İlk Derece Mahkemesi 2023/544 E. 2025/383 K.

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2023/544 Esas - 2025/383 T.C. ANKARA 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/544 Esas KARAR NO : 2025/383 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 03/08/2023 KARAR TARİHİ : 04/06/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 04/06/2025 Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda; DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkili ... ile davacılar arasında ... .... .... plakalı iki adet servis aracının çalışma izni iptallerinin kaldırılması hususunda anlaştıklarını ve protokol düzenlediklerini, davacılar tarafından 07.03.2018 düzenleme tarihli 11.11.2022 vade tarihli 100.000,00 TL tutarlı, 07.03.2018 düzenleme tarihli 28.10.2022 vade tarihli 100.000,00 TL tutarlı keşidecisi davacılar ... .... .... Tes. Taah. Taş. İnş. Tur. Tic. Ve San. Ltd. Şti. olan iki adet bononun davalı müvekkil ...'na verildiğini, ... tarafından servis araçlarının çalışma ruhsatının çıkartılması adına bir işlem yapılmamasına rağmen iki adet bononun iadesinin yapılmadığını, davalı müvekkil ... tarafından daha sonrasında bonolar cirolanmak sureti ile diğer davalı ...'a verildiğini ve ... tarafından kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile ...28. İcra Müdürlüğü'nün 2023/1606 Esas sayılı dosyasında davacılar aleyhinde icra takibi başlatıldığını, senetlerin taraflar arasında imza edilen protokolden kaynaklı olarak teminat senedi olmasından mütevellit icra takibine konu edilemeyeceğini, bahse konu senetlerden kaynaklı davacıların diğer davalı ...'a borçlu olmadığının tespitini, kötü niyetli davalı / alacaklının %20'den aşağı olmamak üzere tazminat ödemesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir. CEVAP : Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde, Öncelikle, davacılar tarafından her ne kadar müvekkil ... aleyhine menfi tespit davası açılmış olsa da, müvekkil vekili bu durumun kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava dilekçesi ekinde sunulan protokolün incelenmesi hâlinde, müvekkil ile davalı şirket arasında bir protokol imzalanmadığının görüleceğini ifade etti. Protokolün, davacılar ile Yaman Turizm Servis Nakliye Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi arasında imzalandığı, müvekkilin şahsı adına değil, şirket adına imza attığı, buna rağmen dava dilekçesinde doğrudan müvekkilin hasım gösterildiği, bu durumun TMK m. 47’de düzenlenen tüzel kişilik ilkesine aykırı olduğu, davanın muhatabının ancak ilgili şirket olabileceği, bu hususun davacılar tarafından göz ardı edilerek müvekkil aleyhine haksız bir dava açıldığı belirtildi. Bu nedenle müvekkil adına husumet itirazında bulunduğunu, Protokolde, davacılara ait iki adet servis aracının çalışma ruhsat iptallerinin kaldırılması işlemlerinin davalı müvekkil tarafından yapılacağı ve bunun karşılığında 07.03.2018 düzenleme tarihli, 28.10.2022 ve 11.11.2022 vadeli toplam 200.000 TL bedelli iki adet bononun müvekkile verildiği belirtilmiş olsa da, gerek protokolde gerekse dava dilekçesi ve eklerinde senetlerin protokole bağlı teminat senedi olduğu yönünde açık bir ibare yer almadığı, davacı tarafın protokolde yer alan “karar alınmamışsa senetler hükümsüzdür” ibaresini dayanak göstererek senetlerin teminat amacıyla verildiğini iddia ettiği, ancak bu ifadenin senetlerin teminat senedi