İlk Derece Mahkemesi 2025/155 E. 2026/397 K.

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2025/155 Esas - 2026/397 T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/155 Esas KARAR NO : 2026/397 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) DAVA TARİHİ : 24/02/2025 KARAR TARİHİ : 28/04/2026 KARAR YAZIM TARİHİ : 28/04/2026 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili kuruma ait ...plakalı otobüs ile davalı ...'a ait olup davalı ...'ın sevk ve idaresindeki davalı ... A.Ş.'ye ZMMS poliçesi ile sigortalı ...plakalı aracın 19/11/2022 tarihinde çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada davalı tarafın tam kusurlu olduğunu, müvekkili kurumun Hasar Saptama Komisyonu tarafından 317,09 TL hasar bedeli (KDV dahil), 450,00 TL gelir yoksunluğu ve 26,87 TL değer kaybı olmak üzere toplam 793,96 TL zararın tespit edildiğini, davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya rağmen ödeme yapılmadığını, alacağın tahsili amacıyla ... 3. Genel İcra Dairesinin 2024/13276 Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine davalı tarafından haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edilerek takibin durduğunu belirterek, itirazın iptaline, takibin (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitiyle sınırlı ve gelir yoksunluğu kalemi hariç olmak üzere) devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir. CEVAP : Davalı ... A.Ş. vekili cevap dilekçesinde, kazanın 19/11/2022 tarihinde meydana geldiğini ve davanın 2 yıllık zamanaşımı süresi dolduktan sonra açıldığını, KTK'nın 97. maddesi uyarınca eksiksiz başvuru dava şartının yerine getirilmediğini, müvekkili şirketin poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, KDV bedelinden, araç mahrumiyet (gelir yoksunluğu) bedelinden ve fahiş hasar bedelinden sorumlu tutulamayacağını, ZMMS Genel Şartları gereği iskonto uygulanması ve eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki parça bedelleri üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, alacağın likit olmaması nedeniyle icra inkar tazminatı talebinin haksız olduğunu ileri sürerek davanın reddini istemiştir. Davalı ... ve ... cevap dilekçesinde, dava konusu ...plakalı aracın 16/05/2022 tarihinde dava dışı ...'e kiralandığını, bu nedenle araç maliki davalı ...'ın ve araç sürücüsü davalı ...'ın husumetinin ve sorumluluğunun bulunmadığını, davalı sürücü ...'a atfedilen kusuru ve talep edilen fahiş tazminat miktarlarını kabul etmediklerini, kusur oranlarının uzman kurumlardan alınacak raporla belirlenmesi gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir. DELİLLER : ... 3. Genel İcra Dairesinin 2024/13276 Esas sayılı icra takip dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, 16/05/2022 tarihli araç kiralama sözleşmesi, davacı ... Hasar Saptama Komisyonu Raporu, 04/09/2025 tarihli bilirkişi raporu, 11/03/2026 tarihli bilirkişi ek raporu, ve tüm dosya kapsamı. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, trafik kazası nedeniyle araçta meydana gelen hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. İcra dairesinin yetkisine itirazın incelenmesinde, İİK'nun 50/1. maddesinin atfı nedeni ile uygulanması gereken HMK'nun 16/1. maddesi uyarınca, haksız fiilden doğan takipler haksız fiilin meydana geldiği yer ve zarar görenin yerleşim yeri icra dairesinde de başlatılabileceğinden, ayrıca 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 110/2. maddesi uyarınca motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin takipler, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer icra dairesinin birinde başlatılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de başlatılabileceğinden yetki itirazı yerinde görülmemiştir. İcra dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklının 793,96 TL asıl alacak ve 96,16 TL işlemiş faizinin tahsili amacı ile ... 3. Genel İcra Dairesi'nin 2024/13276 esas sayılı dosyası ile davalı borçlular aleyhine ilamsız icra takibine başladığı, örnek 7 ödeme emrinin borçlulara 26/02/2024 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekillerinin İİK'nun 62/1. maddesinde düzenlenen yedi günlük süresi içerisinde 22/02/2024 ve 04/03/2024 tarihlerinde icra dairesine başvurarak, borca ve ferilerine beyanla icra takibine itiraz ettikleri, İİK'nun 66/1. maddesi gereğince itiraz üzerine icra takibinin durduğu, davacı alacaklının İİK'nun 67/1. maddesinde gösterilen bir senelik süre içerisinde 24/02/2025 tarihinde davalı borçluların itirazının iptali için bu davayı açtığı görülmektedir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 3. maddesinde işleten, araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişi olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanun'un 85. maddesi hükmüne göre bir motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan o aracın işleteni sorumlu olur. Bu maddede düzenlenen sorumluluk hali tehlike sorumluluğudur. 