İlk Derece Mahkemesi 2024/515 E. 2025/835 K.

T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2024/515 Esas - 2025/835 T.C. ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO : 2024/515 Esas KARAR NO : 2025/835

DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) DAVA TARİHİ : 25/07/2024 KARAR TARİHİ : 19/11/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 19.12.2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 04.05.2024 tarihinde ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı minibüsün sürücünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu meydana gelen tek taraflı, yaralanmalı, maddi hasarlı trafik kazasında araçta yolcu konumunda olan davacının yaralandığını, kaza tespit tutanağına göre sürücünün kusuru ile kazaya sebebiyet verdiğini, müvekkilinin kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru bulunmadığını, ... plakalı aracın ( plaka değişikliği ile ...) davalı sigorta şirketine ... poliçesi ile sigortalı olduğunu, davalı şirkete yapılan başvurunun 05.06.2024 tarihinde tebliğ edildiği halde davalının ödeme yapmadığını, aracın cinsinin ticari nitelikte olduğunu ileri sürüp fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 50,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 50,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 50,00 TL bakıcı gideri zararı olmak üzere toplam 150,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 15.06.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili, yargılama sırasında 17.10.2025 tarihli değer artırım dilekçesi ile ; 50,00 TL bakıcı gideri tazminatını 40.005,00 TL'ye, 50,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatını 922.825,87 TL'ye ve 50,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı talebini ise 158.631,89 TL'ye çıkarmış, dosya adli yardımlı olduğu için ıslah harcı yatırılmamıştır.

Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Davacının başvurusunun usule uygun olmadığını, eksik evrakla başvuru yapıldığından dava şartı yokluğundan davanın reddi gerektiğini, ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, davacının müterafik kusuru oranında tazminattan indirim yapılması gerektiğini, kazadan itibaren 12 ay geçtikten sonra ATK raporu aldırılması gerektiğini, davacının faiz talebinin yerinde olmadığını bildirip davanın reddini savunmuştur.. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacının trafik kazası nedeniyle oluşan maluliyetinden kaynaklı maddi zararının ZMSS poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden tazmini isteğine ilişkindir. Taraflarca dayanılan delillerin toplanmasında; Kaza tespit tutanağı, poliçe, hasar dosyasının dosya içinde mevcut olduğu, ....'nden davacıya ait tedavi evraklarının geldiği, ...'ya yazılan müzekkereye cevap geldiği, davacının sosyal ve ekonomik araştırma cevabi yazısının geldiği, ....Soruşturma sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden geldiği, ....'nden ATK raporunun aldırıldığı ve gerekli kusur ve aktüer bilirkişi incelemelerinin yaptırılarak dosyamız içerisine alındığı görülmüştür. ... poliçesinin incelenmesinde; ... (eski plaka ...) plakalı minibüs ... adına kayıtlı iken kaza tarihini de kapsayacak şekilde 22.06.2023-22.06.2024 tarihleri arasında davalı ... Sigorta AŞ'de ...' ile teminat altında alındığı, plaka değiştirildiği için zeyilnamesi olduğu, önceki plakanın ... olduğu ve poliçe limitinin kişi başına 1.200.000,00 TL, kaza başına ise 8.700.000,00 TL olduğu görülmüştür. ....'nun 28.05.2025 tarihli raporunda; "04.05.2024 tarihinde trafik kazası geçirdiği bildirilen .... T.C. Kimlik No|u, 24102/1974 doğumIu ... hakkında düzenlenen tıbbi belgelerin değerlendirilmesi ve yapılan muayene sonucunda;

A.20.02.2019 tarih ve 30692 sayılı Resmi Gazete yayrmlanan Erişkinler için Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik Hükümlerine göre değerlendirilerek hesaplandığında; " Opere sağ femur boyun kırığı ve fenıur distalinde parçalı kınk arızasına bağlı; yürüyüş bozukluğuna göre engellilik oranlan Tablo 3.4'e göre, antaljik yürüyüş nedeniyle engel oranının % 12 olduğu

Kişinin kaza ile illiyetli, sürekli tün vücut engel orınının %12 (yüzde oniki) olduğu,

B. Tıbbi iyileşme süresi dikkate alındığında 9 (dokuz) ay süre ile geçici iş göreınezliğinin olduğu, iyileşme dönemi içerisinde 60 (atmış) gün bakıcı ihtiyacı olduğu,

C. Başka birinin sürekli olarak bakıma muhtaç olmadığı kanaatini." bildirmişlerdir. 2918 sayılı KTK'da .... (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır. Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1). Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97). Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99). Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2). Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53). Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56). ... sigorta poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan sigorta şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (....,).

