Bölge Adliye Mahkemesi ·

Bölge Adliye Mahkemesi 2026/2316 E. 2026/2676 K.

Mahkeme
Bölge Adliye Mahkemesi
Esas No
2026/2316
Karar No
2026/2676
Karar Tarihi

T.C. SAMSUN BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 1. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO : 2026/2316 (İnceleme Aşamasında /Duruşmasız) KARAR NO : 2026/2676 ( İstinaf Başvurusunun ) ( Esastan Reddine HMK. 353/1-b-1 )

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : .... ÜYE : .... ÜYE : .... KATİP : ....

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : SAMSUN ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ NUMARASI : 2025/894 Esas, 2026/928 Karar TARİHİ : 13/05/2026 DAVACI : .... VEKİLLERİ : .... DAVALI : .... VEKİLİ : .... DAVA : Tapu İptali ve Tescil (TBK 19 Muvazaa İddiasına Dayalı), İpotek Terkini ve Zarar Tazmini DAVA TARİHİ : 24/06/2024 KARAR TARİHİ : 05/11/2026 (İstinaf için) KARAR YAZIM TARİHİ : 05/11/2026 (İstinaf için) Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/05/2026 tarih, .... esas .... karar sayılı kararına karşı, davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili tarafından süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ : İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketinin 15/09/2006 tarihinde kurulduğunu, ....nin de müvekkili şirket tarafından kurulup, yıllardır bu şirket tarafından yönetildiğini, süreç içerisinde 28/11/2011 tarihli ticaret sicil gazetesinde ilan edilen tadil metniyle .... hissedar olarak ortaklığa katıldığını, daha sonra ise şirketin tüm hisselerinin ....'ne geçtiğini, müvekkili şirketin kuruluşundan bu yana iştigali .... işlettiğini, okul işletmesinin bulunduğu taşınmazın ... 'ye tapudan devredildiğini, bu devir ile okul işletmesinin durumunda herhangi bir değişiklik olmadığını zilyetliğin hiçbir zaman yeni malike geçmediğini fakat taşınmaz üzerine ipotek tesis edildiğini, kredi kullanılmak maksadı ile devir işleminin gerçekleştirildiğini, uyuşmazlık konusu taşınmazın Samsun ili Atakum İlçesi Beypınar Mah. ....ada parselde kayıtlı taşınmazın değerinin iki ayrı gayrimenkul değerleme şirketi ve müfettişlik tarafından yapılan hesaplamalarla 19.730.000,00 TL ...., 17.060.000,00 TL .... ve 16.464.793,32 TL vergi müfettişlerince tespit edildiğini, TBK 19.maddesine göre satış tarihinden ....'a ipotek tesis edilmesi, satış bedelinin 4 kat düşük olması, devrin 2 grup şirket arasında yapılması, davalının taşınmazı hiç sahiplenmemesi ve satış bedelinin ödenmemesi sebebiyle .... nolu parselde 15/02/2016 tarihinde ....yeymiye numaralı işlem ile gerçekleştirilen satışın mutlak muvazaa ile malul olduğunu, beyanla, satışın hükümsüz olduğunun tespitine, taşınmazdaki davalı kaydının silinmesi için tapu kaydının iptaline, malik olan müvekkili şirket adına tescilinin sağlanmasına, taşınmazda bulunan İİK m. 150-c şerhine rağmen yetkisiz malik tarafından muvazaalı olarak konduğu anlaşılan takyidatların terkinini ve müvekkili şirketin uğradığı zararların tespiti ile şimdilik 1.000.000,00 TL'nin tahsilini talep ve dava etmiştir. SAVUNMA: Davalı .... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın zaman aşımı yönünden reddinin gerektiğini, dava konusu taşınmazı davacı şirketten satın alındığını ve muhdesatın tamamı müvekkiline ait olduğunu, müvekkili şirketin dava konusu taşınmazın asıl maliki olduğundan özgür iradesiyle ....'ne intifa hakkı verdiğini, Çorum 4. Noterliği .... yevmiye nolu ihtarnameyle ecrimisil ödemesi talep edildiğini, geçmiş tarihte davacı şirketle imzalanan kira sözleşmesine göre davacı firma en son 2016 yılı eylül ayı için 150.000,00TL kira ödediğini, müvekkil firmaya intifa hakkından kaynaklı olarak hiçbir ödeme yapılmaması, hatta bu bağlamda Türk Eğitim Derneği'nin Vakıfbank'tan ipoteği temlik almasıyla Samsun İcra Dairesinin ....E. sayılı dosyadan taşınmazın satılmasını talep etmesi ve Samsun 3. Sulh Hukuk Mahkemesi ....E. sayılı dosyayla ortaklığın giderilerek taşınmazın satışının amaçlanması nedenleriyle taraflarınca Samsun 3. Asliye Hukuk Mahkemesi ....E. sayılı dosyayla intifanın kaldırılması için dava açıldığını, davacının iddia ettiği zararın mesnetsiz muvazaa iddiasına yönelik olup davacı taraf şirket yetkilisi ....'in önce ipoteğin nakde çevrilmesi dosyası ile taşınmaza sahip olmak istediğini, süreç istedikleri gibi gitmeyince taşınmaz üzerindeki hisse ile ortaklığın giderilmesi davası açtığını orada da muhdesatın aidiyetinin tespiti davası ile karşılaşınca taşınmazı müvekkilimizin elinden çeşitli yollarla almaya çalıştığını, son çare olarak huzurdaki mesnetsiz davayı açtıklarını, şirketin %100'ünü satın alan müvekkilinin o şirketi tüm aktif ve pasifleriyle satın aldığını, şirket hisselerinin devrinden sonra tapu işlemleri ayrı yürüdüğü için bu taşınmazı da o tarihte gayrimenkul şirketi olan müvekkil firma bünyesine satıldığını ve bedeli davacı firma banka hesabına ödendiğini, dava konusu taşınmazın müvekkil firmaya gerçek değeriyle satıldığını beyanla haksız ve hukuki mesnetten yoksun davanın reddini talep etmiştir. Dairemizce verilmiş olan 25/06/2025 tarih ve .... esas .... karar sayılı kararımız ile; "...Davacı dava dilekçesinde muvazaa iddiasına dayanarak tapu iptal ve tescil, taşınmaz üzerindeki takyidatların terkinini ve 02/08/2024 tarihli açıklama dilekçesindeki kalemler için davalıdan zarar tazmininde bulunmuştur. 1-Davacının tapu iptal ve tescil istemi açısından davanın para ile ölçülebileceği ve nispi harca tabi olduğu düşünüldüğünde davacının tapu iptal ve tescil istediği davalı hissesinin dava tarihindeki değeri için taşınmaz başında keşif yapılarak taşınmazın değeri üzerinden davacıya nispi harcı tamamlamak üzere süre verilmesi harç tamamlaması yapılırsa davanın esasına girilmesi ve harcı tamamlanan dava değeri üzerinden red halinde davalı lehine vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken mahkemece taşınmazın tapudaki satış değerinin dava değeri olarak belirlenerek harçlandırılması ve vekalet ücretinin bu değer üzerinden takdir edilerek davanın esasına girilerek karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. 2-Davacının taleplerinden biri de İİK 150-c şerhine rağmen taşınmaz üzerinde yetkisiz malik tarafından konulan takyidatların terkini olmakla davacı davalı olarak ipotek alacaklısı .... gösterilmiştir. İpotek terkini davasında dava değeri ipotek bedelinin miktarı olup bu bedel üzerinden nispi harç alınmadan davanın esasına girilemez. Tapuda davalı lehine konulan ipotek bedeli 50.000.000,00TL olup bu bedel üzerinden davacıya nispi harcı tamamlaması için süre verilerek harç tamamlandığında davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken harç eksikliği giderilmeden davanın esasına girilerek karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. 3-Ayrıca davacı taraf muvazaasına dayanarak tapu iptal ve tescil isteminde bulunmakla taraf muvazaasının ispatı için yazılı delil gerekmekle bu iddianın ispatı için tanık dinletemese de dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanmakla davacıya yemin delili hatırlatmadan karar verilmesi de yasaya aykırı bulunmuştur." gerekçeleri ile ilk derece mahkemecesince verilmiş olan kararın kaldırılmasına karar verilmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Dairemizce verilmiş olan 25/06/2025 tarih ve .... esas .... karar sayılı kaldırma kararı sonrası ilk derece mahkemesince yapılan yargılamada;"...Dava, tapu iptali ve alacak talebine ilişkindir. 1-Tüm dosya kapsamından; Samsun ili Atakum İlçesi Beypınar Mahalllesi .... Ada .... Parsel'de kayıtlı taşınmazdaki 15/02/2016 tarihinde yapılan satışın TBK19.maddesi gereği muvazaalı olduğu ileri sürülerek halen davalı .... adına kayıtlı hissenin iptali ile bu satış işlemi sebebiyle davacının uğradığı zararın tespit ve tahsilinin talep edildiği anlaşılmaktadır. 2-Mahkememizin .... esas .... karar sayılı ilamıyla davanın reddine karar verilmiştir. Davacı vekili istinaf yasa yoluna başvurmuş, davalı vekili de katılma yoluyla istinaf dilekçesi vermiştir. Samsun BAM 1.H.D. .... esas .... karar sayılı ilamıyla ve özetle "...taşınmaz başında keşif yapılarak taşınmazın değeri üzerinden davacıya nispi harcı tamamlamak üzere süre verilmesi harç tamamlaması yapılırsa davanın esasına girilmesi ve harcı tamamlanan dava değeri üzerinden red halinde davalı lehine vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken... Davacının taleplerinden biri de İİK 150-c şerhine rağmen taşınmaz üzerinde yetkisiz malik tarafından konulan takyidatların terkini olmakla davacı davalı olarak ipotek alacaklısı .... gösterilmiştir. İpotek terkini davasında dava değeri ipotek bedelinin miktarı olup bu bedel üzerinden nispi harç alınmadan davanın esasına girilemez. Tapuda davalı lehine konulan ipotek bedeli 50.000.000,00TL olup bu bedel üzerinden davacıya nispi harcı tamamlaması için süre verilerek harç tamamlandığında davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken... Ayrıca davacı taraf muvazaasına dayanarak tapu iptal ve tescil isteminde bulunmakla taraf muvazaasının ispatı için yazılı delil gerekmekle bu iddianın ispatı için tanık dinletemese de dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanmakla davacıya yemin delili hatırlatmadan karar verilmesi de yasaya aykırı bulunmuştur..." şeklinde mahkememiz kararı kaldırılmıştır. 3-Mahkememiz önceki kararının kaldırılma sebeplerinin yerine getirilmesi bakımından 17/09/2025 tarihli celsenin .... nolu ara kararıyla ipotek terkini talebi yönünden ipotek bedeline göre hesaplanan peşin harcın ikmali için davacı tarafa 2 haftalık kesin süre verilmesine ilişkin tebligat 22/09/2025 tarihinde yapılmış, süresi içerisinde harç tamamlanmamıştır. İlk kararımızda davalı olarak gösterilen ...vekili 21/11/2025 tarihli dilekçesi ile peşin harcın süresi içerisinde ikmal edilmemesi sebebiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini talep etmiş, mahkememizin 11/02/2026 tarihli celsesinde işbu davalı yönünden tefrik kararı verilmiştir. 4-Mahkememizin ilk kararında davalı gösterilen ...yönünden tefrik sonrası dosya .... esas .... karar sayılı ve 17/03/2026 tarihli ilam ile süresi içerisinde harç ikmali yapılmadığından dosyanın 07/10/2025 tarihinden geçerli olmak üzere işlemden kaldırılması ve yasal 3 aylık süre içerisinde de yenilenmediğinden açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Bu nedenle işbu dosyada ...taraf olarak gösterilmemiştir. 5-Mahkememiz ilk kararının kaldırılma gerekçeleri doğrultusunda mahallinde 01/10/2025 tarihinde keşif yapılarak dava konusu yapılan .... ada .... parselde kayıtlı taşınmazın davalıya ait hissesinin rayiç değerinin tespiti yapılmıştır. İnşaat mühendisi/gayrimenkul değerleme uzmanından oluşan bilirkişi heyeti 06/10/2025 tarihli raporu ile dava tarihi itibariyle taşınmazdaki davalının 116427/162568 hissesinin değerinin 230.027.074,41 TL bulmuş, üzerindeki yapı ve diğer muhtesatlar ile birlikte toplam değer 314.995.768,84 TL tespit edilmiştir. 6-Bilirkişi raporuna karşı davacı vekili itiraz ederek üzerindeki intifa hakkı sebebiyle çıplak mülkiyetinin değerinin tespiti gerektiğini talep etmiştir. İncelenen tapu kaydından dava konusu yapılan Beypınar Mahallesi .... ada .... parselde kayıtlı taşınmazın 116427/162568 hissesinin davalı adına kayıtlı olduğu ve bu hisse üzerinde ....lehine 27/05/2026 tarihinde 99 yıllığına intifa hakkı tesis edildiği anlaşılmıştır. Bu nedenle bilirkişi heyetinden ek rapor istenmiş, 18/12/2025 tarihli ek raporda intifa hakkının çıplak mülkiyetinin değerini ciddi biçimde düşürdüğü kabul edilerek davacının hissesinin dava tarihi itibariyle değeri 28.335.264,71 TL hesaplanmış, intifa hakkının süresi nazara alındığında taşınmazın değerinin düşürmesinin doğal olacağı değerlendirilerek rapor yeterli görülmüştür. Mahkememizin 11/02/2026 tarihli celsesinde ek raporda tespit edilen taşınmazın değerine göre yatırılan harçlarda mahsup edilerek bakiye 421.904,16 TL harcın ikmali için davacı tarafa 2 haftalık kesin süre verilmiş 16/02/2026 tarihinde harç ikmali yapılmıştır. 7-Mahkememizin önceki kararının kaldırılma gerekçeli nazara alınarak davacı tarafa yemin delili dayanıp dayanmayacağı hatırlatılmış, 08/04/2026 tarihli dilekçe ile davacı vekili yemin teklif etmeyeceğini bildirmiş duruşmada da beyanını tekrarlamıştır. 8-Mahkememiz önceki ilamı BAM 1.H.D.tarafından esastan incelenmeksizin kaldırıldığından yeniden değerlendirme yapılması gerekmiştir. Bu kapsamda yapılan incelemede önceki ilamımızdaki "...Tapu iptali/tescil talebine konu taşınmazın öncesi Beypınar Mahallesi,.... parsel ve.... parsel olarak tapuda kayıtlı iken imar uygulaması sonucu halen tapuda .... ada .... parselde kayıtlı olup taşınmazın 116427 / 162568 hissesi davalı .... adına kayıtlıdır. Bu halde tapu iptal/tescil konusu davalı .... adına olan hissedir. Davacı şirket 15/09/2016 tarihinde kurulmuş, süreç içerisinde hissedar yapısında değişiklikler olmuştur. Bu cümleden olmak üzere 28/11/2011 tarihli ticaret sicil gazetesinde ilan edilen tadil metni ile .... hissedar olarak ortaklığa katılmış, sonrasında şirketin tüm hisseleri bu derneği geçmiştir. 04/11/2016 tarihli yönetim kurulu kararı ile de .... hisselerin tamamını ...'ye devretmiş, şirket ....şeklinde ünvan değişikliğine gitmiştir. 9-Davaya konu satış, Atakum Tapu Sicil Müdürlüğünün 15/02/2016 tarih .... yevmiye ile yapılan satış olup, taşınmazın önceki tapu kaydı olan .... parselin tamamı 10.000,00 TL bedel ile .... parselin tamamı ise 3.520.000,00 TL bedel ile davacı şirket tarafından davalı şirkete nakden ve bedeli alınmak suretiyle satılmıştır. Davacı taraf iş bu dava ile satışın aynı tarihte ... leline ipotek tesis işlemi yapılmış olması, satış bedelinin gerçek değerinin 4 katı aşağısına yapılması, devrin 2 grup şirketi arasında gerçekleşmesi, taşınmazı alıcı tarafın sahiplenmemesi, üzerinde hiçbir hak iddiasının olmaması ve satış bedelinin ödenmemiş olması gerekçeleriyle TBK 19. maddesi gereği muvazaalı olduğunu ileri sürerek iptalini istemektedir. Taşınmazın satış tarihi itibariyle davacı şirketin hisselerin tamamı, davalı şirkete aittir. Davacı işbu dava ile 2016 yılında yaptığı satışın muvazaalı olduğunu ileri sürmektedir. Bu husus hukukun temel prensiplerinden olan "Hiç kimsenin kendi muvazaasına dayanamayacağı" prensibine aykırıdır. Davacı taraf satış tarihinden sonra davalı ya ait bir kısım hisseleri devralmış ve aralarında çıkan bir kısım uyuşmazlıklar sebebiyle bu kez kendi yaptığı satışın muvazaalı olduğunu ileri sürerek işbu davayı açmıştır. 10-Öte yandan davacı tarafın muvazaa iddiasına dayanak yaptığı maddi vakıalar incelendiğinde yine davanın redde mahkum olduğu anlaşılmaktadır. Satış tarihi itibariyle taşınmaz üzerinde 15/02/2016 tarihli .... yevmiye numarası ile ... lehine ipotek tesis edildiği görülmektedir. Davalı, dava konusu taşınmazın maliki olduğuna göre bu sıfatla taşınmaz üzerine ipotek tesis etmesinde herhangi bir sakınca bulunmamaktadır. Tacir olmanın gereği olarak davalının kredi ihtiyacının olması ve bu kapsamda maliki olduğu taşınmazı ipotek ettirmesi gayet doğaldır. Satış bedeli resmi senetten anlaşılacağı üzere ödenmiş olup ayrıca bu hususta davalı tarafından sunulan satış bedelinin ödendiğine ilişkin kapalı faturalar bulunmaktadır. Devrin 2 grup şirket arasında yapılması başlı başına muvazaayı ispat edecek bir maddi vakıa değildir. Öte yandan dosya kapsamından davalının taşınmazı sahiplenmediğine ilişkin iddianın da yerinde olmadığı, davalı tarafın taşınmazı satın aldıktan sonra ....'e bedelsiz olarak 99 yıllığına intifa hakkı verdiği ve kira faturaları düzenlendiği görülmektedir. Esasen davacı tarafın kendi muvazaasına dayanması sebebiyle söz konusu vakıalar iptale dayanak teşkil etmemektedir. 11-Dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere, dava konusu yapılan taşınmaz halen davacı ile davalı ... arasında hisseli olarak tapuya kayıtlı olup üzerinde .... eğitim faaliyeti yürütmektedir. Davacı ortaklığın giderilmesi için Samsun 3. Sulh Hukuk Mahkemesi .... Esas sayılı dosyasında dava açmış, davalı şirket ise önce Samsun 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin .... esas sayılı dosyası ile ....'e verilen intifa hakkının kaldırılması talep edilmiş, sonrasında Samsun 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin .... esas sayılı dosyası ile muhdesatın aidiyeti talebi tespit edilmiştir. Ayrıca Ankara ticaret mahkemelerine yansıyan alacak davaları bulunmaktadır. 12-Davacı taraf tapu iptali tescil yanında alacak talep etmektedir. Dava dilekçesinde bu alacak miktarı belirsiz alacak şeklinde 100.000,00 TL göstermiş, sonrasında talebini açıklamıştır. Buna göre taşınmaz üzerine konulan takyidatlar nedeniyle oluşan değer kaybına yönelik 30.000,00 TL, İİK 150/c şerhine rağmen ... Lehine verilen ipotek kaynaklı neden olunan masraf ve değer kaybına yönelik 30.000,00 TL, ipotek borcunun ödenmemesi sonucu takip yapılmasına sebebiyet verilmesi nedeniyle yapılan yargılama giderleri için 20.000,00 TL ve 4. Asliye Hukuk Mahkemesinin .... esas sayılı dosyasında davalı şirketin açtığı davaya karşı yapılan yargılama masraflarına yönelik 20.000,00 TL talep edilmiştir. İşbu talepler incelendiğinde dayanağın dava konusu yapılan .... ada .... parselde kayıtlı taşınmaz hissesinin iptali olduğu görülmektedir. Yukarıda açıklandığı üzere davacının tapu iptali/ tescil talebi yerinde görülmediğinden bu talep ile bağlantılı iş bu zarar kalemlerinin de dayanağı bulunmamaktadır. Esasen davalı şirketin açtığı muhdesatın aidiyeti davası derdest olup davalı şirket lehine sonuçlandığında yargılama giderlerinden bu dosyanın davacısının sorumlu olması gerektiğinden talebin bu kısmı da yerinde değildir. 13-Dava dilekçesindeki açıklamalar değerlendirildiğinde esasında taşınmazın satışı sebebiyle oluşan bir zarar bulunduğu ileri sürüldüğü görülmektedir. Bu durumda yapılması gereken satış sebebiyle davacı şirkete zarara uğrattığı düşünülen şirket yöneticilerine karşı TTK 553 vd. maddelerinde düzenlenen sorumluluk davası açılması olduğu düşünülmektedir..." şeklindeki gerekçe ile dava reddedilmiştir. 14-Mahkememiz kararının kaldırılması sonrası yeniden yapılan yargılamada kaldırma kararı doğrultusunda keşif yapılarak dava konusu yapılan hissenin dava tarihi itibariyle rayiç değeri tespit edilerek peşin harç ikmali yaptırılmıştır. Mahkememizce yapılan değerlendirmede önceki kararımızda açıklanan gerekçelerin aynen devam ettiği ve bir değişiklik yapılmaması gerektiği kanaatine varılmıştır. Ezcümle davada ispat yükü davacı tarafa ait olup, tapu iptali / tescil talebi yönünden davacının kendi muvazaasına dayanamayacağı gerekçesiyle, diğer taleplerin ise kabul edilebilmesinin tapu iptal / tescil talebinin kabul edilmesine bağlı olduğu gibi muhdesatın aidiyeti dosyasına yönelik talebin bu davanın halen derdest olması ve yargılama giderinden davayı kaybeden tarafın sorumlu olması gerekeceğinden bu aşamada şartların oluşmaması sebebiyle önceki kararımızın 3-4-5-6 nolu bentlerinde açıklanan gerekçelerle davacının ileri sürdüğü maddi vakıa kapsamında ispat külfetini yerine getiremediği kanaatine varılmış, son delil olan yemin deliline de dayanmadığından" gerekçeleri ile; davanın reddine, dair karar verilmiştir. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesi ile özetle; Yerel mahkemece verilmiş olan kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, süresi içerisinde bildirmiş oldukları tanıkların dinlenmediğini, dosyada esasa yönelik bilirkişi incelemesi yapılmadığını, dava dilekçesinde ayrıntılı ve kronolojik sıra ile bildirmiş oldukları müvekkili şirketin hisse değişim durumları irdelenmediğini, mahkemenin delil toplamadan yemin delilini hatırlatmış olması da usule aykırı olduğunu, davalı ...'nin "Davacı kendi işlemine karşı muvazaa iddiasında bulunmaktadır" şeklindeki beyanının yerel mahkemece hükme esas alındığını, kişi kendi muvazaasına dayanamaz ilkesinin huzurdaki davada uygulanma olanağı bulunmadığını, muvazaaya konu devir işleminin gerçekleştiği 15.02.2016 tarihinde müvekkili şirket hisselerinin tamamı davalı ...ye ait olduğunu, muvazaalı devir işlemini yapan müvekkili şirket gibi görünse de, şirketlerin iş ve işlemlerinin yetkilileri tarafından yapıldığı aşikar olup muvazaalı işlem aslında tüm yetkileri haiz ... tarafından gerçekleştirildiğini, müvekkil şirket bu hukuki ilişkinin adeta üçüncü kişisi konumunda olduğunu, ...nin müvekkili şirketin tek/hakim ortağı olduğu dönemde yapmış olduğu devir işlemine ilişkin muvazaa iddiasını, yine tek/hakim ortak olduğu dönemde ileri sürmesi gerektiğini, huzurdaki davada, davalı ...'nin tek/hakim ortak olduğu dönemde yapılan devir işleminin muvazaalı olduğu iddiası, ortaklık yapısı değişen, hakim ortağı dava dışı ....olan müvekkil şirket tarafından ileri sürüldüğünü, müvekkili şirketin huzurdaki davaya konu işleme yönelik olarak üçüncü kişi konumunda olduğu, kişinin kendi muvazaasına dayanamayacağı ilkesinin salt şekli ve dar olarak yorumlanmasının hakkaniyete ve huzurdaki davanın muhdeviyatına uygun düşmediğini, anılan devir işleminin gerçekleşme nedeninin o tarihte tüm hissesine sahip olduğu müvekkili şirkete ait taşınmazı, yine davalının kredi kullanabilmesini temin etmek amacıyla bankaya ipotek gösterecek olması olduğu, dolayısıyla davalının iradesinin, müvekkiline ait taşınmazın devri değil kredi talebine avantaj sağlamak olduğunu, bu hususun, devir işleminin gerçekleştiği 15.02.2016 tarihli ... lehine tesis edilen ipotekten de açıkça anlaşıldığını, işlemin muvazaalı olduğunu gösteren en önemli deliller arasında işlem tarihinde taşınmazın değeri ve yapıldığı iddia edilen ödemenin miktarı yer aldığını, taşınmaz gerçek değerinin yaklaşık dört katı altında bir satış bedeli ile devir gösterildiğini, bu bedel dahi davalı tarafından ödenmediğini, mahkemece, taşınmazın muvazaalı işlem tarihindeki değerinin tespiti de yapılmadığıon, mahkemece