6098 sayılı TBK'nın 49/1. maddesine göre kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi uyarınca, motorlu araç işletenlerinin üçüncü kişilere verdikleri zararların karşılanması amacıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik Sigortası) yaptırmaları zorunludur. Bu sigorta, sigortacının, sigorta ettirenin Karayolları Trafik Kanunu'na göre üçüncü kişilere karşı sorumlu olduğu zararları poliçede belirlenen limitler dahilinde karşılamasını sağlar. Sigortacının sorumluluğu, sigorta poliçesi limitleri ile sınırlı olup, sigorta ettirenin kusur oranına göre belirlenen tazminat miktarını ödemekle yükümlüdür. ZMMS, kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre, davalı trafik sigortacısı sadece doğrudan zararlardan sorumlu olduğundan ve bu zarar ZMMS Genel Şartları ve poliçe özel şartları uyarınca teminat kapsamında bulunmadığından, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan araç mahrumiyet zararı (kazanç kaybı) trafik sigortası teminatı dışında kalır. Bu nedenle araç mahrumiyet zararından sadece kazaya neden olan aracın sürücüsü ve işleteni sorumludur. 04/09/2025 tarihli Makine Mühendisi ve Adli Trafik Uzmanı bilirkişi ... ... ... tarafından düzenlenen raporda, davalı ... A.Ş. nezdinde ZMMS ile sigortalı ...plakalı araç sürücüsü davalı ...'ın bulunduğu şeritten sağındaki şeride kontrolsüz manevra yapması nedeniyle KTK'nın 46/b, 47/d, 52/b ve 84/j maddelerini ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait ...plakalı otobüs sürücüsü Halil Türkcan'ın ise kusurunun bulunmadığı, davacı ... Genel Müdürlüğü'nün hasar onarımını kendi işçileriyle yapması ve dışarıdan hizmet alımı faturası sunmaması sebebiyle genel idare gideri niteliğindeki işçilik bedelinin (148,08 TL) talep edilemeyeceği, işçilik bedeli hariç tutulduğunda araçtaki parça/malzeme hasar bedelinin KDV dahil 142,35 TL, değer kaybının 26,87 TL olduğu ve tüm davalıın (sigorta şirketinin poliçe limitiyle) bu miktarlardan sorumlu olacağı, davalı sürücü ve malikin ise ayrıca 450,00 TL araç mahrumiyet (gelir yoksunluğu) bedelinden sorumlu olduğu, dosyada bulunan 16/05/2022 tarihli sözleşmeye göre ...plakalı aracın dava dışı ...'e 2 yıllığına kiralandığı tespit edilmiş olup bu husustaki nihai takdirin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir. 11/03/2026 tarihli Makine Mühendisi ve Adli Trafik Uzmanı bilirkişi İbrahim Ütebey tarafından düzenlenen ek raporda, tarafların itirazlarının kök rapordaki kusur, hasar, değer kaybı ve sorumluluk tespitlerini değiştirecek mahiyette bulunmadığı, davacı aracındaki değer kaybının makul kabul edilerek 26,87 TL olarak hesaplandığı, KDV dahil malzeme bedelinin 142,35 TL ve araç mahrumiyet bedelinin 450,00 TL olduğu yönündeki kanaatin devam ettiği bildirilmiştir. Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, ... .... .... Esas sayılı takip dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, tarafların beyanları, araç kayıtları, 16/05/2022 tarihli araç kiralama sözleşmesi, davacı kuruma ait Hasar Saptama Komisyonu raporu, mahkememizce dosyaya uygun ve gerekçeli görülerek hükme esas alınan 04/09/2025 tarihli bilirkişi raporu, 11/03/2026 tarihli bilirkişi ek raporu ve tüm dosya kapsamına göre; 19/11/2022 tarihinde davacı kuruma ait ...plakalı otobüs ile davalı ... A.Ş.'ye ZMMS ile sigortalı ...plakalı otomobilin çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kaza tutanağı ve hükme esas alınan bilirkişi raporu uyarınca ...plakalı araç sürücüsü davalı ...'ın hatalı manevra yaparak şerit değiştirme kurallarını ihlal etmesi nedeniyle kazanın oluşumunda %100 oranında tam kusurlu olduğu, davacıya ait otobüs sürücüsünün ise kusurunun bulunmadığı, davalı ...'ın ...plakalı aracın maliki olmakla birlikte, dosyaya sunulan 16/05/2022 tarihli ve 2 yıl süreli kiralama sözleşmesi uyarınca aracın kaza tarihinde dava dışı ...'in fiili hakimiyetinde olduğu, uzun süreli kiralama hallerinde 2918 sayılı KTK'nın 3. maddesi uyarınca işleten sıfatının kiracıya geçtiği ve davalı araç maliki ...'