İlk Derece Mahkemesi 2026/503 E. 2026/783 K.

T.C. İSTANBUL 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/503 Esas KARAR NO : 2026/783

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 05/06/2026 KARAR TARİHİ : 12/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkil davacı , davalı ... İnşaat Mim. ve Müh. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı ...’ye, .../..., ... Mahallesi, 8255 ada 1 parselde yer alan “... C Tipi 4+1 Villa (Örnek Villa)” başlıklı kaba inşaat yapım ve teslim ilişkisi kapsamında, satış bedeline mahsuben çeşitli tarihlerde toplam 3.000.000,00 TL (üçmilyonTürkLirası) ödeme yaptığını, bu husus, hem taraflar arasında imzalanan satış sözleşmesi hem de bankadan gerçekleştirilen EFT/dekont kayıtları ile sabit olduğunu, satış sözleşmesinde satıcı olarak ... İnşaat Mim. ve Müh. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti., alıcı olarak Nurettin Çalışkan gösterilmiş; sözleşme konusu taşınmaz/bağımsız bölüm ilişkisi “... C Tipi 4+1 Villa (Örnek Villa) Kaba inşaat yapım, teslim sözleşmesi olduğunu, ince işler alıcıya aittir.” şeklinde düzenlendiğini, sözleşmede satış bedeli 3.000.000,00 TL + KDV olarak kararlaştırılmış; ödeme planı da açık şekilde belirlendiğini, davalılar tarafından gayrimenkul tesliminin gerçekleşmemesi sebebi ile taraflar arasında 05.11.2025 tarihli alacak iade sözleşmesi imzalandığını, davalıların birlikte borç altına girdiği hususu da ortada olduğunu, keza alacak iadesi sözleşmesinde borçlu olarak hem ... İnşaat Mim. ve Müh. Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. hem de ... birlikte gösterildiğini, ayrıca sözleşme metninde davacının, ... ve ... İnşaat adına göndermiş olduğu ödemelerden söz edilmiş ve geri ödeme borcu her iki borçlu tarafından üstlenildiğini, ödemelerin bir kısmının doğrudan ...’ye, diğer kısmının ... İnşaat’a yapılmış olması da bu ortak borç ilişkisini fiilen doğrulamakta olduğunu, alacak iadesi sözleşmesinde belirlenen ödeme vadeleri, borcun muacceliyetini açık biçimde ortaya koymakta olduğunu, davalılar tarafından 20.04.2026, ödenmesi gereken 5.000.000TL ödenmemiş ve alacak muaccel hale geldiğini, davanın kabulü ile davalıların, ....İcra Müdürlüğü’nün 2026/... sayılı takip dosyasına yapmış oldukları itirazın iptaline İcra takibinin, takip talebindeki alacak kalemleri esas alınarak kaldığı yerden devamına mahkemece koşulların oluştuğunun kabulü hâlinde, İİK m. 67/2 uyarınca kabul edilecek alacak miktarı üzerinden davalılar aleyhine %20 icra inkâr tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara müştereken ve müteselsilen yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacının hem takibe hem de işbu davaya dayanak yaptığı 05.11.2025 tarihli alacak iadesi sözleşmesinin yetkiye ilişkin kaydında, 'İşbu sözleşmeden doğabilecek her türlü uyuşmazlıkta İstanbul Anadolu Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir.' denilmek suretiyle taraflar, doğmuş ve doğabilecek tüm uyuşmazlıklar bakımından İstanbul Anadolu mahkeme ve icra dairelerini münhasıran yetkili kıldığını, buna rağmen davacı, takibi İstanbul (Avrupa yakası) 1. İcra Dairesinden başlatıldığını, işbu itirazın iptali davasını da İstanbul (Avrupa yakası) Asliye Ticaret Mahkemesinde açtığını, müvekkiller, anılan takibe itirazlarında yetki itirazını da yöneltmiş ve yetkili icra dairelerinin İstanbul Anadolu icra daireleri olduğunu (İİK m. 50/2) açıkça bildirdiğini, davacının talebi; takip konusu alacağın muaccel olmayan ve likit bulunmayan kalemleri, icra inkâr tazminatı ve müvekkili ...'nin sorumluluğu yönünden yerinde olmadığını, takip ilk taksit ile henüz doğmamış cezai şartı kapsamakta olup, davacının bu kalemleri takibe koyma biçimi kendi içinde çelişkili olduğunu, takipte istenen 351.190,00 TL'lik kur farkına dayalı cezai şart, sözleşmenin kendi hükmüne göre henüz doğmadığını ve dayanaktan yoksun olduğunu, öncelikle yetki itirazımızın kabulü ile; taraflar arasındaki münhasır yetki sözleşmesine aykırı biçimde yetkisiz İstanbul (Avrupa) 1. İcra Dairesinden yürütülen takibe dayalı, geçerli ve yetkili bir takip bulunmayan davanın usulden reddini bu görüşe iştirak edilmemesi hâlinde ise mahkemenizin yetkisizliğine karar verilerek dosyanın yetkili İstanbul Anadolu (Asliye Ticaret) Mahkemesine gönderilmesini, müvekkili ... yönünden; üstlenilen yükümlülük gerçekte kefalet niteliğinde olup TBK m. 583-584 ve 603'teki emredici geçerlilik şartlarını taşımadığından, bu davalı yönünden davanın reddini, yetki itirazının reddi hâlinde esasa girilerek; tüm alacak kalemleri ile özellikle 31.08.2026 vadesine bağlı kur farkına dayalı 351.190,00 TL'lik cezai şart (gecikme zammı) kalemi ile buna bağlı işlemiş faiz yönünden davanın reddini, İİK m. 67/2 koşulları oluşmadığından icra inkâr tazminatı talebinin reddini, haksız bir şekilde icra takibi başlatıldığından takip tutarının %20'si oranında haksız icra tazminatının davacıdan alınarak müvekkile verilmesine;Talep edilen cezai şartın fahiş kısmının tenkisini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. İNCELEME ve GEREKÇE: Dava dilekçesi ve sair tüm evraklar hep birlikte incelenmiştir. 