İlk Derece Mahkemesi 2025/476 E. 2025/644 K.

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/476 Esas - 2025/644 T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/476 KARAR NO : 2025/644

H

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 24/06/2025 KARAR TARİHİ : 01/10/2025 K.YAZIM TARİHİ : 01/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Taşınmaz Kira Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı tarafın İcra Müdürlüğü’ne yapmış olduğu itirazın haksız ve kötü niyetli olduğunu, 06/02/2024 başlangıç tarihli uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ile davalıya ... plaka sayılı Renault Megane marka araç bir yıl (12 ay) süreyle kiralık olarak 92.980 km'de iken aylık 27.000 + KDV (ilk 6 aylık için verilen fiyat) karşılığında teslim edildiğini, 6 ay sonra fiyat sözleşme gereği 34.000 + KDV olarak güncellendiğini, 06/02/2024 başlangıç tarihli uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ile davalıya ...plaka sayılı Peugeot 301 marka araç bir yıl (12 ay) süreyle kiralık olarak 170.295 km'de iken aylık 19.000 + KDV (ilk 6 aylık için verilen fiyat) karşılığında teslim edildiğini, 6 ay sonra fiyat sözleşme gereği 19.000 + KDV olarak güncellendiğini, ... plaka sayılı araca ilişkin sözleşme süresi devam ederken, 08/11/2024 tarihinde araç değişikliğine gidilerek ... plaka sayılı araç 123.322 km olarak ve sağ ön tampon ile sağ arka çamurluğu sürtme nedeniyle hasarlı olarak teslim alınmış ve yerine... plaka sayılı Renault Megane marka araç sözleşme bitiş tarihi olan 06/02/2025 tarihine kadar kiralık olarak 155.104 km'de iken aylık 34.000 + KDV karşılığında teslim edildiğini, taraflar arasında sözleşmeden dönme, cezai şart, km aşımı gibi özel şartları taşıyan uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ve araç durumunu gösterir araç teslim fişleri karşılıklı olarak imzalandığını, 06 DZJ 924 plaka sayılı araç sözleşme süresi dolmadan 06/12/2024 tarihinde 159.221 km olarak müvekkili davacıya imza karşılığında teslim edildiğini, ...plaka sayılı araç sözleşme süresi dolmadan 06/12/2024 tarihinde 217.587 km, sağ gündüz ledi kırık, şoför koltuğu döşemesi yırtık ve stepne inik olarak davacıya imza karşılığında devredildiğini, davacı tarafından davalı adına; -... plakalı aracın adblue yazılım güncellemesi 3.420,00 TL olmak üzere 28/10/2024 tarihli fatura düzenlendiğini, ...plakalı aracın 30 günlük kira bedeli 19.000,00 TL, HGS bedeli 126,00 TL, ... plakalı aracın 30 günlük kira bedeli 34.000,00 TL, HGS bedeli 340,00 TL olmak üzere toplam KDV dahil 64.159,20 TL bedelli 18/11/2024 tarihli fatura düzenlendiğini, ...plakalı aracın km aşım bedeli 52.956,00 TL, HGS bedeli 331,00 TL, ... plakalı aracın km aşım bedeli 15.132,00 TL, 06 DZJ 924 plakalı aracın HGS bedeli 227,00 TL, ...ve... plakalı araçlara ilişkin 19 günlük sözleşme fesih bedeli 33.566,66 TL olmak üzere toplam KDV dahil 122.655,19 TL bedelli 23/12/2024 tarihli fatura düzenlendiğini, taraflar arasında karşılıklı olarak imzalana uzun dönem araç kiralama sözleşmesine göre; Araçların aylık km kullanımı 3.000 km ile sınırlı olup, km aşımı halinde kiracının kiralayana fazla kullandığı her bir km için 3,00 TL + KDV ödeyeceği belirtildiğini, yine kiracı tarafından sözleşmenin haksız olarak feshi durumunda cezai şart olarak kira döneminin sonuna kadar ödenecek olan kira bedellerinin tamamı talep edileceğini, davaya konu taleplerinde; ...plakalı araç 17.652 km, ... ve... plakalı araç toplam 5.044 km aşım yaptığını, yine sözleşmenin kiracı tarafından ihlali halinde, kiracı kira döneminin sonuna kadar ödenecek kira bedellerini cezai şart olarak kiralayana ödeyeceğini, davaya konu taleplerinde; ...plakalı araç sözleşme bitim tarihinden 2 ay önce, ... ile değişimli... plakalı araç sözleşme bitim tarihinden 2 ay önce teslim edildiğini, 20/02/2024 tarihinde borçludan 50.500 TL provizyon alınmış olup, toplam borç miktarı 190.234,39 TL'den provizyon mahsubuyla geriye 139.734,39 TL borç bakiyesi kaldığını, kalan bakiyeye, her iki araç için ayrı ayrı 11 güne karşılık gelecek şekilde 19.400 TL faturalandırılmamış olan sözleşmeden cayma bedeli (faturalandırılmadığı için KDV eklenmeksizin hesaplandığını) eklenerek, 159.130,00 TL alacak için davalı yan ile görüşüldüğünü, ödeme yapacağından bahisle uzunca bir süre oyaladığını, davalı taraf tüm ihtarlara rağmen borcunu ödememiş olduğundan dolayı kendisi hakkında ... 