olduğunu, Ayrıca, dava dilekçesi ve eklerinde senetlerin detaylarına (hangi senetler olduğu, tanzim ve vade tarihleri, barkod numaraları, protokol tarihi gibi) dair bilgi bulunmadığı, buna rağmen davacı tarafın belirsiz durumları kendi lehine yorumlayarak senetler ile protokolü bağdaştırmaya çalıştığı, bunun ise kabul edilmediğini, davaya konu senetlerin teminat amacıyla verildiğinin ispat yükünün davacıya ait olduğu, davacının soyut iddialarının bu hususu kanıtlamaya yetmeyeceği, kambiyo senetlerinin mücerretlik (soyutluk) ilkesi gereği temel ilişkiyle bağlı olmadığı, bu nedenle borçlunun temel ilişkinin geçersizliğini yazılı delil ile ispatlaması gerektiğini, Müvekkilin diğer davalı ... ile aralarındaki borç-alacak ilişkisine istinaden TTK hükümlerine uygun şekilde düzenlenmiş iki bononun cirolanarak verildiğini, senet üzerinde tahrifat iddialarının mesnetsiz olduğunu, davacının senedin zorunlu unsurlarına ilişkin bir eksiklik ya da tahrifat iddiası da bulunmadığını, dolayısıyla davacının senetlerin teminat senedi olduğu iddiasını yalnızca yazılı delil ile ispatlayabileceğini, tanık gibi takdiri delillerle ispatın mümkün olmadığını, Ayrıca, dava dilekçesinde C plakalı araçların ruhsat iptallerine ilişkin danışmanlık işlemlerinin müvekkil tarafından yerine getirilmediği iddia edilse de, bu iddianın gerçeğe aykırı olduğu, ...Bölge İdare Mahkemesi 9. İdari Dava Dairesi’nin 2017/1082 E., 2018/159 K. sayılı dosyasında davalı müvekkilin yetkilisi olduğu şirketin taraf olduğu, bu davanın sonuçlarından davacı tarafın da yararlandığı, dolayısıyla müvekkilin protokoldeki işlemi yerine getirmediği iddiasının gerçek dışı olduğunu, Tüm bu nedenlerle, davanın haksız ve hukuka aykırı olduğu, davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesi talep etmiştir. Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde, Öncelikle davacı tarafça, müvekkil ...’a yönelik olarak haksız iddialarda bulunularak tarihsiz ve bedelsiz bonolara sonradan vade tarihi eklendiğini, bu bonoların icra takibine konu edildiği iddia edilmişse de müvekkil bu iddiaları kabul etmediğini, müvekkil ...’ın, diğer davalı ...’ndan olan alacağı karşılığında dava konusu bonolar kendisine teslim edildiğini, vade tarihinde ödeme yapılmaması üzerine, müvekkil alacağını tahsil amacıyla ...28. İcra Müdürlüğü’nün 2023/1606 Esas sayılı dosyası ile hem diğer davalı ... hem de davacılar aleyhine icra takibi başlatıldığını, İcra takibine ve dayanak bonolara ilişkin herhangi bir usulsüzlük bulunmamaktadır. Davacı taraf, diğer davalı ... hakkında bilinçli olarak işlem yapılmadığını, ancak kimlik bilgileri eksik olduğundan işlem yapılamadığını, dava vesilesiyle kimlik bilgilerine ulaşıldığı için takibin devam ettirildiğini, müvekkil ..., Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca iyi niyetli meşru hamil konumunda olduğunu, müvekkilin kötü niyetli olduğunu iddia eden davacı taraf, bu iddiasını somut delille ispatlayamadığını, TTK m. 687 uyarınca, poliçeden veya bonodan dolayı borçlu, temel borç ilişkisine dayalı defileri, hamilin kötü niyetli olması durumu hariç olmak üzere ileri süremeyeceğini, Bedelsizlik def’i, yalnızca temel borç ilişkisine taraflar arasında ileri sürülebilecek şahsi bir defidir ve üçüncü kişilere karşı ileri sürülemeyeceğini, müvekkil, düzenli ciro zinciri içinde bonoyu iktisap etmiş üçüncü kişi konumunda olup, davacılar ile diğer davalı arasındaki borç