Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/12339 E. 2026/3362 K.

MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/1635 Esas, 2025/1593 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 7. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/527 Esas, 2025/5 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma bedelinin tespiti ve kamulaştırılan taşınmazın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; Konya ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 347 43... parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedelinin tespiti ile kamulaştırılan taşınmazın müvekkili idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı cevap dilekçesinde özetle; davacı idare tarafından dava konusu taşınmazdaki hisse ve üzerinde bulunan yapılar için tarafına toplam 3.303.107,20 TL bedel takdir ve teklif edildiğini, ... Belediyesi kıymet takdir komisyonu tarafından teklif edilen bedelin afaki derecede düşük kalması sonucu anlaşma sağlanamadığını, kıymet takdir komisyonunca taşınmaz üzerindeki II. Derece Eski Eser niteliğine sahip yapıların bile III. Sınıf A Grubu yapılar olarak değerlendirildiğini ve 60 yıpranma payı düşerek hesaplama yapıldığını, davacı idare tarafından teklif edilen bedelin kabul edilmesinin mümkün olmadığını, dava konusu taşınmazın belirtilen hususlar doğrultusunda değerinin tespit edilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davalı istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın metrekare bedelinin ve yapı bedellerinin düşük belirlendiğini, dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan yapının bedelinin 2023/2 yılı Yapı Yaklaşık Birim Maliyetleri Hakkında Tebliğde yer alan fiyatlara göre belirlenmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın değerlendirme yılı olan 2023 yılına ait emlak vergisine esas arsa metrekare birim değerinin 484,40 TL/m², emsalin 2023 yılı emlak vergisine esas arsa metrekare birim değerinin 484,40 TL/m² olmasına rağmen dava konusu taşınmazın ... ilçe merkezinde yer alması, ticari ve turizm alanlarına yakın olması (...- Mevlana müzesi- oteller- alışveriş merkezleri-pazar) dikkate alındığında emsalin 1,7073 kat daha değerli kabul edilmek suretiyle 8.373,95 TL/m² birim değeri üzerinden hesaplanarak tespit edilmesinde, taşınmazın üzerinde bulunan yapıların değerinin (yapılaradan biri II.Grup tescilli kültür varlığı niteliğinde); sınıflarının ( 3/A ve 5/D sınıfı yapılar) tespit edilerek ve yıpranma oranları düşülerek (%60 yıpranma) belirlenmesinde, taşınmazdaki toplam 4 adet ağaçların bedelinin maktu olarak tespit edilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davalı temyiz dilekçesinde özetle; kamulaştırma bedeline yasal faiz işletilmesinin hatalı olduğunu, kamu kurumlarına uygulanacak en yüksek faiz oranında faize hükmedilmesi gerektiğini ilave etmek suretiyle istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, temel olarak davacı idare ile davalı tapu maliki arasındaki kamulaştırma bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun’un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsalin üstün ve eksik yönleri belirlenip kıyaslaması yapılarak değer biçilmesi ve tespit edilen bedelin bloke ettirilerek hükmün kesinleşmesi beklenmeden davalı tarafa ödenmesine karar verilmesi yerindedir.

3. Bölge Adliye Mahkemesince 6100 sayılı Kanun'un 355 inci maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak inceleme yapıldığından ve istinaf sebebi olarak ileri sürülmeyen bir konunun temyiz yolunda ileri sürülmesi hâlinde incelenmesi mümkün olmadığından davalının faiz türüne ilişkin talebinin temyiz sebebi olarak değerlendirmesi yapılmamıştır.

4. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı tarafın yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Davalıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.