İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2023/136 E. 2025/109 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2023/136
Karar No
2025/109
Karar Tarihi

T.C. ...3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/136 Esas - 2025/109 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/136 KARAR NO : 2025/109

DAVA : Marka ile ilgili Kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü. DAVA TARİHİ : 16/03/2023 KARAR TARİHİ : 13/03/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 13/04/2025

TALEP: Davacı vekili 16/03/2023 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkili şirketin 2009/13719, 2009/13720, 2009/13722, 2016/12490, 2011/96860, 2016/12494, 2021/060664, 2011/95510, 2009/13721, 2011/96863, 2016/12484, 2021/020609 sayılı "...", "...", "... şekil", "...", "...", "...", "... pay", "bebe ...", "...", "...", "...", "..." ibareli markaların sahibi olduğunu, davalı şahsın bu markalar ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "m money2go" ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı TÜRKPATENT’e başvuruda bulunduğunu, 2021/145849 kod numarası alan başvurunun, Resmi Marka Bülteninde ilanı üzerine müvekkili tarafından Markalar Dairesi Başkanlığına itirazda bulunulduğunu, ancak itirazın yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu red kararın yeniden incelenmesi talebinin de nihai olarak Türk Patent ve Marka Kurumu Yeniden İnceleme Değerlendirme Kurulu (YİDK) tarafından reddine karar verildiğini, ancak söz konusu kararın yerinde olmadığını, zira; müvekkilinin perakende sektörünün öncülerinden olan bir firma olduğunu, ... ibareli markalarının yoğun kullanım sonucunda tüketici nezdinde ayırt edici nitelik kazandırarak tanınmış olduğunu, dava konusu “m money2go” ibareli marka başvurusunun müvekkiline ait esas unsuru “...” ibareleri olan markaları ile görsel anlamda ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğunu, başvuru konusu markanın esas unsurunun "..." kelimesinin oluşturduğunu, “...” markalarına “2go” eki eklenmesinin markaya ayırt edicilik katmadığını, itiraz konusu ibare ile karşılaşan ortalama tüketicinin zihninde, müvekkili markalarının geleceğini, müvekkili markalarının serisi olarak algılanacağını, itiraz edilen markanın tescili halinde, müvekkili şirkete ait tanınmış marka olan “...” markasından haksız kazanç elde edileceğinden, tescili talep edilen markanın kötü niyetli tescil edildiğini ileri sürerek, ... sayılı kararının iptaline ve dava konusu markanın tescili halinde hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde özetle: Davalının “M Money2go+Şekil” markasının tescil edilmek istendiği 09, 35 ve 41’inci sınıftaki ürün ve hizmetlerin hedef kitlesinin ortalama tüketiciye göre daha titiz, daha özenli ve dikkatli olacağını, markalar arasında iltibasın oluşmadığını, “...” sözcüğünün Türkçe karşılığının “para” olduğunu, yaygın kullanıma sahip bir sözcük olduğu da dikkate alındığında ayırt ediciliğinin düşük olduğunu, markaların düşük ayırt ediciliğe sahip unsuru paylaşmalarının benzerlik ve iltibasa yol açmadığını, tüketici kitlesi nezdinde karıştırılmayacaklarını, birbirleriyle ilişkilendirme ihtimali de dahil olmak üzere karıştırılma olasılığının bulunmadığını, SMK 6/3 ve 6/6 hükmü kapsamında iddia edilen hususlar hakkında sunulan delillerin yeterli olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Dava dilekçesi davalı şahsa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı şahıs davaya cevap vermemiştir.

MUHAKEME: HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR Dava; 6769 sayılı SMK'nın 6/1, 6/3, 6/5, 6/6, 6/9'a dayalı taraf markalarının benzediği iddiası temelinde; davalı başvurusu olan 2021/145849 sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak TÜRKPATENT YİDK tarafından alınan ... sayılı kararın iptali ve hükümsüzlük istemlerine ilişkindir. Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler TÜRKPATENT'ten celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, UYGULANACAK HÜKÜMLER ve GEREKÇE Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı şahsın 2021/145849 başvuru sayılı markası ile davacı tarafın itiraz mesnedi markaları arasında SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, marka başvurusuna yönelik itiraz sürecinde itiraz mesnedi davacı markaları açısından, SMK 6/3 maddesine göre eskiye dayalı kullanım iddiasının, SMK 6/5 maddesine göre markalarının tanınmışlığı iddiasının, SMK 6/6 maddesine göre ticaret unvanına dayalı hak iddiasının, SMK 6/9 maddesine göre de davalı başvurusunun kötü niyetli yapıldığı iddialarının alınan YİDK kararına ve hükümsüzlüğe etki edip etmeyeceği, TÜRKPATENT'in ... sayılı YİDK kararının iptalinin ve davalı markasının da hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır. İptali istenen YİDK kararının davacıya 16/01/2023 tarihinde tebliğ edildiği, 16/03/2023 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.