Mahkememizce kusur ve aktüer bilirkişilerden teknik raporlar aldırılmıştır. Mahkememizce görevlendirilen Trafik bilirkişisi ....'den aldırılan 04.01.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalı ... Sigorta tarafından ...(Trafik) kapsamında sigortalanan ....’ın maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araç meydana gelen kazanın oluşumunda kazaya etken 2918 sayılı karayolları Trafik kanununun 52/1-b, 46/1-a-c mad. kurallarını ihlallen % 100 oranında TAM KUSURLU olduğu kanaatine varılmıştır.

2- Müterafik kusura ilişkin değerlendirme: Müterafik kusur, zarara uğrayanın zararın doğumunda veya artmasında etkisinin bulunduğu hallerde söz konusu olmaktadır. Bir başka anlatımla müterafik kusur, zarar görenin kusurlu veya özensiz davranışıyla zarara katılımı demektir. Bu durumda doğan zarar nedeniyle sorumlu olan tazminat yükümlüsü, zarara katkısı bulunan zarar gören ile birlikte kusurlu olacaktır.

Dosya muhtevasında yer alan kaza tespit raporuna göre Davcı yolcu ....’ un kaza esnasında Emniyet kemeri kullanımına ilişkin durumun kaza tespit raporu iligili kısmına belirsiz olarak işaretlendiği ancak davacının dosya muhtevasında Emniyet Kemeri kullanmadığına dair herhangi bir bilgi ve belge olmadığından bu konudaki değerlendirme sayın mahkemeniz takdirlerine sunulmuştur.

