Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 2026/1683 E. 2026/3845 K.

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki davacı borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

Çeke dayalı olarak başlatılan kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla ilamsız icra takibine karşı çeki düzenleyen ile avalistin icra mahkemesine yaptıkları başvuruda; senet aslının icra dosyasına konulmadığı, takibe konu edilen şekil ve bedellerde herhangi bir borcunun bulunmadığını, takibe konu edilen ödeme emrinde asıl alacak olarak belirlenen miktara işlemiş faizin hangi tür faiz olduğunun ve faizin hangi dönemi kapsadığının belirtilmediğini, talep edilen faizin kabul edilebilir nitelikte olmadığını, bu itibarla talep edilen işlemiş ve işleyecek fahiş faiz ve faiz oranının kanuna aykırı olduğunu, ödeme emrinde İİK'nın 58. maddesine aykırı olarak ödemenin yapılacağı banka hesap bilgisinin yazılmadığını, takip dayanağı senet üzerindeki mevcut müvekkillerine atfolunan imzaların müvekkillerine ait olmadığını belirterek takibin ve ödeme emrinin iptali ile tazminata karar verilmesini talep ettikleri, İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verildiği, kararın borçlular tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiği, bu kararın borçlular tarafından temyiz edildiği anlaşılmıştır. Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de; TTK'nın 790. maddesinde; "Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır." düzenlemesine yer verilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta; takip dayanağı olan 30.06.2019 düzenleme tarihli çekte lehtar .. Bilgisayar Sistemleri Mühendislik Sanayi Ve ... A.Ş. olup, diğer takip alacaklısı .. .. Sigorta A.Ş.’nin, çekin ibrazından önce ciro silsilesinde yer almadığı görülmüştür.

İcra mahkemelerinin, kambiyo senetlerine mahsus takiplerde alacaklının takip hakkının bulunup bulunmadığı hususundaki yetkisi, dar ve şekli bir inceleme ile sınırlı olduğu, takip konusu çekte cirosu bulunmayan .. .. Sigorta A.Ş.’nin, protokol ve sigorta sözleşmeleri gereğince TTK’nın 1472. maddesinde düzenlenen kanuni halefiyet ilkeleri gereğince alacaklının takip hakkı bulunup bulunmadığına ilişkin değerlendirme yargılamayı gerektirdiğinden icra mahkemesince, önüne gelen şikayet nedeniyle bu kapsamda bir değerlendirme yapılamayacağı tabiidir. İİK'nın 170/a-2. maddesi gereğince; icra mahkemesi, yasal sürede yapılan itiraz veya şikayet nedeniyle icra mahkemesine intikal eden işlerde, öncelikle, takip dayanağı senedin kambiyo vasfında olup olmadığını veya alacaklının kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip hakkının bulunup bulunmadığını re'sen inceleyerek takibin iptaline karar verebilir.

Hal böyle olunca; alacaklı ...Sigorta A.Ş.’nin alacaklı sıfatı bulunmadığı nazara alınarak, şikayetçi borçlular hakkındaki takibin adı geçen şirket yönünden iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm tesisi ve istinaf başvurusunun da Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine karar verilmesi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

SONUÇ : Yukarıda yazılı nedenlerle 5311 sayılı Kanun ile değişik İİK'nın 364/2. maddesinin göndermesiyle uygulanması gereken 6100 sayılı HMK'nın 373/1. maddesi uyarınca, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesinin 19.11.2025 tarih ve 2025/2 71... /2214 Karar sayılı kararının (KALDIRILMASINA),

İstanbul Anadolu 11. İcra Hukuk Mahkemesinin 05.12.2024 tarih ve 2024/2 93... /925 Karar sayılı kararının (BOZULMASINA), peşin alınan harcın istek halinde ilgiliye iadesine, dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin de Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 01.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.