İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2023/799 E. 2025/433 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2023/799
- Karar No
- 2025/433
- Karar Tarihi
T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/799 Esas - 2025/433 T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA VERİLEN GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2023/799 KARAR NO : 2025/433
BAŞKAN : ... ÜYE : .... ÜYE : ... KATİP : ....
DAVACI : ..... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. ...
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 24/11/2023 KARAR TARİHİ : 29/05/2025 G.KARAR YAZIM TARİHİ : 29/06/2025
Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA : Davacı vekili iddiasında özetle; Davalının 30.12.2022 tarihinde düzenlemiş olduğu "CBS İçin Mobil Cihaz (Tablet) Alımı İhalesi" öncesinde müvekkili tarafından davalıya bir adet tabletin deneme maksadıyla verildiğini ve davalının bu tableti onaylaması halinde ihaleye katılım sağlanacağının davalıya bildirildiğini, 11.10.2022 tarihli sevk irsaliyesinde de görüleceği üzere davalının tableti onaylayarak müvekkilinin ihaleye katılımının sağlamasına izin verdiğini, onaydan sonra davalı tarafından açılan ihaleye müvekkilince verilen teklifle ihalenin müvekkili uhdesinde kaldığını ve davalıyla 29.12.2022 tarihli "CBS İçin Mobil Cihaz (Tablet) Alım Sözleşmesi” imzalandığını, Sözleşmenin 2, 9.1, 9.2 ve 9.3. maddeleri uyarınca müvekkili tarafından sözleşme konusu 53 adet tabletin sözleşme hükümlerine uygun bir şekilde 30.01.2023 tarihinde ../...nolu faturayla davalıya teslim edildiğini, ancak sözleşmenin 5.1. maddesine aykırı bir şekilde 53 adet tablet bedelinin ödenmediğini, ürünlerin teslim edilmesinden yaklaşık 4 ay sonra 25.05.2023 tarihinde davalı tarafından müvekkiline ihtarname gönderilerek “teslim edilen ürünlerin teknik gereksinimlere uygun olmadığından şartnameye aykırı olduğu, bu sebeple yaşanan mağduriyetin giderilmesi için 2 (iki) hafta süre içerisinde yerine getirilmesi, aksi halde sözleşmeyi haklı olarak feshedeceklerinin” bildirildiğini, taraflarınca davalıya cevap verildiğini ve ... 2.Noterliği'nin 08.06.2023 tarih/13519 yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi keşide edilerek “ürünlerin sözleşme ve eklerine uygun olduğu, 30.01.2023 tarih/AAA2023/22 nolu 73.797,20 USD bedelli faturanın 7 gün içinde ödenmesinin” ihtar edildiğini, davalı tarafça ödeme yapılmayarak temerrüde düşüldüğünü, 73.797,20 USD bedelli alacağın tahsili amacıyla ... 1.İcra Dairesi'nin 2023/18357 sayılı dosyasında başlatılan icra takibinin, davalının haksız itirazı üzerine durdurulduğunu, belirterek, itirazın iptali ile takibin devamına ve en az %20 oranında icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
SAVUNMA : Davalı vekili savunmasında özetle; Davacı tarafından ihale sürecinde teslim edilen tabletin numune niteliğinde olduğunu ve İdari Şartname uyarınca müvekkiline teslim edildiğini, müvekkili şirketin tabi olduğu mevzuat uyarınca Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) kullanımı nedeniyle mobil cihaz (tablet) alımı için çıktığı ihaleyi davacı şirketin kazandığını ve dava konusu 29.12.2022 tarihli sözleşmenin de bu kapsamda düzenlendiğini, davacının teknik şartnamede yer alan şartları sağlamayan ve ihale sürecindeki taahhüdüne aykırı tablet teslimi