İlk Derece Mahkemesi 2026/1840 E. 2026/810 K.

T.C. İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2026/1840 Esas KARAR NO : 2026/810

DAVA : Tespit DAVA TARİHİ : 05/10/2026 KARAR TARİHİ : 12/10/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Fatura bilgileri bulunan ... Marka, ... Tip, 1997 model, ... Şasi/Seri No'lu ve motor no'su yıprandığından okunamayan iş makinasını (PALETLİ HİDROLİK DELİCİ) 05.12.2023 tarih ve ... seri nolu fatura ile davalıdan satın aldığını, söz konusu iş makinasının anahtarları ve kendisi müvekkil nezdinde olup makine müvekkiline ait olduğunu, zira dava konusu iş makinesi tescilli bir araç olmadığını, bu sebeple mülkiyet, Eşya Hukuku'na ilişkin Medeni Kanun'nun "TAŞINIR MÜLKİYETİ", "B. Kazanılması", "I. Mülkiyetin nakli", "1. Zilyetliğin devri" başlıklı 763. Madde uyarınca zilyetliğin devri ve anahtar teslimi ile geçtiğini, anahtar teslimi ile zilyetliği ve mülkiyeti kazanan müvekkili makine üzerinde istediği gibi hakimiyet sahibidir ve fiili hakimiyetini dilediği gibi kullanabildiğini, ne var ki iş bu iş makinesi halen Ticaret Odasına kayıtlı olmadığı (Plakasız olduğu) için trafik polisi tarafından trafikten men edilme tehlikesi ile karşı karşıya olduğundan ihtiyaç duyulan yerlere nakledilememekte, bu sebeple müvekkili oldukça büyük mağduriyetler yaşadığını, İş makineleri halihazırda "... Mah. ... Sok. No:2 - ... - TUZLA / İSTANBUL adresinde bulunduğunu, iş bu iş makinelerinin Karayolları Trafik Kanunu'nun 36. Maddesi uyarınca müvekkilinin kayıtlı bulunduğu İstanbul Ticaret Odasına tescili yapılarak plakası çıkarılmak zorunda olduğunu müvekkilinin davalıya borcu bulunmamasına ve fatura karşılığı anahtar teslim ile makine müvekkile devir ve teslim edilmiş olmasına rağmen iş makinelerinin mülkiyetinin müvekkiline ait olduğuna dair Ticaret Odası tarafından mahkeme kararı istediğini, Ticaret odası da bu karar doğrultusunda iş makinesini tescil ettiğini, huzurdaki davada hukuki yararları bulunduğunu, huzurdaki davada Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli olduğunu, nitekim taraflar ticaret şirketi olup, mezkur iş makinesinin mülkiyetinin devri/satışı ticari iş olduğunu, iş bu sebeplerle ... Marka, ... Tip, 1997 model, ... Şasi/Seri No'lu ve motor no'su yıprandığından okunamayan iş makinasının müvekkile ait olduğunun tespitini istediklerini beyan ederek davalarının kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: Talep, araç mülkiyetinin tespiti ve sahiplik belgesi verilmesi istemine ilişkindir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 1. maddesinde; "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." hükmü yer almaktadır. HMK 114/1.c maddesi uyarınca "Mahkemenin görevli olması" dava şartlarından olup, HMK 138 maddesi dikkate alınarak dava şartlarının öncelikle karara bağlanması gerekmektedir. HMK 115. maddesinde ise "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir..." düzenlemesi yer almaktadır. HMK'nın "Asliye hukuk mahkemelerinin görevi" başlıklı 2. maddesinde, "(1)Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığına ilişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir. (2) Bu Kanun'da ve diğer kanunlarda aksine düzenleme bulunmadıkça, asliye hukuk mahkemesi diğer dava ve işler bakımından da görevlidir." şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir. Somut olayda; davacı vekili, davaya konu iş makinesinin mülkiyetinin müvekkiline ait olduğunu tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Bu durumda davacının iş makinesi üzerinde mülkiyet iddia ederek taşınır malın kendi adına mülkiyetin tespiti ve sahiplik belgesi verilmesini talep etmesine, her ne kadar iş makinesinin satın alındığı şirket davalı sıfatında gösterilmiş ise de, talebin niteliği itibarıyla çekişmesiz yargı işi olmasına, mutlak ya da nispi ticari dava niteliğinde olmamasına göre davanın görevli Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmakla mahkememizce görev dava şartı yokluğu sebebiyle davanın usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Dayanak: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi'nin 2022/2500 esas 2023/112 karar) HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-HMK'nun 114/1-c maddesindeki dava şartı yokluğundan aynı yasanın 115/2 maddesi gereğince davanın usulden reddine, 2-Karar kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize başvuru halinde dava dosyasının görevli İstanbul Asliye Hukuk Mahkemelerine tevzii edilmesi için Tevzii Bürosuna gönderilmesine, 3-Görevsizlik kararından sonra davaya görevli Asliye Hukuk Mahkemesinde devam edilmesi halinde yargılama giderlerine Asliye Hukuk Mahkemesince hükmedileceğinden, bu konuda HMK'nun 331/2. maddesi uyarınca şu aşamada bir karar verilmesine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/10/2026

Katip ... ¸e-imzalıdır

Hakim ... ¸e-imzalıdır