İDARİ AŞAMANIN ÖZETİ 2021/145849 başvuru sayılı ve dava konusu "m money2go" ibaresinin 09 / 35 / 41. Sınıf hizmetlerde tescili amacıyla 15.10.2021 tarih ve 2021/145849 sayılı marka başvurusuna konu edildiği, yapılan ilk incelemeler sonrasında başvurunun bültende ilan olunduğu görülmüştür. Anılan ilana karşı davacı yanın 2009 13719, 2009 13720, 2009 13722, 2016 12490, 2011 96860, 2016 12494, 2021 060664, 2011 95510, 2009 13721, 2011 96863, 2016 12484, 2021 020609 sayılı markalarına dayalı olarak itirazda bulunduğu, Markalar Dairesi Başkanlığı’nın 26.07.2022 tarihli kararı sonucunda davacı yan itirazlarının reddine karar verildiği görülmüştür. Söz konusu red kararına karşı davacı yanca yeniden itirazda bulunulduğu, bu itirazın da TÜRKPATENT YİDK'in huzurda dava konusu edilen kararı ile nihai olarak reddedildiği anlaşılmıştır.

TÜRKPATENT YİDK'in ... sayılı kararında; "2021/145849 başvuru numaralı ve "m money2go" ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın reddi yönündeki Markalar Dairesi Başkanlığı kararına karşı, başvurunun 2009 13719, 2009 13720, 2009 13722, 2016 12490, 2011 96860, 2016 12494, 2021 060664, 2011 95510, 2009 13721, 2011 96863, 2016 12484, 2021 020609 sayılı ve "...", "...", "... şekil", "...", "...", "...", "... pay", "bebe ...", "...", "...", "...", "..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali ve sair gerekçelerle 6769 s. SMK'nın 6 ncı maddesi uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir. ... Bu nedenle, değerlendirmenin, markaların asli ve tali unsurlarının her biri dikkate alınarak, bu unsurların marka üzerindeki fonksiyonları ve hedef tüketici kitlesi üzerindeki etkileri dikkatli bir şekilde değerlendirilerek ve nihai olarak markanın bu unsurların tamamı ile birlikte ve bütünü itibariyle hedef tüketici kitlesi üzerinde bırakacağı etki dikkate alınarak yapılması gerekir. Bu çerçevede yapılan değerlendirme sonucunda, işbu başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markalar bütünüyle bıraktıkları izlenim itibariyle ilişkilendirilme ihtimali dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzer bulunmamıştır. Bu nedenle, markalar arasında ilişkilendirilme/karıştırılma ihtimalinin ortaya çıkmayacağı kanaatine varıldığından bu yöndeki itiraz yerinde görülmemiştir. 6769 Sayılı SMK'nın 6/III maddesi, tescili talep edilen bir marka başvurusunun, tescilsiz bir markanın veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaretin sahibinin itirazı üzerine: markanın tescili için yapılan başvuru tarihinden önce veya markanın tescili için yapılan başvuruda belirtilen rüçhan tarihinden önce bu işaret için hak elde edilmiş olması halinde tescil edilemeyeceğini hükme bağlamaktadır. Bu çerçevede yapılan değerlendirme neticesinde başvuruya konu "m money2go" markasının başvurunun eşya listesinde yer alan mallar ve hizmetler açısından 6769 s. SMK'nın 6/III maddesinde tanımlanan ve reddini gerektirecek düzeyde itiraz sahibi lehine hak sahipliği doğuracak nitelikte tescil başvurusundan önce Türkiye’de markasal olarak aktif ve yoğun kullanımının ispatlanamadığı kanaatine varılmış olduğundan bu yöndeki iddianın da reddi gerekmiştir. Öte yandan, 6769 Sayılı SMK'nın 6/V maddesi "Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hallerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hali saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir." hükmüne amir olup somut olay açısından, itiraza konu başvurunun tescilinin 6769 Sayılı SMK'nın 6/V maddesi hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açacağı yönünde de bir kanaat oluşmadığından, tanınmışlık gerekçesine dayalı itiraz da haklı görülmemiştir. Diğer taraftan yine 6769 s. SMK 6/VI maddesi "Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi halinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir. " hükmüne amir olup, itiraz dilekçesinde sunulan bilgi ve belgeler çerçevesinde yapılan değerlendirme neticesinde bu yöndeki iddia da yerinde görülmemiştir. Kötü niyet kavramı, "bilerek ve haksız bir avantaj kazanmak veya başkalarına zarar vermek amacıyla genel olarak kabul edilmiş ahlaki davranışların ve dürüst ticaret ilkelerinin dışında davranan kişinin durumu" olarak tanımlanabilir. Marka hukukunda genel olarak kabul gören anlayışa göre, tescil yoluyla sağlanan marka korumasının amacına aykırı şekilde kötüye kullanılması yoluyla başkasının markasından haksız yarar elde etmek, markayı gerçekte kullanmayıp yedeklemek, marka ticareti yapmak, gerçek hak sahibinin piyasaya girişini engellemek, gerçek hak sahibine maddi veya manevi zarar vermek vb. amaçları yönelik başvuru ve tesciller kötü niyetli olarak kabul edilmektedir. Gerçek hak sahibi ile arasında sözleşme yahut ön sözleşme bulunan başvuru sahibinin, tescil yolu ile ve dürüstlük ilkelerine aykırı biçimde marka üzerinde hak temin etme girişimi de kötü niyet olarak kabul edilir. Avrupa Birliği Adalet Divanı Genel Mahkemesi'nin 01/02/2012 tarihli ... sayılı kararının 90. paragrafında, inceleme konusu işaretlerin aynı olması, kötü niyete ilişkin diğer faktörlerin hiçbirisi mevcut değilken, tek başına kötü niyetin varlığını ortaya çıkarmaz tespiti yapılmıştır. Bir diğer deyişle, kötü niyetle başvurusunun yapıldığı iddia edilen işaretle buna karşı öne sürülen itiraz gerekçesi markaların aynı (veya benzer) olması veya markaların benzer olduğu yönündeki iddia, tek başına başvurunun kötü niyetle yapıldığını ispatlamayacaktır. Son olarak, her marka özgünlük derecesi, tasarımı, tescile konu mallar/hizmetlerin ve bu mal ve hizmetlerin tüketici grubunun özellikleri, markanın tescil kapsamındaki mal/hizmetler üzerindeki ayırt edici niteliği gibi unsurlar açısından kendine özgü özellikler taşıdığından ve ancak tüm bu unsurların birlikte değerlendirilmesi sonunda tescil başvurusuna ilişkin karar oluşturulabildiğinden dilekçede başka marka başvurularına ilişkin verilen kararların işbu itirazın değerlendirilmesinde dayanak gösterilmesi de haklı bulunmamıştır. Sayılan nedenlerle, işbu itirazın reddi gerekmiştir. KARAR İtirazın reddedilmesine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.

Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davalı Başvuru Markası "m money2go" (2021/145849) 09 / 35 / 41. sınıflar.

Davacı Markaları "...", "...", "... şekil", "...", "...", "...", "... pay", "bebe ...", "...", "...", "...", "..." (2009/13719, 2009/13720, 2009/13722, 2016/12490, 2011/96860, 2016/12494, 2021/060664, 2011/95510, 2009/13721, 2011/96863, 2016/12484, 2021/020609) 09 / 16 / 35 / 36 / 37 / 38 / 42. sınıflar.

Mahkememizce uzman bilirkişi heyetinden alınan 17/02/2025 havale tarihli raporda özetle; "Dava konusu 2021/145849 sayılı marka başvurusu kapsamında yer alan “09.SINIF: Mobil telefonlar için yazılım, video izleme ve görsel-işitsel içerik, oyun oynamak, sanal topluluklar oluşturmak ve sosyal ağlara katılım sağlamak için indirilebilir yazılım, ses ve görüntünün kaydı, nakli veya yeniden meydana getirilmesi (reprodüksiyonu) için cihazlar: kameralar, fotoğraf makineleri, televizyonlar, videolar, cd-dvd kayıt ve oynatıcı cihazlar, mp3 çalar, bilgisayarlar, masa üstü-tablet bilgisayarlar, giyilebilir teknolojik cihazlar (akıllı saatler, bileklikler, başa takılan cihazlar), mikrofonlar, hoparlörler, kulaklıklar; haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları: cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, bilgisayar yazıcıları, tarayıcılar, fotokopi makineleri. Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri. 35.SINIF: Promosyonel hizmetler; reklamcılık, pazarlama ve promosyonel hizmetler yani dijital ağlar aracılığıyla reklamların yayılması yoluyla üçüncü kişilerin mal ve hizmetlerinin promosyonu. Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” emtiaların tümü bakımından taraf markaları arasında emtia benzerliğinin mevcut olduğu, Bununla birlikte rapor kapsamında açıklanan nedenlerle taraf markaları arasında ilişkilendirilme ihtimali dahil karıştırılma ihtimaline yol açacak bir benzerlik ilişkisi kurmayacağı, Davacı yanın “36. sınıftaki “finansal ve parasal hizmetler” hizmetlerinde “...” markasıa bütünsel algısı/kimliği itibariyle ayırt edicilik sağladığı, ancak dava konusu markanın tescilinin 6/5 maddesinde aranılan kriterlerin meydana gelmesi sonucunu doğuracağı yönünde bir kanaate varılamadığı, Davacı yanın SMK m. 6/3 ya da 6/6 kapsamında üstün ve gerçek hak sahipliğinin, davacı yanın bu maddelere göre sahip olduğu hakların, tescilli markaları kapsamında da yer alan emtialara yönelik olduğu, Davacı yanın kötü niyet iddialarının takdirinin mahkemeye ait olduğu, Heyetimizin değerlendirmelerinin YİDK’nin 16.01.2023 tarih ve ... sayılı kararı ile uyumlu olduğu, Hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı konusu salt hukuki değerlendirmeyi gerektirdiğinden anılan hüküm bağlamından değerlendirmede bulunulamayacağı," ifade edilmiştir.

Davacı vekilinin, yeni heyetten rapor alınması talebi HMK 30 uncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek, usul ekonomisi ilkesi göz önüne alınarak talebin kabulü halinde yargılama gereksiz uzayacağından, reddedilmiştir.

TARAF MARKALARI ARASINDA İLTİBAS TEHLİKESİNİN/KARIŞTIRILMA İHTİMALİNİN OLUŞUP OLUŞMADIĞI HUSUSUNDA DEĞERLENDİRME 1.6769 SAYILI SMK 6/1 MADDESİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRMELER A) Emtiaların Sınıfsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme Dava konusu "m money2go" ibareli ve 2021/145849 başvuru numaralı davalı başvurusunun 09, 35, 41'inci sınıflardaki kapsamı aşağıdaki gibidir: "09: Mobil telefonlar için yazılım, video izleme ve görsel-işitsel içerik, oyun oynamak, sanal topluluklar oluşturmak ve sosyal ağlara katılım sağlamak için indirilebilir yazılım, ses ve görüntünün kaydı, nakli veya yeniden meydana getirilmesi (reprodüksiyonu) için cihazlar: kameralar, fotoğraf makineleri, televizyonlar, videolar, cd-dvd kayıt ve oynatıcı cihazlar, mp3 çalar, bilgisayarlar, masa üstü-tablet bilgisayarlar, giyilebilir teknolojik cihazlar (akıllı saatler, bileklikler, başa takılan cihazlar), mikrofonlar, hoparlörler, kulaklıklar; haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları: cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, bilgisayar yazıcıları, tarayıcılar, fotokopi makineleri. Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri. "35: promosyonel hizmetler; reklamcılık, pazarlama ve promosyonel hizmetler yani dijital ağlar aracılığıyla reklamların yayılması yoluyla üçüncü kişilerin mal ve hizmetlerinin promosyonu. Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri. "41: Eğlence hizmetleri ve oyun, Spor, kültür ve eğlence hizmetleri (sinema, spor karşılaşmaları, tiyatro, müze, konser gibi kültür ve eğlence etkinlikleri için bilet sağlama hizmetleri dahil). Dergi, kitap, gazete gibi yayınların basıma hazır hale getirilmesi, okuyucuya ulaştırılmasına ilişkin hizmetler (global iletişim ağları vasıtasıyla anılan hizmetlerin sağlanması da dahil). Film, televizyon ve radyo programları yapım hizmetleri. Haber muhabirliği hizmetleri, foto-muhabirliği hizmetleri. Fotoğrafçılık hizmetleri." İtiraza ve hükümsüzlüğe dayanak 2009/13719, 2009/13720, 2009/13722, 2016/12490, 2011/96860, 2016/12494, 2021/060664, 2011/95510, 2009/13721, 2011/96863, 2016/12484, 2021/020609 sayılı davacı markalarının kapsamında ise 09 / 16 / 35 / 36 / 37 / 38 / 42. sınıflardaki bir kısım mal ve hizmetlerin yer aldığı gözlenmektedir. Bu kapsamda dava konusu başvuru kapsamında 09., ve 35. Sınıflarda yer alan mal/hizmetin tamamının, davacı yanın önceki tarihli markaları kapsamında aynı sınıfta yer alan emtialar ile aynı ya da aynı türdeki emtialar olup söz konusu mallar bakımından taraf markalarının doğrudan ticari rekabet ilişkisi içerisinde, benzer tüketicilere yönelik, benzer ihtiyaçları karşılayan, birbirleri yerine tercih edilebilir mahiyette markalar oldukları değerlendirilmiştir. Ancak, davaya konu marka kapsamında yer alan 41. sınıf hizmetlerin davacı markaları kapsamında yer almadığı görülmüştür.