28.11.2013 tarihli Resmî Gazetede yayımlanan ve 28.05.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun (TKHK) 2. maddesinde Kanunun kapsamı "Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar" şeklinde açıklanmıştır. Kanunun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasının (l) bendinde ise tüketici işlemi, "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukukî işlemi ifade eder" biçiminde tanımlanmıştır. 6502 sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında Kanunun 83. maddesinde de taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir. Bir hukukî işlemin sadece 6502 sayılı Kanunda düzenlenmiş olması tek başına o işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın tüketici mahkemesinde görülmesini gerektirmez. Bir hukuki işlemin 6502 sayılı Kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için taraflardan birinin tüketici olması gerekir. Somut olayda; taraflar arasında villa kaba inşaat yapım ve teslimine dair anlaşma olduğu, sonraki süreçte davacı tarafından ödenen bedellerin geri iadesi için alacak iade sözleşmesi düzenlendiği, davacı vekilinin cevaba cevap dilekçesinde açıkça davacı asilin tacir olmadığı yönünde beyanda bulunduğu görülmüştür. Davanın temelini oluşturan "villa kaba inşaat yapım ve teslim sözleşmesi", Türk Borçlar Kanunu kapsamında bir eser sözleşmesi niteliğindedir. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un (TKHK) 3. maddesine göre; mesleki veya ticari olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile (yani sizin olayınızdaki tacir olmayan davacı) ticari veya mesleki amaçla hareket edenler (yani davalı şirket) arasında kurulan eser sözleşmeleri tüketici işlemi sayılır. Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre, bir sözleşmenin tasfiyesinden, dönülmesinden veya feshinden kaynaklanan alacak ve iade davalarında görev, asıl sözleşmenin niteliğine göre belirlenir. Asıl sözleşme bir tüketici işlemi olduğundan, onun tasfiyesine yönelik iade protokolünden doğan uyuşmazlık da tüketici mahkemesinde görülmelidir. Davalı tacir olmakla birlikte davacı gerçek kişi olup açılan dava TTK'nın 4/1. maddesinde açıklandığı şekilde ticari dava niteliğinde değildir. Davacı gerçek kişiler, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un 3.maddesinin k bendi kapsamında tüketici olduğundan ihtilafın çözümünde Tüketici Mahkemesi görevlidir. Bu nedenlerle davanın Tüketici Mahkemesinde görülmesi için görevsizlik kararı verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Mahkememizin görevsizliği nedeniyle HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca görev dava şartı yokluğundan DAVANIN USULDEN REDDİNE, 2-HMK.nun 20. Maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmesi halinde dava dosyasının görevli ve yetkili İSTANBUL TÜKETİCİ MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, süresi içinde talep olmaması halinde dosyanın Mahkememizce resen ele alınarak davanın açılmamış sayılacağı hususunun ihtarına, 3-Harç ve yargılama giderinin görevli mahkemece değerlendirilmesine, HMK 331/2. maddesi gereğince davaya başka bir mahkemede devam edilmediği taktirde talep halinde harç ve yargılama giderinin ve gider avansının harcanmayan kısmının Mahkememizce karar altına alınmasına, Dair, HMK 345 maddesi uyarınca kararın taraflara tebliğ edildiği tarihten başlayarak iki hafta içinde HMK 342 maddesi gereğince düzenlenmiş dilekçe ile HMK 343 maddesi uyarınca mahkememize veya başka bir mahkemeye yapılacak başvuru ile HMK 341/1 maddesi uyarınca İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olarak hazır bulunan taraf vekillerinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda oy birliği ile verilen karar açıkça okunup anlatıldı 12/10/2026

Başkan ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Katip ... e-imzalıdır