bu hususun tespiti yoluna gidilse idi, taşınmazın gerçek değerinin çok altında bir tutarla devredilmiş olduğu sabit hale gelecek ve işlemin muvazaalı olduğu bu husus ile de ve hatta yazılı delil ile ispatlanmış olacağını, olayda, kimsenin kendi muvazaasına dayanamayacağına kanaat getirilmiş ise, tüzel kişi perdesi aralanarak, işlemi gerçekten yapan davalının buna savunma olarak dayanamayacağını, aksi halde okulun hala kullanmakta olduğu taşınmazı bila bedele yakın bir şekilde uhdesine geçiren ve hiçbir süreçte taşınmazı sahiplenmeyen ortağın, taşınmazın okula (müvekkil şirkete) iadesi sağlanamayacağını, yargılama esnasında, davalının devir sırasında genel kurul kararı almadığı, genel kurul kararı olmaksızın taşınmazı devrettiği anlaşıldığını, bu durumda devir işleminin yokluk yaptırımına tabi olduğunu, Anonim Şirketlerde, şirketin faaliyetini ve geleceğini doğrudan etkileyebilecek oranda önemli miktarda şirket varlığının satışı veya devri, Türk Ticaret Kanunu uyarınca genel kurulun devredilemez yetkileri arasında olduğunu, şirketin tek pay sahibi olması, bu karardan muaf tutulma sonucunu doğurmayacağını, Pay sahibinin, Genel Kurul sıfatıyla, bu devri onayladığına dair kararı düzenlemesi ve şirketin karar defterine işlemesi gerektiğini, gnel kurul kararı alınmaksızın devrin gerçekleştirilmiş olduğu hususu yerel mahkemede yapılan yargılama sırasında beyan edildiğini, mahkemece, deliller toplanmaksızın, müvekkili şirket tarafından süresi içerisinde bildirilen tanıklar dinlenmeksizin, taşınmazın devir tarihindeki değeri araştırılmaksızın, esasa yönelik bilirkişi incelemesi yaptırılmaksızın ve bununla birlikte "anonim şirketlerde önemli miktarda mal varlığının devrinde genel kurul kararı bulunması gerektiği" göz ardı edilerek, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak, hatalı hukuki değerlendirme ile kurulan hükmün usule, yasaya ve hakkaniyete aykırı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur. Katılma yoluyla davalı vekili istinaf dilekçesi ile özetle; Yerel mahkemece verilmiş olan kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, mahkeme, 06/10/2025 tarihli bilirkişi raporuna yapılan itirazları esaslı şekilde karşılamadığını, taşınmaz üzerinde .... lehine tesis edilen 99 yıllık bedelsiz intifa hakkının, taşınmazın değerini yaklaşık %80 oranında düşürdüğü sonucunu kabul ettiğini, bu kabul somut piyasa verisine, emsal satış analizine, somut kira/getiri metoduna, intifa hakkının ekonomik etkisini gösteren bilimsel bir yöntem açıklamasına değil, hangi mevzuat, içtihat veya değerleme standardına dayanıldığı gösterilmeden yapıldığını, bilirkişi raporunda, intifa hakkının taşınmaz değerini nasıl ve ne oranda etkilediği, hangi yıllık iskonto oranına, hangi ekonomik ömre, hangi rayiç kira değerine, hangi serbest piyasa verisine, hangi emsal taşınmaz satışlarına göre hesaplandığı açıklanmadığını, rapor, HMK m. 266 ve m. 281 anlamında denetime elverişli olmadığını, denetime elverişli olmayan rapora dayanılarak taşınmazın değerinin aşırı biçimde düşürülmesinin, dolaylı olarak harcın ve yargılama sonuçlarının hatalı kurulmasına neden olduğunu, davalı şirket tarafından .... lehine kurulan intifa hakkı, davacı tarafın iddia ettiği gibi taşınmazın ekonomik değerini otomatik olarak büyük ölçüde yok eden bir unsur olmadığını, somut olayda intifa, soyut ve kâğıt üzerinde kurulmuş klasik bir kullanım hakkı olmayıp, eğitim iş birliği sözleşmesinin teminatı olarak tesis edildiğini, taşınmazın fiilî kullanım düzeni, okul işletmesinin devamlılığı ve ticari yapı ile birlikte değerlendirilmesi gereken özel bir hukuki ilişki olduğunu, taşınmazın piyasa değeri, intifanın varlığına rağmen aktif emlak piyasasında alıcı bulabilecek düzeyde olduğunu, taşınmazın değeri yalnızca intifa hakkının soyut süresiyle değil, taşınmazın fizikî durumu, eğitim faaliyeti, bölgesel konumu, yapı niteliği, kullanım devamlılığı, mevcut gelir potansiyeli ve fiilî piyasa algısıyla belirlenmesi gerektiğini, 13.05.2026 tarihli kararda, harca esas değer intifa hakkı nedeniyle ciddi biçimde düşürüldüğünü, bu yolla davacının yatırması gereken nispi harç azaltıldığını, bilirkişi raporunun hükme esas alınmaması, taşınmazın değerinin yeniden, bağımsız ve yöntemsel bilirkişi heyetiyle, mümkünse emlak değerleme uzmanı, hukukçu bilirkişi ve gerekiyorsa mali analiz uzmanı ile tespit edilmesi gerektiğini, müvekkil şirket yönünden ilk derece mahkemesinin son kararı esas itibarıyla davanın reddi bakımından isabetli olduğunu, ancak, kararın dayandığı intifa hakkı nedeniyle değer indirimi kabulü, hem teknik hem hukuki açıdan tartışmalı olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur. UYUŞMAZLIK KONUSU OLAN HUSUSLAR: İncelemeye konu uyuşmazlık, davanın red kararının eksik incelemeye ve/veya hatalı değerlendirmeye dayalı olup olmadığı, hükmün fer'ilerinde usul ve yasaya aykırılık bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır. DELİLLER : Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Samsun Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 13/05/2026 tarih, .... esas .... karar sayılı kararına karşı, davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekili tarafından süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine, dosya üzerinde yapılan inceleme neticesinde, İddia ve savunmaya mahkemece toplanıp değerlendirilen deliller ile duruşma tutanaklarına yansıyan bilgi ve belgelere göre; İstinaf incelemesine konu ve esas teşkil eden eldeki dava; tapu iptali ve tescil (TBK 19 muvazaa iddiasına dayalı), ipotek terkini ve zarar tazmini istemine ilişkindir. 6100 sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; Yine; HMK'nun 357. maddesine göre de "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz." Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve delillerin taktirinde ve değerlendirilmesinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde ve hükmün fer'ilerinde usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmadığı anlaşılmakla, davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekilinin istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davacı vekili ve katılma yoluyla davalı vekilinin istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE, 2-İstinaf yasa yolu için alınması gereken harç yeterli olmakla başkaca harç alınmasına yer olmadığına, 3-İstinaf eden tarafınca yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa ilk derece mahkemesince iadesine, 4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından aleyhine istinafa başvurulan taraf lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Tarafların iş bu hükmü tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay'a sunulmak üzere dairemize veya temyiz edenin bulunduğu yer Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesine yada ilk derece mahkemesine verilecek temyiz dilekçesi ile temyiz edebileceğine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliği ile karar verildi.05/11/2026

Başkan-.... Üye-.... Üye-.... Katip-.... ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır

¸* Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır*¸

Atıf: Bölge Adliye Mahkemesi, E. 2026/2316, K. 2026/2676, T. 13.05.2026, www.arakarar.com/karar/bam-karar-2026-2316-e-2026-2676-k-3c4622c85ab9