Hedef Tüketici Kesimi Değerlendirmesi Markalar arasındaki karıştırılma ihtimalinin tespitinde kural olarak ortalama tüketiciler dikkate alınacak olup; doktrinde kabul edilen kritere göre malın hitap ettiği makul düzeyde bilgi ve dikkate sahip tüketicilerin tamamının ya da büyük bir bölümünün karışıklık yaşaması değil, bu tüketicilerin bir kısmının karışıklık yaşama ihtimali bulunması, benzerlik ve iltibas bulunduğunun kabulü için yeterli bulunmaktadır. Yukarıdaki hususlar dâhilinde somut olayda, bağlantısal ilişki kurulabileceği tespit edilen 09. Sınıftaki malların günlük tüketim rutininde yer almayan türden endüstriyel ürünler oldukları, bu ürünlerin ilgili tüketicilerinin genel olarak yetişkin, bilinçli, özenli son kullanıcılardan oluştuğu, anılan emtiaların üretim ve dağıtım kanalları, satış noktaları, satın almaya ayrılan süre, alım sıklığı vs. etkenler itibariyle hitap ettikleri tüketicilerin nispeten yüksek seviyede özenli ve seçici kimseler oldukları değerlendirilebilir. Öte yandan ortak bir diğer sınıf olan 09. Sınıf mallar ile bu malların satışına özgülenmiş 35.05 alt grubundaki satış hizmetlerinin ilgili tüketicileri, anılan malların günlük tüketim rutininde yer almayan, endüstriyel amaçlı kullanımı yaygın olan, görece yüksek bedelli ürün ve hizmetler olmalarından kaynaklı bilinç, dikkat ve seçicilik düzeyi yüksek kişilerden oluşan bir grup olup benzer şekilde 35.01alt grupların yer alan hizmetlerin ise, iş hayatında ihtiyaç duyulan ve genellikle profesyonel olarak hizmetleri sunan işletmelerden hemen her kesimden tüketicinin satın alabilecekleri hizmetler olduğu, bu özelliği itibariyle tüketicilerin bu hizmetlerden anlık kararlar ile yararlanmak yerine satın alacağı hizmetin fiyatı, kalitesi, bayi ağı, etkililiği, güvenilirliği gibi birçok ek unsuru da araştırarak tercihlerini somutlaştıracağı, dolayısıyla bu alt gruplar açısından tüketicinin dikkat, seçicilik ve özenli hareket etme düzeyinin nispeten daha yüksek olacağı değerlendirilmiştir.

B.Marka İşaretlerinin Görsel/İşitsel ve Kavramsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme İşaretlerin benzer olup olmadığı kapsamında; önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli birer faktördür. Ayrıca değerlendirme yapılırken, işaretler parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirilmeli, ancak markayı oluşturan baskın ya da ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır. Taraf markalarının görsel, işitsel ve anlamsal benzerliği kapsamında; ortak olan ibarenin "..." ibaresi olduğu ve tüm değerlendirmenin buna göre yapılması gerektiği, "..." kelimesinin "para" anlamına geldiği, söz konusu ibarenin İngilizce anlamının da toplumumuzun geniş kesimince biliniyor olması dikkate alınmakla beraber; davacı firma tarafından "..." ve "... card" şeklindeki kullanımlarının (davacının “...”li seri markalarının) sonucunda belli bir ayırt edicliğin oluştuğu ve bu meyanda taraf markalarında "..." ibaresinin aynen geçiyor olmasından kaynaklı iltibas oluşabileceği kanaatine varılmıştır.

Nitekim konuya ilişkin olarak emsal alınabilecek Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 03.02.2021 tarihli 2020/1409 Esas, 2021/799 Karar sayılı kararında; "..Dava, davalının marka basvurusuna davacı tarafından yapılan itirazın reddine dair TPMK YİDK kararının iptali ve markanın hükümsüzlügü istemine ilişkindir. Mahkemece davacının “...” esas unsurlu markaları ile davalının “... ...” ibareli basvuru markasının 556 sayılı KHK'nın 8/1-b maddesi anlamında benzer olmadıgı ve markalar arasında iltibas tehlikesi bulunmadıgı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmis, davacının istinafı üzerine bölge adliye mahkemesince de aynı gerekçelerle istinaf basvurusunun esastan reddine karar verilmistir. Ancak, her ne kadar “...” ibaresinin Türkçe karsılıgının “PARA” oldugu ve bu anlama geldiginin herkesçe bilinebilir olması nedeniyle yalnızca 36. sınıftaki “finansal ve parasal hizmetler” yönünden kimsenin tekeline bırakılmayacak ve ayırt edicilik düzeyi çok zayıf bir isaret oldugu ve bu sebeple anılan hizmetlerde aynı ibareyi baskalarının da degisik eklerle tescil ettirmeleri mümkün ise de, basvuru kapsamındaki diger mal ve hizmetler yönünden ayırt ediciliginin bulunmadığı söylenemez. Bu durumda mahkemece, davacının “...” esas unsurlu markaları ile “... ...” ibareli davalı markası arasında 36. sınıftaki “finansal ve parasal hizmetler” dısındaki diger mal ve hizmetler yönünden 556 sayılı KHK'nın 8/1-b maddesi uyarınca karıstırılma ihtimaline yol açacak ölçüde benzerlik oldugu kabul edilerek, basvuru kapsamındaki diger mal ve hizmetler yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı sekilde hatalı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi isabetli olmamıs ve bu nedenle kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmistir..." şeklinde gerekçe ile bozma kararı verildiği, Yine Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 18.11.2020 tarihli ve 2020/1002 Esas, 2020/5153 Karar sayılı kararında; "...1- Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda aşağıdaki bendin kapsamı dışında bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/b-1 maddesi uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından davacı vekilinin sair temyiz itirazları yerinde değildir. 2- Dava, marka başvurusuna itiraz üzerine verilen YİDK kararının iptali ile markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, “...” ibaresinin herkesin kullanımına açık ve ayırt ediciliği bulunmayan bir işaret olarak değerlendirilerek davacının itiraza gerekçe “...+şekil” unsurlu markaları ile davalı başvurusuna konu “... SCHOOL” ibareli başvuru markası arasında karıştırılabilecek ölçüde benzerlik bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince de aynı gerekçe ile davacı tarafın istinaf isteminin reddine karar verilmiştir. Ancak, her ne kadar “...” ibaresinin Türkçe karşılığının “PARA” olması ve bu anlamın herkesçe bilinebilir olması nedeniyle yalnızca 36. sınıftaki “finansal ve parasal hizmetler” yönünden kimsenin tekeline bırakılmayacak ve ayırt edicilik düzeyi çok zayıf bir ibare olduğu ve bu sebeple anılan hizmetlerde aynı ibareyi başkalarının da değişik eklerle tescil ettirmeleri mümkün ise de, başvuru kapsamındaki diğer mal ve hizmetler yönünde ayırt ediciliğinin bulunmadığı söylenemez. Bu durumda mahkemece, davacının “...” esas unsurlu markaları ile “... SCHOOL” ibareli davalı markası arasında 36. sınıftaki “finansal ve parasal hizmetler” dışındaki diğer mal ve hizmetler yönünden 556 sayılı KHK'nın 8/1-b maddesi uyarınca karıştırılma ihtimaline yol açacak ölçüde benzerlik olduğu kabul edilerek, başvuru kapsamındaki diğer mal ve hizmetler yönünden davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde hatalı gerekçeyle davanın reddine karar verilmesi isabetli olmamış ve bu nedenle kararın davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir..." şeklindeki gerekçe ile bozma kararı verildiği anlaşılmıştır. Yargıtay 11. HD'nin konuya ilişkin başkaca benzer nitelikte emsal kararlarına rastlamak mümkündür. Bu kapsamda; Yargıtay 11. HD'nin emsal kararları da dikkate alınarak, "..." ibaresinin 36. Sınıftaki "finansal ve parasal hizmetler" yönünden kimsenin tekeline bırakılmayacak ve ayırt edicilik düzeyi çok zayıf bir ibare olduğu anlaşılmakla, eldeki davada dava konusus edilen markanın tescil edilmek istendiği sınıflarda 36 sınıf bulunmamaktadır. Neticeten, dava konusu marka ile davacının itiraza dayanak markaları kapsamında yer alan yukarıda belirtilen mal ve hizmetlerden aynı ve/ya benzer olduğu tespit edilenler bakımından; dava konusu “money2go” ibareli marka ile davacının itiraza dayanak “...” ibareli markasını bıraktığı genel izlenim, markaların bütünü ile bıraktığı görsel, işitsel ve kavramsal etkinin iltibasa meydan vereceği değerlendirilmiş, bu iltibasın benzer olmayan mal/hizmetlere sıçramayacağı kanaati hasıl olmuştur.