ilişkisini bilmesi mümkün olmadığını, Ayrıca, kıymetli evrakların soyutluk ilkesi gereği, senetler temel borç ilişkisinden bağımsız ve mücerret nitelikte olduğunu, senet üzerinde TTK m. 776’da belirtilen zorunlu unsurlar tam olup, geçerlilik bakımından eksiklik bulunmadığını, müvekkil yalnızca kendi alacağını tahsil amacıyla senetleri işleme koymuş, davacılarla diğer davalı arasındaki hukuki ilişkiye taraf olmadığını, Davacı tarafın ileri sürdüğü vade tarihinin sonradan eklendiği iddiası asılsız olup, senetlerde usulsüzlük bulunmadığı gibi bu konuda somut bir ispat da sunulmadığın, bu nedenle, müvekkilin kötü niyetli olduğu iddiası hukuken geçerli olmadığını, diğer taraftan, davacı taraf senetlerin protokole istinaden teminat amacıyla verildiğini iddia etmişse de gerek senetlerde gerekse protokolde bu yönde bir kayıt yer almadığını, teminat senedi olduğuna dair ispat yükü davacıya ait olup, bu hususta herhangi bir somut belge veya delil sunulamadığını, bu nedenle senetler icra takibine konu olabilecek geçerli kambiyo senetleridir. Davacı taraf, kötü niyetli ve mesnetsiz iddialarla müvekkilin alacağını tahsil etmesini engellemek amacıyla bu davayı açtığını, açıklanan nedenler ve Mahkemece re’sen dikkate alınacak hususlar uyarınca, davacının tedbir talebinin reddine, davanın esastan reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER :Arabuluculuk son tutanağı, dava ve cevap delikçeleri, taraf beyanları, ...Cumhuriyet Başsavcılığı 2023/109821 Soruşturma Numaralı dosyası ve dava dosyasında bulunan diğer deliller. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, davacıların takibe konu senetler yönünden davalılara borçlu olmadığı iddiasına dayalı menfi tespit davasıdır. Davacılar, ...28. İcra Müdürlüğü’nün 2023/1606 Esas (...2. Genel İcra Müdürlüğü 2023/206785) sayılı dosyasında takibe konu edilen 07/03/2018 keşide, 11/11/2022 vade tarihli 100.000,00 TL bedelli bono ile 07/03/2018 keşide, 28/10/2022 vade tarihli 100.000,00 TL bedelli bonoların davalılardan ...'na aralarında akdedilen sözleşme gereği verildiğini ancak sözleşmedeki yükümlülüğünün davalı tarafından ifa edilmemesi nedeniyle senetlerin hükümsüz kaldığını, senetlerin vade tarihi boş olarak davalı ...'na teslim edildiği, davalı tarafından vade kısımları doldurulmak ve diğer davalıya ciro edilmek suretiyle takibe konu edildiği, davacıların borçlu olmadığının tespitini talep etmişlerdir. Davalı ... vekilince, davacının dayanak gösterdiği protokolün müvekkili ile değil dava dışı Yaman Turizm Servis Nakliye Sanayi Ve Ticaret LTD ŞTİ arasında imzalandığı, bu nedenle husumet itirazında bulundukları, senetlerin teminat senedi olarak verildiği iddiasının ispatlanamadığı, müvekkilinin davacılara danışmanlık hizmeti verdiği beyan edilmiştir. Davalı ... vekilince, müvekkilinin değir davalıdan olan alacağına karşılık ilgili senetlerin verildiği, vadesinde ödenmeyen senetlerin tahsili için takip başlatıldığı, davalının iyi niyetli üçüncü kişi olduğu aksinin ispatının davacılar üzerinde olduğu, şahsi defilerin müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini beyan etmiştir. Bono, bağımsız borç ikrarını içeren bir senettir. Bu nedenle bir illete bağlı olması gerekmez ve kural olarak ispat yükü senedin bedelsiz olduğunu ileri süren tarafa aittir. Ancak, senede “malen” veya “nakden” kaydı yazılmışsa, artık buna uyulmak gerekir. Bu kayıtların aksinin savunulması senedin talili (nedene, illete bağlanması) anlamına gelir ki, böyle bir durumda kanıt yükümlülüğü yer değiştirir. Senedi talil eden, iddiasını kanıtlamak yükümlülüğü altına girer(YHGK 17.12.2003 gün 2003/19-781 esas, 2003/768 karar sayılı ilamı). Senetlerin ihdas nedeni nakden olarak yazılı olmakla senetteki bedel kaydı senetlerin borç karşılığı verildiğine karine teşkil eder. Davacılar, aksi yöndeki iddialarını kesin delille ispatla yükümlüdür. Takip dayanağı senedin teminat senedi olduğu iddiasının, hangi ilişkinin teminatı olduğu senet üzerine yazılmak suretiyle ya da yazılı bir belge ile ispatlanması gerekir (HGK.nın 06/03/2013 tarih ve 2012/12-768 E., 2013/312 K. sayılı ve yine HGK.nın 20/06/2001 tarih ve 2001/12-496 E. sayılı kararları). Senet üzerinde hangi ilişkinin teminatı olduğu yazılmış ise, bu halde, TTK.nın 777.maddesi gereğince kayıtsız ve şartsız belirli bir bedeli ödemek vaadini içermediğinden bono vasfı taşımadığı için İİK.nın 170/a maddesi gereğince takibin iptali gerekir ve teminat olgusu herkese karşı ileri sürülebilir. Senet üzerine yazılmış teminat kaydının senet metnine dahil olması gerekir. Eğer senet üzerine hangi ilişkinin teminatı olduğu yazılı değilse borçlunun yapacağı teminat iddiası borca itiraz niteliğinde olup, teminat ilişkisi, sadece bu ilişkinin tarafları arasında ileri sürülebilmekte olup, kural olarak, teminat ilişkisinin tarafı olmayan diğer kişilere karşı ileri sürülemeyeceği gibi teminat ilişkisinin tarafı olmayan borçlu da böyle bir iddiada bulunamaz. Davacılar vekili, senette imza ve keşide tarihi dışındaki kısımların sonradan doldurulduğunu, bunun tahrifat sayıldığı ve bu yönde rapor alınması gerektiğini ileri sürmüş ise de; senetlerde imza inkarı olmadığından bu yöndeki talep yönünden bilirkişi incelemesine gerek görülmemiş, boş senedin anlaşmaya aykırı doldurulduğu iddiasının kesin delille ispatı gerektiğinden davacıların buna ilişkin yazılı, kesin bir delil sunmadıkları anlaşıldığından ispat edilememiştir. Protokol metninde senetlerin dava dışı Yaman Turizm...Ltd Şti adına veya emrü havalesine düzenleneceği beyan edilmiş olup takibe konu senetlerin davalı ...'nun şahsı adına düzenlendiği görülmektedir. Takibe dayanak senetlerin teminat senedi olduğu iddiası davalı alacaklıya karşı ileri sürülemeyeceği gibi yukarıda değinildiği üzere protokol metninden veya senet metninden senetlerin teminat senedi olarak verildiği hususu da ispat edilememiştir. Bu açıklamalar doğrultusunda; davacıların takibe konu senetlerden dolayı borçlu olmadıklarını ispat külfeti kendilerine düşmekte olup, davacıların iddialarını ispat edemedikleri anlaşıldığından davanın reddine, davacının ihtiyati tedbir talebi mahkemece reddedilmiş olmakla tazminat koşulları oluşmadığından tazminata hükmedilmesine yer olmadığına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Açılan davanın REDDİNE, 2-Alınması gereken 615,40 TL maktu harcın, 3.540,40 TL peşin harçtan düşümü ile artan 2.925,00 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana geri verilmesine, 3-Davacıların karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına, 5-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen 207.313,69 TL üzerinden takdir edilen 33.170,19 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine, 6-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.

¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır