İlk Derece Mahkemesi 2025/146 E. 2026/12 K.

T.C. ........... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/146 Esas - 2026/12

T.C. ........... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/146 Esas KARAR NO : 2026/12

.................x ....................x. ......................x. ...............x............x ...........x.........x...........x DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) DAVA TARİHİ : 25/02/2025 KARAR TARİHİ : 12/01/2026 GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 11/02/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonucunda; GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ : TALEP : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının maliki olduğu, müvekkili .......... Sigorta A.Ş.'ne 37......51 sayılı KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı ........... plakalı vasıta 14.12.2022 tarihinde, Keçiören ilçesi Aşıkpaşa caddesini takiben Fatih caddesi istikametine seyri sırasında Baldıran sokak kavşağı mevkiinde, kavşakta bekleyen ............. plakalı araca ve ardından yolun sağında karşıya geçmek için bekleyen yaya ...........’e çarparak, maddi hasarlı, yaralamalı kazaya sebebiyet verdiğini, davalıya ait ........... plakalı vasıta sürücüsünün kaza yerini terk ettiğini, müvekkili şirkete ZMS poliçesi ile sigortalı ........... plakalı aracın sebebiyet verdiği kaza nedeniyle; 1106278 hasar nolu dosyadan, ............. plakalı araçta meydana gelen hasar nedeniyle 25.01.2023 tarihinde 13.800,00-TL ödendiğini, 11239440 hasar nolu dosyadan, yaya ...........’in yaralanması nedeniyle, 27.09.2023 tarihinde 180.200,00-TL ve Sigorta Tahkim Komisyonu’na yapılan başvurunun kabulü üzerine, Uyuşmazlık Hakem Kararı gereğince, ........... 4 Genel İcra Müdürlüğü’nün 2024/11457 takip sayılı dosyası ile başlatılan ilamlı icra takibi dosyasına, 02.04.2024 tarihinde 50.542,32-TL ödendiğini, sigortalı ile müvekkili şirket arasında münakit ve bir delil anlaşması mahiyetinde olan Sigorta Poliçesi Genel Şartlarının B.4.maddesi ve KTK 81 md. , vd. maddeleri amir hükmüne göre müvekkile şirket hasar bedelini ödedikten sonra sigortalıya rücu ederek, 3. kişilere ödediği tazminatı talep haklarına kanunen halef olduğunu, dava konusu kazada, davalı yana ait ........... plakalı araç sürücüsünün kaza yerini terk etmesi ve ağır kusurlu olması sebebiyle, müvekkili şirket tarafından, 11106278 ve 11239440 hasar nolu dosyalardan yapılan ödemelerden, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 244.542,32-TL asıl alacak, 143.596,00-TL işlemiş faiz olmak üzere, toplam 388.138,32-TL’nın tahsili için, ........... 3. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2025/3830 takip sayılı icra dosyası ile icra takibi yapıldığını, ancak davalının tüm borca itiraz ettiğini, icra takibinin durduğunu, davaya konu talepler için arabulucuya başvurulduğunu ancak sonuç alınamadığını, duran icra takibinin devam edebilmesi için İ.İ.K md 67. ‘ye göre iş bu davanın açılması zorunluluğunun ortaya çıktığını, tüm bu sebeplerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalının, ........... 3. Genel İcra Müdürlüğü’nün 2025/3830 takip sayılı icra dosyasına, 244.542,32-TL asıl alacak, 143.596,00-TL işlemiş faiz olmak üzere, toplam 388.138,32-TL için yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20’den az olmamak üzere, icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama masrafı ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; trafik kazası nedeniyle araç işleten konumunda bulunan müvekkili şirketin meydana gelen kazada herhangi bir kusuru bulunmadığından kusura itiraz ettiklerini, ayrıca kaza, zarar görenin ağır kusurundan ileri geldiğinden illiyet bağı kesilmiş olup müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, meydana gelen yaralanmalı trafik kazası nedeniyle kazaya karışan müvekkili şirket çalışanının kaza sonrası vermiş olduğu ifadede, kaza tespit tutanağı kayıtları vb. belgelerin incelenmesi neticesinde meydana gelen kazada dava dışı ...........'in bizzat kendi ağır kusuru ile kazanın oluşmasına sebebiyet verdiğinden müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, dava dışı ...........'in yaya yolu üzerinde değil bizzat taşıt yolundan yürüdüğünü, bu nedenle kaza tespit tutanağına göre yerlerin ıslak/ nemli olduğu bir günde, gece vakti ve aydınlatma olmayan bir yerde taşıt yolundan yürüyen dava dışı ........... kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğunu, dava dışı ...........'in, yaya geçidinin olmadığı bir yerden kontrolsüz bir şekilde karşıdan karşıya geçmeye çalıştığını, kazanın meydana geldiği yerde keşif yapılması gerektiğini, salt olay yerinde bulunmamak sigortacının kendi sigortalısına rücu hakkını vermemekte olduğunu, kaldı ki kaza raporunda sürücünün olay yerinde bulunduğu ilgili kolluk tarafından ayrıca ve açıkça belirtildiğini, davacı yan her ne kadar müvekkili şirkete ait ........... plakalı araç sürücüsü .........'in kaza yerini terk ettiğini iddia etmiş ise de bu hususun gerçek dışı olduğunu, zira Kaza Tespit Tutanağından da görüleceği üzere "Sürücü ......... kaza sonrası olay yerinden ayrıldığını beyan etmiş daha sonra kaza mahalline geri geldiği görülmüştür" şeklinde rapor tanzim edildiğini, işbu açıklamadan da anlaşılacağı üzere kolluk kuvvetlerinin olay yerinde bulunduğu süreçte sürücü .........'in kaza mahallinde olduğunun açık olduğunu, dava dışı ......... vermiş olduğu ifadesinde "trafik yoğun olduğu için olay yerinde duramadığını, kavşaktan dönüş yaparak bir alt sokaktan dönüp olay yerine geldiğini, olay yerinde ambulansı beklediğini ve yaralı ...........'i hastaneye yönlendirdiğini akabinde polis merkezine getirildiğini" beyan ettiğini, akıcı trafik içerisinde 2 dakika 40 saniye içerisinde dava dışı sürücü olay yerine gelmiş ve dava dışı ...........'e çarptığını kabul ettiğini, işbu nedenle rücunun şartlarının oluşmadığını, aksini kesinlikle kabul etmemekle birlikte olay yerini terk sebebiyle rizikonun teminat dışında kaldığı hususu, davacı sigorta şirketi tarafından ispatlanması gerektiğini, dava dışı ...........'in herhangi bir maluliyeti bulunmamakla beraber bir an için mahkemenizce aksi yönde bir değerlendirme yapılması halinde meydana gelen kazada dava dışı ........... kazanın meydana gelmesine bizzat ağır kusuru ile sebebiyet verdiğinden davanın reddinin gerektiğini, davacı yan her ne kadar dava dışı ...........'e farklı farklı tarihlerde ödeme yaptığını ve toplamda 244.542,32-TL ödeme yaptığını iddia etmiş ise de dava dışı ...........'in herhangi bir maluliyeti bulunmadığını, dava dışı ........... ........... 29. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/38E. Sayılı dosyası ile müvekkili şirket aleyhine mezkur kaza sebebiyle tazminat dava açmış olup anılan davanın halen derdest olduğunu, işbu davada Adli Tıp Kurumundan alınan maluliyet raporlarında dava dışı ...........'in maluliyetinin %0 olduğu tespitlerine yer verildiğini, işbu nedenle ........... 29. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2023/38E. Sayılı dosyasının mahkemeniz dosyasının içerisine alınmasını ve orada alınan maluliyete ilişkin raporların mezkur dosya bakımından da kullanılmasını talep ettiklerini, ........... Cumhuriyet Başsavcılığınca yürütülen 2023/17970 numaralı soruşturma dosyası sonucu ........... 54. Asliye Ceza Mahkemesinde açılan kamu davasının mahkemeniz dosyası içerisine alınması ve mahkemeniz dosyası bakımından bekletici mesele yapılması gerektiğini, davacı yan icra takibinde her ne kadar geçmiş gün faizi talep etmiş ise de bu hususta müvekkili şirketi temerrüde düşürmediğini, bu nedenle işlemiş ve işleyecek faize, faize ve faiz oranına ayrıca ve açıkça itiraz ettiklerini, temerrüdün şartları oluşmadığından müvekkili şirketin işlemiş faizden sorumlu tutulmasının düşünülemeyeceğini, tüm bu sebeplerle haksız ve hukuka aykırı olarak açılmış işbu davanın reddine, davacı alacaklının takibinde haksız ve kötü niyetli olduğunun tespiti halinde iik m.67/2 uyarınca müvekkil şirket lehine/ davacı alacaklı aleyhine, davacının kötü niyetinin yoğunluğuna göre takip konusu alacağın %40'ından az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yan üzerine tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. GEREKÇE :