ın işleten sıfatı kalmadığından hukuki sorumluluğunun bulunmadığı anlaşıldığından bu davalı yönünden davanın pasif husumet yokluğundan reddinin gerektiği; Hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet zararı yönünden yapılan incelemede, gerçek zarar ilkesi uyarınca davacı kurumun kendi çalıştırdığı personeli ile onarım yapması halinde işçilik maliyetlerinin genel idare giderleri kapsamında kalacağı, kurum dışı üçüncü bir kişiye harcama yapıldığına dair fatura ibraz edilmediğinden 148,08 TL'lik işçilik bedelinin zarar kapsamında talep edilemeyeceği, mahkememizce dosya içeriğine uygun bulunan bilirkişi hesaplaması doğrultusunda, malzeme ve parça bazlı hasar bedelinin KDV dahil 142,35 TL, kaza nedeniyle oluşan değer kaybı bedelinin 26,87 TL, tamir süresince aracın çalıştırılamamasından kaynaklı araç mahrumiyet (gelir yoksunluğu) zararının ise 450,00 TL olduğu; Davalı ... A.Ş.'nin ZMMS poliçesi gereği doğrudan zararlar olan hasar ve değer kaybı kalemlerinden (142,35 TL ve 26,87 TL) poliçe limiti kapsamında sorumlu olduğu, ancak poliçe genel şartları uyarınca dolaylı zarar niteliğindeki araç mahrumiyet (gelir yoksunluğu) zararından sorumluluğunun bulunmadığı; davalı sürücü ...'ın ise haksız fiil faili olarak zararın tamamından (hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinden) sorumlu olduğu, davacı tarafın kısmi iptal ve tahsil talebinin haklı bulunduğu; davalı borçluların icra takibine itirazlarının haksız olduğu ve takip konusu edilen asıl alacağın alınan bilirkişi raporları ve komisyon belgeleri doğrultusunda belirlenebilir (likit) nitelikte olduğu kabul edilerek İİK'nın 67/2. maddesi gereğince hükmedilen asıl alacak miktarı üzerinden %20 oranında icra inkar tazminatının da davalıdan (sorumluluk limitlerine göre) tahsilinin gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ ile; ... .... .... esas sayılı takip dosyasına davalı ... A.Ş. tarafından yapılan itirazın 142,35 TL hasar bedeli ve 26,87 TL değer kaybı yönünden İPTALİNE, fazlaya ilişkin talebin reddine, 2-Davalı ... tarafından yapılan itirazın 142,35 TL hasar bedeli ve 26,87 TL değer kaybı ve 450,00 TL araç mahrumiyet bedeli ile ve bu miktarlara yönelik faiz alacağı yönünden İPTALİNE, fazlaya ilişkin talebin reddine, 3-Davalı ... yönünden davanın REDDİNE, 4-Kabul edilen asıl alacağın sorumluluk oranlarına göre %20'si oranında hesaplanan 123,84 TL (davalı ... .... .... A.Ş. Yönünden 33,84 TL ile sınırlı olmak üzere) tazminatın davalı ... A.Ş. Ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine, 5-Kabul edilen 619,22 TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 42,30 TL karar ve ilam harcı en az (maktu) harca ulaşmadığından, alınması gereken 732,00 TL harçtan, 615,40 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 116,60 TL harcın, kabul oranlarına göre 84,73 TL'sinin davalı ...'dan, 31,87 TL'sinin davalı ... A.Ş. ve davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, 6-Davacı tarafından yatırılan 615,40 TL başvuru harcı, 615,40 TL peşin harç, 87,50 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.318,30 TL harcın, kabul oranlarına göre 958,01 TL'sinin davalı ...'dan, 360,29 TL'sinin davalı ... A.Ş. ve davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacının karşıladığı 2.027,50 TL tebligat gideri, 4.500,00 TL yazışma gideri olmak üzere toplam 6.527,50 TL yargılama giderinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 3.978,58 TL'sinin, kabul oranlarına göre 2.891,23 TL'sinin davalı ...'dan, 1.087,35 TL'sinin davalı ... A.Ş. ve davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, geri kalan 2.548,92 TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 8-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 4.700,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul / talep oranına göre hesaplanan 1.835,30 TL'sinin davacıdan, 2.864,70 TL'sinin, kabul oranlarına göre 2.081,78 TL'sinin davalı ...'dan, 782,92 TL'sinin davalı ... .... ... A.Ş. ve davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına, 9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 619,22 TL üzerinden takdir edilen 619,22 TL vekalet ücretinin, kabul oranlarına göre 449,99 TL'sinin davalı ...'dan, 169,23 TL'sinin davalı ... A.Ş. ve davalı ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 10-Davalı ... .... .... A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 270,90 TL üzerinden takdir edilen 270,90 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ... .... .... A.Ş.'ye verilmesine, 11-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, dava değeri itibarı ile KESİN olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/05/2026

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır