İlk Derece Mahkemesi 2020/102 E. 2020/428 K.

T.C. İZMİR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2020/102 Esas KARAR NO : 2020/428 DAVA : Ticari Şirket (CMK'nun 133. Maddesinden kaynaklanan Şirket Yöneticisi Kayyımların Şirketi Zarara Uğrattıkları İddiasına Dayalı Tazminat İstemli ) DAVA TARİHİ : 12/02/2020 KARAR TARİHİ : 14/10/2020 Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (CMK'nun 133. Maddesinden kaynaklanan Şirket Yöneticisi Kayyımların Şirketi Zarara Uğrattıkları İddiasına Dayalı Tazminat İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde; İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının...soruşturma numaralı dosyasında müvekkilinin ortağı ve yöneticisi olduğu şirkete İzmir ...Sulh Ceza Hakimliğinin ... D.İş. sayılı dosyasında 29/09/2016 tarihli karar ile kayyım atanmasına karar verildiği bu tarihten itibaren şirket yönetiminin TMSF tarafından görevlendirilen heyet tarafından gerçekleştirildiğini, TTK'nun 550. maddesi uyarınca şirket yöneticilerinin yükümlülüklerini kusurlarıyla ihlal ettikleri takdirde verdikleri zararlardan hem şirkete hem pay sahiplerine hem de şirket alacaklılarına karşı sorumlu olduklarını mahkeme kararı ile atama yapılmasının hukuki ve cezai sorumlulukları ortadan kaldıracağına dair TTK da ve diğer kanunlarda bir hüküm bulunmadığı gibi aksine getirilecek hiç bir idari düzenlemenin de hukukta yeri olmadığını, davalı kayyımların basiretli yönetici gibi davranmayarak şirket açısından geri dönüşü imkansız durumlara sebebiyet verdikleri gibi aynı zamanda sektörde önde gelen firmaların ticari durumunu düşürerek ülke ekonomisinin zararına da sebebiyet verdiklerini şirketin tüm aktif pasif yönetiminin bozulduğunun açık olduğunu, öz sermayenin eriyip likidite riskinin yükseldiğini, işletme sermaye kaybı ile karşı karşıya kalındığını, bayi alacak teminat dengesinin bozulup bu durumun ciddi tehlike yarattığını şirket reklam giderlerinin fahiş oranlara ulaştığını, zararına satışlar yapılıp yanlış maliye ve fiyat politikası uygulandığını, şirketin ekonomik durumuna aykırı şekilde yüksek faaliyet giderleriyle yönetildiğini, liyakatsiz işe alım ile yanlış personel politikası uygulandığını, gereksiz nakit akışını bozacak şekilde makine alımının gerçekleştirildiğini, yüksek finansman giderlerinin nakit akış dengesini bozduğunu, şirketin stok ve tedarik kaynaklarının yanlış yönetildiğini, bu tespitlerin yanı sıra şirket içerisinde birçok zarar kaleminin olduğunun açık olduğunu, uluslararası denetim kurumlarınca yapılan incelemeler sonucunda kayyım heyetinin şirketin zararına sebebiyet verdiğinin tespit edilerek durumun raporlaştırıldığını bildirmiş davanın TMSF ye ihbar edilmesine davalıların kötü yönetimleri sebebiyle verdikleri zarar için şimdilik 50.000,00 TL nin ... Şirketine ödenmesini, müvekkilinin ortaklıktan dolayı uğradığı zararın payı oranında hesap edilerek şimdilik 50.000,00 TL nin müvekkiline ödenmesini davalıların görevlerine ivedilikle sona erdirilmesine ve şirkete yeni müdürler görevlendirilmesi konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın yönetim kurulu üyelerinin hukuki sorumluluğu davası ise, davalılardan ...'in davaya konu edilen şirketlerde yönetim kurulu üyesi (Kayyım) olmaması sebebiyle, adı geçen davalı hakkında davanın davalı taraf ehliyetsizliği/husumet nedeniyle reddinin gerektiğini, arabuluculuk başvurusunda; davacının şirkete tazminat ödenmesine yönelik talebi başvuru konusu olup şahsına tazminat ödenmesi hususunda başvurusunun bulunmadığını, bu nedenle, davacının şahsi olarak kendisine tazminat ödenmesine yönelik talebinin bu yönden dava şartı yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiğini, davanın konusunun ...San.ve Tic. A.Ş. olması halinde ise, derdestlik itirazlarının bulunduğunu, aynı içerik ve talepte, aynı dilekçe metni ile; İzmir...Asliye Ticaret Mahkemesinin...E. sayılı dosyasında açılmış dava bulunduğunu, davacının doğrudan kendisine tazminat ödenmesine ilişkin talebi mümkün olmamakla birlikte bu taleple ilgili olarak İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin...esas sayılı dosyasında açılan davanın derdest olduğunu, 15 Temmuz 2016 tarihinde FETÖ/PDY Silahlı Terör Örgütü tarafından gerçekleştirilen darbe girişimi ile ilgili, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı’nın ... sor. sayılı dosyasından başlatılan soruşturma sebebiyle, Cumhuriyet Başsavcılığının talebi ile; İzmir..Sulh Ceza Mahkemesinin... D.iş sayılı dosyasından verilen kararla, CMK.m.133 ve 674 sayılı KHK m.19 hükümleri gereğince Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) ‘nin kayyım olarak atanmasına karar verilip TMSF'nin kayyımlık görevini, TMSF Fon Kurulu tarafından atanan kayyımlar eliyle yürüttüğünü, davaya konu şirketin,TMSF tarafından atanmış yönetim kurulu üyesi kayyımlarının davalı ... dışındaki davalılar olduğunu, 691 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 11.maddesi ve bu maddenin göndermesi ile, 6755 sayılı yasanın 37 ve 38.maddeleri gereğince, kayyımların hukuki ve cezai sorumluluk açısından yargı bağışıklığına sahip olduklarını, 6755 Sayılı Kanun'un "Sorumluluk" kenar başlıklı 37. Maddesinde kayyımların yaptıkları görevle ilgili olarak karar, görev ve fiilleri nedeniyle hukuki, idari, mali ve cezai sorumluluklarının doğmayacağının düzenlendiğini, 691 sayılı KHK 11. Madde ve 6755 sayılı yasanın 37. Madde hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, CMK 133. Madde gereğince soruşturma ve kovuşturma sürecinde kayyımlık görevini ifa amacıyla atanan kayyımlara karşı hukuki ve cezai sorumluluğa gidilemeyeceğinin açık olup bu nedenle davanın reddinin gerektiğini, ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesinin yasal düzenleme gereğince olanaksız olduğunu zira 691 sayılı Kanun Hükmünde kararnamenin 11. Maddesinin yollaması ile, 6755 sayılı yasanın 38. Maddesinin Olağanüstü Hal Kapsamında yapılan uygulamalara ve kayyımlar tarafından yapılan işlem ve eylemlere yönelik tedbir/yürütmenin durdurulması kararı verilemeyeceğini hüküm altına aldığını, CMK 133 (5) maddesi gereğince kayyımla aleyhine dava açılmasının mümkün olmadığını, kayyımlar tarafından,... şirketi ile kredi notu değerlendirmesi yapılmasına ilişkin bir anlaşma yapılmadığı gibi bu kuruluşa verilen mali veri de olmadığını, bu nedenle, davacı vekili ve... şirketi hakkında hukuki ve cezai başvuru yapılması cihetine gidileceğini, Davanın niteliği gereği bir kısım davacı talepleri ve tensip ara kararlarının yerine getirilmesine gerek bulunmadığını, davacı davanın Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na ihbarının yersiz olduğunu, İstanbul 5. İdare Mahkemesinde açıldığı bildirilen davanın konusunu Kayyım Heyetinin değiştirilmesi talebini oluşturduğunu bildirmiş, davalı ... hakkında açılan davanın davalı taraf ehliyetsizliği sebebiyle reddine, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden ve derdestlik ile esastan reddine, ihtiyati tedbir talebinin, dava açılmasının ve tedbir kararı verilmesinin yasal düzenleme ile engellenmiş olması hususu nazara alınarak reddine, davacı vekili ve ... isimli kuruluş hakkında; hukuki,idari ve cezai başvuru haklarının saklı tutulmasına, tensip ara kararlarının 14.maddesinden rücu edilmesine, karar verilmesini talep etmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, Sulh Ceza Hakimliği kararı ile CMK'nun 133. maddesi çerçevesinde dava dışı davacının ortağı olduğu... San ve Tic Anonim Şirketine atanan yönetim kayyımlarının şirketi kötü yönettikleri, şirketi ve ortaklarını bu nedenle zarara uğrattıkları iddiası ile CMK'nun 133. maddesinde kaynaklanan tazminat istemine ilişkindir. Davacı taraf, dava dilekçesinde kayyım olarak atanan davalıların basiretli tacir gibi davranmadıklarını, ve şirketi kötü yöneterek zarara uğrattıkları iddiası ile TTK'nun 553 ve 555. Maddelerindeki düzenlemelere dayalı olarak gerek şahsı adına gerekse şirket adına tazminat talebinde bulunmuştur. Davacı tarafça, dava dilekçesinde talep edilen ihtiyati tedbirlerin 27/02/2020 tarihli gerekçeli ve yasa yolu açık olmak üzere reddine karar verilmiştir. Davacı hakkında İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının... soruşturma sayılı dosyasında başlatılan soruşturma sebebiyle, davacının ortağı olduğu ... Şirketi hakkında Cumhuriyet Başsavcılığının talebi ile; İzmir ...Sulh Ceza Mahkemesinin... D.iş sayılı dosyasından verilen kararla, CMK.m.133 ve 674 sayılı KHK m.19 hükümleri gereğince Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) ‘nin kayyım olarak atanmasına karar verilip TMSF'nin kayyımlık görevini, TMSF Fon Kurulu tarafından atanan kayyımlar eliyle yürüttüğü, davalı ... dışında diğer davalıların yönetim kayyımı olarak atandıkları dosya içeriğiyle anlaşılmaktadır. CMK'nun 133. maddesinin birinci fıkrasında; suçun bir şirketin faaliyeti çerçevesinde işlenmekte olduğu hususunda kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı ve maddi gerçeğin ortaya çıkarılabilmesi için gerekli olması halinde; soruşturma ve kovuşturma sürecinde, hakim veya mahkemenin, şirket işlerinin yürütülmesi ile ilgili olarak kayyım atayabileceği, ikinci fıkrasında; hakim veya mahkemenin kayyım hakkında takdir etmiş bulunduğu ücretin şirket bütçesinden karşılanacağı, kovuşturmaya yer olmadığı veya beraat kararı verilmesi halinde paranın faizi ile birlikte Devlet hazinesinden karşılanacağı, üçüncü fıkrasında; ilgililerin atanan kayyımın işlemlerine karşın görevli mahkemeye Türk Medeni Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre başvurabilecekleri, beşinci fıkrasında; bu madde uyarınca atanan kayyımların görevleri ile ilgili iş ve işlemlerinden dolayı tazminat davalarının 142 ila 144. maddeler uyarınca Devlet aleyhine açılacağı düzenlenmiştir. CMK'nun 142 (2) maddesinde istemin zarara uğrayanın oturduğu yer ağır ceza mahkemesinde ve eğer o yer ağır ceza mahkemesi tazminat konusu işlemle ilişkili ise ve aynı yerde başka bir ağır ceza dairesi yoksa en yakın ağır ceza mahkemesinde karara bağlanacağı belirtilmiştir. Davacının, dava konusu şirketin yönetimi ile görevlendirilen kayyımlara karşı ortak sıfatıyla CMK'nun 133 (3) maddesi hükmü uyarınca ortaklıktan doğan hakları için TMK ve TTK hükümlerine göre asliye ticaret mahkemesinde dava açması mümkündür. Nitekim davacı dava konusu ettiği... Şirketindeki ortaklığından kaynaklandığından iddia ettiği alacakları için mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında dava açmış ve alacak taleplerinin bu dosyada yargılama konusu yapmıştır. Davacının bu dava dosyasındaki talebi ise kayyımların herhangi bir kararı işlem ve eylemi ile TMK dan ve TTK dan kaynaklanan ortaklık alacakları olmayıp TTK nun 553. ve 555. maddelerinde düzenlenmiş şirket yöneticilerinin kusurlarından kaynaklanan şirkete verdikleri zarar iddiasının CMK 'nun 133. Maddesi kapsamında soruşturma nedeniyle atanan kayyımların aynı nitelikteki iş ve işlemleri konusunda açılacak tazminat davaları yönünden anılan maddedeki özel düzenleme nedeniyle CMK'nun 133(5) maddesinde kapsamında açılmış bu nedenle doğduğunu iddia ettiği şahsi ve şirket zararının tahsili istemli tazminat davasıdır. Somut olayda; davalı kayyımların CMK'nun 133. Maddesi kapsamında davacı hakkında yapılan soruşturmayla ilgili olarak davacının ortağı olduğu şirkete atandıkları, CMK'nun 133 (5) maddesi uyarınca tazminat davasının her ne kadar kayyımların görevleriyle ilgili iş ve işlemlerinden dolayı doğrudan kendilerine değil devlet aleyhine açılacağı düzenlenmiş ise de aynı fıkrada bu nitelikteki davaların 142 ile 144üncü maddeler uyarınca açılacağının belirtildiği 142 (2) maddesinde ise görevli mahkemenin zarara uğrayanın oturduğu ağır ceza mahkemesi olarak belirlendiği, buna göre 133. madde kapsamında atanan kayyımların iş ve işlemlerinden dolayı tazminat davalarının 142. maddenin 2. Fıkrası uyarınca ağır ceza mahkemesinde görülmesi gerektiği, aynı maddenin 3. fıkradaki düzenlemenin kayyımın işlemlerine karşı ve tazminat davası dışındaki alacak ve hak talepleri yönünden ilgililer tarafından açılacak davaları kapsayıp kayyımların görevleriyle ilgili iş ve işlemlerinden dolayı tazminat davalarını kapsamadığı bu nedenle bu davanın asliye ticaret mahkemesinde yargılama konusu yapılmasının mümkün bulunmadığı, CMK'nun 133. maddesi uyarınca atanan kayyım iş ve işlemlerinden doğan tazminat davalarına ilişkin açıklanan özel düzenlemeler nedeniyle görevli mahkemenin ağır ceza mahkemesi olup mahkememizin somut davada görevsiz olduğu dikkate alınarak mahkememizin görevsizliğine, dosyanın görevli ağır ceza mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerektirici nedenlerle; 1-Görevli mahkemenin Ağır Ceza Mahkemesi olması ve Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİ nedeniyle HMK nun 114 (1)/c maddesinin yollaması ile HMK nun 115(2) maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden REDDİNE, 2-Görevli mahkemenin niteliği dikkate alınarak HMK'nun 20 (1) maddesi hükmünün uygulanması mümkün bulunmamakla karar kesinleştiğinde dosyanın talep aranmaksızın mahkememizce resen görevli İZMİR AĞIR CEZA MAHKEMESİ'ne GÖNDERİLMESİNE, 3-HMK'nun 331(2) maddesi uyarınca yargılama giderlerinin görevli mahkeme tarafından değerlendirilmesine, Davacı ve davalılar vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 343 ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/10/2020

Başkan ... E-İmzalıdır Üye ... E-İmzalıdır Üye ... E-İmzalıdır Katip ... E-İmzalıdır