2. SMK 6/3 UYARINCA YAPILAN DEĞERLENDİRME SMK m. 6/3 ile “Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir” hükmü düzenlenmiştir. Burada söz konusu olan, tescil edilmeden kullanılan bir marka veya ticarette kullanılan ticaret unvanı, işletme adı, alan adı gibi işaretlerdir. Bir kişinin marka olarak tescil ettirmek istediği bir işaretle ilgili olarak üçüncü kişinin, bu işaret üzerinde, başvurudan veya rüçhan haklarından önceye dayanan herhangi bir hakkı ve bu haktan kaynaklanan bir itiraz yetkisi bulunabilir. Önceye dayanan böyle bir hakkın varlığı halinde başvurusu yapılan markanın tescili mümkün değildir. İtiraz hakkının varlığı tescilsiz işaretin ticaret sırasında kullanılmış olmasını gerekli kılar. Somut olayda davacının, dava konusu şeklindeki markayı, davalıdan önce, tescilsiz şekilde kullanmak suretiyle bu işaret üzerinde bir hak elde ettiğini gösterir delillerin dosya kapsamında bulunmadığı anlaşılmakla SMK m. 6/3’e dayalı iddiaların ispat edilemediği değerlendirilmiştir.

3. SMK 6/5 UYARINCA TANINMIŞLIK HUSUSUNDA YAPILAN DEĞERLENDİRME 6769 s. SMK 6/5 maddesinin uygulanabilmesi için bir markanın tanınmışlığının tek başına yeterli olmadığı, dava konusu edilen markanın ayırt edicilik karakterini zedelemesi, tanınmış markanın itibarına zarar vermesi veya tanınmışlığından haksız yarar sağlanması ihtimallerinden birinin gerçekleşmesi gereklidir. 6769 s. SMK 6/5 maddesinin uygulanabilmesi için bir markanın tanınmışlığının tek başına yeterli olmadığı, konusu edilen markanın tanınmış markanın ayırt edicilik karakterini zedelemesi, tanınmış markanın itibarına zarar vermesi veya tanınmışlığından haksız yarar sağlanması ihtimallerinden birinin gerçekleşmesinin gerekli olduğu, davalı başvurusunun davacıya ait “...” markasının sahip olduğu imaj ve prestijden faydalanma amacı taşıdığına yönelik somut bir kanaat oluşmadığı, sonuç olarak davalıya ait markanın tescilinin 6769 s. SMK 6/5 hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açmayacağı ve dava konusu başvuru bakımından 6769 s. SMK 6/5 maddesinin uygulanamayacağı kanaatine ulaşılmıştır.

4. SMK 6/6 KAPSAMINDA YAPILAN DEĞERLENDİRME 6769 s. SMK’nin 6/6 maddesi “Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir” şeklindedir. Buna göre başkasına ait ticaret unvanı, işletme adı, internet alan adı, endüstriyel tasarım tescili gibi sınaî hak sahiplerinin ve telif hakkı gibi fikri hak sahiplerinin, bu hak konularının bir başkası tarafından izinsiz olarak tescili taleplerine itirazda bulunarak tescili engellemeleri veya tescil gerçekleşmiş ise hükümsüzlüğünü talep etmeleri mümkündür. Bu halde, davalı marka tescillerinin davacıya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi halinde, başvurunun önceki hak kapsamında kalıp kalmadığı incelenmelidir. Bu düzenleme kapsamında inceleme yapıldığında; davacının ticaret unvanı ... Ticaret A.Ş. olup somut uyuşmazlığa etkisi yoktur. Bunun dışında işletme adı, internet alan adı, endüstriyel tasarım tescili gibi bir sınaî hakka dayalı iddia da bulunmamaktadır. Dolayısıyla SMK m. 6/6 kapsamında davacının öncelik hakkı bulunmadığı kanaatine varılmış.

5. KÖTÜ NİYET HUSUSUNDA (SMK 6/9) YAPILAN DEĞERLENDİRME Somut olayda, davalı şahıs tarafından yapılan marka başvurusunun kötü niyetli olduğuna ilişkin somut veriler dosya kapsamında bulunmamakta ve markanın kullanılış amacı ve fonksiyonlarına aykırı bir şekilde, davacı veya iyiniyetli üçüncü kişileri baskı altında tutma, onlara şantaj yapma veya engelleme amacına ilişkin herhangi bir olgu ve olay söz konusu olmadığından, SMK 6/9 şartlarının oluşmadığı değerlendirilmiştir.

6. HÜKÜMSÜZLÜK TALEBİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME

Yukarıda açıklanan gerekçelerle SMK 25 yollaması ile SMK 6/1 maddesi kapsamında hükümsüzlük koşullarının da oluştuğu anlaşılmış, dava konusu edilen 2021/145849 sayılı markanın kısmen hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir.

Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek dava konusu YİDK kararının benzerliği tespit olunana mal/hizmetler bakımından yerinde olmadığı ve hükümsüzlük koşullarının oluştuğu kanaatine varılmış ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: 1-DAVANIN KISMEN KABULÜNE, 2-TPMK YİDK'in ... sayılı kararının "09.SINIF: Mobil telefonlar için yazılım, video izleme ve görsel-işitsel içerik, oyun oynamak, sanal topluluklar oluşturmak ve sosyal ağlara katılım sağlamak için indirilebilir yazılım, ses ve görüntünün kaydı, nakli veya yeniden meydana getirilmesi (reprodüksiyonu) için cihazlar: kameralar, fotoğraf makineleri, televizyonlar, videolar, cd-dvd kayıt ve oynatıcı cihazlar, mp3 çalar, bilgisayarlar, masa üstü-tablet bilgisayarlar, giyilebilir teknolojik cihazlar (akıllı saatler, bileklikler, başa takılan cihazlar), mikrofonlar, hoparlörler, kulaklıklar; haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları: cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, bilgisayar yazıcıları, tarayıcılar, fotokopi makineleri. Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri." ile "35.SINIF: Promosyonel hizmetler; reklamcılık, pazarlama ve promosyonel hizmetler yani dijital ağlar aracılığıyla reklamların yayılması yoluyla üçüncü kişilerin mal ve hizmetlerinin promosyonu. Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” bakımından iptaline, 3-Dava konusu edilen 2021/145849 sayılı markanın "09.SINIF: Mobil telefonlar için yazılım, video izleme ve görsel-işitsel içerik, oyun oynamak, sanal topluluklar oluşturmak ve sosyal ağlara katılım sağlamak için indirilebilir yazılım, ses ve görüntünün kaydı, nakli veya yeniden meydana getirilmesi (reprodüksiyonu) için cihazlar: kameralar, fotoğraf makineleri, televizyonlar, videolar, cd-dvd kayıt ve oynatıcı cihazlar, mp3 çalar, bilgisayarlar, masa üstü-tablet bilgisayarlar, giyilebilir teknolojik cihazlar (akıllı saatler, bileklikler, başa takılan cihazlar), mikrofonlar, hoparlörler, kulaklıklar; haberleşme ve çoğaltma amaçlı cihazlar ve bilgisayar çevre donanımları: cep telefonları ve bunların kılıfları, sabit telefonlar, telefon santralleri, bilgisayar yazıcıları, tarayıcılar, fotokopi makineleri. Manyetik, optik kayıt taşıyıcılar ve bunlara kaydedilmiş bilgisayar programları ve yazılımları; bilgisayar ağları vasıtasıyla indirilebilen ve manyetik ve optik ortamlara kayıt edilebilen elektronik yayınlar; manyetik/optik okuyuculu kartlar, manyetik, optik ve elektronik ortamlara kaydedilmiş çekilmiş sinema filmleri, diziler ve video müzik klipleri." ile "35.SINIF: Promosyonel hizmetler; reklamcılık, pazarlama ve promosyonel hizmetler yani dijital ağlar aracılığıyla reklamların yayılması yoluyla üçüncü kişilerin mal ve hizmetlerinin promosyonu. Reklamcılık, pazarlama ve halkla ilişkiler ile ilgili hizmetler, ticari ve reklam amaçlı sergi ve fuarların organizasyonu hizmetleri, reklam amaçlı tasarım hizmetleri; alıcı ve satıcılar için online pazaryeri (internet sitesi) sağlama hizmetleri.” bakımından hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, 4-Fazlaya ilişkin talebin reddine, 5-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile 435,5‬0 TL bakiye karar harcın davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına, 6-Kabul edilen kısım yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 40.000,00TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 7-Reddedilen kısım yönünden davalı Kurum kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 40.000,00TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı Kurum'a verilmesine, 8-Kabul ret oranının takdiren 1/2 olarak belirlenmesine, davacı tarafından yapılan ve aşağıda dökümü gösterilen 11.995,40 TL yargılama giderinden payına düşen 5.997,7‬0 TL’nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kalanının davacı üzerinde bırakılmasına, 9-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde ...aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine, Dair verilen karar, davacı vekili ve davalı kurum vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ...Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 13/03/2025

Davacı Masraf Dökümü: İlk Masraf 385,40.-TL Posta Masrafı 110,00.-TL Tercüme Ücreti 3.000,00-TL Bilirkişi Ücreti 8.500,00.-TL Toplam 11.995,40.-TL

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2023/136, K. 2025/109, T. 13.03.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2023-136-e-2025-109-k-6404fa69ac8b