Dava, İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasıdır. Taraflar arasındaki ihtilafın; trafik kazası sebebi ile davacının sigortalısına ait araç sürücüsünün karıştığı kaza sebebi ile zarar gören 3. Kişi Mine Çetin'e yapılan ödemenin asıl alacak ve işlemiş faiz talebi yönünden davalı işletenden rücusu isteminin yerinde olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmaktadır. İş bu dava davacının sigortalısına ait araç sürücüsünün olay yerini terk sebebine dayalı yapılan ödemenin rücusu isteminden ibarettir. ........... 4. Genel İcra Dairesi'nin, ........... 3. Genel İcra Dairesi'nin, .......... Sigorta A.Ş'nin, Sigorta Tahkim Komisyonu'nun, ........... 54. Asliye Ceza Mahkemesi'nin yazı cevapları dosya kapsamına alınmıştır. KTK'nın 95/2 maddesi/fıkrasına göre ''Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir.'' KTK'nın 93/1 maddesi/fıkrasına göre hazırlanarak 14 Mayıs 2015 tarih ve 29355 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan tebliğ ile kabul edilmiş ve 01/06/2015 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiş olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı B.4 maddesi (f) bendinde: Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması hali'' sigortalıya başlıca rücu nedenleri arasında sayılmıştır. Kaza tarihi itibari ile 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMSS Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının somut olayda uygulanması gerekmektedir. Söz konusu genel şartların Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı başlıklı B.4 maddesi (f) bendi gereğince tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere sürücünün olay yerini terk etmesi tek başına teminat dışı durum ve rücu sebebi olarak kabul edildiği gibi, maddenin devamında kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması hali de teminat dışı olup, bu sebepler sigortalıya başlıca rücu nedenleri arasında sayılmıştır.Üstelik olay yerini terkin maddede bahsedilen zorunlu hal nedeniyle olduğunu somut şekilde ispat yükü sigorta şirketine değil, sigortalıya (sigorta ettirene) aittir. Yeni Genel Şartlarla bu hususta ispat yükü sigortalıya geçmekle; HMK 266.maddesi uyarınca Çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hususlar olan alacak hesabı konusunda rapor alınmıştır.

