Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2025/4852 E. 2026/1994 K.

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/809 E., 2025/1469 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 44. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/337 E., 2024/450 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili ve davalılardan ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili; davalılardan ...'ın 1416 sayılı Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebe Hakkında Kanun (1416 sayılı Kanun) ve Türk Öğrencilerin Yabancı Ülkelerde Öğrenimleri Hakkında Yönetmelik uyarınca ... Üniversitesi adına, müvekkili Bakanlık hesabına, resmi-burslu statüde öğrenim görmek üzere yurt dışına gönderilmeden önce .... Noterliğinin 04.12.2008 tarihli ve ... yevmiye nolu taahhütnamesini imzaladığını, davalının ABD'ye "Robotik ve Yapay Zeka" alanında lisansüstü eğitimi görmek üzerine gönderildiğini, diğer davalı kefiller ... ve ...'ın .... Noterliğinin 18.03.2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı kefaletnamesini imzaladıklarını, davalı ...'ın yüksek lisans öğrenimini 05.08.2013 tarihinde tamamladığını ve doktora öğrenimine 12.08.2013 tarihinde başladığını, kendisine verilen süre uzatımlarına rağmen zamanında doktora eğitimini bitiremediğini, müvekkili Bakanlık tarafından 24.10.2018 tarihi itibarıyla davalının ilişiğinin kesildiğini ve yapılan harcamalar için tazminat takibatına başlanılmasının 30.11.2018 tarihli yazı ile bildirildiğini, müvekkili Bakanlık tarafından davalı ...'a 24.12.2018 tarihli yazıyla tahakkuk ettirilen borcun ödenmesi için yazı yazıldığını, borç ödenmediğinden 10.09.2021 tarihli yazıyla borç ödemesi için tekrar bildirim yapıldığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 312.264,05 USD ve 11.716,44 TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı bursiyer ile müşterek borçlu ve müteselsil kefil olan diğer davalılardan sorumlulukları oranında tahsilini talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalılar ... ve ... vekili; geçerli bir kefaletname sözleşmesinin olmadığını, asıl borç içinde değerlendirilen ve telep edilen diğer davalı ...'a ödenen maaş niteliğindeki paranın iadeye tabi olmaması gerektiğini, yüklenme senedinde çalışmanın karşılığı olarak ödenen maaşların da iade edileceğinin açıkça zikredilmediğini, yüklenme senedinin muhtelif hükümlerinde ve dava dilekçesinde talep edilen alacağın masraflara hasredildiğini, .... Noterliğinin 21.07.2023 tarihli ve 0 ... yevmiye numaralı kefalet senedinde düzenleme tarihinin bulunmadığını, özellikle metinde kefillerin el ürünü bir tanzim tarihinin yer almadığını, kefalet senedinin geçerlilik şartlarını taşımadığını, geçerli olmayan kefalet senedine dayanılarak müvekkillerine mevcut borçtan dolayı sorumluluk atfedilemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir. 2.Davalı ..., davaya cevap vermemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı ...'ın yurt dışı doktora eğitimini tamamlamadığı, 21.03.2019 tarihli Taahhüt Senedinde imzasının bulunduğu, davalı ...'a 1416 sayılı Kanun kapsamında görmüş olduğu eğitimden dolayı Hazineye faiz hariç 312.264,05 USD ve 11.716,44 TL ana para borcunun ödenmesinin ihtar edildiği, davalı tarafından 322.264,05 USD ve 12.189,44 TL borca mahsuben 10.000 USD ve 473,00 TL ödeme yapıldığının görüldüğü, kefalet senedinin usulüne uygun olarak düzenlendiği gerekçesiyle; davanın kabulü ile 312.264,05 USD ile 11.716,44 TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davalılar vekili istinaf isteminde bulunmuştur. IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı ... yönünden hükmedilen alacağa ilişkin faiz başlangıç tarihinin belirlenmesi açısından 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (6098 sayılı Kanun) 117. maddesinde yer alan genel hükümlerin uygulanması gerektiği, muaccel bir borcun borçlusunun alacaklının ihtarı ile temerrüde düşeceği, davalı bursiyer ...'a, dava konusu taahhüdünü ihlal ettiği ve 322.264,05 USD ile 12.189,44 TL tazminat borcu olduğunun 05.12.2018 tarihli ve