Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/10386 E. 2026/727 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/114 Esas, 2024/143 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. Gaziantep 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin 28.02.2024 Tarihli ve 2024/85 Esas, 2024/100 Karar Sayılı Kararı Eldeki davanın tazminat istemine ilişkin olduğu, tazminat davalarında kesin yetki bulunmadığı, kesin olmayan yetkinin olduğu, bundan dolayı bu davanın hem genel yetkili mahkeme olan davalının yerleşim yerinde açılabileceği, hem de özel yetki kuralı gereği olarak haksız fiilin işlendiği yer, zararın meydana geldiği yer, zararın meydana gelme ihtimalinin bulunduğu yer hem de zarar gören davacının yerleşim yerinde açılabileceği, diğer bir ifadeyle Gaziantep Mahkemelerinin yetkili olabilmesi için davalıların yerleşim yerinin Gaziantep ili olması, olayın meydana geldiği yerin, zararın meydana gelme ihtimalinin bulunduğu yerin veya davacıların yerleşim yerinin Gaziantep ili olması gerekir iken bunlardan herhangi birinin somut olayda gerçekleşmediği, dava tarihi itibarıyla davacının ve davalının ikametgah adreslerinin Gaziantep ilinde olmadığı, olaya ilişkin soruşturma neticesinde yargılamanın Ayancık Asliye Ceza Mahkemesinde yapıldığı ve haksız fiilin işlendiği yerin ... köyü/Mahallesinde meydana geldiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Ayancık Asliye Hukuk Mahkemesinin 18.07.2024 Tarihli ve 2024/114 Esas, 2024/143 Karar Sayılı Kararı Kesin yetki kuralı bulunmayan eldeki davada, yetkili mahkemeyi göstermek suretiyle yöntemince ileri sürülmüş bir yetki itirazı bulunmadığı için mahkemenin yetkili hale geldiği dikkate alınmak suretiyle, yetkisizlik kararı verilmeyerek yargılamaya devam edilmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, kişilik haklarına saldırıdan dolayı manevi tazminat istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 6100 sayılı Kanun’un “Genel yetkili mahkeme” başlıklı 6 ıncı maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir.”

3. 6100 sayılı Kanun’un “Haksız fiilden doğan davalarda yetki” başlıklı 16 ncı maddesi şöyledir: “Haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.”

4. 6100 sayılı Kanun'un “Yetki itirazının ileri sürülmesi” başlıklı 19 uncu maddesi şöyledir: “(1) Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir. (2) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz. (3) Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir. (4) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir.”

C. Değerlendirme 1. Kişilik haklarına saldırıdan dolayı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin davalarda yetki konusunda özel bir düzenleme bulunmadığına göre, yetkili mahkeme genel yetki kuralı gereği davalının yerleşim yeri mahkemesidir. Bu yetki kuralı kesin olmadığından 6100 sayılı Kanun'un 19 uncu maddesinde belirlenen süre ve yöntemle yetkisizlik itirazında bulunulmaz ise davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir ve mahkemece kendiliğinden yetkisizlik kararı verilemez.

2. Bir davada, birden fazla genel ve özel yetkili mahkeme varsa, davacı bu mahkemelerden birinde dava açmak hususunda bir seçimlik hakka sahiptir. Davacı, davasını bu genel ve özel yetkili mahkemelerden hiçbirinde açmaz ve yetkisiz bir mahkemede açarsa, o zaman seçme hakkı davalılara geçer.

3. Dosya kapsamından taraflar arasındaki uyuşmazlıkta kesin yetki durumu bulunmadığı ve davalı tarafça cevap dilekçesi ile birlikte yetki itirazında bulunulmadığı anlaşıldığından, uyuşmazlığın davanın ilk açıldığı Gaziantep 8. Asliye Hukuk Mahkemesince sonuçlandırılması gerekmektedir.

III. KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Gaziantep 8. Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

19.01.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.