03/06/2025 tarihli bilirkişi raporunda; davalı ............ Besicilik Maden Enerji İnş. Turizm Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti. adına tescil kayıtlı ve davacı .......... Sigorta A.Ş. tarafından ZMMS ile sigortalanan ........... plaka sayılı aracın dava dışı sürücüsü .........'in, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun (52/1-b) maddesi ile aynı Kanunun (81) maddesini ihlali nedeniyle meydana gelen kazada %100 (yüzde yüz ) oranında kusurlu olacağı, ............. plaka sayılı aracın dava dışı sürücüsü ...........'nun meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığı, dava dışı yaya ...........'in, meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığı, maddi hasar olarak dava dışı mağdur ...........'ya ödenen 13.800-00-TL'lik tazminat bedelinin ve dahi ferilerinin toplamının davalı ............ Besicilik Maden Enerji İnş. Turizm Gıda San. Ve Tic. Ltd. Şti.'ne rücu edilebileceği, davacının rücu'en talep ettiği tazminat bedellerinin Mahkemece atanacak uzman Aktüer Bilirkişi tarafından denetlenmesi akabinde ortaya çıkacak olan hesaplamaya göre; bedeni hasar tazminatı olarak dava dışı mağdur ........... 'e ödenen geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı giderleri, kalıcı iş göremezlik (maluliyet) tazminatı bedelinin ve dahi ferilerinin toplamının davalı ............ Besicilik Maden Enerji İnş. Turizm Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne rücu edilebileceği, dava konusu hadisenin haksız fiil olmasından kaynaklı olarak kaza tarihi olan 14.12.2022 itibarıyla temerrüdün başlayacağı ve uygulanacak faizin hakim takdirinde olacağı, davacı vekilince; %20'den az olmamak üzere talep edilen icra inkar tazminatına dair takdirin hakim takdirinde olacağı rapor edilmiştir. Her ne kadar alınan bilirkişi raporu davacının rücu isteminin yerinde olduğuna ilişkin kanaat ile hazırlanmış ise de; Ceza Mahkemesi dosyası ve kaza tespit tutanağı birlikte irdelendiğinde; davacı işletene ait araç sürücüsü ......... 'in meydana gelen kazada tam kusurlu ise de; kaza sonrasında tutulan tutanakta olay yerinden ayrıldığı ve geri geldiğinin tutanak altına alındığı ,.........'in ceza dosyasındaki beyanında kaza sonrasında trafik yoğunluğu sebebi ile olay yerinde duramadığını ancak dönüş yapıp geri geldiğini beyan ettiği, dinlenen tanık beyanlarının da .........'in kaza sonrasında duramayarak devam ettiği ve dönüş yapıp geri geldiğini doğruladığı, görüntü inceleme tutanağında da kaza sonrasında 2 dakika 40 saniye sonra geri geldiğinin anlaşıldığı bu hali ile dava dışı sürücünün olay yerini terk kastı ile hareket etmediği rücu sebeplerinin istisnalarından olan " can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere" düzenlemesi karşısında can güvenliği sebebi ile olay yerinden uzaklaşıldığının kabul edilmesi gerektiği aksinin kanunun özüne aykırı olacağının değerlendirildiği bu hali ile ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak hasıl olmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; 1-Açılan davanın REDDİNE, 2-Alınması gerekli karar ve ilam harcı 732,00-TL olduğundan, peşin alınan 4.687,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 3.955,75-TL harcın talep halinde karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, 3-Zorunlu arabuluculuk gideri olan 4.600,00-TL'nin davacıdan alınarak Hazineye İrat Kaydına, 4-Davalı duruşmada kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesaplanan 62.102,13-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 6-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ........... Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/01/2026