E.23459948 sayılı yazı ile bildirilerek 30 gün ödeme süresi tanındığı, 30 günlük ödeme süresinin son gününün 20.01.2019 olacağından cihetle temerrüdün ve faizin başlangıç tarihinin 21.01.2019 olduğunun kabulünün gerektiği, Mahkemece faizin başlangıç tarihinin ödeme tarihi olarak kabulünde hukuki isabet görülmediği, davalı ...'dan tahsili istenilen eğitim ve öğretim giderlerinin içinde yurt içi maaşların da yer aldığının anlaşıldığı, ödenen maaşların geri istenemeyeceği, dosya içerisinde bulunan masraf cetvelinde yer alan toplam 1.432,00 TL yurt içi maaşlarının davalıdan tahsiline karar verilmesinin isabetsiz olduğu, dava konusu .... Noterliğinin 18.03.2019 tarihli ve ... yevmiye numaralı kefalet senedinin davalı kefiller ... ve ... tarafından imzalandığı, 6098 sayılı Kanunun 583. maddesi gereği, kefalet tarihinin davalı kefillerce kendi el yazıları belirtilmediğinin görüldüğü, Kanuna aykırı olarak düzenlenen kefalet senedi nedeniyle davalı kefillerin sorumluluklarının bulunmadığı gerekçesiyle; davalıların istinaf taleplerinin kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden davanın davalı ... yönünden kabulü ile 312.264,05 USD ile 11.716,44 TL alacağın 21.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsili ile davacıya ödenmesine, davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili ve davalılardan ... vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1.Davacı vekili; davalı kefillerin el yazılarıyla hem borç miktarını hem de kefalet iradelerini açıkça beyan ettiklerini, 18.03.2019 tarihli kefalet senedi noter onaylı olduğundan düzenleme tarihinin resmi olarak belirli olduğunu, el yazısıyla tarih yazılmadığı gerekçesiyle kefaletin geçersiz sayılmasının şekil şartlarının amacına ve Kanunun koruyucu ruhuna aykırılık teşkil ettiğini, yıllar sonra sadece şekli bir eksiklik gerekçe gösterilerek kefaletin geçersiz sayılmasının dürüstlük kurallarına aykırı olduğu gibi hakkın kötüye kullanılması durumunu oluşturduğunu ifade ederek, kararın bozulmasını talep etmiştir. 2.Davalılardan ... vekili; taahhütnamede müvekkiline maaş adı altında yapılan ödemelerin iadeye tabi olduğu yönünde hüküm olmadığını, taahhütnamede yapılan masraflardan bahsedildiğini, müvekkiline ödenen maaşların Anayasa'da düzenlenen angarya yasağı gereği iadesinin istenemeyeceğini, davacı Bakanlığın yüklenme senedi yükümlüsü müvekkilinden sadece yaptığı masrafları talep edebileceğini, davaya konu borç ilişkisinin kaynağı aynı belge olmasına rağmen her üç davalı bakımından yatırılan bir adet nispi ve maktu harcın Bölge Adliye Mahkemesi tarafından eksik görülerek her bir davalı için ayrı ayrı harcın tahsili yoluna gidilmesinin doğru olmadığını ifade ederek; kararın bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, 1416 sayılı Kanun kapsamında yurt dışına eğitim için gönderilen davalı bursiyerin doktorasını bititrememesi nedeniyle yapılan masrafların asıl borçlu ve kefillerden tahsili istemine ilişkindir. Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçeye, davalı asıl borçlu ... tarafından imzalanan taahhüt senedinde yazılı yükümlülüğünün yerine getirilmemesine, davalı ... süresinde ve taahhüt ettiği şekilde doktora eğitimini tamamlayamadığından adına tahakkuk edilen miktarı ödemekle sorumlu bulunmasına, yurt dışı eğitim masrafları nedeniyle ilgilinin sorumluluğunun ve ödenmesi gereken borç miktarının yüklenme senedine göre tespit edilecek olmasına, davalının sorumluluk tutarları içerisinde yurt içi maaş ödemesinin bulunmamasına, 6098 sayılı Kanunun 583. maddesinde kefalet sözleşmesi için öngörülen şeklin geçerlilik şartı olmasına, dava konusu kefalet senedinde kefalet tarihinin kefillerin el yazısı ile belirtilmesi nedeniyle söz konusu kefaletin hükümsüz olduğunun anlaşılmasına göre, davacı vekili ve davalılardan ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verilmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı bakiye temyiz karar harcının temyiz eden davalıya yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 09.04.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.