3-Kazanın meydana gelmesinde başkaca etkenin bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı," bildirilmiştir. Mahkememizce görevlendirilen Aktüerya bilirkişisi .... aldırılan 06.10 2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; " SONUÇ : Hukuki takdir ve delillerin değerlendirilmesi Sayın Mahkeme Hâkimliği'nde olmak üzere, dosya kapsamındaki mevcut bilgi ve belgelerle yasa hükümleri ve güncel içtihatlarda benimsenen ilke ve yöntemlerle yapılan inceleme, tespit ve hesaplamalar neticesinde; 1 Davacının kaza tarihi 04.05.2024 tarihinden itibaren 9 (dokuz) ay süreli geçici iş göremezlik durumu tespiti ve yolcu konumundaki ev hanımı davacı iddia, talebi doğrultusunda 158,631.89.-TL geçici iş göremezlik gerçek net zararı hesaplandığı ve hukuki takdire sunulduğu, 2) Olay tarihinde yürürlükte olan “Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik” hükümlerine göre davacı daimi maluliyet oranının %12 (yüzde on iki) olduğu tespiti doğrultusunda 922,825.87.-TL daimi iş göremezlik gerçek net zararı hesaplandığı, 3) Davacının 04.05.2024 kaza tarihinden itibaren 60 (altmış) gün süreli bakıma ihtiyaç durumu tespiti doğrultusunda 40,005.00.-TL geçici bakıcı gideri zararı hesaplandığı, 4) ... plaka numaralı “minibüs(sürücü dâhil 10-17 kişi/koltuk)” araca ait davalı ... A.$. nezdinde düzenlenmiş ... poliçe numaralı, 22.06.2024 başlangıç ve 22.06.2024 bitiş tarihli, kaza tarihini kapsayan şahıs başına ölüm/sakatlık 1.200.000,00.-TL ve şahıs başına tedavi giderleri 1.200.000,00.-TL sigorta teminat bedelli, Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi (“...”) olduğu, 04.05.2024 tarihli dava konusu olayda vefat eden ... için 06.09.2024 başvuru tarihli ihtiyari arabuluculuk süreci ve anlaşma belgesi ile ... poliçe numaralı ... poliçesi kapsamında toplamda 1.500.000.-TL destekten yoksun kalma zararının davalı şirket tarafından ödendiği, Davalı Sigorta Şirketi tarafından ... vefatı ile ödenen 1.500.000.-TL destekten yoksun kalma zararı, 144.000,00-TL vekalet ücreti haricinde başkaca bir mağdur ve ödeme olmadığının beyan edildiği, Davacı iddia ve talebi bakımından kişi başına 1.800.000.-TL ve kaza başına 13.050.000.-TL ölüm/sakatlık teminat tutarı ve limitinin var olduğu hakkında hukuki takdirin Sayın Mahkemeye bırakıldığı, yönünde tanzim edilen bilirkişi raporunu ekli TRH-2010 Yaşam Tablosu ile on bir (11) sayfa halinde dava dosyasıyla birlikte Sayın Mahkeme takdirine saygılarımla arz ederim.," bildirilmiştir. Bilirkişi raporları bilimsel verilere uygun, hüküm vermeye yeterli ve elverişli bulunduğundan hükme esas alınmıştır. Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu trafik sigortası yapılan ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı minibüsün sürücünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu meydana gelen tek taraflı, yaralanmalı, maddi hasarlı trafik kazasında araçta yolcu konumunda olan davacının yaralanması sonucunda maluliyeti oluştuğundan bahisle eldeki tazminat davasının açıldığı, kolluk tarafından düzenlenen trafik kazası tespit tutanağına benzer şekilde yargısal denetime elverişli ve somut hadisenin gelişimine uygun tespitlere yer verilen mevcut kusur raporuna göre davalı tarafından sigortalanan araç sürücüsünün KTK md. 74/B'ye aykırı davranıp kural ihlali yaparak kazaya tam kusuruyla sebebiyet verdiği, davacının kazada kusurunun bulunmadığı, davacı aleyhine tespit edilecek maddi tazminattan indirim yapılmasının gerektirir bir husus bulunmadığı, davalı sigorta şirketinin poliçe limitleri dahilinde sürekli sakatlık teminat limiti ve sağlık giderleri teminat limiti dahilinde ayrı ayrı meydana gelen maddi zarardan sorumlu olduğu anlaşılmıştır. Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, sigorta poliçesi, bilirkişi kurulu raporu ve tüm dosya içeriğine göre; davalı sigorta şirketine ... sigortası ile sigortalı aracın karıştığı trafik kazası sonucu mahkememizce itibar olunan kaza tarihi itibarıyla geçerli yönetmelik hükümlerine uygun olarak alınan dosyada mevcut adli tıp raporuna göre davacının yanın yüzde 12 oranında malul kaldığı, geçici iş göremezliğinin 9 (dokuz) ay olduğu, 60 (altmış) gün bakıcı ihtiyacı olduğu ve sürekli bakıma muhtaç olmadığı, davacının gelirinin asgari ücret düzeyinde olduğu, davacının kabul edilen geliri, ... yazı cevabı, kaza tarihi itibarıyla geçerli maluliyete esas yönetmelik hükümlerine uygun alınan maluliyet raporu, kusur durumu, Yargıtay içtihatları, TRH-2010 yaşam tablosu nazara alınarak düzenlenen aktüer/hesap bilirkişi raporuna göre davacının davalıdan 922.825,87 TL daimi iş göremezlik tazminatı, 158.631,89 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 40.005,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 1.121.462,76 TL maddi tazminat talep edebileceğinin belirtildiği, davacı vekilinin belirtilen bu tutarlar üzerinden talep arttırım dilekçesini sunduğu, dava öncesi davalıya yapılan başvuru sebebiyle davalının 18.06.2024 tarihinde temerrüde düşmüş sayılacağı, kabul olunan bu tutara sigortalı aracın kullanım amacı ve cinsi dikkate alınarak temerrüt tarihinden itibaren avans faizi işletileceği anlaşılmakla dava ve talep arttırım dilekçesi dikkate alınarak açılan davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-DAVANIN KABULÜNE, 922.825,87 TL daimi iş göremezlik tazminatı, 158.631,89 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 40.005,00 TL bakıcı gideri olmak üzere toplam 1.121.462,76 TL maddi tazminatın 18/06/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, Davalının müterafik kusur indirimi talebinin reddine 2-Dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 76.607,12-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 427,60-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 76.179,52-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan yapılan 427,60 TL başvurma harcı, 427,60 TL peşin harç olmak üzere toplam 855,20 TL harcın davalıdan alınarak, davacıya ödenmesine, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 Üçüncü Kısım) göre hesaplanan 174.219,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan 383,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Adli yardım nedeniyle 9.500,00 TL bilirkişi ücreti suç üstü ödeneğinden karşılandığından, 9.500,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 7-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi 11. fıkrası gereği .... tarafından karşılanan ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk Ücret Tarifesinde belirtilen arabuluculuk ücreti karşılığı olan 3.600,00 TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 8-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile .... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 19/11/2025

Katip .... e-imzalı

Hakim .... e-imzalı