılageldiğini, 2942 sayılı Kanun'un 38 inci maddesi gereğince kamu hizmetine ayrılarak veya kamu yararına yönelik bir ihtiyaca tahsis edilerek üzerine tesis yapılan taşınmaz malın malik zilyet veya mirasçılarının bu taşınmaz mal ile ilgili her türlü dava hakkının 20 yıl geçmekle düşeceğini, izah edilen nedenlerle ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 12 96... parsel de kayıtlı 3934 m² büyüklüğüdeki taşınmazın adlarına tesciline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı taraf süresinde cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 11.07.2017 tarihli ve 2013/27 Esas, 2017/458 Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... vd. vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 30.10.2018 tarihli ve 2018/4038 Esas, 2018/4644 Karar sayılı kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1.Bölge Adliye Mahkemesinin 30.10.2018 tarihli ve 2018/4038 Esas, 2018/4644 Karar sayılı kararı kararına karşı süresi içinde davalılar ... vd. ile ... vd. vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucunda; Mahkemece, kamulaştırma esnasında kayıt maliki olan ... ..., ... ..., ... ..., ... ..., ... ... ..., ... veya mirasçılarına usulüne uygun olarak noter tebligatı yapılıp yapılmadığı, adlarına idarece takdir edilen çekişmesiz bedelin bloke edilip edilmediği ve ayrıca tezyidi bedel davası açan ... ..., ... ..., ...,..., ..., ... ..., ... ..., ..., ... ..., ... ..., ..., Kendisine asaleten ... ...’a vekaleten ve ...’a velayeten ... ... ve ... ... yönünden ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 1965/256 Esas, 1967/244 Karar sayılı ilamı ile artırılan bedelin bloke edilip edilmediği araştırılmaksızın hüküm kurulması, bir kısım paydaşın veraset ilamı ile davalıların isimleri arasında çelişkiler bulunduğundan hak sahipliği denetlenemediğinden paydaşların güncel veraset ilamları temin edilmek suretiyle mirasçılarının davaya dahil edilmesi, murislerine usulüne uygun tebligat yapılıp yapılmadığının, kamulaştırma bedelinin depo edilip edilmediğinin araştırılıp sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken eksik inceleme ile davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmediğinden kararın bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın davalılar ... vd. yönünden kabulüne, diğer davalılar yönünden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare ile bir kısım davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1.Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz hakkında 23.07.1964 tarihinde kamulaştırma kararı alındığını, bu karar uyarınca o dönem yürürlükte olan 6830 sayılı Kanun hükümlerince kıymet takdir komisyonu tarafından bedeli tespit edildiğini, tebligatların yapıldığını, bedelin 23.01.1967 tarihli müzekkere ile ... Bankası ... Şubesine depo edildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

2. Davalılar ... vd. vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararı temyiz etmeyen davalılar yönünden kabul kararı verilmesinin hatalı olduğunu, mülga 17 nci madde koşullarının oluşmadığını, ilk kararın maddi hataya dayalı olarak verildiğini, harcın davalılardan tahsiline karar verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

3. Davalılar ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; ölü kişi aleyhine dava açıldığını, davalılar arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

4. Davalılar ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; bozma sonrasında müvekkiline tebligat yapılarak davaya dahil edildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

5. Davalılar ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırmanın usulüne uygun olarak tamamlanmadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

6. Davalılar ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; bozma sonrasında müvekkiline tebligat yapılarak davaya dahil edildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

7. Davalılar ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararı temyiz etmeyen davalılar yönünden kabul kararı verilmesinin hatalı olduğunu, mülga 17 nci madde koşullarının oluşmadığını, ilk kararın maddi hataya dayalı olarak verildiğini ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

8. Davalılar ... mirasçıları vekili temyiz dilekçesinde özetle; mahkemece yapılan araştırmada, davalı tapu malikleri ve mirasçılarına noterden kamulaştırma tebligatlarının yapılmadığı ve kamulaştırma bedellerinin ödenmediği tespit edildiğinden bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, 2942 sayılı Kanun’un mülga 17 nci maddesi uyarınca tescil istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozma ile kesinleşen ve karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla, bir kısım davalılar vekillerinin tüm, davacı idare vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

3. ... tarafından 23.07.1964 tarihinde kök parsel olan 3 26... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırılmasına karar verildiği, taşınmaza Belediye Başkanlığı kıymet takdir komisyonunca 44.944,00 TL değer biçildiği, kamulaştırılmasına karar verilen taşınmaz paydaşlarına çıkarılan tebligatlarda kamulaştırma değeri olarak 44.944,00 TL bedelin yazıldığı, bu tebligatların bir kısım tapu maliklerine ve mirasçılarına tebliğ edildiği, bir kısım maliklere tebliğ yapıldığına ilişkin belge bulunmadığı, ancak daha sonra Belediye Başkanlığı tarafından kamulaştırılmasına karar verilen bu taşınmazın bir kısmının Orman İdaresi tarafından istimlak edildiği belirtilerek yeniden değerleme yapıldığı, taşınmaza 34.381,00 TL değer biçildiği, yeni değer biçilmesine ilişkin bu kararın tapu kayıt malikleri ve mirasçılarına tebliğ edilmediği anlaşılmışsa da ... ..., ... ..., ...,..., ..., ... ..., ... ..., ..., ... ..., ... ..., ..., ..., ... ..., Kendisine asaleten ... ...’a vekaleten ve ...’a velayeten ... ... ve ... ... tarafından tezyidi bedel davası açıldığı yapılan yargılama sonucunda ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 1965/256 Esas, 1967/244 Karar sayılı kararı ile kamulaştırma bedelinin artırılmasına karar verildiği, tezyidi bedel davasının davacılarının tapu kayıt malikleri veya mirasçıları olduğu anlaşıldığından, taraf teşkiline ilişkin ilk bozmanın taraflar yararına usuli kazanılmış hak sağlamayacağı gözetilmeksizin davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken kısmen kabulüne karar verilmesi hatalıdır.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Bir kısım davalılar vekillerinin tüm temyiz taleplerinin reddine,

2.Davacı idare vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Bir kısım davalılar vekillerinden peşin alınan temyiz harçlarının Hazineye irat kaydedilmesine, davacı idareden peşin alınan temyiz harcının istenildiğinde iadesine,

07.05.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.