Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2025/5633 E. 2026/2690 K.

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/720 E., 2025/1848 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 12. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/205 E., 2025/120 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılardan ... Motor A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili; müvekkilinin 29.07.2020 tarihli fatura ile 328.331,00 TL bedel karşılığında ... marka, ... 2020 model sıfır aracı davalı ...den satın aldığını, müvekkilinin 9.000 km'de olan aracıyla seyir halinde iken aracın yağ seviyesi düşük ikazı verdiğini ve bir anda 30 km sürate düşen aracı yetkili servise götürdüğünü, aracın yağ soğutma motorunun değiştirildiğini, araç 18.500 km'de iken aynı problemin ortaya çıktığını, çekici ile servise giden aracın arızasının çözülemediğini ve aracın 13.10.2021 tarihinden bu yana halen davalı yetkili serviste beklediğini, Manisa 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2021/147 Değişik İş sayılı dosyası ile bilirkişi raporu aldırıldığını, rapordan da anlaşılacağı üzere aracın gizli ayıplı olduğunu, müvekkilinin davalı tarafa ihtarname göndererek aracın misli ile ile değişimini talep ettiğini, müvekkilinin aracıyla ticari işlerini gördüğünü, ancak aracı kullanmadığı gibi ikame araç da verilmediğini ileri sürerek; dava konusu ayıplı aracın ayıpsız misliyle değiştirilmesini ve müvekkiline ikame araç verilmediği için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL tazminatın davalılardan tahsilini talep etmiş, 27.02.2025 tarihli celsede, ikame araç tazminatı hakkındaki dava hakları saklı kalmak üzere sadece misli ile değişim talepleri yönünden karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalılar vekili; dava konusu araçta üretimden kaynaklanan bir ayıbın söz konusu olmadığını, bir an için Mahkemece aksi yönde bir tespitte bulunacak olsa bile, Mahkemenin taraflar arasındaki menfaat dengesini gözeterek seçimlik haklar arasında değerlendirme yapması gerektiğini, davacının kendisine tanınan seçimlik hakları objektif iyiniyet kuralları çerçevesinde kullanması gerektiğini, davacının taleplerinin iyi niyetli olmadığını, tramer kayıtlarının incelenmesi gerektiğini, davanın kabul edilmesi halinde değer kaybının tahsiline karar verilmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; bilirkişi raporlarının birbiri ile ve dosya kapsamı ile uyumlu olduğu anlaşılmakla hükme esas alındığı, aracın kullanımının tehlike arz ettiği, davalı şirketin ayıbın giderilmesi için gerekli edimleri yerine getirmediği, motorun açılmasının değer kaybına neden olacağı bildirildiğinden ayrıca bu hususta inceleme yapılmadığı, davacıya izafe edilebilecek bir kusurun olmadığı, ayıbın niteliğine göre gizli ayıp olduğu ve kullanımdan kaynaklanmadığı, davalının ayıbı gidermekle yükümlü olduğu, davacının seçimlik hakkını ayıpsız misli ile değiştirmekten yana kullanmasının edimler arası dengesizliğe neden olmayacağı, aracın halen davalılardan ... Otomotiv A.Ş.de olduğu bildirildiğinden ayrıca aracın davalıya iadesi yönünde karar verilmediği gerekçesiyle; davanın kısmen kabulü ile; 45... plaka sayılı 2020 model ... Dizel otomatik davaya konu edilen ayıplı aracın tüm borçlarından arındırılarak davalı tarafından aynı özelliklere sahip ayıpsız misli ile değiştirilerek davacıya verilmesine, davacının ikame araç tazminatı yönünden talebinin feragat nedeniyle reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun ayıba karşı tekeffül hükümlerini düzenleyen 219. maddesinde ayıptan ithalatçı veya üreticinin de sorumlu olduğuna ilişkin bir hüküm bulunmadığı, olayda uygulanması gereken 6098 sayılı Kanuna göre ayıptan alıcıya karşı sadece satıcının sorumlu olduğu, aracın ithalatçısı olan davalı ...Ş. yönünden davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiği, dava konusu araçtaki sorunların üretim hatasından kaynaklandığı, ayıbın esaslı nitelikte ve gizli olduğu, davacının mevcut haliyle otomobilden beklediği faydayı sağlamasının mümkün olmadığı, davacının yaklaşık 4 yıldır tamir edilmeyen ayıplı mal niteliğindeki otomobili kabul etmeye ve kullanmaya zorlanamayacağı, misli ile değişimin edimler arası dengesizliğe neden olmayacağı, dava konusu aracın tamir amacıyla yetkili servise bırakılmasının hukuki teslim anlamına gelmeyeceği gerekçesiyle; davalı ...nin istinaf talebinin kabulü ve davalı ...nin istinaf talebinin kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davalı ...Ş. yönünden davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ...Ş. yönünden davacının aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi talebinin kabulü ile; dava konusu 2020 model ... Dizel Otomatik 45... plaka sayılı ayıplı aracın davalı ...Ş tarafından ayıpsız misli ile değiştirilmesine, dava konusu otomobilin ayıpsız misli ile değiştirilmesinin mümkün bulunmaması halinde 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 24. maddesi gereğince işlem yapılmasına, dava konusu aracın tüm takyidatlarından arındırılmış şekilde davacı tarafından davalı ...ye iadesine, davacının ikame araç tazminatı talebinin feragat nedeniyle reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalı ...Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur. V.TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı ...Ş. vekili; dava konusu araçta üretimden kaynaklı bir ayıbın bulunmadığını, Mahkemenin taraflar arasındaki menfaat dengesini göz önüne alarak seçimlik haklar arasında değerlendirme yapması gerektiğini, araçtaki sorunun onarılabilir olup olmadığı veya kaynağının ancak motorun açılması ile tespit olunabileceğini, bu hususta inceleme yapılmaksızın karar verilmesinin doğru olmadığını, bilirkişi raporlarının eksik ve hatalı incelemeye dayandığını, araçtaki sorunun kaynağının tespitinde motorun sökülmesi gerekli ise bu işleme davacının onay vermesi gerektiğini, sırf araçta değer kaybı oluşabilir şeklindeki asılsız kanaate istinaden ispatlanmamış bir hususta varsayımsal olarak araçta üretimden kaynaklı ayıp olduğunun söylenmesinin hakkaniyet ile bağdaşmayacağını, davacı araca müdahale edilmesine izin vermediğinden müvekkili şirket tarafından araca dokunulmadığını, misli ile değişim kararı verilmesi halinde, tescil yönünden de hüküm kurulması gerektiğini ifade ederek; kararın bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, ayıplı aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi istemine ilişkindir. Temyiz olunan kararda belirtilen gerekçeye, özellikle yargılama sırasında alınan bilirkişi kök ve ek raporlarında, dava konusu aracın halen davalı ... Otomotiv A.Ş.nin otoparkında beklediği, araçta motorda sızıntı şeklinde yağ kaçağının bulunmadığının tespit edildiği, yetkili servisçe araçta hiçbir yağ kaçağı tespit edilmediği halde 6.2 lt yağ miktarının 1.5 lt'ye ya da minimum seviyeye düşmesinin olağan olarak kabul edilmeyeceği, motor içerisindeki kaçağa bağlı olarak yağın yanarak eksilme ihtimalinin olduğu, dava konusu aracın kullanılması sırasında motordaki yağın ani eksilmesine bağlı olarak motorun zarar görmemesi için motorun korunmaya alındığı, bu nedenle gücün aniden kesildiği, araç motorunda yağ eksiltme sorununun gizli ayıp olduğu kanaatine varıldığı, dava konusu araçtaki arızanın halen devam ettiği, davalı şirketin arızayı teşhis etmek için daha az müdahaleci yöntemleri denemeden motorun açılmasını istediği, bu durumun da davacının gereksiz işlemlere maruz bırakılması anlamına geleceğini, motorun açılması işleminin araçta değer kaybına yol açacağının tespit edildiği, davacının seçimlik hakkını misli ile değişim şeklinde kullanmasının hakkaniyete, taraflar arasındaki hak ve menfaatler dengesine uygun olduğu, trafik kaydına tescile karar verilmesinin idareyi işlem yapmaya zorlayıcı bir karar olduğu, adli yargı yerinde, idareyi işlem yapmaya zorlayıcı türden bir karar verilemeyeceğinin anlaşılmasına göre, davalılardan ... Motor A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz edene yükletilmesi, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 30.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.