7. Genel İcra Müdürlüğü 2025/15954E. sayılı dosyası kapsamında takibe geçilmiş olup; davalı tarafından ödeme emrine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, taraflarınca arabuluculuğa başvurulduğunu, davalı tarafın anlaşmaya yanaşmaması nedeniyle iş bu davayı açma zorunluluğu doğduğunu, davalı yana gönderilen faturalar, uzun dönem araç kiralama sözleşmesi ve araç teslim fişlerin sunulduğunu, ilaveten, takip konusu meblağ davalı tarafça gayet iyi bir şekilde bilinmekte olup, aynı zamanda likid bir alacak olduğunu, açıklanan ve re’sen dikkate alınacak tüm nedenlerle: Davanın kabulüne, itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, her türlü yargılama gideri, harç ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerine bırakılmasını karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP:Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi ekli duruşma gün ve saatini bildirir ihtaratlı davetiye tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmış, davalı süresinde cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE; Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının, araç kiralama sözleşmesi kapsamında alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davası olduğu anlaşıldı. 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nın 5/1.maddesi uyarınca, ticari davalara bakmak görevi, asliye ticaret mahkemesine aittir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılmaktadır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1.maddesinin ilk cümlesinde tarif edilmiş olup, her iki tarafın da "Ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davalarıdır. Mutlak ticari davalar ise tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın yasa gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'unun (HMK) 1. maddesine göre, "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." 114/c maddesine göre, mahkemenin görevli olması dava şartıdır. 115. maddesine göre, "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir." Dolayısıyla görev konusunun, mahkemelerce her aşamada resen gözetilmesi gerekir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır. Diğer taraftan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez. Taraflar arasında uzun dönem araç sözleşmesi imzalandığı davacının araç kiralama sözleşmesi kapsamında alacağın tahsili için icra takibi başlattığı davalının itirazı üzerine eldeki itirazın iptali davası açılmıştır. Somut olayda uyuşmazlık 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 299. maddesi ve devamında düzenlenen kiralama sözleşmesine ilişkindir. HMK.’nun 4/1-a maddesinde; kira sözleşmesinden kaynaklanan alacak davaları da dahil olmak üzere tüm uyuşmazlıkların Sulh Hukuk Mahkemesinde görülüp çözüme kavuşturulacağı hükme bağlandığından mahkememizin görevsizliğine karar verilerek aşağıdaki şekilde hükmün tesisi yoluna gidilmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Davanın Mahkememizin görevsiz olması nedeniyle HMK'nun 114/1-c delaleti ile 115/2 md. gereğince dava şartı noksanlığından usulden REDDİNE, 2-Sulh Hukuk Mahkemesi görevli olduğundan dosyanın görevli ve yetkili ... Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, 3-HMK 20/1 md. Uyarınca süre içerisinde kanun yolunda başvurulmayarak kesinleşmiş ise kesinleştiği tarihten; kanunun yoluna başvurulup red edilirse bu kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde taraflardan birinin mahkememize başvurarak dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerektiği, aksi takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine, 4-Yargılama giderlerinin görevli mahkemece karar bağlanmasına, Dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurmak suretiyle istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.01/10/2025