nedeniyle sözleşme kapsamında müvekkiline teslim edilen tabletlerin müvekkil şirket tarafından kabul edilmediğini, davacı şirketce her ne kadar müvekkili tarafından uygun bulunan bir ürün teslimi gerçekleştirdiğini iddia etmiş ise de, söz konusu iddianın mesnetsiz olduğunu, henüz ihale sürecindeyken davacı tarafından teslim edilen numuneler üzerinde gerçekleştirilen teknik değerlendirmeye ilişkin müvekkili şirket tarafından 20.12.2022 tarihli Teknik Değerlendirme Raporu düzenlendiğini, bu raporda iş bitirme/deneyim referans belgeleri, yeterlilik dokümanları ve numunelerin teknik kriteri karşılayıp karşılamadığı hususlarının incelendiğini, anılan raporda davacı tarafından teslim edilen numune tabletin bazı minimum teknik gereksinimlerden bazı şartları sağlamadığının tespit edildiğini ve davacıya bildirildiğini, davacı tarafça, sorunların Mart 2023 ortasına kadar giderileceği bilgisini vermeleri üzerine raporda “Tek bir barkod ile şirket iç ağında kalmak koşuluyla kurulum gerçekleştirilip harici bir efor gerektirmeden cihazla bağlanıp yönetilebilecek seviyede çalışılabilir olacağı taahhüt edilecek” açıklaması girilerek değerlendirme sürecinin tamamlandığını, dolayısıyla müvekkilinin basiretli bir tacir olduğu inancı ile verdiği taahhüt çerçevesinde teknik değerlendirme sürecinin sonlandırıldığını, ihale sonrasında düzenlenen 29.12.2022 tarihli sözleşme kapsamında davacı tarafça 30.01.2023 tarihinde alımı gerçekleştirilen 53 adet tabletin müvekkili şirket adresine teslim edildiğini, belirtildiği üzere tabletlerin kabulü değil, tesliminin gerçekleştirildiğini, sözleşmenin 9.2.maddesine göre yapılan testlerde 53 adet tabletin her birinin Teknik Şartnamede yer alan 93 adet teknik isteri karşılamadığının hızlı bir şekilde test edilmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğundan zaman aldığını, davacının her ne kadar tabletlerin teslim alınmasından sonra fatura bedellerinin ödenmediğini iddia etmiş ise de, bu süreçte teknik isterleri karşılamayan tabletlerde yaşanan problemlerin giderilebileceği hususunda müvekkilinin oyalanarak mağdur edildiğini, davacının taahhüt ettiği sürede teknik eksiklikleri tamamlamadığı halde fatura bedelinin ödenmesini talep etmesinin ve bu amaçla başlattığı icra takibinin kötü niyetli olduğunu, sözleşmenin sona erdiği Mart 2023 sonuna kadar tabletlerdeki teknik eksikliği gidereceğine yönelik taahhüdünü yerine getirmeyen davacıya keşide ettikleri ihtarname ile 2 haftalık kesin süre verildiğini, davacının keşide ettiği 08.06.2023 tarihli cevabi ihtarnameye karşı müvekkilince keşide edilen ... 57.Noterliği'nin 19.06.2023 tarih/... yevmiye numaralı ihtarnamede “...sözleşme konusu tabletleri iadeye hazır olunduğu, teminatların irad kaydedilebileceği ve yasal hakların saklı bulunduğunun' bildirildiğini, müvekkili tarafından son olarak 18.09.2023 tarihinde keşide edilen ihtarnamede “müvekkil şirket adına düzenlenen faturanın kabul edilmediği ve buna ilişkin iade faturası düzenlendiği, ayrıca 53 adet tabletin davacıya iadesine hazır olunduğu, iki iş günü içinde yazıda belirtilen açık adresten ilgili tabletlerin teslim alınabileceğinin” bildirildiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE : Dava, ticari satış sözleşmesine dayalı satış bedelinin tahsili amacıyla yapılan icra takibine yönelik itirazın iptali davasıdır. Tarafların dayandığı tüm deliller, icra takip dosyası getirtilmiş, dava konusu mobil cihaz (tablet) ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Dava konusu ... 8. Genel İcra Müdürlüğü'nün 2023/18357 Esas sayılı dosyasında; Dosyamız davacısı/alacaklı tarafından, dosyamız davalısı/borçlu aleyhine; 73.797,20 73.797,20 USD'nin fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden, tahsil tarihindeki değişen oranlarda Bankalarca Mevduatlara Fiilen Uygulanan Azami USD Faizi ile tahsili talepli icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin tebliğ sonrası yasal sürede davalı/borçlu vekilinin "icra takibine konu asıl alacağın tamamına, borca, faiz oranına, işlemiş faize ve bilcümle tüm takibe ve ferilerine itirazı" üzerine takibin durduğu anlaşılmıştır. Bilgisayar Mühendisi, Mali Müşavir ve Nitelikli Hesaplama Bilirkişisinden oluşan bilirkişi heyetinin 18/03/2025 tarihli raporunda özetle; "Tarafların katılımıyla yerinde yapılan incelemede, davaya konu ... tabletlerin Davalı sisteminde kurulumu yapılarak, sisteme kayıt yapılarak çalıştırılması (enrollment) denendiğinde tabletinde kurulumun tamamlanamadığı, enrollment yapılamadığı tespit edilmiştir. Enrollment işleminin tamamlanamamasının sebebinin tabletlerin kurulum esnasında SIM kartı üzerinden veri alışverişi yapamaması olduğu değerlendirilmiştir. CBS için Mobil Cihaz Teknik Şartnamesi, 3. İşin Kapsamı, Gereksinimler maddesi altında Minimum Teknik Gereksinimler 91. Maddesinde; “Cihazların, bakım operasyon, ya da güncelleme çalışmaları için internet erişimi gerekliliği olmamalıdır. APN ortamında sorunsuz çalışabilmelidir.” Şeklinde belirtilmiş olup, davaya konu tabletlerin bu şartı sağlamadığı değerlendirilmiştir. Enrollment işleminin tamamlanamamasından dolayı diğer maddelerin uyumu test edilememiştir. Davaya konu tabletlerin ... olduğu, Davacı ilgili cihaz için SOTI uyum belgesi sunduğu, ilginin belgenin ....’in .... 12 için 24.03.2023 tarihli olduğu, Davalı firmanın “CBS için Mobil Cihaz (Tablet) Alımı” işi kapsamında davacı firma ile 29.12.2022 tarihinde sözleşme imzalandığı, 53 adet tableti 30.01.2023 tarihinde davalı firmaya teslim ettiği. 30.01.2023 tarihli “CBS için Mobil Cihaz (Tablet)” adıyla 53 adet tablet için fatura düzenlediği, dikkate alındığında ilgili belgenin sözleşme ve teslim sonrasındaki bir tarihte olduğu anlaşılmaktadır" görüşü belirtilmiştir.
Taraflar arasındaki 29/12/2022 tarihli sözleşmenin dava konusuna ilişkin hükümlerinde; Tedarikçinin Yükümlülükleri başlıklı bölümde, (8.2.) maddesinde; ''TEDARİKÇİ, Sözleşme çerçevesinde kusurlu veya standartlara uygun olmayan mal temini, teslimi veya kullanılması, teslimatların ve işlerin ifasının mevzuata, Sözleşme ve Teknik Şartname'ye uygun olarak yerine getirilmemesi ve benzeri nedenlerle ortaya çıkan doğrudan zarar ve ziyanlardan Sözleşme bedelinin 2 (iki) katına kadar sorumludur.'' Sipariş, Teslimat ve Kabul başlıklı bölümde, (9.1)maddesinde; ''TEDARİKÇİ, Sözleşme imzasından sonra İŞ SAHİBİ tarafından verilecek olan sipariş tarihini müteakip en geç 40 (kırk) gün içinde işbu Sözleşme ve eklerinde yer alan özelliklere haiz malzemeleri İŞ SAHİBİ'nin bildireceği adrese teslim edecektir. Bu 40 (kırk) günlük sürenin herhangi bir sebeple uzaması durumunda malzemelerin teslim tarihi hiçbir şekilde 31.01.2023 tarihinden sonra olamaz.'' (9.2)maddesinde; ''Sözleşme konusu malzemelerin teslim işlemleri Teknik Şartname'ye uygun olarak yapılacaktır. Teslim alınan malzemelerin kabulü İŞ SAHİBİ tarafından en az 3 (üç) kişilik ''heyet'' tarafından Teknik Şartname'de tarif edilen şartlara uygun olarak yapılacaktır.'' (9.3)maddesinde; ''Malzemeler ekli Teknik Şartname'ye ve varsa İŞ SAHİBİ tarafından onaylanan numunelere uygun olacak, teslimat sırasındaki kabul aşamasında İŞ SAHİBİ ve TEDARİKÇİ'nin katılımı ile test yapılacaktır. İşbu Sözleşme ve eklerinde istenilen nitelikleri haiz olmayan malzemeler, Nefaset Kesintisi yapmak suretiyle kabul etme hakkı saklı kalmak kaydıyla, teslim alınmayacak ve kabul edilmeyecektir.'' (9.4)maddesinde; ''Sözleşme konusu malzemelerin teslim ve kabul işlemleri Teknik Şartname'ye uygun olarak yapılacaktır.'' (9.7)maddesinde; ''Yaygın Arıza, İŞ SAHİBİ'nin kararına bağlı olmak koşuluyla, tedarik edilen malzemelerden Birim Fiyat Teklif Cetveli'nde yer alan her bir malzeme kalemi için ayrı ayrı uygulanmak üzere, Birim Fiyat Teklif Cetveli'nde yer alan bir malzeme kalemine ilişkin miktarın %10 (yüzdeon)'u oranındaki kısmında aynı hatanın benzer koşullar altında ortaya çıkmasını ifade eder.'' Yaygın Arıza halinde; a) İŞ SAHİBİ'nin Sözleşme'yi haklı nedenle feshetme hakkı doğar.'' Garanti, Bakım ve Onarım başlıklı bölümde, (12.1) maddesinde; ''TEDARİKÇİ, teslim edilen ve kurulumu yapılan malzemeleri, kabul tarihinden başlayarak tasarım, malzeme, üretim, nakliye ve işçilik hatalarına karşı İŞ SAHİBİ Teknik Şartnamesinde belirtilen sürelerde garanti edecektir. Bu dokümanlarda garanti süresinin belirtilmemiş olması durumunda garanti süresi, malzemelerin teslim ve yapılacak olan kabul işlemlerinin tamamlandığı tarihten itibaren 5 (beş) yıl olacaktır. Ancak, garanti süresi bitiminden sonra malzemede tasarım (dizayn) ve üretim hatalarının tespit edilmesi halinde her türlü masrafları TEDARİKÇİ'ye ait olmak üzere ilgili malzeme TEDARİKÇİ tarafından bedelsiz olarak değiştirilecektir.'' (12.2) maddesinde; '' Garanti kapsamında yapılacak olan bakım/onarım iş ve işlemlerine ait şart ve hükümler işbu Sözleşme eki olan Teknik Şartname'de detaylı olarak tariflenmiştir.'' (12.3) maddesinde; ''TEDARİKÇİ, Sözleşme kapsamında teslim edeceği malzemelere ait garanti belgelerini İŞ SAHİBİ adına düzenletmek ve orijinal nüshalarını İŞ SAHİBİ'ne teslim etmekle yükümlüdür. TEDARİKÇİ, garanti kapsamındaki malzemede garanti süresi içerisinde tespit edilecek hata, ayıp ve eksikliklerin garanti sağlayan kişi veya kuruluş tarafından, Teknik Şartname'de belirtilen süreler içerisinde, bozulan ve özelliğini kaybeden malzemelerin yenisiyle değiştirilmesini sağlamakla yükümlüdür. Bu yükümlülüğün TEDARİKÇİ tarafından yerine getirilmemesi halinde İŞ SAHİBİ, garantinin sağlanması için yapacağı tüm giderleri TEDARİKÇİ'nin alacaklarından kesmek hakkına sahiptir.'' Düzenlemesi yer almaktadır.
Dava konusuna ilişkin yasal düzenlemede; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 'Ticari satış ve mal değişimi' başlıklı 23/1-c maddesinde; "Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır.", 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 'Gözden geçirme ve satıcıya bildirme' başlıklı 223. Maddesinde; "Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır." Düzenlemesi yer almaktadır.
Tarafların iddia, savunma ve delilleri, bilirkişi raporundaki tespitler ve yasal düzenleme birlikte değerlendirildiğinde; Davacı satıcı, sözleşme konusu tabletlerin davalı alıcıya teslim edilmesine ve takibe dayanak faturanın davalıya tebliğ edilmesine rağmen, satış bedelinin ödenmediğini, bedelin tahsili için yapılan icra takibinin davalının itirazı ile durduğunu belirterek, itirazın iptalini istemiş, davalı ise tabletlerin sözleşme ve eki şartnameye uygun olmadığından, bedelinin ödenmediğini savunmuştur. Taraflar arasında imzalanan 29.12.2022 tarihli Sözleşmenin varlığı, davacı tarafça 53 adet tabletin 30.01.2023 tarihinde davalıya teslim edildiği ve davacı tarafça düzenlenen ve takip konusu yapılan 30.01.2023 tarih/ .../... nolu 73.797,20 USD bedelli faturanın davalıya tebliğ edildiği ve sözleşme bedelinin ödenmediği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmenin yukarıda özetlenen (9.2.) maddesine göre; Sözleşme konusu malzemelerin teslim işlemleri Teknik Şartname'ye uygun olarak yapılacaktır. Teslim alınan malzemelerin kabulü iş sahibi davalı tarafından en az 3 kişilik heyet tarafından Teknik Şartname'de tarif edilen şartlara uygun olarak yapılacaktır. (9.3.) maddesine göre ise; Malzemeler Teknik Şartname'ye ve varsa iş sahibi tarafından onaylanan numunelere uygun olacak, teslimat sırasındaki kabul aşamasında iş sahibi ve tedarikçi'nin katılımı ile test yapılacak, sözleşme ve eklerinde istenilen nitelikleri haiz olmayan malzemeler, nefaset kesintisi yapmak suretiyle kabul etme hakkı saklı kalmak kaydıyla, teslim alınmayacak ve kabul edilmeyecektir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 23/1-c maddesine göre; Ticari satışa konu malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Buna aykırı davranması halinde Türk Borçlar Kanununun 223. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Dava konusu tabletler, davacı tarafça 53 adet tablet 30.01.2023 tarihinde davalıya teslim edilmiştir. Davalı, Sözleşme hükümleri uyarınca tabletleri teslim almış, 25.05.2023 tarihli ihtarnamesine kadar ayıp ihbarında bulunmamış, tabletleri iade etmemiştir. Sözleşmenin muyene ve kabule ilişkin hükümleri, TTK.'nin 23/1-c ve TBK.'nin 223/2. Maddesine göre, davalı tabletleri kabul etmiş sayılmıştır. Davalı icra takibine konu sözleşme bedelini ödemediğinden, davanın kabul edilerek, davalının ... 1. İcra Müdürlüğünün 2023/18357 Esas sayılı dosyasında yapılan takibe yönelik itirazının iptali ile takibin aynı şartlarda devamına, alacak miktarının sözleşmeye ve faturaya dayalı olması sebebi ile likid kabul edilerek, hükmolunan 1.933.914,66 TL'nin %20'si üzerinden hesaplanan 386.782,93 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine karar verilmesi gerektiği kanaati ile aşağıdaki hüküm verilmiştir. HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye ve dosya kapsamına göre; 1-Davanın KABULÜ İLE; Davalının ... 1. İcra Müdürlüğünün 2023/18357 Esas sayılı dosyasında yapılan takibe yönelik itirazlarının iptali ile takibin aynı şartlarda devamına, 2-Hükmolunan 1.933.914,66 TL'nin %20'si üzerinden hesaplanan 386.782,93 TL icra inkar tazminatının davalıdan tahsil edilerek davacıya ödenmesine, 3-Harçlar Kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 132.105,71-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 23.360,44-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 108.745,27-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'ye göre hesaplanan 272.731,00-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 5-Davacı tarafından yapılan; 269,85-TL Başvuru Harcı, 23.360,44-TL Peşin/Nisbi Harcı, 12.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 155,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 35.785,29TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18A/13. Maddesi gereğince yargılama giderlerinden sayılan ve suç üstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00-TL dava şartı arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 7-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemeleri'nde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Başkan .... (E-imzalıdır) Üye ... (E-imzalıdır) Üye ... (E-imzalıdır) Katip ... (E-imzalıdır)